Aardrijkskunde
Hoofdstuk 2
Geografische kubus:
1. Hoogtelijn: informatiebronnen
2. Breedtelijn: bestaansdimensies
3. Dieptelijn: geografische vierslag
Bestaansdimensies:
Economische bril Mens en levensonderhoud. Waar leven de mensen van?
Hoe is de welvaart daar verdeeld?
Primair: landbouw, secundair: industrie,
tertiair: dienstverlening
Sociale bril Mens en medemens Hoe gaan de mensen daar met elkaar om?
Welke groepen, klassen of lagen zijn er?
Is het lid zijn van een bepaalde groep,
wordt dat discriminerend ervaren?
Politieke bril Mens en macht Wie bepaalt wat er gebeurt?
Wie zijn de officiële leiders in een land?
Heeft iedereen een stem en inspraak?
Welke regels en afspraken zijn er gemaakt?
Culturele bril Mens en zingeving(cultuur, Hoe geeft de mens er zin aan zijn bestaan?
uitingsvorm en Wat is er mooi of lelijk, goed of slecht?
levensbeschouwing) Welke waarden en normen worden
gehanteerd?
Historische bril Mens en verleden(ook heden en Hoe was het er vroeger?
toekomst) Welke zaken in het heden zijn sterk
bepaald door het verleden?
Welke toekomstperspectieven zijn er of ziet
men?
Natuurlijke bril Mens en natuur en milieu Welke klimaten zijn er en wat betekenen
die voor het levensonderhoud?
Hoe gaan mensen om met de hun
omringende natuur?
Ruimtelijke bril Mens en ruimte Inzicht in de inrichting van de ruimte als
het samenspel van een aantal
, bestaansdimensies.
De geografische vierslag:
Waarnemen en Inventariseren van informatie Wat zie je?
beschrijven door alle zintuigen te gebruiken. Welke verschillende dingen zijn er te zien?
Welke kenmerken ontdek je?
Verklaren Interpreteren van informatie. Waarom is het daar?
Verbanden leggen tussen Waarom ziet het er daar zo uit?
verschijnselen. Wat wordt hierdoor beïnvloed?
Herkennen en Zinvolle relaties en verbanden Waar heb je zoiets eerder gezien?
toepassen tussen ruimtelijke elementen uit Zou je dat ook ergens anders kunnen
een gebied met eerdere vinden?
ervaringen of andere situaties. Hoe ziet het er daar dan uit?
Waarderen Een oordeel/mening vormen en Wat betekent dat voor mij?
vergelijken met die van anderen. Wat betekent dat voor die mensen?
Eigen standpunt kritisch bekijken. Kan het ook anders?
Denk ik er nu nog zo over?
Hoofdstuk 3
1. Grondperspectief: grondfoto’s
2. Vogelvluchtperspectief: panoramafoto’s
Hoogteverschillen.
3. Loodrecht perspectief: loodrecht opnames of luchtfoto’s
hoogteverschillen verdwenen, doordat het loodrecht is.
4. Plattegrond en topografische kaart
Puntsymbolen: verschillende rondjes en vierkantjes wordt de ligging en grootte van plaatsen
weergegeven.
Lijnsymbolen: hoofdstructuren en netwerken zoals straten aangegeven.
Vlaksymbolen: landschappen, grondsoorten, terreinvorming wordt weergegeven met gekleurde
vlakken.
Speciale tekens: pictogrammen op kaarten en plattegronden (camping)
Vereenvoudiging: De sportvelden, de ligweide van het zwembad en de omringende weilanden zijn
samengevoegd tot grasland.
Schaal: 1:1.000.000, dat betekent dat op deze kaart alles een miljoen keer kleiner is getekend dan in
de werkelijkheid. 1 cm op de kaart is 1.000.000 cm in werkelijkheid. (een hand vol nullen eraf; dus 5,
dan heb je kilometers)
Grootschalige kaarten: relatief klein gebied afgebeeld. Schaal: 1:10 of 1:25.000. Wordt meestal
plattegrond genoemd.
Overzichtsplattegronden: geven een zo compleet mogelijk beeld van ruimtelijke elementen
die in grootte variëren, zoals een kamer, klaslokaal.
Thematische plattegronden: geven een beperkt overzicht, maar juist wel een goed beeld van
een of meer thema’s.
Kleinschalige kaarten: een groot gebied, sterk verkleint (atlas). Meer afgebeeld dan 1 plaats dan
noemen we het een kaart.
Overzichtskaarten (natuurkundig): zeeën, rivieren en reliëf (staatkundig): afzonderlijke
landen worden geaccentueerd met verschillende kleuren.
