SAMENVATTING
MICROBIOLOGIE
PERIODE 2
Opleiding Life Sciences & Chemistry, Inholland
Egmond, Daisy van
,Leerdoelen
MICROBIOLOGIE (MB)
Het systeem van wetenschappelijke nomenclatuur die 2 namen gebruikt te herkennen:
X
een familie- en soortnaam.
De belangrijkste kenmerken van elke groep micro-organismen te onderscheiden. X
Spontane generatie en biogenese te vergelijken. X
De bijdragen aan de microbiologie door Van Leeuwenhoek, Ehrlich, Pasteur, Koch,
X
Jenner en Flemming uit te leggen.
Het belang van de postulaten van Koch uit te leggen. X
Bacteriologie, mycologie, parasitologie, virologie en immunologie te definiëren. X
Normale microbiota (microbioom) en weerstand te definiëren. X
De weg van het licht, het principe en een toepassing van de verschillende typen
X
lichtmicroscopen te beschrijven.
Totale vergroting en resolutie te definiëren. X
Uit te leggen hoe elektronenmicroscopie verschilt van lichtmicroscopie en het principe
X
van TEM en SEM uitleggen.
De werking van eenvoudige kleuringen als Gram en Ziehl Neelsen uit te leggen. X
De stappen van het bereiden van een Gram kleuring en het uiterlijk van gram-positieve
X X
en gram-negatieve bacteriën na elke stap te beschrijven en te herkennen.
De algemene celstructuur van prokaryoten en eukaryoten te kunnen beschrijven. X
De drie basisvormen van bacteriën te identificeren en benoemen. X
De structuur en functie van de glycocalyx te beschrijven. X
Flagella, axiale filamenten, fimbriae en pili te differentiëren. X
De celwand van Gram-positieve bacteriën, Gram-negatieve bacteriën, zuurvaste
X
bacteriën, archaea en mycoplasma te vergelijken.
Het effect van antibiotica op verschillende micro-organismen beschrijven X
De functie van de kern, endoplasmatisch reticulum, Golgi complex, lysosomen,
X
vacuolen, mitochondriën, chloroplasten, peroxisomen, en centrosomen te beschrijven.
De endosymbiose theorie uit te leggen. X
Microben op basis van hun voorkeur voor temperatuurbereik, zuurtegraad, osmotische
X
druk en zuurstof te classificeren.
Het belang van de osmotische druk voor microbiële groei te beschrijven. X
Een toepassing te noemen voor elk van de vier elementen (koolstof, stikstof, zwavel en
X
fosfor) nodig voor microbiële groei.
Manieren te identificeren waarop aeroben beschadiging door giftige vormen van
X
zuurstof voorkomen.
Biofilm te definiëren en hun rol bij het veroorzaken van infecties te verklaren. X
Verschillende types groei media en hun toepassing onderscheiden (Chemisch
X
gedefinieerde en complexe media; selectieve, determinerende en verrijkende media).
De fasen van microbiële groei te beschrijven in relatie tot de generatietijd. X
Directe en indirecte meetmethoden van celgroei te onderscheiden. X
, Taxonomie en fylogenie te definiëren. X
Het drie-domein systeem te bespreken en de eigenschappen van de domeinen
X
Bacteria, Archaea en Eukarya te benoemen.
De definitie van soort beschrijven voor bacteriën, eukaryoten en virussen. X
Soort, cultuur, kloon en stam te differentiëren. X
De belangrijkste kenmerken die worden gebruikt om de drie koninkrijken van
X
meercellige Eukarya te differentiëren.
Protista te definiëren. X
Uit te leggen hoe serologische testen en faagtypering kunnen worden gebruikt om een
X
onbekende bacterie te identificeren.
Te beschrijven hoe een nieuw ontdekte bacterie kan worden ingedeeld door DNA base
X
samenstelling, DNA-fingerprinting en PCR.
Te beschrijven hoe micro-organismen kunnen worden geïdentificeerd door
X
nucleïnezuur hybridisatie, Southern blotting, DNA-chips, ribotypering en FISH.
