Omgevingsrecht
Hoofdstuk 4 – De Wet Algemene bepalingen omgevingsrecht
Hoofdstuk 6 – Overige milieuregelgeving
Hoofdstuk 7 – De Huisvestingswet 2014 en de Leegstandswet
Hoofdstuk 9 – De Wet ruimtelijke ordening en de omgevingsvergunning
Hoofdstuk 10 – De Woningwet en de omgevingsvergunning voor het bouwen
Hoofdstuk 11 – Overige wetgeving, gerelateerd aan bouw- en ruimtelijke-ordeningswetgeving
Inhoudsopgave
INTRODUCTIE EN DE WABO ........................................................................................................................ 2
PROCEDURES OMGEVINGSVERGUNNING .................................................................................................... 3
DE OMGEVINGSVERGUNNING EN ANDERE TOESTEMMINGEN ...................................................................... 5
DEELVERGUNNINGEN EN VERGUNNINGEN IN TWEE FASEN .......................................................................... 5
INTRODUCTIE WRO EN BESTEMMINGSPLAN ................................................................................................ 8
BESTEMMINGSPLANREGELS ...................................................................................................................... 10
SOORTEN REGELS IN EEN BESTEMMINGSPLAN .......................................................................................... 11
VERDIEPING WRO & RUIMTELIJKE PLANNEN ............................................................................................. 14
INTRODUCTIE & GLOBAAL VS. GEDETAILLEERD BESTEMMINGSPLAN .......................................................... 14
WIJZIGINGSBEVOEGDHEID & UITWERKINGSPLICHT ................................................................................... 15
BINNENPLANS EN BUITENPLANS AFWIJKEN ............................................................................................... 17
VERDIEPING WONINGWET, DE ALCOHOLWET & TOETSINGSGRONDEN ....................................................... 18
VERGUNNINGVRIJ BOUWEN, ART 2 & 3 EN BIJLAGE II BOR ......................................................................... 21
UITZONDERINGEN VERGUNNINGVRIJ BOUWEN ......................................................................................... 23
VERGUNNINGVRIJ BOUWEN: BEGRIPPEN .................................................................................................. 24
LEEGSTANDWET & HUISVESTINGWET........................................................................................................ 25
MILIEU ..................................................................................................................................................... 27
ERFGOED ................................................................................................................................................. 29
,INTRODUCTIE EN DE WABO
R.o- en milieuwetgeving te bekijken vanuit twéé gezichtspunten:
- toestemming (vergunning) nodig voor activiteit?
(Voorwaarden voor verkrijging toestemming)
- en/of bij wijziging van planologisch regiem:
Wat dan te onderzoeken door bevoegd gezag?
Binnen welke kaders is de wijziging mogelijk?
* vaak schrijft een bijzondere wet allebei voor!
Toestemming in Wabo geregeld:
Er gelden dus veel ruimtelijke ordenings- en milieuregels van Rijk, prov, gemeente, etc. MAAR: de
toestemming is vaak in de Wabo geregeld, via de omgevingsvergunning.
Toestemming aanvragen bij: omgevingsloket (OLO) (bedrijven) of papier (particulier)
Veel wetten (Wro, Wm, ww, etc.) die de vergunning kennen.
De meeste van die wetten hebben de vergunning overgeheveld naar de Wabo → art 2.1 lid 1 & art
2.2 lid 1
Gegevens
Welke gegevens nodig voor de aanvraag? → ZIE Ministeriële regeling omgevingsrecht (Mor)
Algemeen:
- NAW
- locatie project
- plattegronden (art 1.3 Mor)
- specifieke vragen voor specifieke activiteiten
• Gegevens voor het aanvragen van een vergunning voor het bouwen (art 2.1 t/m 2.12
Mor)
• “ “ voor het oprichten of veranderen van een inrichting (art 4.1 t/m 4.22 Mor)
• “ “ voor het slopen (art 6.1 en 6.2 Mor)
Wabo – §4.1
Welke activiteiten vergunning plichtig (of welke projecten verboden zonder vergunning)?
• Landelijke regelgeving: 2.1 lid 1 Wabo
- alle activiteiten kennen
• Provinciale/gemeentelijke regelgeving, mits die verordening het eist: 2.2 lid 1 en 2 Wabo
- alleen als provinciale/gemeentelijke verordening dat zegt
• En welke toch niet vergunning plichtig?
