Samenvatting Inleiding
Methodenleer
Deze samenvatting bestaat uit alle aantekeningen van de filmpjes op Canvas en zijn zo geschreven dat
alle leerdoelen van de module worden behaald. Daarnaast staan alle begrippen (H1-14, behalve H9)
uit het boek ‘Research methods of Psychologie (4 e editie)’ per hoofdstuk in de samenvatting, inclusief
de definitie in het Nederlands.
SUCCES!
1
,Inhoud
Hoofdstuk 1 – Psychology is a way of thinking........................................................................................4
Filmpje 1.1 - De empirische cyclus......................................................................................................4
Filmpje 1.2 - Falsificeerbaarheid.........................................................................................................4
Filmpje 1.3 - Groeiende kennis...........................................................................................................5
Begrippen Hoofdstuk 1...................................................................................................................6
Hoofdstuk 2: Sources of Information......................................................................................................8
Filmpje 2.1 - Persoonlijke ervaring......................................................................................................8
Begrippen Hoofdstuk 2...................................................................................................................9
Hoofdstuk 3: Three claims, Four validities............................................................................................10
Filmpje 2.2 - Claims beoordelen.......................................................................................................10
Begrippen Hoofdstuk 3.................................................................................................................11
Hoofdstuk 4: Ethical guidelines for psychology research......................................................................14
Filmpje 3.1 - Ethische behandeling van proefpersonen....................................................................14
Filmpje 3.2 - Wetenschappelijk wangedrag......................................................................................14
Begrippen Hoofdstuk 4.................................................................................................................15
Hoofdstuk 5: Identifying good measurement.......................................................................................16
Filmpje 4.1 - Operationaliseren........................................................................................................16
Filmpje 4.2 - Introductie betrouwbaarheid en validiteit...................................................................16
Filmpje 4.3 - Betrouwbaarheid vaststellen.......................................................................................16
Filmpje 4.4 - Constructvaliditeit vaststellen......................................................................................17
Begrippen Hoofdstuk 5.................................................................................................................18
Hoofdstuk 6: Surveys and observations................................................................................................20
Filmpje 5.1 - Soorten observationeel onderzoek..............................................................................20
Filmpje 5.2 - Betrouwbare en valide observaties..............................................................................21
Begrippen Hoofdstuk 6.................................................................................................................22
Hoofdstuk 7: Sampling; Estimating the frequency of behaviors and beliefs.........................................24
Filmpje 5.3 - Externe validiteit..........................................................................................................24
Begrippen Hoofdstuk 7.................................................................................................................25
Hoofdstuk 8: Bivariate correlational research.......................................................................................27
Filmpje 6.1 - Statistische significantie...............................................................................................27
Filmpje 6.2 - Correlatie en causaliteit...............................................................................................27
Begrippen Hoofdstuk 8.................................................................................................................28
Hoofdstuk 10: Introduction to simple experiments..............................................................................29
Filmpje 7.1 - Causale criteria.............................................................................................................29
2
, Filmpje 7.2 - Temporal precedence...................................................................................................29
Filmpje 7.3 - Selectie effecten...........................................................................................................29
Filmpje 7.4 - Design confounds.........................................................................................................29
Begrippen Hoofdstuk 10...............................................................................................................31
Hoofdstuk 11: More on Experiments: Confounding and Obscuring Variables......................................34
Filmpje 8.1 - Confounds....................................................................................................................34
Filmpje 8.2 - Obscuring variables......................................................................................................34
Filmpje 8.3 - confounds vs. obscuring factors...................................................................................35
Begrippen Hoofdstuk 11...............................................................................................................36
Hoofdstuk 12: Experiments with more than one independent variabele.............................................38
Filmpje 9.1 - Waarom factoriële designs?.........................................................................................38
Filmpje 9.2 - Factoriële designs?.......................................................................................................38
Hoofdstuk 13: Quasi-Experiments and Small-N Designs.......................................................................39
Begrippen Hoofdstuk 13...............................................................................................................39
Hoofdstuk 14: Replication, Transparency and the real world...............................................................40
Filmpje 11.1 - Introductie; Replicaties en generaliseerbaarheid.......................................................40
Filmpje 11.2 - Generalisatiemodus...................................................................................................40
Filmpje 11.2 - Theoretische modus...................................................................................................40
Filmpje 12.1 - De replicatiecrisis.......................................................................................................41
Filmpje 12.2 - Open Science.............................................................................................................41
Begrippen Hoofdstuk 14...............................................................................................................42
Begrippen Statistical Review.........................................................................................................44
Bibliografie............................................................................................................................................45
3
, Hoofdstuk 1 – Psychology is a way of thinking
Filmpje 1.1 - De empirische cyclus
Bij een wetenschappelijke methode moet je bereid zijn om je ideeën tegen observaties te toetsen.
Hierbij moet je deze observaties respecteren, ook als ze niet in lijn zijn met je eigen ideeën.
Een wetenschappelijk onderzoek volgt de empirische cyclus, deze is opgezet door Adriaan de Groot.
