Hoofdstuk 9 Gesprek over persoonlijke problemen:
9.1 Diagnose-receptmodel versus samenwerkingsmodel:
Diagnose-receptmodel; stelt vragen, vervolgens diagnose en daarna actie.
1ste prob iemand die in problemen zit vaak lastig oorzaak aan te duiden.
2e prob niet kans krijgt in eigen volgorde iets te vertellen over zijn problemen.
Doordat vragen zo worden gesteld kan je niks zelf zeggen, het is ook gemakkelijk om dingen te
verzwijgen.
Samenwerkingsmodel; rol van gelijkwaardige gesprekspartner, begincontract gesloten. Vertrouwen is
hier beter. Kans geeft aan de ander. Wel nog duidelijkheid aangeven. Serieus genomen.
Eerst de tijdsduur, hoe praten basis samenwerking. Eerst algemeen open, ruimte geven.
Verschil diagnose-recept; vragen uit vooropgezette ideeën. Bij samenwerkings sluit je aan bij
datgene wat verteld wordt. haar eigen verhaal.
Voordelen samenwerkingsmodel:
- Werknemer; zelf actief na te denken/vertellen eigen verantwoordelijkheid.
- Karakter meer vertrouwensrelatie.
- Veel minder richtinggevend.
9.2 Een gespreksmodel met vaardigheden:
Fase 1; probleemverheldering:
Duidelijk beeld problematiek. Taken leidinggevende:
- Goed luisteren.
- Ordening in het gesprek.
- Concretiseren.
Vaardigheden fase 1; regulerende, luister vaardigheden.
Fase 2; opstellen van een actieplan:
Probleem aanpakken, soms advies geven, doel/middelen. Taken leidinggevende:
- Hoe bereikt, welk gedrag nodig.
- Mogelijkheid tot vervolg gesprek.
- Als te moeilijk probleem is verwijzen. Kennis ‘sociale kaart’ nodig.
Stappen in het opstellen van een actieprogramma;
1. Verheldering van problemen;
2. Prioriteiten; nuttig om eerst te richten op sub-problemen.
3. Doelen;
4. Middelen;
5. Criteria; bepalen samen wat uitkomst moet zijn, vormen verdere concretisering van gestelde
(sub)doelen.
6. Uitvoering;
7. Evaluatie;
8. Nieuwe start; kan behandeling opnieuw beginnen bij punten 1-5.
9. Afsluiting;
Fase 3; adviseren:
Meer kennis/vaardigheden directieve rol.
Verwijzen is bijzonder geval. Leiding moet nagaan of het over werksituatie gaat of privé.
Na geven van concreet advies weer luisteren, reageren met parafrases/reflecties.
Wet van Maier; E= K x A
E= effect.
K= kwaliteit.
A= acceptatie.
Het Effect van een advies is niet alleen afhankelijk van de Kwaliteit van het advies, maar ook van de
Acceptatie.
9.1 Diagnose-receptmodel versus samenwerkingsmodel:
Diagnose-receptmodel; stelt vragen, vervolgens diagnose en daarna actie.
1ste prob iemand die in problemen zit vaak lastig oorzaak aan te duiden.
2e prob niet kans krijgt in eigen volgorde iets te vertellen over zijn problemen.
Doordat vragen zo worden gesteld kan je niks zelf zeggen, het is ook gemakkelijk om dingen te
verzwijgen.
Samenwerkingsmodel; rol van gelijkwaardige gesprekspartner, begincontract gesloten. Vertrouwen is
hier beter. Kans geeft aan de ander. Wel nog duidelijkheid aangeven. Serieus genomen.
Eerst de tijdsduur, hoe praten basis samenwerking. Eerst algemeen open, ruimte geven.
Verschil diagnose-recept; vragen uit vooropgezette ideeën. Bij samenwerkings sluit je aan bij
datgene wat verteld wordt. haar eigen verhaal.
Voordelen samenwerkingsmodel:
- Werknemer; zelf actief na te denken/vertellen eigen verantwoordelijkheid.
- Karakter meer vertrouwensrelatie.
- Veel minder richtinggevend.
9.2 Een gespreksmodel met vaardigheden:
Fase 1; probleemverheldering:
Duidelijk beeld problematiek. Taken leidinggevende:
- Goed luisteren.
- Ordening in het gesprek.
- Concretiseren.
Vaardigheden fase 1; regulerende, luister vaardigheden.
Fase 2; opstellen van een actieplan:
Probleem aanpakken, soms advies geven, doel/middelen. Taken leidinggevende:
- Hoe bereikt, welk gedrag nodig.
- Mogelijkheid tot vervolg gesprek.
- Als te moeilijk probleem is verwijzen. Kennis ‘sociale kaart’ nodig.
Stappen in het opstellen van een actieprogramma;
1. Verheldering van problemen;
2. Prioriteiten; nuttig om eerst te richten op sub-problemen.
3. Doelen;
4. Middelen;
5. Criteria; bepalen samen wat uitkomst moet zijn, vormen verdere concretisering van gestelde
(sub)doelen.
6. Uitvoering;
7. Evaluatie;
8. Nieuwe start; kan behandeling opnieuw beginnen bij punten 1-5.
9. Afsluiting;
Fase 3; adviseren:
Meer kennis/vaardigheden directieve rol.
Verwijzen is bijzonder geval. Leiding moet nagaan of het over werksituatie gaat of privé.
Na geven van concreet advies weer luisteren, reageren met parafrases/reflecties.
Wet van Maier; E= K x A
E= effect.
K= kwaliteit.
A= acceptatie.
Het Effect van een advies is niet alleen afhankelijk van de Kwaliteit van het advies, maar ook van de
Acceptatie.
