Kinderrechten en gendergelijkheid in Zweedse opvoedingsondersteuning: beleid en praktijk
Zweden meeste gendergelijkheid ter wereld genoemd. Ontwikkelingen hebben onder meer geresulteerd in een
‘tweeverdieners- en tweeverzorgersgezinsmodel’, kenmerken overheid gefinancierde kinderopvang,
integratie van vrouwen op arbeidsmarkt en discours over zorgzame vaders gendergelijkheid vergroten en
economische groei ondersteunen. Ook ontwikkeling van opvoedingsondersteuning; ‘een activiteit die ouders
kennis geeft over de gezondheid van hun kinderen, de emotionele, cognitieve en sociale ontwikkeling en/of het
sociale netwerk van ouders versterkt’. Ouder-kindrelatie en kinderrechten belangrijker. Ombudsman (1993)
overheidsinstantie voor rechten kinderen/jongeren.
Kinderrechtenperspectief richt zich op de kind-ouderrelatie. Gendergelijkheid benadrukt het belang van
creëren van gelijke omstandigheden tussen ouders.
Formuleren en analyseren van beleid voor ouderschapsondersteuning
Opvoedingsondersteuning gezien als reactie op herstructurering van de verzorgingsstaat in de jaren negentig
en op de toenemende ‘nieuwe sociale risico’s’ onder kinderen en hun ouders (werkloosheid, toename
armoede, nieuwe gezinsvormen en werkende vrouwen opvoeding moeilijker). De sterke focus op
opvoedingsvaardigheden en de rol van ouders vormt basis voor veel van de geïntroduceerde
opvoedingsondersteuningsinterventies. Ouders middelen geven te hulp: informatie- en bewustmaking,
onderwijs en ontwikkeling van vaardigheden, en verstrekken van sociale steun andere vormen van
ondersteuning door het gezinsbeleid, bv ouderschapsverlofverzekering of kinderbijslag, uitgesloten.
Ideologie ‘intensief moederschap’:
Opvoedingsstijl hanteren die kindgericht is en deskundig begeleid, maar ook intensief op het gebied
van tijd, emoties en financiële middelen.
In relatie tot de veranderende percepties van kinderen, die steeds meer worden gezien als kwetsbaar
voor verschillende risico's.
Sterk gendergerelateerd en dus vooral voor moeders.
Het taalgebruik rondom opvoedingsondersteuningsprogramma’s is genderblind machtsverhoudingen tussen
mannen en vrouwen worden niet benoemd. In plaats daarvan ligt de nadruk op de ouder-kindrelatie, er zijn
alleen ‘families’, ‘ouders’ en ‘kinderen’.
Methoden en gegevens
De geïnterviewden hebben verschillende functies, zoals coördinatoren voor
opvoedingsondersteuningsdiensten, gezinsadviseurs, managers van sociale diensten, facilitators van
gestructureerde opvoedingsprogramma's, etc. In de interviews is er gevraagd naar de inhoud en ontwikkeling
van aangeboden diensten en programma's op het gebied van opvoedingsondersteuning, en welke factoren bij
dergelijke activiteiten betrokken zijn en hoe zij onderling samenwerken en coördineren. Ook werden er vragen
gesteld over ‘goed ouderschap’, ‘gendergelijk ouderschap’ en welke diensten worden aangeboden om moeders
en vaders met verschillende klassen en etnische achtergronden te bereiken.
Kinderrechten en gendergelijkheid? Definities en debatten in beleidsdocumenten over
opvoedingsondersteuning
Commissierapport (eind 2008) basis voor Nationale Strategie voor een Ontwikkelde
Ouderschapsondersteuning; voorkomen slechte gezondheid onder kinderen door ouders
opvoedingsondersteuning te bieden. Ook in wetsvoorstel kinderrechten belangrijk.
Perspectief van kinderrecht staat dus centraal in ontwikkeling van hedendaags
opvoedingsondersteuningsbeleid, doelstellingen van gendergelijkheid ook. Gendergelijkheid ook invloed op
beleid van balans werk en privéleven. Sociale beleidsdiensten, verzekeringen en uitkeringen maken deze balans
mogelijk. Dit is allemaal duidelijk verwoord in de documenten. Het ontwikkelen en uitbreiden van
ouderschapssteun zou leiden tot meer gendergelijkheid, dus kinderrechten en gendergelijkheid in interactie.
