Inleiding Pedagogiek
College Aantekeningen in het Nederlands
Pedagogische Wetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen
, Inhoudsopgave
Pedagogiek College 1 2
Pedagogiek College 2 4
Pedagogiek College 3 8
Pedagogiek College 4 10
Pedagogiek College 5 11
Pedagogiek College 7 15
Pedagogiek College 8 17
Pedagogiek College 9 19
Pedagogiek College 10 22
Pedagogiek College 11 23
* Pedagogiek College 6 is overgeslagen, aangezien dit een uitgevallen responsiecollege is
1
, Pedagogiek College 1
Positie en inhoud van pedagogiek
● Pedagogische praktijken worden in sterke mate bepaald door maatschappelijke factoren: ict,
sociale media, politiek, globalisering, vraag naar vaardigheden van werkgevers, etc.
- Oog voor context, omgeving, land en situaties van de persoon
- Pedagogiek is de leer van de opvoeding, ook wel de opvoedingskunst (Van Dale)
- Pedagoog is een leermeester/iemand die zich toelegt op de studie van de pedagogiek
- Pedagoog is iemand die kijkt naar de ontwikkeling van een jeugdige (Wikipedia)
Pedagoog kijkt naar welke mensen zijn betrokken bij een bepaalde situatie, zoals ouders/verzorgers,
kinderen, leerkrachten, maatschappelijk werkers, etc. Pedagoog houdt zich bezig met wat die
mensen doen en met het oog waarop en wat de reden is voor hun gedrag. Wat zijn de gevolgen van
dit gedrag, wat is de uitkomst van dit gedrag? Maar de opvoeding is een maatschappelijk
verschijnsel, dus een pedagoog kijkt niet alleen naar de opvoeding van een kind. We kijken
bijvoorbeeld naar een kind in zijn omgeving en in zijn context. Waarom doen ze dat zo? Waarom is
dat gedrag wenselijk of juist niet? En volgens wie is hun gedrag wel of niet wenselijk?
Maatschappelijke randvoorwaarden voor pedagogische praktijken, zoals de wet-en regelgeving.
- Leerplicht en Wet Passend Onderwijs
- Wet op de Jeugdzorg
- Universele verklaring Rechten van het Kind
- Kinderbescherming (onder anderen ouderschapsplan bij echtscheiding)
- Wet OKE (Ontwikkelingskansen door kwaliteit en educatie)
Pedagogiek als opvoedingswetenschap
- Kennis over opvoeding als sociale praktijk
- Kennis ten dienste van opvoeding als sociale praktijk
Er bestaat een spanningsveld in de pedagogiek, aan de ene kant een zoektocht naar feiten en
objectieve kennis, maar aan de andere kant hebben we te maken met een cultuurspecifieke
omgeving. We hebben dus te maken met normativiteit, waardegeladenheid, context-afhankelijk
Wat zou er veranderd moeten worden, waarom moet dat veranderd worden binnen verschillende
contexten, zoals verschil in landen, omgevingen, buurten? Wat is in het belang van het kind?
Er bestaat een relatie tussen de genen van ouders en kind, maar ook een relatie tussen kind en
omgeving. Het gedrag van een kind wordt dus gedeeltelijk bepaald door wat ze hebben geërfd van
hun ouders. Tegelijkertijd hebben de ouders ook invloed op de omgeving van het kind. Wat zij
normaal vinden, wat hun normen en waarden zijn, waar zij zelf mee zijn grootgebracht. Maar hoe
het kind is als persoon, zijn eigen karakter, beïnvloedt lichtelijk het gedrag van de ouders.
Betekenis sekse/gender
Sekse is het biologische, hoe ben je geboren, hoe zie je er biologisch uit
Gender is het sociale, de betekenis die sekse heeft in de sociale context van mensen, dus wat ziet
men als normaal, welke verwachtingen zijn er bij het sekse van het kind?