- art 2.1 lid 3; landelijke regelgeving via AMvB:
- geen vergunningplicht voor categorieën activiteiten in een AMvB: het Bor
→ artt 2.3 t/m 2.6 Bor, verwijzen deels naar Bijlage II bij Bor m.n. artt 2, 3 en 3a
onder de voorwaarden van 4a en 5
Wabo - §4.1 en 4.6
• Vergunningplicht voor een of meerdere activiteiten?
• Wanneer wordt een aangevraagde vergunning dan geweigerd of verleend?
Dus: waar staan de toetsingsgronden?
Per activiteit, in art 2.10 t/m 2.20 Wabo
Echter, inhoudelijk vaak weer in een andere wet(ten)
*nadruk op 2.10,2.12,2.15,2.16,2.18,2.20
,PROCEDURES OMGEVINGSVERGUNNING
Aanvraag omgevingsvergunning
Artikel 2.7 Wabo
- bestuursorgaan dat bevoegd gezag is → meestal B&W
- aanvrager zorgt voor complete aanvraag
- welke gegevens en bescheiden indienen: Mor (ministeriële regeling omgevingsrecht)
- (standaard) aanvraagformulier: één of meer activiteiten omgevingsloket (OLO) of op papier (niet
voor bedrijven)
*Veel standaardvragen zoals je eigen gegevens, maar ook per activiteit vragen staan
die je moet invullen om je gegevens compleet te kunnen aanleveren bij het bevoegd
gezag.
(in sommige gevallen wordt de OV verleend door een ander bestuursorgaan (art 2.4 lid 2 t/m 4 Wabo
jo. 3.1 t/m 3.4 Bor)
Reguliere of uitgebreide procedure
Na ontvangst ontvankelijke aanvraag start de procedure
• Reguliere procedure
- art. 3.7 t/m 3.9 Wabo
- titel 4.1 Awb
8 weken + verlenging 6 weken
Aanvraag - beschikking
• Uitgebreide procedure
- art 3.10 Wabo
- afdeling 3.4 Awb
6 maanden + verlenging 6 weken
Aanvraag – ontwerpbesluit – beschikking (zienswijze indienen)
Reguliere procedure
1. Ontvankelijke aanvraag ontvangen → kennisgeving aanvraag (3.8 wabo) & start termijn (8
weken: 3.9 eerste lid Wabo)
2. Mogelijke verlenging termijn van 6 weken (3.9 lid 2 Wabo)
(Geen gebruik gemaakt van verlenging = na week 8 vergunning van rechtswege.
Wel gebruik gemaakt van de verlenging = na 14 weken vergunning van rechtswege
→ Wordt niet meer getoetst maar wordt verleend of dat nou terecht of onterecht is)
3. Beschikking (of vergunning van rechtswege)
4. Bekendmaking beschikking (3.9 lid 4 Wabo) → aan aanvrager + publicatie HAH-blad
5. Inwerkingtreding beschikking dag na bekendmaking (6.1 lid 1 Wabo), tenzij….
6. ….Onherroepelijk na einde termijn indienen bezwaar of beroep, of na beslissing op bezwaar of
uitspraak rechter
Uitzonderingen moment inwerkingtreding beschikking
• art. 6.1, lid 2 Wabo: uitvoeren werkzaamheden, slopen, vellen houtopstand
(art. 2.1, eerste lid sub b, f, g en h en art 2.2, eerste lid sub b, c en g Wabo)
→ Na verstrijken termijn bezwaar
→ Na verstrijken termijn beroep (beschikking voorbereid met afd. 3.4 Awb) (6 weken)
→ Tenzij verzoek om voorlopige voorziening (vovo) → na uitspraak voorzieningenrechter
• art. 6.1, lid 4 Wabo: vergunning van rechtswege
(art. 3.9, derde lid Wabo en § 4.1.3.3 Awb)
→ Na het verstrijken van de termijn van bezwaar, tenzij vovo → na uitspraak
voorzieningenrechter
, Uitgebreide procedure
(afd 3.4 Awb)
- in de volgende gevallen
Aanvraag omgevingsvergunning geheel of gedeeltelijk betrekking op:
• Afwijken van de planologische regeling = bestemmingsplan of verordening (uitgezonderd
binnenplanse ontheffingen en kruimelgevallen (kleine afwijkingen) → wel reguliere procedure)
• Brandveilig gebruik
• Oprichten of veranderen van een inrichting/bedrijf
• Wijzigen van een gebouwd rijksmonument
Vergelijkbaar met de reguliere procedure, maar:
• Termijn beschikking: 6 maanden + 6 weken
• Geen vergunning van rechtswege
• Voorbereiding met de uov (afd 3.4 Awb) → ontwerpbesluit 6 weken ter inzage voor eenieder:
indienen zienswijzen (3.12, vijfde lid Wabo)
• Beschikking treedt in werking na einde beroepstermijn of bij vovo na uitspraak
voorzieningenrechter
• Beschikking onherroepelijk als er geen beroep is ingediend of hierop uitspraak is gedaan
Rechtsbescherming
Reguliere procedure:
• bezwaar: 6 weken na bekendmaking beschikking: bevoegd gezag
• beroep → rechtbank
• hoger beroep → afdeling bestuursrechtspraak Raad van State
Uitgebreide procedure:
• geen bezwaar maar rechtstreeks beroep → rechtbank
