TE4 BC Literatuur WEEK 1
Metselwerk is samenstelling van stenen en mortel (verbinding). Vroeger massieve muren, nu spouwmuren met
binnen- en buitenblad.
Bouwmethoden voor binnenblad:
• Gietbouw (beton storten);
• Prefab-betonelementen;
• HSB;
• Cellenbetonbouw;
• Kalkzandsteen;
• Poreuze baksteen;
• Betonskelet met vulling;
• Staalskelet met vulling
Metselsteen: stenen die gebruikt kunnen worden voor gevelmetselwerken;
• Baksteen;
• Betonsteen;
• Kalkzandsteen;
• Cellenbeton.
Baksteen → Vormmethoden;
• Handvormsteen: door computergestuurde machines gemaakt. Bal klei met kracht in bezande vorm
gegooid, aan 5 kanten bezande ruwe steen met onregelmatig generfd oppervlak.
• Vormbaksteen: door persblok met grote kracht in vorm geduwd, teveel aan klei wordt afgestreken. 5
bezande kanten en afgestreken platte zijde. Vorm wordt bezand, zodat klei niet plakt. Vormbaksteen is
strakke steen met regelmatig oppervlak.
• Strengperssteen: klei wordt door een mondstuk geperst en door snijmachine gesneden. Holle
strengperssteen = holte >20%. Oppervlak is aan beide platte zijden strak. Andere 4 kunnen glad, bezand,
generfd of ruw zijn.
• Stempelperssteen: klei machinaal in vormen geperst, te herkennen aan strakke vorm en ingedrukte
stempel of merk. Eerst gaat de steen drogen en dan pas bakken, anders ontploft de steen.
Betonsteen: wordt gemaakt met betonspecie (cement, zand & grover granulaat). Verse betonstenen harden in
verhardingskamers. Betonsteen heeft verdicht laag onderbeton, deklaag van speciaal beton met
oppervlaktestructuren.
Verkrijgbaar in formaten:
• Waalformaat;
• Maasformaat;
• Moduulformaat;
• Groot formaat blokken.
Verkrijgbaar in texturen en kleuren → Glad, structuur, breuk (splitsteen), geocolor (toplaag natuurlijke kleurechte
mineralen).
Alle stenen voor 1 gevel uit dezelfde dagproductie voor voorkomen kleurverschil. Betonstenen hebben capilaire
werking, moet dus met droge metselspecie worden gewerkt.
Kalkzandsteen: wordt gemaakt door in een computergestuurde doseerinstallatie. Gebluste poederkalk en zand in
de juiste verhouding mengen met water en e.v.t. pigment. Te verkrijgen in stenen, blokken, elementen in gladde,
bezande, gekliste uitvoering.
1
,Stenen mogen niet warm worden aangevoerd op bouwplaats. Eén open stootvoeg per meter gevel.
Maatregel in de winter tegen bevriezing:
• Bescherming van materieel en materiaal door afdekking, opslag in vorstvrije loodsen etc.;
• Geen gebruik maken van beijzelde of bevroren stenen;
• Beschutting van bouwplaats;
• Gebruik van warm water;
• Afdekken en/of verwarmen van vers metselwerk;
• Geen gebruik maken van pekel of keukenzout.
Vaak geïmpregneerd vanuit esthetisch oogpunt.
Cellenbeton: licht bouwmateriaal.
Gemetselde buitenspouwblad: spouw werd ontwikkeld, omdat water doorsloef in massieve muren. Minimale
afstand tussen buitenblad en isolatie van 40mm lucht. Deze luchtspouw zorgt voor droging van het buitenvlak. Een
open stootvoeg per m gevel. Er mag geen valspecie in de spouw bevinden (mortel dat uit baksteen schiet bij
aandrukken), speciebaarden mogen de isolatie niet aanraken. Isolatie mag niet nat worden bij uitvoering.
Bij geglazuurde steen moet de spouw min. 40mm zijn, doordat de steen vrijwel geen vochttransport toelaat. Open
stootvoegen moeten zich zowel onder als bovenin op een max. afstand van 400mm bevinden. Glazuur moet
dezelfde uitzettingscoëfficiënt hebben als de baksteen om haarscheurtjes te voorkomen.
Bouwbesluit 2012: vluchtroute vanaf elke voor een persoon bestemde plaats tot de veilige plaats die de persoon
bij brand moet kunnen bereiken. Vaak kan worden volstaan met één vluchtroute.
WBDO: Weerstand tegen Brand-Doorslag-Overslag
Compartimenten: gedeelte van bouwwerk dat bestemd is als maximaal uitbreidingsgebied van brand.
Subbrandcompartiment: het maximale uitbreidingsgebied van brand en rook en blijft bij brand voldoende lang in
stand om het gebouw te kunnen ontvluchten (bijv. slaapkamer).
Beschermde vluchtroute: alleen bij nieuwbouw voorgeschreven. Voert niet door een subbrandcompartiment.