Micro-organismen
Bacterien
- Prokaryoot dus geen kernmembraan
- Vermenigvuldiging door tweedeling
- Vorm:
Rond (coccus)
Staafvormig (bacillus)
Kurkentrekker (spirillum)
Stervormig (stella)
Rechthoekig (haloarcula)
- Celwand van peptidoglycaan (mureïne)
Archea
- Prokaryoot
- Vermenigvuldiging door tweedeling
- Celwand zonder peptidoglycaan
Fungi (schimmels en gisten)
- Eukaryoot
- Eencellig (gist) of meercellig (schimmel)
- Celwand van chitine
- Schimmeldraden (hyfen) vormen een mycelium (dradennetwerk)
Protozoa
- Eukaryoot
- Eencellig
- Absorberen organische stoffen
- Kunnen beweeglijk zijn door pseudopoda (schijnvoetjes), flagella (zweepdraden) of
cilia (veel korte zweepdraadjes)
,Algen
- Eukaryoot
- Celwand van cellulose
- Fotosynthese
Virussen
- Levend?
- DNA of RNA
- Afhankelijk van cellen voor reproductie
Prionen
- Scrapie (bij schapen), Bovine Spongiforme
Encefalitis (gekke koeien ziekte), Kuru,
Creutzfeldt-Jacob Disease
- Eiwitten
Nomenclatuur
De wetenschappelijke naam van een soort bestaat voor organismen uit twee delen.
Waarvan het eerste deel de geslachtsnaam is en de tweede naam de soortaanduiding.
Voorbeeld: madeliefje; Bellis perennis, hier is Bellis de geslachtsnaam en perennis de
soortaanduiding.
Geschiedenis
1673 Van Leeuwenhoek - microscoop
1796 Jenner - koepokvaccinatie, vaccinatiestrategie
1857 Pasteur - spontane generatie, fermentatie en pasteurisatie; biogenese
(ontstaan en ontwikkelen van micro-organismen)
1876 Robert Koch - Postulaten, één specifieke ziektekiem, één specifieke ziekte
1881 Robert Koch - reincultuur, micro-organismen kan je kweken
1910 Paul Ehrlich - Salvarsan, chemotherapie
1928 Fleming - penicilline (antibiotica)
Microbiologie overzicht
Bacteriologie bestudeert bacteriën
Mycologie bestudeert schimmels
Parasitologie bestudeert parasieten
Immunologie bestudeert afweersysteem (immuniteit = ongevoeligheid voor ziekte)
Virologie bestudeert virussen
Recombinant DNA-technologie laat bv. bacteriën grote moleculen voor je maken
,Microscopie
Licht microscopie
Elk soort microscoop die zichtbaar licht
gebruikt om monsters te observeren
Compound microscoop
In een compound microscoop wordt het
beeld van de objectief lens versterkt door
de oculair lens (10x)
Totale vergroting = Objectief lens x
oculair lens
Resolutie is het vermogen van de lenzen
om twee punten te onderscheiden, dit is
afhankelijk van de gebruikte golflengte.
De resolutie is niet beter dan 0,2 um, de
maximale vergroting is dan 2000 x.
De refractie index is een maat voor de
buiging van licht in een bepaald medium.
Licht kan in lucht zoveel afbuigen dat het
de kleine hoge vergroting lens zou kunnen missen, daarom wordt er bij 1000 x vergroting
gebruik gemaakt van olie om het buigen van het licht te voorkomen.
, Brightfield illuminatie
Donkere objecten zijn zichtbaar tegen een lichte
achtergrond. Licht dat wordt gereflecteerd van het sample
komt niet in de objectief lens.
Donkerveld illuminatie
Lichte objecten zijn zichtbaar
tegen een donkere achtergrond.
Al het licht in het midden van de
stralenbundel wordt
tegengehouden. Het enige licht
dat op het object valt komt onder
een hoek binnen. Dit licht zou
niet door het oculair komen tenzij
het wordt afgebogen door een
object op het objectglaasje.
Fase-contrast microscopie
Accentueert diffractie van het
licht dat door een sample gaat. Bij
fasecontrastmicroscopie gaat het licht door een ringvormig
diafragma. De onafgebogen stralen zijn hier rood de afgebogen
stralen zijn blauw.
Differentieel interfentie contrast microscopie
Werkt op dezelfde manier als fase-contrast, maar de microscoop
maakt gebruik van twee lichtstralen (gepolariseerd)
Fluorescentie microscopie
Deze microscoop gebruikt UV licht. Fluorescente labels die in
het ‘organisme’ zitten absorberen UV licht en stralen zichtbaar
licht uit. Cellen kunnen worden gelabeld met fluorescerende
dyes (fluorochromen).
