Intro
Boeken:
1. Essential Cell Biology (Fifth Edition, International Student Edition, 2019), B. Alberts et al. ISBN
9780393680393; Uitgever: W.W. Norton & Company, New York & Londen;
2. iGenetics. A Molecular Approach (Third Pearson New International Edition, 2014), P.J. Russell.
ISBN 9781447969792; Uitgever: Pearson Education Limited.
Zie tabel vanaf pagina 15 van de algemene studiewijzer voor een overzicht!
De tussentoets omvat alle materiaal dat behandeld is in HC 1 tot en met 10, ZS 1 tot en met 10 en WC 1
tot en met 5.
Om zinvol aan werkcolleges deel te nemen, moet je de collegestof (die tot dan toe behandeld is) kennen
en moet je ook de zelfstudies uitgevoerd hebben. De opgaven van de werkcolleges hoef je niet van
tevoren al bestudeerd te hebben.
Zie tabel vanaf pagina 4 van de studiewijzer HC en ZS voor een overzicht van de HC’s en ZS’s en welke
WC’s bij welke horen.
Proefexamens: bij aanvang van het onderwijs zijn de openvragen gedeeltes van tentamens van een
aantal voorgaande cursusjaren met antwoorden/uitwerkingen op Blackboard beschikbaar. Tevens is een
proeftentamen beschikbaar met meerkeuzevragen.
In de studiewijzer bijlage HC staat een zelfstudie voor elk HC!
Tussentoets over HC+ZS 1-10 (Digitaal op Bb van 12 - 19 december 2022, minimaal 240 punten van de
300).
3 februari 2023 tentamen: 70% open, 30% MC
HC01- Positionering van de cursus en DNA-structuur en functie
Eerst zullen de opbouw van de cursus en de diverse componenten ervan toegelicht worden. Daarna
komen aan de orde: functionele karakteristieken en eigenschappen van DNA; de basen van DNA en RNA;
structuur van de dubbele helix van DNA; het Watson en Crick model voor de paring van de basen in DNA
door middel van waterstofbruggen; DNA als drager van erfelijke informatie - het begrip gen en genoom;
structuur van chromosomen.
Aantekeningen HC – zie ook ppt voor plaatjes en meer!!
Hoeveel genen, die coderen voor eiwitten, heeft een zoogdier ongeveer? -> 21.000 (je hebt daarnaast
ook genen die omgezet worden in katalytische, structurele en regulerende RNA-moleculen.
3 met 9 nullen!
,Wat is de chemische naam voor de covalente verbinding tussen nucleotides in DNA? -> fosfodiester
verbinding.
Lapjeskat vachtkleur is epigenetica
Ow dit HC:
- Hoe ziet DNA eruit?
- Wat maakt DNA geschikt als de drager van genetische informatie?
- Hoe zit de genetische informatie op een DNA-molecuul opgeslagen?
Watson en Crick hebben de structuur van DNA ontdekt.
Nucleotide (=bouwstenen DNA):
- Base
- Suikergroep ((deoxy)ribose)
- Fosfaat
3’ haakje gaat binden met 5’ einde. De twee tekens maken contact om alfa helix te maken dmv het
haakje bij de base, deze is niet-covalent.
De schematische structuur van de basen moet je kennen! Je herkent ze door 2 of 1 cyclo en 2 of 3
Hbruggen:
,→ Die namen in het midden ook kennen!
→ Antiparallele ligging van de suiker-fosfaat-backbone, dus de ene van 3 naar 5 en de andere van 5
naar 3 -> zie ppt waarom het niet parallel kan
→ Fosfodiesterbindingen in de backbone
→ Eiwit: 5-6 nm, DNA in breedte: 2nm, cel: tientallen micrometer, 20 ongeveer.