Sekse bepaalt niet 100% waar het kind aanleg voor heeft (nature/nurture, bvb stoere meid)
2
College Aantekeningen in het Nederlands
Pedagogische Wetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen
, Inhoudsopgave
Pedagogiek College 1 2
Pedagogiek College 2 4
Pedagogiek College 3 8
Pedagogiek College 4 10
Pedagogiek College 5 11
Pedagogiek College 7 15
Pedagogiek College 8 17
Pedagogiek College 9 19
Pedagogiek College 10 22
Pedagogiek College 11 23
* Pedagogiek College 6 is overgeslagen, aangezien dit een uitgevallen responsiecollege is
1
, Pedagogiek College 1
Positie en inhoud van pedagogiek
● Pedagogische praktijken worden in sterke mate bepaald door maatschappelijke factoren: ict,
sociale media, politiek, globalisering, vraag naar vaardigheden van werkgevers, etc.
- Oog voor context, omgeving, land en situaties van de persoon
- Pedagogiek is de leer van de opvoeding, ook wel de opvoedingskunst (Van Dale)
- Pedagoog is een leermeester/iemand die zich toelegt op de studie van de pedagogiek
- Pedagoog is iemand die kijkt naar de ontwikkeling van een jeugdige (Wikipedia)
Pedagoog kijkt naar welke mensen zijn betrokken bij een bepaalde situatie, zoals ouders/verzorgers,
kinderen, leerkrachten, maatschappelijk werkers, etc. Pedagoog houdt zich bezig met wat die
mensen doen en met het oog waarop en wat de reden is voor hun gedrag. Wat zijn de gevolgen van
dit gedrag, wat is de uitkomst van dit gedrag? Maar de opvoeding is een maatschappelijk
verschijnsel, dus een pedagoog kijkt niet alleen naar de opvoeding van een kind. We kijken
bijvoorbeeld naar een kind in zijn omgeving en in zijn context. Waarom doen ze dat zo? Waarom is
dat gedrag wenselijk of juist niet? En volgens wie is hun gedrag wel of niet wenselijk?
Maatschappelijke randvoorwaarden voor pedagogische praktijken, zoals de wet-en regelgeving.
- Leerplicht en Wet Passend Onderwijs
- Wet op de Jeugdzorg
- Universele verklaring Rechten van het Kind
- Kinderbescherming (onder anderen ouderschapsplan bij echtscheiding)
- Wet OKE (Ontwikkelingskansen door kwaliteit en educatie)
Pedagogiek als opvoedingswetenschap
- Kennis over opvoeding als sociale praktijk
- Kennis ten dienste van opvoeding als sociale praktijk
Er bestaat een spanningsveld in de pedagogiek, aan de ene kant een zoektocht naar feiten en
objectieve kennis, maar aan de andere kant hebben we te maken met een cultuurspecifieke
omgeving. We hebben dus te maken met normativiteit, waardegeladenheid, context-afhankelijk
Wat zou er veranderd moeten worden, waarom moet dat veranderd worden binnen verschillende
contexten, zoals verschil in landen, omgevingen, buurten? Wat is in het belang van het kind?
Er bestaat een relatie tussen de genen van ouders en kind, maar ook een relatie tussen kind en
omgeving. Het gedrag van een kind wordt dus gedeeltelijk bepaald door wat ze hebben geërfd van
hun ouders. Tegelijkertijd hebben de ouders ook invloed op de omgeving van het kind. Wat zij
normaal vinden, wat hun normen en waarden zijn, waar zij zelf mee zijn grootgebracht. Maar hoe
het kind is als persoon, zijn eigen karakter, beïnvloedt lichtelijk het gedrag van de ouders.
Betekenis sekse/gender
Sekse is het biologische, hoe ben je geboren, hoe zie je er biologisch uit
Gender is het sociale, de betekenis die sekse heeft in de sociale context van mensen, dus wat ziet
men als normaal, welke verwachtingen zijn er bij het sekse van het kind?
Sekse bepaalt niet 100% waar het kind aanleg voor heeft (nature/nurture, bvb stoere meid)
2