Uitgebreide opvoedingsondersteuning ondersteunt ook vaders in hun ouderlijke rol (dus steeds ook vaker
ouderschapsverlof) meer gendergelijkheid en geestelijke gezondheid en sociale aanpassing van kinderen
Zweden meeste gendergelijkheid ter wereld genoemd. Ontwikkelingen hebben onder meer geresulteerd in een
‘tweeverdieners- en tweeverzorgersgezinsmodel’, kenmerken overheid gefinancierde kinderopvang,
integratie van vrouwen op arbeidsmarkt en discours over zorgzame vaders gendergelijkheid vergroten en
economische groei ondersteunen. Ook ontwikkeling van opvoedingsondersteuning; ‘een activiteit die ouders
kennis geeft over de gezondheid van hun kinderen, de emotionele, cognitieve en sociale ontwikkeling en/of het
sociale netwerk van ouders versterkt’. Ouder-kindrelatie en kinderrechten belangrijker. Ombudsman (1993)
overheidsinstantie voor rechten kinderen/jongeren.
Kinderrechtenperspectief richt zich op de kind-ouderrelatie. Gendergelijkheid benadrukt het belang van
creëren van gelijke omstandigheden tussen ouders.
Formuleren en analyseren van beleid voor ouderschapsondersteuning
Opvoedingsondersteuning gezien als reactie op herstructurering van de verzorgingsstaat in de jaren negentig
en op de toenemende ‘nieuwe sociale risico’s’ onder kinderen en hun ouders (werkloosheid, toename
armoede, nieuwe gezinsvormen en werkende vrouwen opvoeding moeilijker). De sterke focus op
opvoedingsvaardigheden en de rol van ouders vormt basis voor veel van de geïntroduceerde
opvoedingsondersteuningsinterventies. Ouders middelen geven te hulp: informatie- en bewustmaking,
onderwijs en ontwikkeling van vaardigheden, en verstrekken van sociale steun andere vormen van
ondersteuning door het gezinsbeleid, bv ouderschapsverlofverzekering of kinderbijslag, uitgesloten.
Ideologie ‘intensief moederschap’:
Opvoedingsstijl hanteren die kindgericht is en deskundig begeleid, maar ook intensief op het gebied
van tijd, emoties en financiële middelen.
In relatie tot de veranderende percepties van kinderen, die steeds meer worden gezien als kwetsbaar
voor verschillende risico's.
Sterk gendergerelateerd en dus vooral voor moeders.
Het taalgebruik rondom opvoedingsondersteuningsprogramma’s is genderblind machtsverhoudingen tussen
mannen en vrouwen worden niet benoemd. In plaats daarvan ligt de nadruk op de ouder-kindrelatie, er zijn
alleen ‘families’, ‘ouders’ en ‘kinderen’.
Methoden en gegevens
De geïnterviewden hebben verschillende functies, zoals coördinatoren voor
opvoedingsondersteuningsdiensten, gezinsadviseurs, managers van sociale diensten, facilitators van
gestructureerde opvoedingsprogramma's, etc. In de interviews is er gevraagd naar de inhoud en ontwikkeling
van aangeboden diensten en programma's op het gebied van opvoedingsondersteuning, en welke factoren bij
dergelijke activiteiten betrokken zijn en hoe zij onderling samenwerken en coördineren. Ook werden er vragen
gesteld over ‘goed ouderschap’, ‘gendergelijk ouderschap’ en welke diensten worden aangeboden om moeders
en vaders met verschillende klassen en etnische achtergronden te bereiken.
Kinderrechten en gendergelijkheid? Definities en debatten in beleidsdocumenten over
opvoedingsondersteuning
Commissierapport (eind 2008) basis voor Nationale Strategie voor een Ontwikkelde
Ouderschapsondersteuning; voorkomen slechte gezondheid onder kinderen door ouders
opvoedingsondersteuning te bieden. Ook in wetsvoorstel kinderrechten belangrijk.
Perspectief van kinderrecht staat dus centraal in ontwikkeling van hedendaags
opvoedingsondersteuningsbeleid, doelstellingen van gendergelijkheid ook. Gendergelijkheid ook invloed op
beleid van balans werk en privéleven. Sociale beleidsdiensten, verzekeringen en uitkeringen maken deze balans
mogelijk. Dit is allemaal duidelijk verwoord in de documenten. Het ontwikkelen en uitbreiden van
ouderschapssteun zou leiden tot meer gendergelijkheid, dus kinderrechten en gendergelijkheid in interactie.
Uitgebreide opvoedingsondersteuning ondersteunt ook vaders in hun ouderlijke rol (dus steeds ook vaker
ouderschapsverlof) meer gendergelijkheid en geestelijke gezondheid en sociale aanpassing van kinderen