→ DNA schijven we altijd van de 5’ naar 3’ einde!! Dus links staat altijd de 5’! Dus ze vragen wat er
tegenover een streng zit met A, T, G en C en die gegeven streng heeft links het 5’ einde
natuurlijk, dan moet je je antwoord ook met 5’ links doen dus eerst schrijf je m met de 3 einde:
, AMP is een nucleotide die in RNA voorkomt.
Waarom is DNA dubbelstrengs? Maw: waarom is DNA geschikter dan RNA als erfelijke info drager?
1. Handig voor replicatie, zie WC02. Iets met dat je het niet meteen uit elkaar trekt maar eerst
repliceren of zo.
2. Fouten herstellen omdat je kan kijken wat er in de andere streng zit en dan de fout kan
herstellen. WC03!
3. DNA wordt sterker/stabiel door de dubbele helix en daarom kan hij zo lang worden en heel veel
info opslaan. En het kan heel lang bewaard worden.
DNA van zoogdier heeft ongeveer 3 miljard unieke baseparen = ongeveer een meter lang. Ze bedoelen
gewoon in totaal 3 miljard basenparen, dat ‘uniek’ is een beetje raar.
Hoeveelheid chromosomen verschilt per diersoort, tussen 20 en 50.
Opbouw:
DNA 1 meter -> nucleosoom (1 histoncomplex + DNA eromheen) -> ‘Linker’ histonen H1 vouwen de rijen
nucleosomen verder zodat je chromatine krijgt -> chromatine (totale DNA keten met histonen) ->
verdere vouwing dmv eiwitten tot chromosomen.
DNA bevat informatie over:
- samenstelling van componenten van een cel
- Volgorde van maken en hoeveelheid van componenten
- Het enige waar info van zit in DNA zijn eiwitten, DNA en RNA!! Hoe kom je dan aan lipiden en
suikers? Die worden gemaakt uit eiwitten of uit omgeving gehaald.
Vraag: wat bedoelen ze met dat er in DNA info zit over de samenstelling van DNA? Voorbeelden daarvan
zijn?
Boeken:
1. Essential Cell Biology (Fifth Edition, International Student Edition, 2019), B. Alberts et al. ISBN
9780393680393; Uitgever: W.W. Norton & Company, New York & Londen;
2. iGenetics. A Molecular Approach (Third Pearson New International Edition, 2014), P.J. Russell.
ISBN 9781447969792; Uitgever: Pearson Education Limited.
Zie tabel vanaf pagina 15 van de algemene studiewijzer voor een overzicht!
De tussentoets omvat alle materiaal dat behandeld is in HC 1 tot en met 10, ZS 1 tot en met 10 en WC 1
tot en met 5.
Om zinvol aan werkcolleges deel te nemen, moet je de collegestof (die tot dan toe behandeld is) kennen
en moet je ook de zelfstudies uitgevoerd hebben. De opgaven van de werkcolleges hoef je niet van
tevoren al bestudeerd te hebben.
Zie tabel vanaf pagina 4 van de studiewijzer HC en ZS voor een overzicht van de HC’s en ZS’s en welke
WC’s bij welke horen.
Proefexamens: bij aanvang van het onderwijs zijn de openvragen gedeeltes van tentamens van een
aantal voorgaande cursusjaren met antwoorden/uitwerkingen op Blackboard beschikbaar. Tevens is een
proeftentamen beschikbaar met meerkeuzevragen.
In de studiewijzer bijlage HC staat een zelfstudie voor elk HC!
Tussentoets over HC+ZS 1-10 (Digitaal op Bb van 12 - 19 december 2022, minimaal 240 punten van de
300).
3 februari 2023 tentamen: 70% open, 30% MC
HC01- Positionering van de cursus en DNA-structuur en functie
Eerst zullen de opbouw van de cursus en de diverse componenten ervan toegelicht worden. Daarna
komen aan de orde: functionele karakteristieken en eigenschappen van DNA; de basen van DNA en RNA;
structuur van de dubbele helix van DNA; het Watson en Crick model voor de paring van de basen in DNA
door middel van waterstofbruggen; DNA als drager van erfelijke informatie - het begrip gen en genoom;
structuur van chromosomen.
