College slides deel 1 maandag 8 mei 2023
Professionalisering en de ontwikkeling van een persoonlijke professionele identiteit - Nikita
Schoemaker & Marieke Meeuwisse
Toets:
Juridische kaders, zie laatste anouncement
Ethiek komt na de toets in verschillende casussen en groepsopdracht.
Ethiek sluit aan bij dit college
Inhoud
• Deel 1: professionalisering
o Geschiedenis van professionalisering
o Wat is professionalisering - theorie
o Professionalisering in de jeugdzorg
• Deel 2: professionele identiteit ontwikkeling
o Wat is een professionele identiteit?
o Ontwikkeling van een persoonlijke professionele identiteit
o Belang van interculturele sensitiviteit en competenties
Casus Savanna
• Niet alleen moeder terechtstaan maar ook de gezinsvoogd.
Geschiedenis van professionalisering
• Vanaf 1899: scholen maatschappelijk werk --> functies kinderbescherming
• Tot WO2: bij inrichtingenwerk (/tehuizen) veel ongeschoolde krachten.
o 'Reinheid, rust en regelmaat voldoende.'
o Nog geen opleidingseisen/ landelijke controle.
• Na WO2: hervorming kinderbescherming
o De Nederlandsche Bond tot Kinderbescherming
o Nationaal Bureau voor de Kinderbescherming
o Cursussen Kinderbescherming
o Opkomst nieuwe opleidingen
• Start professionalisering!
• Cursussen kinderbescherming --> doorontwikkeld tot voltijd mbo- en hbo-opleidingen ('70).
• Maar… nog steeds lang niet iedereen geschoold.
• 1991: hbo-opleidingen sociaal pedagogische hulpverlening (SPH).
• Vóór nieuwe Jeugdwet:
o Meer personeel geschoold, maar… nog lang niet iedereen geregistreerd.
• ±2% van de hbo-ers in de Jeugdzorg
• ±50% van de gedragswetenschappers (pedagogen/psychologen).
o Geen formeel beroepsethisch en vakindhoudelijk kader voor werkzaamheden.
• Actieplan Professionalisering (2007).
• Programma Professionalisering J&J (nu).
Wat is professionalisering - theorie
Kenmerken van professionalisering
• Continu en dynamisch proces
• Speelt zich af op twee niveaus
o Beroep (beroepsvorming)
o Individu (competentieontwikkeling)
, • Drie componenten
o Positioneel - beroepsniveau
• Positie beroep versterken
• Kenmerken van geprofessionaliseerde beroepen, o.a.:
§ Deskundigheidsdomein (competentieprofiel)
§ Beroepsvereniging (NVO: ik kan het!)
§ Beroepsideologie en vorm van tuchtrecht
• Beroepscode en tuchtrecht
§ Controle op toegang tot arbeidsmarkt d.m.v. beroepsregistratie
o Inhoudelijk - individueel niveau
• Bevorderen professioneel handelen
§ Versterken deskundigheid (leren en ontwikkelen)
§ Opleiding en na-/bijscholing (--> registerpunten NVO)
§ Leren op de werkvloer: reflectie, monitoring, intervisie, supervisie.
o Autonomie - snijvlak
• Professionele autonomie: omgaan met zelfstandigheid en vrijheid
• Beslissingsbevoegdheid
• Erkennen van persoonlijke grenzen en grenzen van de omgeving:
§ Cliëntperspectief --> handelen hierop afstemmen
§ Beroepscode, richtlijnen, protocollen --> kaders
§ Ketensamenwerking --> afstemmen andere professionals.
Professionalisering in de jeugdzorg
• Beroepsregistratie
• Beroepsontwikkeling
• Norm van Verantwoorde Werktoedeling
Beroepsregistratie
• Verplichte beroepsregistratie voor pedagogen sinds 1 januari 2016.
• Beroepsregistratie draagt bij aan vakmanschap.
• Geregistreerde professionals:
o Staan voor de kwaliteit van hun werk.
o Houden zich aan de richtlijnen en de beroepscode en zijn daarop aanspreekbaar
(tuchtrecht).
