Geschiedenis
Verplichte Literatuur
Het vermogen tot historisch redeneren: onderliggende kennis/vaardigheden/inzichten
C. van Boxtel, J. van Drie (blz. 45 – 54)
Historisch redeneren vindt in verschillende contexten plaats:
• onderwijsleergesprek
• onderzoeken v. bronnen om een historische vraag te beantwoorden
• schrijven v. een essay
historisch redeneren niet alleen een middel, maar ook leerdoel
Waarom? kan bijdragen aan het beredeneerd oordelen over belangrijke
historische/hedendaagse kwesties in een samenleving
• kan bevorderd worden d.m.v. onderwijsleergesprekken, samenwerkinsopdrachten,
schrijftaken
6 componenten
• stellen v. een historische vraag
• gebruiken v. bronnen
• contextualiseren
• argumenteren
• gebruiken v. historische begrippen
• gebruiken v. structuur begrippen
Definitie
• activiteit waarin iemand informatie over het verleden organiseert ten einde historische
verschijnselen te beschrijven, vergelijken, verklaren
• historische vragen stellen, contextualiseren, gebruik maken v. historische begrippen,
structuurbegrippen
• bewerkingen ondersteunen met argumenten die gebaseerd zijn op bewijs uit bronnen
Kennis, vaardigheden, inzicht moeten samen worden opgevat als theoretisch movel v.
historisch redeneren
,
,Historische vragen stellen
Weinburg
historisch besef is het resultaat van de vragen die gesteld worden in relatie tot informatie
over het verleden
• historische vragen functioneren als ‘motor’ voor het historisch redeneren
• wat denk je? wat is je mening?
• vragen naar feiten is geen historische redenering, maar leveren wél belangrijke
bouwstenen voor een historische redenering
verschillende soorten vragen die je kunt stellen
bij het interpreteren v. verschijnselen en bronnen
1 verklarende vraag: waarom brak de Eerste Wereldoorlog uit?
2 vergelijkende vraag
3 evaluatie vraag: wat is de belangrijkste oorzaak voor het uitbreken v. de Eerste
Wereldoorlog? (uit studie ontlokte meer historisch redeneren)
Naïeve vragen
Wie was de leider v. de Industriële Revolutie, waarom zochten ze geen andere baan als ze
slecht betaald kregen?
® onjuiste veronderstellingen/gebrek aan kennis
Structuurbegrippen
• verandering
• oorzaak
• gevolg
• betrouwbaarheid
® kennis v. structuurbegrippen nodig voor stellen v. historische vragen
Redeneren MET bronnen
• vaardigheid om informatie uit bronnen te selecteren/gebruiken om een bewering te
ondersteunen
• wel beseffen dat bronnen maar gedeeltelijk informatie bevatten/ook tegenstrijdige
informatie kunnen geven
Wat moet je doen wanneer je redeneert met bronnen?
informatie uit verschillende bronnen vergelijken, betrouwbaarheid beoordelen
® leren OVER bronnen
, Checklist betrouwbare informatie
1 wie heeft de bron gemaakt?
2 was deze persoon er zelf bij of heeft hij het v. anderen?
3 geeft de bron feiten of vooral meningen?
4 is de maker partijdig?
5 wil de maker iets met de tekst of afbeelding bereiken?
Contextualiseren
• om historische verschijnselen te beschrijven, vergelijken, verklaren, beoordelen moet je
in staat zijn om een historische context te construeren voor deze verschijnselen
• ‘inleven’ belangrijk deel om historische context te (re)construeren
• leerlingen beoordelen handelen vaak volgens hedendaagse maatstaven
• vanaf 11e jaar ® onderscheid tussen wat zij weten / wat men toen wist
• kennis v. de tijd, plaats, samenleving kunnen historische context v. een gebeurtenis of
handelen v. mensen vormen
Overzichtskennis
kennis v. wanneer en waar belangrijke historische gebeurtenissen/ontwikkelingen
plaatsvonden
® draagt bij aan contextualiseren
10 tijdvakken – belangrijk hulpmiddel voor verwerven overzichtskennis
(gereedschap tot historisch redeneren)
kennis v. keerpunten, sleutelbegrippen, langdurige ontwikkelingen
® doorslaggevend voor construeren v. historische context voor een onbekende beschrijving
of cartoon v. historische situatie
Argumenteren
• bewerkingen dienen worden opgebouwd met argumenten die gebaseerd moeten zijn op
nauwkeurig bewijsmateriaal
informeel redeneren
conclusies worden verkregen door afwegen v. argumenten/bewijsvoering
® zijn nooit definitief, maar altijd meer/minder waarschijnlijk doordat nieuw
bewijsmateriaal de conclusies kan wijzigen
Verplichte Literatuur
Het vermogen tot historisch redeneren: onderliggende kennis/vaardigheden/inzichten
C. van Boxtel, J. van Drie (blz. 45 – 54)
Historisch redeneren vindt in verschillende contexten plaats:
• onderwijsleergesprek
• onderzoeken v. bronnen om een historische vraag te beantwoorden
• schrijven v. een essay
historisch redeneren niet alleen een middel, maar ook leerdoel
Waarom? kan bijdragen aan het beredeneerd oordelen over belangrijke
historische/hedendaagse kwesties in een samenleving
• kan bevorderd worden d.m.v. onderwijsleergesprekken, samenwerkinsopdrachten,
schrijftaken
6 componenten
• stellen v. een historische vraag
• gebruiken v. bronnen
• contextualiseren
• argumenteren
• gebruiken v. historische begrippen
• gebruiken v. structuur begrippen
Definitie
• activiteit waarin iemand informatie over het verleden organiseert ten einde historische
verschijnselen te beschrijven, vergelijken, verklaren
• historische vragen stellen, contextualiseren, gebruik maken v. historische begrippen,
structuurbegrippen
• bewerkingen ondersteunen met argumenten die gebaseerd zijn op bewijs uit bronnen
Kennis, vaardigheden, inzicht moeten samen worden opgevat als theoretisch movel v.