• hoger beroep → afdeling bestuursrechtspraak Raad van State
Advies
• bevoegd gezag: meestal college B&W (art. 2.4 Wabo)
• advies (§6.1 Bor)
Voorbeelden:
– in geval B&W niet bevoegd gezag maar bijv. GS dan B&W adviseur over een project dat
geheel of gedeeltelijk in de betreffende gemeente plaatsvindt
– aanvraag voor bouwen: welstandscommissie of stadsbouwmeester
– aanvraag voor oprichten of veranderen inrichting: brandweer
– ingrijpende wijzigingen aan een monument: minister van OCW
Gemotiveerd afwijken van een advies kan
Verklaring van geen bedenkingen (vvgb) = advies
• § 6.2 Bor
• Verschil met advies: dwingend advies → wordt de vvgb geweigerd, dan wordt de vergunning
geweigerd (art. 2.20a Wabo)
Voorbeeld: afwijken van het bestemmingsplan met de uitgebreide procedure (art. 2.12, eerste lid sub
a onder 3 Wabo) → vvgb gemeenteraad (art. 6.5 Bor)
Procedure:
- Ontwerp vvgb voorbereiden en ter inzage leggen (kan alleen de raad doen)
- Definitieve vvgb (kan alleen afgegeven worden door de raad)
• De besluitvorming van de raad kost meer tijd dan de besluitvorming van het college van B&W!
(Mogelijkheid tot overschrijven termijn)
Hoofdstuk 4 – De Wet Algemene bepalingen omgevingsrecht
Hoofdstuk 6 – Overige milieuregelgeving
Hoofdstuk 7 – De Huisvestingswet 2014 en de Leegstandswet
Hoofdstuk 9 – De Wet ruimtelijke ordening en de omgevingsvergunning
Hoofdstuk 10 – De Woningwet en de omgevingsvergunning voor het bouwen
Hoofdstuk 11 – Overige wetgeving, gerelateerd aan bouw- en ruimtelijke-ordeningswetgeving
Inhoudsopgave
INTRODUCTIE EN DE WABO ........................................................................................................................ 2
PROCEDURES OMGEVINGSVERGUNNING .................................................................................................... 3
DE OMGEVINGSVERGUNNING EN ANDERE TOESTEMMINGEN ...................................................................... 5
DEELVERGUNNINGEN EN VERGUNNINGEN IN TWEE FASEN .......................................................................... 5
INTRODUCTIE WRO EN BESTEMMINGSPLAN ................................................................................................ 8
BESTEMMINGSPLANREGELS ...................................................................................................................... 10
SOORTEN REGELS IN EEN BESTEMMINGSPLAN .......................................................................................... 11
VERDIEPING WRO & RUIMTELIJKE PLANNEN ............................................................................................. 14
INTRODUCTIE & GLOBAAL VS. GEDETAILLEERD BESTEMMINGSPLAN .......................................................... 14
WIJZIGINGSBEVOEGDHEID & UITWERKINGSPLICHT ................................................................................... 15
BINNENPLANS EN BUITENPLANS AFWIJKEN ............................................................................................... 17
VERDIEPING WONINGWET, DE ALCOHOLWET & TOETSINGSGRONDEN ....................................................... 18
VERGUNNINGVRIJ BOUWEN, ART 2 & 3 EN BIJLAGE II BOR ......................................................................... 21
UITZONDERINGEN VERGUNNINGVRIJ BOUWEN ......................................................................................... 23
VERGUNNINGVRIJ BOUWEN: BEGRIPPEN .................................................................................................. 24
LEEGSTANDWET & HUISVESTINGWET........................................................................................................ 25
MILIEU ..................................................................................................................................................... 27
ERFGOED ................................................................................................................................................. 29
,INTRODUCTIE EN DE WABO
R.o- en milieuwetgeving te bekijken vanuit twéé gezichtspunten:
- toestemming (vergunning) nodig voor activiteit?