Hoofdstuk 2
Geografische kubus:
1. Hoogtelijn: informatiebronnen
2. Breedtelijn: bestaansdimensies
3. Dieptelijn: geografische vierslag
Bestaansdimensies:
Economische bril Mens en levensonderhoud. Waar leven de mensen van?
Hoe is de welvaart daar verdeeld?
Primair: landbouw, secundair: industrie,
tertiair: dienstverlening
Sociale bril Mens en medemens Hoe gaan de mensen daar met elkaar om?
Welke groepen, klassen of lagen zijn er?
Is het lid zijn van een bepaalde groep,
wordt dat discriminerend ervaren?
Politieke bril Mens en macht Wie bepaalt wat er gebeurt?
Wie zijn de officiële leiders in een land?
Heeft iedereen een stem en inspraak?
Welke regels en afspraken zijn er gemaakt?
Culturele bril Mens en zingeving(cultuur, Hoe geeft de mens er zin aan zijn bestaan?
uitingsvorm en Wat is er mooi of lelijk, goed of slecht?
levensbeschouwing) Welke waarden en normen worden
gehanteerd?
Historische bril Mens en verleden(ook heden en Hoe was het er vroeger?
toekomst) Welke zaken in het heden zijn sterk
bepaald door het verleden?
Welke toekomstperspectieven zijn er of ziet
men?
Natuurlijke bril Mens en natuur en milieu Welke klimaten zijn er en wat betekenen
die voor het levensonderhoud?
Hoe gaan mensen om met de hun
omringende natuur?
Ruimtelijke bril Mens en ruimte Inzicht in de inrichting van de ruimte als
het samenspel van een aantal
, bestaansdimensies.
De geografische vierslag:
Waarnemen en Inventariseren van informatie Wat zie je?
beschrijven door alle zintuigen te gebruiken. Welke verschillende dingen zijn er te zien?
Welke kenmerken ontdek je?
Verklaren Interpreteren van informatie. Waarom is het daar?
Verbanden leggen tussen Waarom ziet het er daar zo uit?
verschijnselen. Wat wordt hierdoor beïnvloed?
Herkennen en Zinvolle relaties en verbanden Waar heb je zoiets eerder gezien?
toepassen tussen ruimtelijke elementen uit Zou je dat ook ergens anders kunnen
een gebied met eerdere vinden?
ervaringen of andere situaties. Hoe ziet het er daar dan uit?
Waarderen Een oordeel/mening vormen en Wat betekent dat voor mij?
vergelijken met die van anderen. Wat betekent dat voor die mensen?
Eigen standpunt kritisch bekijken. Kan het ook anders?
Denk ik er nu nog zo over?
Hoofdstuk 3
1. Grondperspectief: grondfoto’s
2. Vogelvluchtperspectief: panoramafoto’s
Hoogteverschillen.
3. Loodrecht perspectief: loodrecht opnames of luchtfoto’s
hoogteverschillen verdwenen, doordat het loodrecht is.
4. Plattegrond en topografische kaart
Puntsymbolen: verschillende rondjes en vierkantjes wordt de ligging en grootte van plaatsen
weergegeven.
Lijnsymbolen: hoofdstructuren en netwerken zoals straten aangegeven.
Vlaksymbolen: landschappen, grondsoorten, terreinvorming wordt weergegeven met gekleurde
vlakken.
Speciale tekens: pictogrammen op kaarten en plattegronden (camping)
Vereenvoudiging: De sportvelden, de ligweide van het zwembad en de omringende weilanden zijn
samengevoegd tot grasland.
Schaal: 1:1.000.000, dat betekent dat op deze kaart alles een miljoen keer kleiner is getekend dan in
de werkelijkheid. 1 cm op de kaart is 1.000.000 cm in werkelijkheid. (een hand vol nullen eraf; dus 5,
dan heb je kilometers)
Grootschalige kaarten: relatief klein gebied afgebeeld. Schaal: 1:10 of 1:25.000. Wordt meestal
plattegrond genoemd.
Overzichtsplattegronden: geven een zo compleet mogelijk beeld van ruimtelijke elementen
die in grootte variëren, zoals een kamer, klaslokaal.
Thematische plattegronden: geven een beperkt overzicht, maar juist wel een goed beeld van
een of meer thema’s.
Kleinschalige kaarten: een groot gebied, sterk verkleint (atlas). Meer afgebeeld dan 1 plaats dan
noemen we het een kaart.
Overzichtskaarten (natuurkundig): zeeën, rivieren en reliëf (staatkundig): afzonderlijke
landen worden geaccentueerd met verschillende kleuren.