Aantekeningen HC – zie ook ppt voor plaatjes en meer!!
Hoeveel genen, die coderen voor eiwitten, heeft een zoogdier ongeveer? -> 21.000 (je hebt daarnaast
ook genen die omgezet worden in katalytische, structurele en regulerende RNA-moleculen.
3 met 9 nullen!
,Wat is de chemische naam voor de covalente verbinding tussen nucleotides in DNA? -> fosfodiester
verbinding.
Lapjeskat vachtkleur is epigenetica
Ow dit HC:
- Hoe ziet DNA eruit?
- Wat maakt DNA geschikt als de drager van genetische informatie?
- Hoe zit de genetische informatie op een DNA-molecuul opgeslagen?
Watson en Crick hebben de structuur van DNA ontdekt.
Nucleotide (=bouwstenen DNA):
- Base
- Suikergroep ((deoxy)ribose)
- Fosfaat
3’ haakje gaat binden met 5’ einde. De twee tekens maken contact om alfa helix te maken dmv het
haakje bij de base, deze is niet-covalent.
De schematische structuur van de basen moet je kennen! Je herkent ze door 2 of 1 cyclo en 2 of 3
Hbruggen:
,→ Die namen in het midden ook kennen!
→ Antiparallele ligging van de suiker-fosfaat-backbone, dus de ene van 3 naar 5 en de andere van 5
naar 3 -> zie ppt waarom het niet parallel kan
→ Fosfodiesterbindingen in de backbone
→ Eiwit: 5-6 nm, DNA in breedte: 2nm, cel: tientallen micrometer, 20 ongeveer.
→ DNA schijven we altijd van de 5’ naar 3’ einde!! Dus links staat altijd de 5’! Dus ze vragen wat er
tegenover een streng zit met A, T, G en C en die gegeven streng heeft links het 5’ einde
natuurlijk, dan moet je je antwoord ook met 5’ links doen dus eerst schrijf je m met de 3 einde:
, AMP is een nucleotide die in RNA voorkomt.
Waarom is DNA dubbelstrengs? Maw: waarom is DNA geschikter dan RNA als erfelijke info drager?
1. Handig voor replicatie, zie WC02. Iets met dat je het niet meteen uit elkaar trekt maar eerst
repliceren of zo.
2. Fouten herstellen omdat je kan kijken wat er in de andere streng zit en dan de fout kan
herstellen. WC03!
3. DNA wordt sterker/stabiel door de dubbele helix en daarom kan hij zo lang worden en heel veel
info opslaan. En het kan heel lang bewaard worden.
DNA van zoogdier heeft ongeveer 3 miljard unieke baseparen = ongeveer een meter lang. Ze bedoelen
gewoon in totaal 3 miljard basenparen, dat ‘uniek’ is een beetje raar.
Hoeveelheid chromosomen verschilt per diersoort, tussen 20 en 50.
Opbouw:
DNA 1 meter -> nucleosoom (1 histoncomplex + DNA eromheen) -> ‘Linker’ histonen H1 vouwen de rijen
nucleosomen verder zodat je chromatine krijgt -> chromatine (totale DNA keten met histonen) ->
verdere vouwing dmv eiwitten tot chromosomen.
DNA bevat informatie over:
- samenstelling van componenten van een cel
- Volgorde van maken en hoeveelheid van componenten
- Het enige waar info van zit in DNA zijn eiwitten, DNA en RNA!! Hoe kom je dan aan lipiden en
suikers? Die worden gemaakt uit eiwitten of uit omgeving gehaald.
Vraag: wat bedoelen ze met dat er in DNA info zit over de samenstelling van DNA? Voorbeelden daarvan
zijn?