(Voorwaarden voor verkrijging toestemming)
- en/of bij wijziging van planologisch regiem:
Wat dan te onderzoeken door bevoegd gezag?
Binnen welke kaders is de wijziging mogelijk?
* vaak schrijft een bijzondere wet allebei voor!
Toestemming in Wabo geregeld:
Er gelden dus veel ruimtelijke ordenings- en milieuregels van Rijk, prov, gemeente, etc. MAAR: de
toestemming is vaak in de Wabo geregeld, via de omgevingsvergunning.
Toestemming aanvragen bij: omgevingsloket (OLO) (bedrijven) of papier (particulier)
Veel wetten (Wro, Wm, ww, etc.) die de vergunning kennen.
De meeste van die wetten hebben de vergunning overgeheveld naar de Wabo → art 2.1 lid 1 & art
2.2 lid 1
Gegevens
Welke gegevens nodig voor de aanvraag? → ZIE Ministeriële regeling omgevingsrecht (Mor)
Algemeen:
- NAW
- locatie project
- plattegronden (art 1.3 Mor)
- specifieke vragen voor specifieke activiteiten
• Gegevens voor het aanvragen van een vergunning voor het bouwen (art 2.1 t/m 2.12
Mor)
• “ “ voor het oprichten of veranderen van een inrichting (art 4.1 t/m 4.22 Mor)
• “ “ voor het slopen (art 6.1 en 6.2 Mor)
Wabo – §4.1
Welke activiteiten vergunning plichtig (of welke projecten verboden zonder vergunning)?
• Landelijke regelgeving: 2.1 lid 1 Wabo
- alle activiteiten kennen
• Provinciale/gemeentelijke regelgeving, mits die verordening het eist: 2.2 lid 1 en 2 Wabo
- alleen als provinciale/gemeentelijke verordening dat zegt
• En welke toch niet vergunning plichtig?
- art 2.1 lid 3; landelijke regelgeving via AMvB:
- geen vergunningplicht voor categorieën activiteiten in een AMvB: het Bor
→ artt 2.3 t/m 2.6 Bor, verwijzen deels naar Bijlage II bij Bor m.n. artt 2, 3 en 3a
onder de voorwaarden van 4a en 5
Wabo - §4.1 en 4.6
• Vergunningplicht voor een of meerdere activiteiten?
• Wanneer wordt een aangevraagde vergunning dan geweigerd of verleend?
Dus: waar staan de toetsingsgronden?
Per activiteit, in art 2.10 t/m 2.20 Wabo
Echter, inhoudelijk vaak weer in een andere wet(ten)
*nadruk op 2.10,2.12,2.15,2.16,2.18,2.20
,PROCEDURES OMGEVINGSVERGUNNING
Aanvraag omgevingsvergunning
Artikel 2.7 Wabo
- bestuursorgaan dat bevoegd gezag is → meestal B&W
- aanvrager zorgt voor complete aanvraag
- welke gegevens en bescheiden indienen: Mor (ministeriële regeling omgevingsrecht)
- (standaard) aanvraagformulier: één of meer activiteiten omgevingsloket (OLO) of op papier (niet
voor bedrijven)
*Veel standaardvragen zoals je eigen gegevens, maar ook per activiteit vragen staan
die je moet invullen om je gegevens compleet te kunnen aanleveren bij het bevoegd
gezag.
(in sommige gevallen wordt de OV verleend door een ander bestuursorgaan (art 2.4 lid 2 t/m 4 Wabo
jo. 3.1 t/m 3.4 Bor)
Reguliere of uitgebreide procedure
Na ontvangst ontvankelijke aanvraag start de procedure
• Reguliere procedure
- art. 3.7 t/m 3.9 Wabo
- titel 4.1 Awb
8 weken + verlenging 6 weken
Aanvraag - beschikking
• Uitgebreide procedure
- art 3.10 Wabo
- afdeling 3.4 Awb
6 maanden + verlenging 6 weken
Aanvraag – ontwerpbesluit – beschikking (zienswijze indienen)
Reguliere procedure
1. Ontvankelijke aanvraag ontvangen → kennisgeving aanvraag (3.8 wabo) & start termijn (8
weken: 3.9 eerste lid Wabo)
2. Mogelijke verlenging termijn van 6 weken (3.9 lid 2 Wabo)
(Geen gebruik gemaakt van verlenging = na week 8 vergunning van rechtswege.