MICROBIOLOGIE
PERIODE 2
Opleiding Life Sciences & Chemistry, Inholland
Egmond, Daisy van
,Leerdoelen
MICROBIOLOGIE (MB)
Het systeem van wetenschappelijke nomenclatuur die 2 namen gebruikt te herkennen:
X
een familie- en soortnaam.
De belangrijkste kenmerken van elke groep micro-organismen te onderscheiden. X
Spontane generatie en biogenese te vergelijken. X
De bijdragen aan de microbiologie door Van Leeuwenhoek, Ehrlich, Pasteur, Koch,
X
Jenner en Flemming uit te leggen.
Het belang van de postulaten van Koch uit te leggen. X
Bacteriologie, mycologie, parasitologie, virologie en immunologie te definiëren. X
Normale microbiota (microbioom) en weerstand te definiëren. X
De weg van het licht, het principe en een toepassing van de verschillende typen
X
lichtmicroscopen te beschrijven.
Totale vergroting en resolutie te definiëren. X
Uit te leggen hoe elektronenmicroscopie verschilt van lichtmicroscopie en het principe
X
van TEM en SEM uitleggen.
De werking van eenvoudige kleuringen als Gram en Ziehl Neelsen uit te leggen. X
De stappen van het bereiden van een Gram kleuring en het uiterlijk van gram-positieve
X X
en gram-negatieve bacteriën na elke stap te beschrijven en te herkennen.
De algemene celstructuur van prokaryoten en eukaryoten te kunnen beschrijven. X
De drie basisvormen van bacteriën te identificeren en benoemen. X
De structuur en functie van de glycocalyx te beschrijven. X
Flagella, axiale filamenten, fimbriae en pili te differentiëren. X
De celwand van Gram-positieve bacteriën, Gram-negatieve bacteriën, zuurvaste
X
bacteriën, archaea en mycoplasma te vergelijken.
Het effect van antibiotica op verschillende micro-organismen beschrijven X
De functie van de kern, endoplasmatisch reticulum, Golgi complex, lysosomen,
X
vacuolen, mitochondriën, chloroplasten, peroxisomen, en centrosomen te beschrijven.
De endosymbiose theorie uit te leggen. X
Microben op basis van hun voorkeur voor temperatuurbereik, zuurtegraad, osmotische
X
druk en zuurstof te classificeren.
Het belang van de osmotische druk voor microbiële groei te beschrijven. X
Een toepassing te noemen voor elk van de vier elementen (koolstof, stikstof, zwavel en
X
fosfor) nodig voor microbiële groei.
Manieren te identificeren waarop aeroben beschadiging door giftige vormen van
X
zuurstof voorkomen.
Biofilm te definiëren en hun rol bij het veroorzaken van infecties te verklaren. X
Verschillende types groei media en hun toepassing onderscheiden (Chemisch
X
gedefinieerde en complexe media; selectieve, determinerende en verrijkende media).
De fasen van microbiële groei te beschrijven in relatie tot de generatietijd. X
Directe en indirecte meetmethoden van celgroei te onderscheiden. X
, Taxonomie en fylogenie te definiëren. X
Het drie-domein systeem te bespreken en de eigenschappen van de domeinen
X
Bacteria, Archaea en Eukarya te benoemen.
De definitie van soort beschrijven voor bacteriën, eukaryoten en virussen. X
Soort, cultuur, kloon en stam te differentiëren. X
De belangrijkste kenmerken die worden gebruikt om de drie koninkrijken van
X
meercellige Eukarya te differentiëren.
Protista te definiëren. X
Uit te leggen hoe serologische testen en faagtypering kunnen worden gebruikt om een
X
onbekende bacterie te identificeren.
Te beschrijven hoe een nieuw ontdekte bacterie kan worden ingedeeld door DNA base
X
samenstelling, DNA-fingerprinting en PCR.
Te beschrijven hoe micro-organismen kunnen worden geïdentificeerd door
X
nucleïnezuur hybridisatie, Southern blotting, DNA-chips, ribotypering en FISH.
