7.1: De eeuw van de Verlichting
De wetenschappelijke revolutie leverde veel kennis op. De informatie kregen ze door
onderzoek, waarneming en het gebruiken van de ratio (de rede). Dit succes inspireerde veel
verlichte filosofen en verlichte denkers. Het vertrouwen dat de samenleving beter kan
worden door logisch na te denken heet rationeel optimisme. Absolutisme en de macht van
adel en kerk werd in twijfel getrokken. De Kerk was ook niet zo geloofwaardig meer want
veel mensen gingen op zoek naar godsbewijs wat niet te vinden was. Mensen geloofde in de
natuurlijke rechten (de rechten die je al sinds je geboorte hebt zoals vrijheid van
meningsuiting).
Verlichte denkers dachten veel na over het bestuur. Absolutisme was bullshit want het was
niet gebaseerd op de ratio maar op tradities en het droit divin. Het sociaal contract moest het
uitgangspunt zijn in het bestuur. Het volk moest dus zelf hun volksvertegenwoordigers
kiezen. Montesquieu was voor de trias politica. Maar Voltaire vond iedereen te dom om
inspraak te hebben in het bestuur
De verlichte ideeën trokken ook door naar de koningshuizen maar die hielden zich aan het
ancien regime. Sommige koningen waren het hier niet mee eens zoals Frederik de Grote. Hij
gaf de volk geen macht maar zorgden wel voor het welzijn van zijn volk. Deze manier van
regeren heet het verlicht absolutisme.
Om zelfstandig na te denken moet mensen bezitten over die kennis. Daarom besloten Denis
Diderot en Jean d’Alembert een 28-delige Encyclopedie samen te stellen. Niet iedereen was
hier even blij mee omdat het veel kritiek bevatte over de kerk en de geestelijkheid. Door een
verbod op de boeken namen de verkoopcijfers toe. Ook verspreidde de kranten de ideeën.
Er waren veel minder analfabetisten waardoor de meeste mensen deze ideeën ook konden
lezen. De drukkunst werd ook steeds beter.
7.2: Slavernij in de koloniën
Halverwege de zeventiende eeuw maakt Engeland plantagekolonien van Amerika. De
Spanjaarden en Portugezen hadden deze al langer en kregen er veel winst van. Al snel
kwamen ze erachter dat de inheemse bevolking niet geschikt was voor plantage. Daarom
werden er slaven gehaald via de trans-Atlantische slavenhandel. De werkomstandigheden
waren slecht en er werd ook niet gelet op de veiligheid van de slaven.. Later veroverde de
Nederlanders Suriname en zorgde ervoor dat er soldaten kwamen die opstanden
neersloegen. Het was een complexe samenleving, er leefde blanken, slaven, mulatten, vrije
slaven. Bijna elke sociale laag had wel slaven.
Een groot figuur uit de slavernij was Boni. Hij was mulat. Hij ging met zijn moeder die mee
vluchtte met een groep marrons. Eenmaal volwassen leidde Boni een groep marrons. Hij
bouwde een sterk front en viel de plantages aan. De Republiek stuurde soldaten op deze
opstanden af. Een van deze soldaten deed verslag over zijn belevenissen in Suriname (John
Stedman). Over marteling en zijn relatie met een slaaf. Dit werd later uit het boek geschrapt
maar toch werd het een populair boek die belangrijk was voor de strijd tegen slavernij.
De anti-slaaf beweging werd ook wel het abolitionisme genoemd. Het ontstond vanuit
verlichte ideeën over gelijkheid en rechtvaardigheid. Ook vond de Kerk slavernij niet zo leuk
omdat het niet samen ging met naastenliefde. Olaudah Equiano schreef een boek over zijn
De wetenschappelijke revolutie leverde veel kennis op. De informatie kregen ze door
onderzoek, waarneming en het gebruiken van de ratio (de rede). Dit succes inspireerde veel
verlichte filosofen en verlichte denkers. Het vertrouwen dat de samenleving beter kan
worden door logisch na te denken heet rationeel optimisme. Absolutisme en de macht van
adel en kerk werd in twijfel getrokken. De Kerk was ook niet zo geloofwaardig meer want
veel mensen gingen op zoek naar godsbewijs wat niet te vinden was. Mensen geloofde in de
natuurlijke rechten (de rechten die je al sinds je geboorte hebt zoals vrijheid van
meningsuiting).
Verlichte denkers dachten veel na over het bestuur. Absolutisme was bullshit want het was
niet gebaseerd op de ratio maar op tradities en het droit divin. Het sociaal contract moest het
uitgangspunt zijn in het bestuur. Het volk moest dus zelf hun volksvertegenwoordigers
kiezen. Montesquieu was voor de trias politica. Maar Voltaire vond iedereen te dom om
inspraak te hebben in het bestuur
De verlichte ideeën trokken ook door naar de koningshuizen maar die hielden zich aan het
ancien regime. Sommige koningen waren het hier niet mee eens zoals Frederik de Grote. Hij
gaf de volk geen macht maar zorgden wel voor het welzijn van zijn volk. Deze manier van
regeren heet het verlicht absolutisme.
Om zelfstandig na te denken moet mensen bezitten over die kennis. Daarom besloten Denis
Diderot en Jean d’Alembert een 28-delige Encyclopedie samen te stellen. Niet iedereen was
hier even blij mee omdat het veel kritiek bevatte over de kerk en de geestelijkheid. Door een
verbod op de boeken namen de verkoopcijfers toe. Ook verspreidde de kranten de ideeën.
Er waren veel minder analfabetisten waardoor de meeste mensen deze ideeën ook konden
lezen. De drukkunst werd ook steeds beter.
7.2: Slavernij in de koloniën
Halverwege de zeventiende eeuw maakt Engeland plantagekolonien van Amerika. De
Spanjaarden en Portugezen hadden deze al langer en kregen er veel winst van. Al snel
kwamen ze erachter dat de inheemse bevolking niet geschikt was voor plantage. Daarom
werden er slaven gehaald via de trans-Atlantische slavenhandel. De werkomstandigheden
waren slecht en er werd ook niet gelet op de veiligheid van de slaven.. Later veroverde de
Nederlanders Suriname en zorgde ervoor dat er soldaten kwamen die opstanden
neersloegen. Het was een complexe samenleving, er leefde blanken, slaven, mulatten, vrije
slaven. Bijna elke sociale laag had wel slaven.
Een groot figuur uit de slavernij was Boni. Hij was mulat. Hij ging met zijn moeder die mee
vluchtte met een groep marrons. Eenmaal volwassen leidde Boni een groep marrons. Hij
bouwde een sterk front en viel de plantages aan. De Republiek stuurde soldaten op deze
opstanden af. Een van deze soldaten deed verslag over zijn belevenissen in Suriname (John
Stedman). Over marteling en zijn relatie met een slaaf. Dit werd later uit het boek geschrapt
maar toch werd het een populair boek die belangrijk was voor de strijd tegen slavernij.
De anti-slaaf beweging werd ook wel het abolitionisme genoemd. Het ontstond vanuit
verlichte ideeën over gelijkheid en rechtvaardigheid. Ook vond de Kerk slavernij niet zo leuk
omdat het niet samen ging met naastenliefde. Olaudah Equiano schreef een boek over zijn
