4.1: Kristallen
Dit hoofdstuk gaat over zouten. In de natuur komen heel veel zouten voor.
- Keukenzout
- Pyriet (nep goud)
- Fluoriey (bij bestraling met ulraviolet, licht het blauw op)
We gaan in dit hoofdstuk ijken naar de bijzondere eigenschappen van zouten en we
gaan ook rekenen aan oplossingen van zowel zouten als moleculaire stoffen.
Hoe kun je experimenteel vast stellen of je te maken hebt met goud of pyriet:
Door na te gaan of de vaste stof elektrische stroom geleidt. Geleidt het stroom dan is
het een metaal en dus goud. Geleidt het geen stroom dan weet je dat je te maken
hebt met nep goud oftewel pyriet.
4.2: Zouten
De vorming van een zout:
Tijdens de reactie van een metaal met een niet metaal ontstaan ionen die
bouwstenen zijn voor een zout. De metaalatomen staan daarbij één of meer
elektronen af aan de niet metaalatomen. Hierdoor wordt voldaan aan de octetregel.
De positieve en negatieve ionen die hierbij ontstaan worden gerangschikt in een
ionrooster.
- Ionrooster: Ruimtelijke bouw van een zout. De stapeling in een ionrooster gaat
volgens een regelmatig patroon.
De ionbinding:
Ionen oefenen een kracht op elkaar uit. Die kracht noem je
elektrostatischekrachten. Die krachten zijn heel sterk. Hierdoor ontstaat een
binding: ionbinding. Deze binding is veel sterker dan een vanderwaalsbinding of
waterstofbrug.
- Ionbinding / elektrostatische binding: treedt op in een ionrosoter als gevolg
van elektrostatische krachten tussen de geladen ionen.
Doordat een ionbinding heel sterk is hebben zouten een hoog smeltpunt en
kookpunt. (zie Binas 42a)
4.3: Namen en formules van zouten
De ionen:
- Metaalatomen: positieve elektrovalenties en komen voor als positieve ionen in
een zout.
De naam metaalion, door achter de metalen van een zout -ion te plaatsen
- Niet-metalen: kunnen zowel in moleculaire stoffen als in zouten voorkomen. In
zouten hebben ze negatieve elektrovalenties.
, Naam van een niet-metaal ion, door achter de naam van het niet metaal het
woord ide te plaatsen. Let op: dit is niet het geval bij samengestelde negatieve
ionen: dan gewoon ion er achter zetten.
Enkelvoudig ion: is een geladen deeltje dat uit één atoomsoort bestaat.
- Bestaan er van een atoomsoort meerdere elektrovalenties dan gebruik je ene
Romeins cijfer om de lading van het ion aan te geven.
Een samengesteld ion: is een geladen deeltje dat uit meerdere atoomsoorten
bestaat.
De systematische naam van een zout is makkelijk als je de namen van ionen kent.
Eerst het positieve ion, dan het negatieve ion erachter. Dus wel een beetjes leren is
makkelijker. Let op: Als een zout uit 2 samengestelde ionen bestaat: geen uitgang
Al3+ en O2-
Naam: aluminiumoxide
Triviale namen Binas 66A: sommige zouten hebben ook nog een triviale naam.
Zoals keukenzout: natriumchloride.
Zoutformules: de ionen in een zout zijn in zodanige verhouding aanwezig dat de
stof als geheel elektrisch neutraal is.
- De formule van een zout geeft de verhouding aan waarin de ionen in het zout
aanwezig zijn.
- Voorbeeld 1 Enkelvoudige ionen: Aluminiumchloride. (Al3+) en chloride-ionen
(Cl-) Per aluminium ion heb je 3 chloride ionen nodig. AlCl 3
- Voorbeeld 2: Samengestelde ionen:
Bariumfosfaat Ba3(PO4)2
De enkelvoudige positieve ionen staan allemaal in de Binas (Periodiek systeem)
Enkelvoudige negatieve ionen: Binas 45A en 40A: staat wel de lading bij, maar niet
de naam. Dus de naam en de formule leren. De lading niet.
Naam Formule
Bromide-ion Br-
Chloride-ion Cl-
Fluoride-ion F-
Jodide-ion I-
Oxide-ion O2-
Sulfide-ion S2-
Positief ion
Lithium-ion Li+
Samengestelde ionen: Binas 66 B
Let op hier staat Hydroxide niet tussen: OH-
Pas deze lijken veel op elkaar:
Sulfide: S2-
Sulfaat: SO42-
Sulfietion: SO32-
Dit hoofdstuk gaat over zouten. In de natuur komen heel veel zouten voor.
