Samenvatting Hoorcolleges ergotherapie, passend onderwijs

HC Ergotherapie

HC 1 Kinderergotherapie in een eigen praktijk

Werkplekken kinderergotherapeuten
 Revalidatiecentra
 Ziekenhuis en academische ziekenhuizen
 Speciaal onderwijs (o.a. mytylschool of school voor kinderen met een visuele
beperking)

Geschiedenis
 In jaren ’90 ontstonden de eerste kinderergotherapiepraktijken
 Groei van de praktijken ontstond vanaf 2001, toen ergotherapie was opgenomen in
de basisverzekering van de zorgverzekeraars
 Uit recent Nivelonderzoek groeit het aantal praktijken nog steeds, ook de
kinderergotherapiepraktijken

De praktijk in de eerste lijn
 Verwijsbrief nodig van de huisarts of DTE
 Eenmanspraktijk
 Praktijk met meerdere ergotherapeuten
 Multidisciplinaire praktijk
 Onderdeel van een GOED (gezondheidscentrum onder één dak)

Paradigmashif
 Rijpingstheorie (ontwikkelen door middel van oefenen, veel therapieën, hierdoor
wordt iemand vaardig) en omgevingstheorie (wat is er nodig in de omgeving zodat
vaardigheden eigen gemaakt kunnen worden)  interactietheorie
 Voorwaardelijke functies (oefeningen met bijvoorbeeld nek/hoofd) dagelijks
handelen (wat is echt nodig?)
 Bottom-up (eerst handelingen uitvoeren en dan kijken waar het probleem ligt)  top-
down (eerst activiteit doen en daarna werken aan dingen die niet goed gaan) of
occupation-based (echt gericht op de activiteit)

Doelgroep
 Leefijd is 0-18 jaar
o Lichamelijke beperking
o Psychische beperking (ADHD, autisme)
o Verstandelijke beperking, als kinderen echt niet meekunnen komen met
regulier onderwijs  speciaal onderwijs
o Leerproblemen
o Ontwikkelingsproblemen  niet aantoonbaar, maar kind heef toch dingen die
niet helemaal goed gaan

,Handelingsvragen
Voor de kinderergotherapeut geldt eveneens:
 Mogelijk maken van het dagelijks handelen
 Participatie: actief deelnemen aan het dagelijks en maatschappelijk leven
 Meedoen!

Activiteiten
De handelingsvragen richten zich op de volgende activiteiten in de handelingsgebieden:
 Zorgen/wonen
o Basisactiviteiten dagelijks leven (BADL)
 Aan en uitkleden
 Douchen
 Haren kammen
 Eten en drinken
 Boterham smeren
 Mobiliteit
 Naar de wc gaan
 Slapen
o Instrumentele activiteiten van het dagelijks leven (IADL)
 Bij kinderen die stress ervaren, vallen deze activiteiten in het niet.
 Tafel afruimen
 Bed opmaken
 Tas inpakken
 Klaar maken om naar school te gaan
 Verzorgen van huisdieren
 Leren/werken
o Stil zitten in de kring
o Zithouding tijdens uitvoeren pen- en papiertaken
o Organisatie van de taak (veel handelingen)
o Werkje beginnen en afmaken
o Gymmen
o Buitenspelen
o Huiswerk plannen en maken
o Uitvoeren van een bijbaantje
 Spelen/vrije tijd
o Alleen spelen
o Samen spelen
o Binnen/buiten spelen (durven dingen niet)
o Sporten
o Vrijetijdsbesteding

De cliënt
 Kinderen en hun systeem
 Organisaties
 Populaties

, Betalende klanten
 Zorgverzekeraars
 Scholen (samenwerkingsverbanden)
o Wet Passend Onderwijs (ingang aug. 2014)
 Gemeenten
o Nieuwe Jeugdwet (ingang 1 jan. 2015)
 Ouders
 Andere organisaties

Verwijzing naar een ergotherapiepraktijk
 Huisarts
 Kinderarts of andere specialist
 Gebiedsteams of wijkteam
 Directe toegankelijkheid ergotherapie (DTE)
 Vanuit BIG is een verwijzing of DTE verplicht Zonder dit is er geen ergotherapeutische
interventie gericht op de cliënt mogelijk

Kinderen en hun systeem
 Rollen kind: zoon/dochter, broer/zus, leerling, speelmaatje, vriend
 Systeem: ouder, verzorger, leerkracht, begeleider, groepsleider


HC2 Spel als interventie
Spelen is het grootste deel van het dagelijks leven van kinderen, dit is dus het grootste
aangrijpingspunt van het handelen, of stimuleren van het handelen. Je moet weten hoe dit
proces gaat om dit te kunnen bevorderen.

Definitie spel
 Spel is het leven van een kind en het middel, waardoor het de wereld om hem/haar
heen leert begrijpen

Kenmerken van spel
 Intrinsieke motivatie
o Lijkt heel vanzelfsprekend, maar je moet er bewust van zijn omdat je vaak iets
aanbiedt. Je moet dit zo aanbieden dat het kind het aanbiedt  weten wat een
kind wilt leren/weten. Laat het kind op dat moment kiezen.
 Proces in plaats van product, het spelen zelf is belangrijker dan het eindresultaat
 Inclusief spelmateriaal
 Doen alsof
 Vrij zijn van externe opgelegde regels
 Actieve participatie van de speler
o Spel verandert heel veel
 Playfullness