Beroepsregistratie vs. Beroepsvereniging
,Beroepsontwikkeling: richtlijnen
• NJI: Databank richtlijnen
• Bevat o.a.:
o Richtlijnen voor de jeugdgezondheidszorg (jgz)
o Kwaliteitsstandaarden geestelijke gezondheidszorg (ggz)
o Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming
Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming
• Ontwikkeling
o Veldraadpleging
o Knelpuntanalyse
o Ontwikkeling en uitwerking door kennisinstituten en universitaire vakgroepen
o Rol beroepsverenigingen
• Leden: maken deel uit van ontwikkelwerkgroep
• Stuurgroep: autorisatie
o Evidence based
• Wetenschappelijke kennis
• Klinische ervaring van professionals
• Ervaringskennis van cliënten
o Proefimplementatie
• Concept richtlijn in werkveld uitproberen
Norm van Verantwoorde Werktoedeling (NVW)
• Verantwoordelijkheid voor toepassing norm bij aanbieder jeugdhulp.
• Inhoud norm:
o Taken uitgevoerd door (/onder verantwoordelijkheid van) geregistreerde
professionals
o Pas toe, leg uit- principe
o Geregistreerde professionals nemen de professionele standaarden in acht.
, NVW afwegingskader
• Afwegingskader voor inzet van geregistreerde en niet-geregistreerde professionals,
afhankelijk van
o Cliënt parameters: gaat om complexiteit, ernst problematiek en context/omgeving
cliënt
• Niet geregistreerd: voorspelbaar, risico's zijn in te schatten, veilige omgeving,
niet levensbedreigend, de problemen zijn gestabiliseerd.
• Geregistreerd: risicovol, omgeving, levensbedreigend, meerdere problemen,
complexe problematie
o Professional parameters: gaat om verantwoordelijkheid en regievorming, typering
hulpverlening, impact.
• Niet geregistreerd vs. Geregistreerd:
§ Geregistreerd: complexer, diagnostiek, specifieke kennis en
vaardigheden.
Literatuur week 3
Professionalisering en de ontwikkeling van een persoonlijke professionele identiteit - Nikita
Schoemaker & Marieke Meeuwisse
Toets:
Juridische kaders, zie laatste anouncement
Ethiek komt na de toets in verschillende casussen en groepsopdracht.
Ethiek sluit aan bij dit college
Inhoud
• Deel 1: professionalisering
o Geschiedenis van professionalisering
o Wat is professionalisering - theorie
o Professionalisering in de jeugdzorg
• Deel 2: professionele identiteit ontwikkeling
o Wat is een professionele identiteit?
o Ontwikkeling van een persoonlijke professionele identiteit
o Belang van interculturele sensitiviteit en competenties
Casus Savanna
• Niet alleen moeder terechtstaan maar ook de gezinsvoogd.
Geschiedenis van professionalisering
• Vanaf 1899: scholen maatschappelijk werk --> functies kinderbescherming
• Tot WO2: bij inrichtingenwerk (/tehuizen) veel ongeschoolde krachten.
o 'Reinheid, rust en regelmaat voldoende.'
o Nog geen opleidingseisen/ landelijke controle.
• Na WO2: hervorming kinderbescherming
o De Nederlandsche Bond tot Kinderbescherming
o Nationaal Bureau voor de Kinderbescherming
o Cursussen Kinderbescherming
o Opkomst nieuwe opleidingen
• Start professionalisering!
• Cursussen kinderbescherming --> doorontwikkeld tot voltijd mbo- en hbo-opleidingen ('70).
• Maar… nog steeds lang niet iedereen geschoold.
• 1991: hbo-opleidingen sociaal pedagogische hulpverlening (SPH).
• Vóór nieuwe Jeugdwet:
o Meer personeel geschoold, maar… nog lang niet iedereen geregistreerd.
• ±2% van de hbo-ers in de Jeugdzorg
• ±50% van de gedragswetenschappers (pedagogen/psychologen).
o Geen formeel beroepsethisch en vakindhoudelijk kader voor werkzaamheden.