Extra beschermde vluchtroute: voert niet door een brandcompartiment.
Veiligheidsvluchtroute: komt alleen bij nieuwbouw voor. Voert door een niet-besloten ruimte en vervolgens door
een ruimte waardoor een extra beschermde vluchtroute voert, die uitsluitend kan worden bereikt door niet-
besloten verkeersruimten.
Gecorrigeerde loopafstand: de loopafstand (max. 30 m) waarbij constructieonderdelen die geen onderdeel
uitmaken van de bouwconstructie buiten beschouwing worden gelaten. Waar deze loopafstand door een
gebruiksgebied voert, moet deze met 1,5 worden vermenigvuldigd.
De algemene uitgangspunten zijn:
• Binnen 15 minuten na het ontstaan van een brand moet die brand zijn ontdekt en moeten de door die
brand bedreigde personen en de brandweer zijn gealarmeerd;
• Binnen 15 minuten na die alarmering moeten de door de brand bedreigde personen zonder hulp van de
brandweer kunnen vluchten;
• De brandweer is aanwezig en operationeel binnen 15 minuten na het melden van de brand;
• De brandweer moet de brand binnen een WBDBO van 60 minuten na het ontstaan onder controle
hebben, hetgeen inhoudt dat voorkomen wordt dat de brand verder uitbreidt naar naastgelegen
percelen. Op dat moment moeten de laatste door de brand bedreigde personen met behulp van de
brandweer zijn gered.
2
, • Indien een brand in een brandcompartiment een stralingsflux > 15 kW/m2 op een gevelopening van een
ander brandcompartiment veroorzaakt, is er risico op brandoverslag.
• Een technische ruimte met een gebruiksoppervlakte van meer dan 50 m2 of een technische ruimte waarin
een of meer verbrandingstoestellen met een totale nominale belasting van meer dan 130 kW worden
opgesteld, is een afzonderlijk brandcompartiment.
• Een brandcompartiment met bedgebied voor bedgebonden patiënten is niet groter dan 77% van de
gebruiksoppervlakte van de bouwlaag waarop dit brandcompartiment ligt.
• Een technische ruimte is een afzonderlijk brandcompartiment.
• Het doel van de brandveiligheidsvoorschriften is het voorkomen van slachtoffers en het voorkomen dat
een brand zich uitbreidt naar een ander perceel. Het voorkomen van schade is geen doelstelling.
Bepaal eerste grootte van kleinste kantoor.
Bij stramienlijnen op 7,20m staan constructieve elementen niet in de weg van de kantoorindeling.
3
Metselwerk is samenstelling van stenen en mortel (verbinding). Vroeger massieve muren, nu spouwmuren met
binnen- en buitenblad.
Bouwmethoden voor binnenblad:
• Gietbouw (beton storten);
• Prefab-betonelementen;
• HSB;
• Cellenbetonbouw;
• Kalkzandsteen;
• Poreuze baksteen;
• Betonskelet met vulling;
• Staalskelet met vulling
Metselsteen: stenen die gebruikt kunnen worden voor gevelmetselwerken;
• Baksteen;
• Betonsteen;
• Kalkzandsteen;
• Cellenbeton.
Baksteen → Vormmethoden;
• Handvormsteen: door computergestuurde machines gemaakt. Bal klei met kracht in bezande vorm
gegooid, aan 5 kanten bezande ruwe steen met onregelmatig generfd oppervlak.
• Vormbaksteen: door persblok met grote kracht in vorm geduwd, teveel aan klei wordt afgestreken. 5
bezande kanten en afgestreken platte zijde. Vorm wordt bezand, zodat klei niet plakt. Vormbaksteen is
strakke steen met regelmatig oppervlak.
• Strengperssteen: klei wordt door een mondstuk geperst en door snijmachine gesneden. Holle
strengperssteen = holte >20%. Oppervlak is aan beide platte zijden strak. Andere 4 kunnen glad, bezand,
generfd of ruw zijn.
• Stempelperssteen: klei machinaal in vormen geperst, te herkennen aan strakke vorm en ingedrukte
stempel of merk. Eerst gaat de steen drogen en dan pas bakken, anders ontploft de steen.
Betonsteen: wordt gemaakt met betonspecie (cement, zand & grover granulaat). Verse betonstenen harden in
verhardingskamers. Betonsteen heeft verdicht laag onderbeton, deklaag van speciaal beton met
oppervlaktestructuren.
Verkrijgbaar in formaten:
• Waalformaat;
• Maasformaat;
• Moduulformaat;
• Groot formaat blokken.
Verkrijgbaar in texturen en kleuren → Glad, structuur, breuk (splitsteen), geocolor (toplaag natuurlijke kleurechte
mineralen).
Alle stenen voor 1 gevel uit dezelfde dagproductie voor voorkomen kleurverschil. Betonstenen hebben capilaire
werking, moet dus met droge metselspecie worden gewerkt.