Via deze structuur kun je tot wetenschappelijke inzichten komen en ziet er als volgt uit:
Observatie -> theorie (inductie) -> voorspelling (deductie) -> toetsing -> evaluatie.
Observatie: Hierbij verzamel en groepeer je de empirische feiten (dingen die je ziet of leest).
Theorie: Op basis van de observaties vorm je een theorie.
Voorspelling: Leidt een toetsbare hypothese/voorspelling af uit je theorie.
Toetsing: voer een onderzoek uit om je hypothese te testen (dit is ook al het naast elkaar leggen van
de resultaten).
Evaluatie: Wat betekenen de onderzoeksresultaten (de nieuwe observaties) voor de theorie?
Data kan wel of niet in lijn zijn met de theorie. Als de data niet in lijn is met je theorie en het
onderzoek goed is gegaan, moet de theorie moet worden aangepast.
Filmpje 1.2 - Falsificeerbaarheid
De empirische cyclus moet grondig worden doorgenomen, hierbij is het belangrijk om geen shortcuts
te nemen. Maar sommige theorieën onttrekken zich aan de toetsing. Ze zijn in overeenstemming met
alle mogelijke observaties, dit zijn onweerlegbare theorieën.
Bijvoorbeeld: ‘Mijn lichaam wordt bestuurd door zwarte kabouters die zich verstoppen zodra je in
mijn lichaam kijkt’.
Deze theorie is niet falsificeerbaar, want het is onmogelijk om bewijs te vinden tégen de theorie.
Falsificeerbaar = weerlegbare theorie
Onfalsificeerbaar = onweerlegbare theorie
Als een theorie onweerlegbaar is, kan er niet worden bepaald welke van de (meerdere) theorieën de
juiste is. Bijvoorbeeld in plaats van zwarte kabouters zijn het rode dwergen die het lichaam besturen
(dit zou een tweede theorie kunnen zijn die ook niet kan worden weerlegd, omdat ze zich verstoppen
zodra je kijkt).
MAAR LET OP: Een theorie kan falsificeerbaar zijn, ook als er nooit een observatie tégen de theorie is
gedaan. Observaties tegen de theorie moeten mogelijk zijn. Een voorbeeld hiervan is zwaartekracht,
het feit dat het nooit gebeurd is (omhoog vallen) maakt hierbij niet uit.
Om de hele empirische cyclus te kunnen volgen, moeten theorieën leiden tot falsificeerbare
voorspellingen.
4
Methodenleer
Deze samenvatting bestaat uit alle aantekeningen van de filmpjes op Canvas en zijn zo geschreven dat
alle leerdoelen van de module worden behaald. Daarnaast staan alle begrippen (H1-14, behalve H9)
uit het boek ‘Research methods of Psychologie (4 e editie)’ per hoofdstuk in de samenvatting, inclusief
de definitie in het Nederlands.
SUCCES!
1
,Inhoud
Hoofdstuk 1 – Psychology is a way of thinking........................................................................................4
Filmpje 1.1 - De empirische cyclus......................................................................................................4
Filmpje 1.2 - Falsificeerbaarheid.........................................................................................................4
Filmpje 1.3 - Groeiende kennis...........................................................................................................5
Begrippen Hoofdstuk 1...................................................................................................................6
Hoofdstuk 2: Sources of Information......................................................................................................8
Filmpje 2.1 - Persoonlijke ervaring......................................................................................................8
Begrippen Hoofdstuk 2...................................................................................................................9
Hoofdstuk 3: Three claims, Four validities............................................................................................10
Filmpje 2.2 - Claims beoordelen.......................................................................................................10
Begrippen Hoofdstuk 3.................................................................................................................11
Hoofdstuk 4: Ethical guidelines for psychology research......................................................................14
Filmpje 3.1 - Ethische behandeling van proefpersonen....................................................................14
Filmpje 3.2 - Wetenschappelijk wangedrag......................................................................................14
Begrippen Hoofdstuk 4.................................................................................................................15
Hoofdstuk 5: Identifying good measurement.......................................................................................16
Filmpje 4.1 - Operationaliseren........................................................................................................16
Filmpje 4.2 - Introductie betrouwbaarheid en validiteit...................................................................16
Filmpje 4.3 - Betrouwbaarheid vaststellen.......................................................................................16
Filmpje 4.4 - Constructvaliditeit vaststellen......................................................................................17
Begrippen Hoofdstuk 5.................................................................................................................18
Hoofdstuk 6: Surveys and observations................................................................................................20
Filmpje 5.1 - Soorten observationeel onderzoek..............................................................................20
Filmpje 5.2 - Betrouwbare en valide observaties..............................................................................21
Begrippen Hoofdstuk 6.................................................................................................................22
Hoofdstuk 7: Sampling; Estimating the frequency of behaviors and beliefs.........................................24
Filmpje 5.3 - Externe validiteit..........................................................................................................24
Begrippen Hoofdstuk 7.................................................................................................................25
Hoofdstuk 8: Bivariate correlational research.......................................................................................27