Micro-organismen
Bacterien
- Prokaryoot dus geen kernmembraan
- Vermenigvuldiging door tweedeling
- Vorm:
Rond (coccus)
Staafvormig (bacillus)
Kurkentrekker (spirillum)
Stervormig (stella)
Rechthoekig (haloarcula)
- Celwand van peptidoglycaan (mureïne)
Archea
- Prokaryoot
- Vermenigvuldiging door tweedeling
- Celwand zonder peptidoglycaan
Fungi (schimmels en gisten)
- Eukaryoot
- Eencellig (gist) of meercellig (schimmel)
- Celwand van chitine
- Schimmeldraden (hyfen) vormen een mycelium (dradennetwerk)
Protozoa
- Eukaryoot
- Eencellig
- Absorberen organische stoffen
- Kunnen beweeglijk zijn door pseudopoda (schijnvoetjes), flagella (zweepdraden) of
cilia (veel korte zweepdraadjes)
,Algen
- Eukaryoot
- Celwand van cellulose
- Fotosynthese
Virussen
- Levend?
- DNA of RNA
- Afhankelijk van cellen voor reproductie
Prionen
- Scrapie (bij schapen), Bovine Spongiforme
Encefalitis (gekke koeien ziekte), Kuru,
Creutzfeldt-Jacob Disease
- Eiwitten
Nomenclatuur
De wetenschappelijke naam van een soort bestaat voor organismen uit twee delen.
Waarvan het eerste deel de geslachtsnaam is en de tweede naam de soortaanduiding.
Voorbeeld: madeliefje; Bellis perennis, hier is Bellis de geslachtsnaam en perennis de
soortaanduiding.
Geschiedenis
1673 Van Leeuwenhoek - microscoop
1796 Jenner - koepokvaccinatie, vaccinatiestrategie
1857 Pasteur - spontane generatie, fermentatie en pasteurisatie; biogenese
(ontstaan en ontwikkelen van micro-organismen)
1876 Robert Koch - Postulaten, één specifieke ziektekiem, één specifieke ziekte
1881 Robert Koch - reincultuur, micro-organismen kan je kweken
1910 Paul Ehrlich - Salvarsan, chemotherapie
1928 Fleming - penicilline (antibiotica)
Microbiologie overzicht
Bacteriologie bestudeert bacteriën
Mycologie bestudeert schimmels
Parasitologie bestudeert parasieten
Immunologie bestudeert afweersysteem (immuniteit = ongevoeligheid voor ziekte)
Virologie bestudeert virussen
Recombinant DNA-technologie laat bv. bacteriën grote moleculen voor je maken
,Microscopie
Licht microscopie
Elk soort microscoop die zichtbaar licht
gebruikt om monsters te observeren
Compound microscoop
In een compound microscoop wordt het
beeld van de objectief lens versterkt door
de oculair lens (10x)
Totale vergroting = Objectief lens x
oculair lens
Resolutie is het vermogen van de lenzen
om twee punten te onderscheiden, dit is
afhankelijk van de gebruikte golflengte.
De resolutie is niet beter dan 0,2 um, de
maximale vergroting is dan 2000 x.
De refractie index is een maat voor de
buiging van licht in een bepaald medium.
Licht kan in lucht zoveel afbuigen dat het
de kleine hoge vergroting lens zou kunnen missen, daarom wordt er bij 1000 x vergroting
gebruik gemaakt van olie om het buigen van het licht te voorkomen.
, Brightfield illuminatie
Donkere objecten zijn zichtbaar tegen een lichte
achtergrond. Licht dat wordt gereflecteerd van het sample
komt niet in de objectief lens.
Donkerveld illuminatie
Lichte objecten zijn zichtbaar
tegen een donkere achtergrond.
Al het licht in het midden van de
stralenbundel wordt
tegengehouden. Het enige licht
dat op het object valt komt onder
een hoek binnen. Dit licht zou
niet door het oculair komen tenzij
het wordt afgebogen door een
object op het objectglaasje.
Fase-contrast microscopie
Accentueert diffractie van het
licht dat door een sample gaat. Bij
fasecontrastmicroscopie gaat het licht door een ringvormig
diafragma. De onafgebogen stralen zijn hier rood de afgebogen
stralen zijn blauw.
Differentieel interfentie contrast microscopie
Werkt op dezelfde manier als fase-contrast, maar de microscoop
maakt gebruik van twee lichtstralen (gepolariseerd)
Fluorescentie microscopie
Deze microscoop gebruikt UV licht. Fluorescente labels die in
het ‘organisme’ zitten absorberen UV licht en stralen zichtbaar
licht uit. Cellen kunnen worden gelabeld met fluorescerende
dyes (fluorochromen).
