Chemotherapie
Diagnose kanker, dan: chirurgie, chemotherapie, radiotherapie of combinatie van meerdere opties.
Chemotherapie = medicamenteuze behandeling om de groei van kankercellen te vertragen of te
stoppen, want dan kunnen snelgroeiende cellen niet meer delen (dus zowel de kankercellen als de
snelgroeiende cellen).
o Behandelopties chemotherapie
- curatief
- palliatief (levensverlenging en kwaliteit van leven verbeteren)
- neo-adjuvant (vooraf aan chirurgie om bijv. tumor kleiner te maken)
- adjuvant (zeker weten na chirurgie dat het weg is)
o Toedieningswijze
- oraal (tablet) - intra-thecaal (ruggenmerg)
- intra-veneus (infuus) - topicaal (crème)
- intra-arterieel - subcutaan (spier)
- inra-peritoneaal (buikholte)
Veneus versus arterieel: ander soort bloedsysteem ???????????????? voorbeeld?
In het buikvlies
wordt chemo
geplaatst, zodat
tumorcellen die
daar zitten
overlijden.
Voordeel: niet
door het hele
lichaam! Heel
lokaal.
In dit ruggenmerg zit hersenvocht. Hier kun je de
chemo in spuiten, namelijk in een lager gedeelte van
de rug. Dit is een optie voor als je kanker in het
ruggenmerg heb. Je kunt het ook in een Ommaya
reservoir spuiten, en dit plaatsen op de hersenen
tijdens chirurgie zodat dit reservoir het medicijn in
zich houdt. Dit omdat de hersen barrière heel moeilijk
is om bij te komen.
, o Soorten chemotherapie
- Cytostatica = medicijnen waarbij de deling van snel delende cellen wordt verstoord/geremd. Hiervan
zijn ook weer verschillende soorten, dit is een verzamelnaam
- Hormonale therapie = medicijn op tumoren gericht die hormoon afhankelijk zijn, zoals
mammacarcinomen. Deze blokkeren de aanmaak van bepaalde hormonen of blokkeren de werking
van deze hormonen
- Immunotherapie = therapie waarbij het immuunsysteem wordt aangewakkerd om de tumor te
bestrijden, door OF aanmaak nieuwe immuuncellen te stimuleren OF activeren van immuunsysteem
door toedienen van verzwakte bacteriën. Dit is heel specifiek.
o Bijwerkingen chemo
Ene chemotherapie geeft meer bijwerkingen dan
de ander. De kuren worden in partjes gegeven:
lichaam tijd geven om te herstellen.
neutropene koorts = neutrofylen gaan weg/peil
wordt laag dus immuunsysteem weg
trombocytopenie = kapotte trombocyten, wat
hoog risico geeft op bloedingen
perifere neuropathie = dysfunctie van perifere
zenuwen
alopecia = haaruitval
Soms kan een kuur uitgesteld worden, aan de hand van de gesteldheid van de cellen. Dit wordt iedere
keer voor een kuur namelijk gemeten.
o Stamceltransplantatie
Stamcellen zijn cellen die geproduceerd worden door
beenmerg, zij helpen bij de afweer van het lichaam. Hieruit
worden erythrocyten, neutrofielen en tromboycten gemaakt.
Transplantaties zijn o.a. voor patiënten die leukemie hebben, alle stamcellen worden dan vernietigd
omdat stamcellen ‘slecht’ zijn geworden, d.m.v. hogere dosis chemotherapie (soms heb je een lagere
dosis chemo omdat je wat cellen wilt behouden, dit is nu niet). Daarna worden goede stamcellen
toegevoegd (bijv. van een ander).
Diagnose kanker, dan: chirurgie, chemotherapie, radiotherapie of combinatie van meerdere opties.
Chemotherapie = medicamenteuze behandeling om de groei van kankercellen te vertragen of te
stoppen, want dan kunnen snelgroeiende cellen niet meer delen (dus zowel de kankercellen als de
snelgroeiende cellen).
o Behandelopties chemotherapie
- curatief
- palliatief (levensverlenging en kwaliteit van leven verbeteren)
- neo-adjuvant (vooraf aan chirurgie om bijv. tumor kleiner te maken)
- adjuvant (zeker weten na chirurgie dat het weg is)
o Toedieningswijze
- oraal (tablet) - intra-thecaal (ruggenmerg)
- intra-veneus (infuus) - topicaal (crème)
- intra-arterieel - subcutaan (spier)
- inra-peritoneaal (buikholte)
Veneus versus arterieel: ander soort bloedsysteem ???????????????? voorbeeld?
In het buikvlies
wordt chemo
geplaatst, zodat
tumorcellen die
daar zitten
overlijden.
Voordeel: niet
door het hele
lichaam! Heel
lokaal.
In dit ruggenmerg zit hersenvocht. Hier kun je de
chemo in spuiten, namelijk in een lager gedeelte van
de rug. Dit is een optie voor als je kanker in het
ruggenmerg heb. Je kunt het ook in een Ommaya
reservoir spuiten, en dit plaatsen op de hersenen
tijdens chirurgie zodat dit reservoir het medicijn in
zich houdt. Dit omdat de hersen barrière heel moeilijk
is om bij te komen.
, o Soorten chemotherapie
- Cytostatica = medicijnen waarbij de deling van snel delende cellen wordt verstoord/geremd. Hiervan
zijn ook weer verschillende soorten, dit is een verzamelnaam
- Hormonale therapie = medicijn op tumoren gericht die hormoon afhankelijk zijn, zoals
mammacarcinomen. Deze blokkeren de aanmaak van bepaalde hormonen of blokkeren de werking
van deze hormonen
- Immunotherapie = therapie waarbij het immuunsysteem wordt aangewakkerd om de tumor te
bestrijden, door OF aanmaak nieuwe immuuncellen te stimuleren OF activeren van immuunsysteem
door toedienen van verzwakte bacteriën. Dit is heel specifiek.
o Bijwerkingen chemo
Ene chemotherapie geeft meer bijwerkingen dan
de ander. De kuren worden in partjes gegeven:
lichaam tijd geven om te herstellen.
neutropene koorts = neutrofylen gaan weg/peil
wordt laag dus immuunsysteem weg
trombocytopenie = kapotte trombocyten, wat
hoog risico geeft op bloedingen
perifere neuropathie = dysfunctie van perifere
zenuwen
alopecia = haaruitval
Soms kan een kuur uitgesteld worden, aan de hand van de gesteldheid van de cellen. Dit wordt iedere
keer voor een kuur namelijk gemeten.
o Stamceltransplantatie
Stamcellen zijn cellen die geproduceerd worden door
beenmerg, zij helpen bij de afweer van het lichaam. Hieruit
worden erythrocyten, neutrofielen en tromboycten gemaakt.
Transplantaties zijn o.a. voor patiënten die leukemie hebben, alle stamcellen worden dan vernietigd
omdat stamcellen ‘slecht’ zijn geworden, d.m.v. hogere dosis chemotherapie (soms heb je een lagere
dosis chemo omdat je wat cellen wilt behouden, dit is nu niet). Daarna worden goede stamcellen
toegevoegd (bijv. van een ander).