- Keukenzout
- Pyriet (nep goud)
- Fluoriey (bij bestraling met ulraviolet, licht het blauw op)
We gaan in dit hoofdstuk ijken naar de bijzondere eigenschappen van zouten en we
gaan ook rekenen aan oplossingen van zowel zouten als moleculaire stoffen.
Hoe kun je experimenteel vast stellen of je te maken hebt met goud of pyriet:
Door na te gaan of de vaste stof elektrische stroom geleidt. Geleidt het stroom dan is
het een metaal en dus goud. Geleidt het geen stroom dan weet je dat je te maken
hebt met nep goud oftewel pyriet.
4.2: Zouten
De vorming van een zout:
Tijdens de reactie van een metaal met een niet metaal ontstaan ionen die
bouwstenen zijn voor een zout. De metaalatomen staan daarbij één of meer
elektronen af aan de niet metaalatomen. Hierdoor wordt voldaan aan de octetregel.
De positieve en negatieve ionen die hierbij ontstaan worden gerangschikt in een
ionrooster.
- Ionrooster: Ruimtelijke bouw van een zout. De stapeling in een ionrooster gaat
volgens een regelmatig patroon.
De ionbinding:
Ionen oefenen een kracht op elkaar uit. Die kracht noem je
elektrostatischekrachten. Die krachten zijn heel sterk. Hierdoor ontstaat een
binding: ionbinding. Deze binding is veel sterker dan een vanderwaalsbinding of
waterstofbrug.
- Ionbinding / elektrostatische binding: treedt op in een ionrosoter als gevolg
van elektrostatische krachten tussen de geladen ionen.
Doordat een ionbinding heel sterk is hebben zouten een hoog smeltpunt en
kookpunt. (zie Binas 42a)
4.3: Namen en formules van zouten
De ionen:
- Metaalatomen: positieve elektrovalenties en komen voor als positieve ionen in
een zout.
De naam metaalion, door achter de metalen van een zout -ion te plaatsen
- Niet-metalen: kunnen zowel in moleculaire stoffen als in zouten voorkomen. In
zouten hebben ze negatieve elektrovalenties.
, Naam van een niet-metaal ion, door achter de naam van het niet metaal het
woord ide te plaatsen. Let op: dit is niet het geval bij samengestelde negatieve
ionen: dan gewoon ion er achter zetten.
Enkelvoudig ion: is een geladen deeltje dat uit één atoomsoort bestaat.
- Bestaan er van een atoomsoort meerdere elektrovalenties dan gebruik je ene
Romeins cijfer om de lading van het ion aan te geven.
Een samengesteld ion: is een geladen deeltje dat uit meerdere atoomsoorten
bestaat.
De systematische naam van een zout is makkelijk als je de namen van ionen kent.
Eerst het positieve ion, dan het negatieve ion erachter. Dus wel een beetjes leren is
makkelijker. Let op: Als een zout uit 2 samengestelde ionen bestaat: geen uitgang
Al3+ en O2-
Naam: aluminiumoxide
Triviale namen Binas 66A: sommige zouten hebben ook nog een triviale naam.
Zoals keukenzout: natriumchloride.
Zoutformules: de ionen in een zout zijn in zodanige verhouding aanwezig dat de
stof als geheel elektrisch neutraal is.
- De formule van een zout geeft de verhouding aan waarin de ionen in het zout
aanwezig zijn.
- Voorbeeld 1 Enkelvoudige ionen: Aluminiumchloride. (Al3+) en chloride-ionen
(Cl-) Per aluminium ion heb je 3 chloride ionen nodig. AlCl 3
- Voorbeeld 2: Samengestelde ionen:
Bariumfosfaat Ba3(PO4)2
De enkelvoudige positieve ionen staan allemaal in de Binas (Periodiek systeem)
Enkelvoudige negatieve ionen: Binas 45A en 40A: staat wel de lading bij, maar niet
de naam. Dus de naam en de formule leren. De lading niet.
Naam Formule
Bromide-ion Br-
Chloride-ion Cl-
Fluoride-ion F-
Jodide-ion I-
Oxide-ion O2-
Sulfide-ion S2-
Positief ion
Lithium-ion Li+
Samengestelde ionen: Binas 66 B
Let op hier staat Hydroxide niet tussen: OH-
Pas deze lijken veel op elkaar:
Sulfide: S2-
Sulfaat: SO42-
Sulfietion: SO32-