historisch redeneren
,
,Historische vragen stellen
Weinburg
historisch besef is het resultaat van de vragen die gesteld worden in relatie tot informatie
over het verleden
• historische vragen functioneren als ‘motor’ voor het historisch redeneren
• wat denk je? wat is je mening?
• vragen naar feiten is geen historische redenering, maar leveren wél belangrijke
bouwstenen voor een historische redenering
verschillende soorten vragen die je kunt stellen
bij het interpreteren v. verschijnselen en bronnen
1 verklarende vraag: waarom brak de Eerste Wereldoorlog uit?
2 vergelijkende vraag
3 evaluatie vraag: wat is de belangrijkste oorzaak voor het uitbreken v. de Eerste
Wereldoorlog? (uit studie ontlokte meer historisch redeneren)
Naïeve vragen
Wie was de leider v. de Industriële Revolutie, waarom zochten ze geen andere baan als ze
slecht betaald kregen?
® onjuiste veronderstellingen/gebrek aan kennis
Structuurbegrippen
• verandering
• oorzaak
• gevolg
• betrouwbaarheid
® kennis v. structuurbegrippen nodig voor stellen v. historische vragen
Redeneren MET bronnen
• vaardigheid om informatie uit bronnen te selecteren/gebruiken om een bewering te
ondersteunen
• wel beseffen dat bronnen maar gedeeltelijk informatie bevatten/ook tegenstrijdige
informatie kunnen geven
Wat moet je doen wanneer je redeneert met bronnen?
informatie uit verschillende bronnen vergelijken, betrouwbaarheid beoordelen
® leren OVER bronnen
, Checklist betrouwbare informatie
1 wie heeft de bron gemaakt?
2 was deze persoon er zelf bij of heeft hij het v. anderen?
3 geeft de bron feiten of vooral meningen?
4 is de maker partijdig?
5 wil de maker iets met de tekst of afbeelding bereiken?
Contextualiseren
• om historische verschijnselen te beschrijven, vergelijken, verklaren, beoordelen moet je
in staat zijn om een historische context te construeren voor deze verschijnselen
• ‘inleven’ belangrijk deel om historische context te (re)construeren
• leerlingen beoordelen handelen vaak volgens hedendaagse maatstaven
• vanaf 11e jaar ® onderscheid tussen wat zij weten / wat men toen wist
• kennis v. de tijd, plaats, samenleving kunnen historische context v. een gebeurtenis of
handelen v. mensen vormen
Overzichtskennis
kennis v. wanneer en waar belangrijke historische gebeurtenissen/ontwikkelingen
plaatsvonden
® draagt bij aan contextualiseren
10 tijdvakken – belangrijk hulpmiddel voor verwerven overzichtskennis
(gereedschap tot historisch redeneren)
kennis v. keerpunten, sleutelbegrippen, langdurige ontwikkelingen
® doorslaggevend voor construeren v. historische context voor een onbekende beschrijving
of cartoon v. historische situatie
Argumenteren
• bewerkingen dienen worden opgebouwd met argumenten die gebaseerd moeten zijn op
nauwkeurig bewijsmateriaal
informeel redeneren
conclusies worden verkregen door afwegen v. argumenten/bewijsvoering
® zijn nooit definitief, maar altijd meer/minder waarschijnlijk doordat nieuw
bewijsmateriaal de conclusies kan wijzigen