Wel gebruik gemaakt van de verlenging = na 14 weken vergunning van rechtswege
→ Wordt niet meer getoetst maar wordt verleend of dat nou terecht of onterecht is)
3. Beschikking (of vergunning van rechtswege)
4. Bekendmaking beschikking (3.9 lid 4 Wabo) → aan aanvrager + publicatie HAH-blad
5. Inwerkingtreding beschikking dag na bekendmaking (6.1 lid 1 Wabo), tenzij….
6. ….Onherroepelijk na einde termijn indienen bezwaar of beroep, of na beslissing op bezwaar of
uitspraak rechter
Uitzonderingen moment inwerkingtreding beschikking
• art. 6.1, lid 2 Wabo: uitvoeren werkzaamheden, slopen, vellen houtopstand
(art. 2.1, eerste lid sub b, f, g en h en art 2.2, eerste lid sub b, c en g Wabo)
→ Na verstrijken termijn bezwaar
→ Na verstrijken termijn beroep (beschikking voorbereid met afd. 3.4 Awb) (6 weken)
→ Tenzij verzoek om voorlopige voorziening (vovo) → na uitspraak voorzieningenrechter
• art. 6.1, lid 4 Wabo: vergunning van rechtswege
(art. 3.9, derde lid Wabo en § 4.1.3.3 Awb)
→ Na het verstrijken van de termijn van bezwaar, tenzij vovo → na uitspraak
voorzieningenrechter
, Uitgebreide procedure
(afd 3.4 Awb)
- in de volgende gevallen
Aanvraag omgevingsvergunning geheel of gedeeltelijk betrekking op:
• Afwijken van de planologische regeling = bestemmingsplan of verordening (uitgezonderd
binnenplanse ontheffingen en kruimelgevallen (kleine afwijkingen) → wel reguliere procedure)
• Brandveilig gebruik
• Oprichten of veranderen van een inrichting/bedrijf
• Wijzigen van een gebouwd rijksmonument
Vergelijkbaar met de reguliere procedure, maar:
• Termijn beschikking: 6 maanden + 6 weken
• Geen vergunning van rechtswege
• Voorbereiding met de uov (afd 3.4 Awb) → ontwerpbesluit 6 weken ter inzage voor eenieder:
indienen zienswijzen (3.12, vijfde lid Wabo)
• Beschikking treedt in werking na einde beroepstermijn of bij vovo na uitspraak
voorzieningenrechter
• Beschikking onherroepelijk als er geen beroep is ingediend of hierop uitspraak is gedaan
Rechtsbescherming
Reguliere procedure:
• bezwaar: 6 weken na bekendmaking beschikking: bevoegd gezag
• beroep → rechtbank
• hoger beroep → afdeling bestuursrechtspraak Raad van State
Uitgebreide procedure:
• geen bezwaar maar rechtstreeks beroep → rechtbank
• hoger beroep → afdeling bestuursrechtspraak Raad van State
Advies
• bevoegd gezag: meestal college B&W (art. 2.4 Wabo)
• advies (§6.1 Bor)
Voorbeelden:
– in geval B&W niet bevoegd gezag maar bijv. GS dan B&W adviseur over een project dat
geheel of gedeeltelijk in de betreffende gemeente plaatsvindt
– aanvraag voor bouwen: welstandscommissie of stadsbouwmeester
– aanvraag voor oprichten of veranderen inrichting: brandweer
– ingrijpende wijzigingen aan een monument: minister van OCW
Gemotiveerd afwijken van een advies kan
Verklaring van geen bedenkingen (vvgb) = advies
• § 6.2 Bor
• Verschil met advies: dwingend advies → wordt de vvgb geweigerd, dan wordt de vergunning
geweigerd (art. 2.20a Wabo)
Voorbeeld: afwijken van het bestemmingsplan met de uitgebreide procedure (art. 2.12, eerste lid sub
a onder 3 Wabo) → vvgb gemeenteraad (art. 6.5 Bor)
Procedure:
- Ontwerp vvgb voorbereiden en ter inzage leggen (kan alleen de raad doen)
- Definitieve vvgb (kan alleen afgegeven worden door de raad)
• De besluitvorming van de raad kost meer tijd dan de besluitvorming van het college van B&W!
(Mogelijkheid tot overschrijven termijn)