Kalkzandsteen: wordt gemaakt door in een computergestuurde doseerinstallatie. Gebluste poederkalk en zand in
de juiste verhouding mengen met water en e.v.t. pigment. Te verkrijgen in stenen, blokken, elementen in gladde,
bezande, gekliste uitvoering.
1
,Stenen mogen niet warm worden aangevoerd op bouwplaats. Eén open stootvoeg per meter gevel.
Maatregel in de winter tegen bevriezing:
• Bescherming van materieel en materiaal door afdekking, opslag in vorstvrije loodsen etc.;
• Geen gebruik maken van beijzelde of bevroren stenen;
• Beschutting van bouwplaats;
• Gebruik van warm water;
• Afdekken en/of verwarmen van vers metselwerk;
• Geen gebruik maken van pekel of keukenzout.
Vaak geïmpregneerd vanuit esthetisch oogpunt.
Cellenbeton: licht bouwmateriaal.
Gemetselde buitenspouwblad: spouw werd ontwikkeld, omdat water doorsloef in massieve muren. Minimale
afstand tussen buitenblad en isolatie van 40mm lucht. Deze luchtspouw zorgt voor droging van het buitenvlak. Een
open stootvoeg per m gevel. Er mag geen valspecie in de spouw bevinden (mortel dat uit baksteen schiet bij
aandrukken), speciebaarden mogen de isolatie niet aanraken. Isolatie mag niet nat worden bij uitvoering.
Bij geglazuurde steen moet de spouw min. 40mm zijn, doordat de steen vrijwel geen vochttransport toelaat. Open
stootvoegen moeten zich zowel onder als bovenin op een max. afstand van 400mm bevinden. Glazuur moet
dezelfde uitzettingscoëfficiënt hebben als de baksteen om haarscheurtjes te voorkomen.
Bouwbesluit 2012: vluchtroute vanaf elke voor een persoon bestemde plaats tot de veilige plaats die de persoon
bij brand moet kunnen bereiken. Vaak kan worden volstaan met één vluchtroute.
WBDO: Weerstand tegen Brand-Doorslag-Overslag
Compartimenten: gedeelte van bouwwerk dat bestemd is als maximaal uitbreidingsgebied van brand.
Subbrandcompartiment: het maximale uitbreidingsgebied van brand en rook en blijft bij brand voldoende lang in
stand om het gebouw te kunnen ontvluchten (bijv. slaapkamer).
Beschermde vluchtroute: alleen bij nieuwbouw voorgeschreven. Voert niet door een subbrandcompartiment.
Extra beschermde vluchtroute: voert niet door een brandcompartiment.
Veiligheidsvluchtroute: komt alleen bij nieuwbouw voor. Voert door een niet-besloten ruimte en vervolgens door
een ruimte waardoor een extra beschermde vluchtroute voert, die uitsluitend kan worden bereikt door niet-
besloten verkeersruimten.
Gecorrigeerde loopafstand: de loopafstand (max. 30 m) waarbij constructieonderdelen die geen onderdeel
uitmaken van de bouwconstructie buiten beschouwing worden gelaten. Waar deze loopafstand door een
gebruiksgebied voert, moet deze met 1,5 worden vermenigvuldigd.
De algemene uitgangspunten zijn:
• Binnen 15 minuten na het ontstaan van een brand moet die brand zijn ontdekt en moeten de door die
brand bedreigde personen en de brandweer zijn gealarmeerd;
• Binnen 15 minuten na die alarmering moeten de door de brand bedreigde personen zonder hulp van de
brandweer kunnen vluchten;
• De brandweer is aanwezig en operationeel binnen 15 minuten na het melden van de brand;
• De brandweer moet de brand binnen een WBDBO van 60 minuten na het ontstaan onder controle
hebben, hetgeen inhoudt dat voorkomen wordt dat de brand verder uitbreidt naar naastgelegen
percelen. Op dat moment moeten de laatste door de brand bedreigde personen met behulp van de
brandweer zijn gered.
2
, • Indien een brand in een brandcompartiment een stralingsflux > 15 kW/m2 op een gevelopening van een
ander brandcompartiment veroorzaakt, is er risico op brandoverslag.
• Een technische ruimte met een gebruiksoppervlakte van meer dan 50 m2 of een technische ruimte waarin
een of meer verbrandingstoestellen met een totale nominale belasting van meer dan 130 kW worden
opgesteld, is een afzonderlijk brandcompartiment.
• Een brandcompartiment met bedgebied voor bedgebonden patiënten is niet groter dan 77% van de
gebruiksoppervlakte van de bouwlaag waarop dit brandcompartiment ligt.
• Een technische ruimte is een afzonderlijk brandcompartiment.
• Het doel van de brandveiligheidsvoorschriften is het voorkomen van slachtoffers en het voorkomen dat
een brand zich uitbreidt naar een ander perceel. Het voorkomen van schade is geen doelstelling.
Bepaal eerste grootte van kleinste kantoor.
Bij stramienlijnen op 7,20m staan constructieve elementen niet in de weg van de kantoorindeling.
3