• Actieplan Professionalisering (2007).
• Programma Professionalisering J&J (nu).
Wat is professionalisering - theorie
Kenmerken van professionalisering
• Continu en dynamisch proces
• Speelt zich af op twee niveaus
o Beroep (beroepsvorming)
o Individu (competentieontwikkeling)
, • Drie componenten
o Positioneel - beroepsniveau
• Positie beroep versterken
• Kenmerken van geprofessionaliseerde beroepen, o.a.:
§ Deskundigheidsdomein (competentieprofiel)
§ Beroepsvereniging (NVO: ik kan het!)
§ Beroepsideologie en vorm van tuchtrecht
• Beroepscode en tuchtrecht
§ Controle op toegang tot arbeidsmarkt d.m.v. beroepsregistratie
o Inhoudelijk - individueel niveau
• Bevorderen professioneel handelen
§ Versterken deskundigheid (leren en ontwikkelen)
§ Opleiding en na-/bijscholing (--> registerpunten NVO)
§ Leren op de werkvloer: reflectie, monitoring, intervisie, supervisie.
o Autonomie - snijvlak
• Professionele autonomie: omgaan met zelfstandigheid en vrijheid
• Beslissingsbevoegdheid
• Erkennen van persoonlijke grenzen en grenzen van de omgeving:
§ Cliëntperspectief --> handelen hierop afstemmen
§ Beroepscode, richtlijnen, protocollen --> kaders
§ Ketensamenwerking --> afstemmen andere professionals.
Professionalisering in de jeugdzorg
• Beroepsregistratie
• Beroepsontwikkeling
• Norm van Verantwoorde Werktoedeling
Beroepsregistratie
• Verplichte beroepsregistratie voor pedagogen sinds 1 januari 2016.
• Beroepsregistratie draagt bij aan vakmanschap.
• Geregistreerde professionals:
o Staan voor de kwaliteit van hun werk.
o Houden zich aan de richtlijnen en de beroepscode en zijn daarop aanspreekbaar
(tuchtrecht).
Beroepsregistratie vs. Beroepsvereniging
,Beroepsontwikkeling: richtlijnen
• NJI: Databank richtlijnen
• Bevat o.a.:
o Richtlijnen voor de jeugdgezondheidszorg (jgz)
o Kwaliteitsstandaarden geestelijke gezondheidszorg (ggz)
o Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming
Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming
• Ontwikkeling
o Veldraadpleging
o Knelpuntanalyse
o Ontwikkeling en uitwerking door kennisinstituten en universitaire vakgroepen
o Rol beroepsverenigingen
• Leden: maken deel uit van ontwikkelwerkgroep
• Stuurgroep: autorisatie
o Evidence based
• Wetenschappelijke kennis
• Klinische ervaring van professionals
• Ervaringskennis van cliënten
o Proefimplementatie
• Concept richtlijn in werkveld uitproberen
Norm van Verantwoorde Werktoedeling (NVW)
• Verantwoordelijkheid voor toepassing norm bij aanbieder jeugdhulp.
• Inhoud norm:
o Taken uitgevoerd door (/onder verantwoordelijkheid van) geregistreerde
professionals
o Pas toe, leg uit- principe
o Geregistreerde professionals nemen de professionele standaarden in acht.
, NVW afwegingskader
• Afwegingskader voor inzet van geregistreerde en niet-geregistreerde professionals,
afhankelijk van
o Cliënt parameters: gaat om complexiteit, ernst problematiek en context/omgeving
cliënt
• Niet geregistreerd: voorspelbaar, risico's zijn in te schatten, veilige omgeving,
niet levensbedreigend, de problemen zijn gestabiliseerd.
• Geregistreerd: risicovol, omgeving, levensbedreigend, meerdere problemen,
complexe problematie
o Professional parameters: gaat om verantwoordelijkheid en regievorming, typering
hulpverlening, impact.
• Niet geregistreerd vs. Geregistreerd:
§ Geregistreerd: complexer, diagnostiek, specifieke kennis en
vaardigheden.
Literatuur week 3
