Samenvatting blok AWV
HC1 Introductie – de 7 stappen van de CAT
- Critical Appraisal of a Topic (CAT)
o Bij een CAT wordt aan de hand van een casus uit de praktijk een klinische vraag
gesteld, waarop een antwoord wordt geformuleerd dat onderbouwd is met het
beste wetenschappelijke bewijs op dat moment voorhanden
HC2 De klinische vraag en het literatuuronderzoek
- CAT – klinische vraag
o Diagnostische vraag, therapeutische vraag, prognostische vraag
o #1. Diagnostische vraag
Testdrempel
Behandeldrempel
o #2. Therapeutische vraag
Vergelijken effectiviteit van bepaalde interventies
Maar: onderzoek is gebonden aan strikte regels
Indicatie moet kristalhelder zijn (selectie)
Interventie moet heel nauwkeurig omschreven zijn
Rekening houden met natuurlijk beloop
Vertekening moet voorkomen worden (bias)
Genoeg zekerheid over effect
In therapeutisch domein gaat het vooral over RCTs alleen op die manier
kan je echt therapieën met elkaar vergelijken
o #3. Prognostische vraag
Wat betekent een ziekte voor de toekomst vd patiënt?
Gaat de ziekte vanzelf over?
Te genezen met bepaalde behandelingen?
Wat is de kans om aan de aandoening te overlijden?
Welke factoren voorspellen complicaties, recidieven, kwaliteit van leven?
Soorten uitkomsten bij een prognostische vraag:
Dichotoom
Ordinaal
Continu
- De 7
stappen van de CAT
1
, - De klinische vraag (in de 3 domeinen)
- PICO(T)
o P(atient)
Wie (leeftijd, geslacht)
Wanneer (tov aanvang ziekte, leeftijdsfase)
Waarmee (klachten, ziekte, comorbiditeit)
o I(ntervention)
Wat (behandeling, diagnostiek, risico/prognostische factor)
o C(omparison)
Geen (no comparison)
Andere: diagnostiek, behandeling, risico/prognostische factor
o O(utcome)
Welke ziekte, welk effect, welke morbiditeit-mortaliteit
o T(ime) – in de therapeutische klinische vraag!!!
Wanneer wil je een bepaald effect bereieken, hoe lang
HC3 Onderzoeksresultaten in context
- Drie soorten klinische vragen / artikelen
o 1. Diagnostische vraag / artikel
o 2. Prognostische vraag / artikel
o 3. Therapeutische vraag / artikel
- Beoordeling artikel
o Kritisch lezen = kritisch beoordelen
o Lezen
2
, Engels
Semi-vast stramien
Begrijpend lezen
Lezen naar de letter van de geschrevene
Lezen naar wat er bedoeld is
o Kritisch beoordelen
1. Is het onderzoek valide? interne validiteit
2. Wat zijn de resultaten? puntschatter (+ context)
3. Zijn resultaten toepasbaar op de patiënt? externe validiteit (+ context)
Externe validiteit is de mate waarin je de resultaten van een
onderzoek kunt generaliseren naar andere omstandigheden en
groepen
Dus bij een hele specifieke onderzoeksvraag (bijv. over een hele
kleine patiëntengroep) is de externe validiteit laag
o Vragen om over na te denken bij kritisch lezen / beoordelen artikel
Abstract / Introductie
Wie schreef het? Wat is hun expertise?
Wat is de klinische vraag?
Wat is de setting?
Wat is de belangrijkste conclusie (volgens de auteurs)?
Let op de laatste paragraaf vd intro dat is (als het goed is) de
onderzoeksvraag (PICO?)
Methoden
Passen de methoden bij de onderzoeksvraag?
Hoe groot is het probleem van informatie / selectie bias?
Flowchart
o Is er selectie bias? Hoe groot is het probleem?
o Is er gelimiteerde externe validiteit? Is er overlap met je
eigen patiëntpopulatie?
Resultaten
Tabel 1:
o Resultante van de in- en exclusie criteria
o Beschrijft de studiepopulatie
o Is er selectie bias?
o Is er gelimiteerde externe validiteit?
o Is de studie populatie vergelijkbaar met mijn
patiëntpopulatie?