Filmpje 6.1 - Statistische significantie...............................................................................................27
Filmpje 6.2 - Correlatie en causaliteit...............................................................................................27
Begrippen Hoofdstuk 8.................................................................................................................28
Hoofdstuk 10: Introduction to simple experiments..............................................................................29
Filmpje 7.1 - Causale criteria.............................................................................................................29
2
, Filmpje 7.2 - Temporal precedence...................................................................................................29
Filmpje 7.3 - Selectie effecten...........................................................................................................29
Filmpje 7.4 - Design confounds.........................................................................................................29
Begrippen Hoofdstuk 10...............................................................................................................31
Hoofdstuk 11: More on Experiments: Confounding and Obscuring Variables......................................34
Filmpje 8.1 - Confounds....................................................................................................................34
Filmpje 8.2 - Obscuring variables......................................................................................................34
Filmpje 8.3 - confounds vs. obscuring factors...................................................................................35
Begrippen Hoofdstuk 11...............................................................................................................36
Hoofdstuk 12: Experiments with more than one independent variabele.............................................38
Filmpje 9.1 - Waarom factoriële designs?.........................................................................................38
Filmpje 9.2 - Factoriële designs?.......................................................................................................38
Hoofdstuk 13: Quasi-Experiments and Small-N Designs.......................................................................39
Begrippen Hoofdstuk 13...............................................................................................................39
Hoofdstuk 14: Replication, Transparency and the real world...............................................................40
Filmpje 11.1 - Introductie; Replicaties en generaliseerbaarheid.......................................................40
Filmpje 11.2 - Generalisatiemodus...................................................................................................40
Filmpje 11.2 - Theoretische modus...................................................................................................40
Filmpje 12.1 - De replicatiecrisis.......................................................................................................41
Filmpje 12.2 - Open Science.............................................................................................................41
Begrippen Hoofdstuk 14...............................................................................................................42
Begrippen Statistical Review.........................................................................................................44
Bibliografie............................................................................................................................................45
3
, Hoofdstuk 1 – Psychology is a way of thinking
Filmpje 1.1 - De empirische cyclus
Bij een wetenschappelijke methode moet je bereid zijn om je ideeën tegen observaties te toetsen.
Hierbij moet je deze observaties respecteren, ook als ze niet in lijn zijn met je eigen ideeën.
Een wetenschappelijk onderzoek volgt de empirische cyclus, deze is opgezet door Adriaan de Groot.
Via deze structuur kun je tot wetenschappelijke inzichten komen en ziet er als volgt uit:
Observatie -> theorie (inductie) -> voorspelling (deductie) -> toetsing -> evaluatie.
Observatie: Hierbij verzamel en groepeer je de empirische feiten (dingen die je ziet of leest).
Theorie: Op basis van de observaties vorm je een theorie.
Voorspelling: Leidt een toetsbare hypothese/voorspelling af uit je theorie.
Toetsing: voer een onderzoek uit om je hypothese te testen (dit is ook al het naast elkaar leggen van
de resultaten).
Evaluatie: Wat betekenen de onderzoeksresultaten (de nieuwe observaties) voor de theorie?
Data kan wel of niet in lijn zijn met de theorie. Als de data niet in lijn is met je theorie en het
onderzoek goed is gegaan, moet de theorie moet worden aangepast.
Filmpje 1.2 - Falsificeerbaarheid
De empirische cyclus moet grondig worden doorgenomen, hierbij is het belangrijk om geen shortcuts
te nemen. Maar sommige theorieën onttrekken zich aan de toetsing. Ze zijn in overeenstemming met
alle mogelijke observaties, dit zijn onweerlegbare theorieën.
Bijvoorbeeld: ‘Mijn lichaam wordt bestuurd door zwarte kabouters die zich verstoppen zodra je in
mijn lichaam kijkt’.
Deze theorie is niet falsificeerbaar, want het is onmogelijk om bewijs te vinden tégen de theorie.
Falsificeerbaar = weerlegbare theorie
Onfalsificeerbaar = onweerlegbare theorie
Als een theorie onweerlegbaar is, kan er niet worden bepaald welke van de (meerdere) theorieën de
juiste is. Bijvoorbeeld in plaats van zwarte kabouters zijn het rode dwergen die het lichaam besturen
(dit zou een tweede theorie kunnen zijn die ook niet kan worden weerlegd, omdat ze zich verstoppen
zodra je kijkt).
MAAR LET OP: Een theorie kan falsificeerbaar zijn, ook als er nooit een observatie tégen de theorie is
gedaan. Observaties tegen de theorie moeten mogelijk zijn. Een voorbeeld hiervan is zwaartekracht,
het feit dat het nooit gebeurd is (omhoog vallen) maakt hierbij niet uit.
Om de hele empirische cyclus te kunnen volgen, moeten theorieën leiden tot falsificeerbare
voorspellingen.
4
