Human learning
Pre-master pedagogische wetenschappen
NVO tentamen
1
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 – Leerdefinitie, principes en theorieën ............................................................ 3
Hoofdstuk 2 – Het zenuwstelsel en leren .............................................................................. 8
Hoofdstuk 3 – Behaviorisme .................................................................................................. 18
Hoofdstuk 4 – Toepassingen van behavioristische principes ............................................. 27
Hoofdstuk 5 – Sociaal cognitieve theorie ............................................................................ 37
Hoofdstuk 6 – Cognitivisme ................................................................................................... 44
Hoofdstuk 7 – Geheugen en zijn componenten .................................................................... 48
Hoofdstuk 8 – Processen voor het opslaan en ophalen van het langetermijngeheugen ... 53
Hoofdstuk 9 – Kennis ............................................................................................................. 58
Hoofdstuk 10 – Cognitief-Ontwikkelingsperspectieven ...................................................... 65
Hoofdstuk 11 – Sociaal-culturele theorie en andere contextuele perspectieven............. 69
Hoofdstuk 12 – Effectief leren en studeren ....................................................................... 81
Hoofdstuk 13 – Overdracht, probleemoplossing en kritisch denken ................................. 87
Hoofdstuk 14 – Motivatie, affect en hun effecten............................................................. 92
Hoofdstuk 15 – Cognitieve factoren bij motivatie .............................................................. 97
2
, Hoofdstuk 1 – Leerdefinitie, principes en theorieën
Het belang van
leren
Wij mensen lijken een vermogen te ervaren om te denken en te leren op manieren
die niet-mensen niet kunnen. De specifieke omgeving waarin we leven heeft een
enorme impact op de kennis en vaardigheden die we wel en niet verwerven. Ons
vermogen om veelzijdig te zijn en ons aan te passen aan veel verschillende situaties
en omgevingen overtreft dat van andere diersoorten.
Definitie van
leren
Leren: een langdurige verandering in mentale representaties of associaties als
gevolg van ervaring. Je leert door:
• Mentale representaties of associaties
• Verandering als gevolg van ervaring
Leren op lange termijn: het is niet alleen een kort, tijdelijk gebruik van informatie -
zoals het lang genoeg onthouden van een telefoonnummer om iemand te
bellen en het vervolgens te vergeten - maar het duurt niet noodzakelijkerwijs
eeuwig.
Soms is leren een heel passief proces: het gebeurt simpelweg op grond van iets
wat een leerling overkomt. Meer van het vereist dat de leerling iets doet - iets
fysieks, mentaals of idealiter iets zowel fysiek als mentaal.
3
, Beslissen wanneer
leren heeft
plaatsgevonden
Ongeacht hoe we leren definiëren, weten we dat het alleen is gebeurd als we het
daadwerkelijk weerspiegeld zien in het gedrag van een persoon. We kunnen
bijvoorbeeld zien dat een leerling:
• Compleet nieuw gedrag • De intensiteit van bestaand
uitvoert gedrag verandert
• De frequentie van bestaand • De complexiteit van bestaand
gedrag wijzigt gedrag verandert
• De snelheid van bestaand • Anders reageert op een
gedrag wijzigt bepaalde stimulus
Onderzoek naar
manieren om te
leren
Fundamenteel onderzoek: onderzoek naar specifieke leerprocessen onder strak
gecontroleerde omstandigheden.
Toegepast onderzoek: onderzoek het leren van mensen in meer ‘echte wereld’
taken en omgevingen.
Kwantitatieve gegevens: metingen en cijfers.
Kwalitatieve gegevens: complexe verbale of gedragsmatige prestaties die een
onderzoeker nauwkeurig moet inspecteren en vervolgens moet beoordelen op
de aan- of afwezigheid van specifieke inhoud of vaardigheden.
4
Pre-master pedagogische wetenschappen
NVO tentamen
1
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 – Leerdefinitie, principes en theorieën ............................................................ 3
Hoofdstuk 2 – Het zenuwstelsel en leren .............................................................................. 8
Hoofdstuk 3 – Behaviorisme .................................................................................................. 18
Hoofdstuk 4 – Toepassingen van behavioristische principes ............................................. 27
Hoofdstuk 5 – Sociaal cognitieve theorie ............................................................................ 37
Hoofdstuk 6 – Cognitivisme ................................................................................................... 44
Hoofdstuk 7 – Geheugen en zijn componenten .................................................................... 48
Hoofdstuk 8 – Processen voor het opslaan en ophalen van het langetermijngeheugen ... 53
Hoofdstuk 9 – Kennis ............................................................................................................. 58
Hoofdstuk 10 – Cognitief-Ontwikkelingsperspectieven ...................................................... 65
Hoofdstuk 11 – Sociaal-culturele theorie en andere contextuele perspectieven............. 69
Hoofdstuk 12 – Effectief leren en studeren ....................................................................... 81
Hoofdstuk 13 – Overdracht, probleemoplossing en kritisch denken ................................. 87
Hoofdstuk 14 – Motivatie, affect en hun effecten............................................................. 92
Hoofdstuk 15 – Cognitieve factoren bij motivatie .............................................................. 97
2
, Hoofdstuk 1 – Leerdefinitie, principes en theorieën
Het belang van
leren
Wij mensen lijken een vermogen te ervaren om te denken en te leren op manieren
die niet-mensen niet kunnen. De specifieke omgeving waarin we leven heeft een
enorme impact op de kennis en vaardigheden die we wel en niet verwerven. Ons
vermogen om veelzijdig te zijn en ons aan te passen aan veel verschillende situaties
en omgevingen overtreft dat van andere diersoorten.
Definitie van
leren
Leren: een langdurige verandering in mentale representaties of associaties als
gevolg van ervaring. Je leert door:
• Mentale representaties of associaties
• Verandering als gevolg van ervaring
Leren op lange termijn: het is niet alleen een kort, tijdelijk gebruik van informatie -
zoals het lang genoeg onthouden van een telefoonnummer om iemand te
bellen en het vervolgens te vergeten - maar het duurt niet noodzakelijkerwijs
eeuwig.
Soms is leren een heel passief proces: het gebeurt simpelweg op grond van iets
wat een leerling overkomt. Meer van het vereist dat de leerling iets doet - iets
fysieks, mentaals of idealiter iets zowel fysiek als mentaal.
3
, Beslissen wanneer
leren heeft
plaatsgevonden
Ongeacht hoe we leren definiëren, weten we dat het alleen is gebeurd als we het
daadwerkelijk weerspiegeld zien in het gedrag van een persoon. We kunnen
bijvoorbeeld zien dat een leerling:
• Compleet nieuw gedrag • De intensiteit van bestaand
uitvoert gedrag verandert
• De frequentie van bestaand • De complexiteit van bestaand
gedrag wijzigt gedrag verandert
• De snelheid van bestaand • Anders reageert op een
gedrag wijzigt bepaalde stimulus
Onderzoek naar
manieren om te
leren
Fundamenteel onderzoek: onderzoek naar specifieke leerprocessen onder strak
gecontroleerde omstandigheden.
Toegepast onderzoek: onderzoek het leren van mensen in meer ‘echte wereld’
taken en omgevingen.
Kwantitatieve gegevens: metingen en cijfers.
Kwalitatieve gegevens: complexe verbale of gedragsmatige prestaties die een
onderzoeker nauwkeurig moet inspecteren en vervolgens moet beoordelen op
de aan- of afwezigheid van specifieke inhoud of vaardigheden.
4