Absoluut risico / comorbiditeiten
Prevalentie van exposities / risicofactoren
Overige tabellen
o Kaplan Meier = follow-up study = absolute risico’s
Subanalyses
o Sub analyses geven antwoord op een belangrijke subvraag
soms is de subvraag pas waar het echt interessant wordt
Discussie
Auteurs geven hier de context en interpretatie van de resultaten
3
HC1 Introductie – de 7 stappen van de CAT
- Critical Appraisal of a Topic (CAT)
o Bij een CAT wordt aan de hand van een casus uit de praktijk een klinische vraag
gesteld, waarop een antwoord wordt geformuleerd dat onderbouwd is met het
beste wetenschappelijke bewijs op dat moment voorhanden
HC2 De klinische vraag en het literatuuronderzoek
- CAT – klinische vraag
o Diagnostische vraag, therapeutische vraag, prognostische vraag
o #1. Diagnostische vraag
Testdrempel
Behandeldrempel
o #2. Therapeutische vraag
Vergelijken effectiviteit van bepaalde interventies
Maar: onderzoek is gebonden aan strikte regels
Indicatie moet kristalhelder zijn (selectie)
Interventie moet heel nauwkeurig omschreven zijn
Rekening houden met natuurlijk beloop
Vertekening moet voorkomen worden (bias)
Genoeg zekerheid over effect
In therapeutisch domein gaat het vooral over RCTs alleen op die manier
kan je echt therapieën met elkaar vergelijken
o #3. Prognostische vraag
Wat betekent een ziekte voor de toekomst vd patiënt?
Gaat de ziekte vanzelf over?
Te genezen met bepaalde behandelingen?
Wat is de kans om aan de aandoening te overlijden?
Welke factoren voorspellen complicaties, recidieven, kwaliteit van leven?
Soorten uitkomsten bij een prognostische vraag:
Dichotoom
Ordinaal
Continu
- De 7
stappen van de CAT
1
, - De klinische vraag (in de 3 domeinen)
- PICO(T)
o P(atient)
Wie (leeftijd, geslacht)
Wanneer (tov aanvang ziekte, leeftijdsfase)
Waarmee (klachten, ziekte, comorbiditeit)
o I(ntervention)
Wat (behandeling, diagnostiek, risico/prognostische factor)
o C(omparison)
Geen (no comparison)
Andere: diagnostiek, behandeling, risico/prognostische factor
o O(utcome)
Welke ziekte, welk effect, welke morbiditeit-mortaliteit
o T(ime) – in de therapeutische klinische vraag!!!
Wanneer wil je een bepaald effect bereieken, hoe lang
HC3 Onderzoeksresultaten in context
- Drie soorten klinische vragen / artikelen
o 1. Diagnostische vraag / artikel
o 2. Prognostische vraag / artikel
o 3. Therapeutische vraag / artikel
- Beoordeling artikel
o Kritisch lezen = kritisch beoordelen
o Lezen
2
, Engels
Semi-vast stramien
Begrijpend lezen
Lezen naar de letter van de geschrevene
Lezen naar wat er bedoeld is
o Kritisch beoordelen
1. Is het onderzoek valide? interne validiteit
2. Wat zijn de resultaten? puntschatter (+ context)
3. Zijn resultaten toepasbaar op de patiënt? externe validiteit (+ context)
Externe validiteit is de mate waarin je de resultaten van een
onderzoek kunt generaliseren naar andere omstandigheden en
groepen
Dus bij een hele specifieke onderzoeksvraag (bijv. over een hele
kleine patiëntengroep) is de externe validiteit laag
o Vragen om over na te denken bij kritisch lezen / beoordelen artikel
Abstract / Introductie
Wie schreef het? Wat is hun expertise?
Wat is de klinische vraag?
Wat is de setting?
Wat is de belangrijkste conclusie (volgens de auteurs)?
Let op de laatste paragraaf vd intro dat is (als het goed is) de
onderzoeksvraag (PICO?)
Methoden
Passen de methoden bij de onderzoeksvraag?
Hoe groot is het probleem van informatie / selectie bias?
Flowchart
o Is er selectie bias? Hoe groot is het probleem?
o Is er gelimiteerde externe validiteit? Is er overlap met je
eigen patiëntpopulatie?
Resultaten
Tabel 1:
o Resultante van de in- en exclusie criteria
o Beschrijft de studiepopulatie
o Is er selectie bias?
o Is er gelimiteerde externe validiteit?
o Is de studie populatie vergelijkbaar met mijn
patiëntpopulatie?
Absoluut risico / comorbiditeiten
Prevalentie van exposities / risicofactoren
Overige tabellen
o Kaplan Meier = follow-up study = absolute risico’s
Subanalyses
o Sub analyses geven antwoord op een belangrijke subvraag
soms is de subvraag pas waar het echt interessant wordt
Discussie
Auteurs geven hier de context en interpretatie van de resultaten
3