7-2-2018 Introduction lecture
Adaptatie door natuurlijke selectie.
Hersenen: het orgaan dat informatie verwerkt en dat de interface tussen organisme en het
milieu vormt > overleving en reproductie.
Cognitie: het mentale process van het verwerven van kennis en begrip door gedachten,
ervaring en de zintuigen. “thinking and awareness”.
Mentaliteit: de capaciteit voor intelligent denken, manier van denken. Brain power: indirecte
openbaring in gedrag.
Complex gedrag
Simpele verklaring: dat wil zeggen associatief leren, soort specifieke aanleg.
Cognitieve verklaring: complexe cognitie, groot brainpower.
Is er mentale continuïteit tussen dieren en mensen?
Complexe cognitie?
Spatiële representatie
Herkenning van aantal
Redeneren
Mentale herkenning van andere individuen:
- Sociale perceptie
- Begrijpen van sociale relaties
- Gaze-followingen
- Theory of Mind
- Tactische deceptie
- Sociaal leren
- Spiegel zelf herkenning
Taal
Dierlijke cognitie
Mechanismen hoe dieren informatie van het milieu verkrijgen, verwerken, opslaan en het
gedrag dat erop volgt.
Verkrijgen > sensorische receptoren
Verwerken > perceptie en associatie
Opslaan > geheugen
Gedragen > FAP (fixed action pattern),
conditionering en emotie zijn hogere cognitieve capaciteiten.
Dieren laten een grote variëteit in cognitieve capaciteit zien, van simpel tot heel complex.
Hersenen zijn namelijk duur. En komen vooral voor in soorten in sociale en ecologische
milieus, er zijn dan speciale skills nodig.
Als gedrag als raam gebruikt wordt voor de hersenen, dan moeten we de lessen van
Tinbergen en Skinner niet vergeten, voor het belang van soort specifieke aanleg, verleden
en huidige cues die het controleren.
Cognitie en gedrag
(Experimentele) studies van cognitie:
Vertalen hypothesen over niet-observeerbare interne processen naar hypothesen over
observeerbaar gedrag.
1
,Dit is niet gemakkelijk.
Problemen
Anthropomorphisme: naar dieren kijken als mensen.
Antropocentrisme: naar dieren kijken vanuit menselijk perspectief.
Anekdotes: het gebruik van enkele observaties als bewijs.
Ontwerp en interpretatie van experimenten: overwegen van alternatieve hypothesen.
7-2-2018 Cognitive ethology
Distraction by plover
Het gedrag is functioneel, want de vos komt niet bij het nest.
Maar wat leidt tot dit gedrag?
Intentionality
Zero order intentionality: interne en externe stimuli bepalen het gedrag.
Plover reageert met aandacht gedrag op de aanwezigheid van de vos.
First order intentionality: Actor weet het effect van zijn gedrag op een ander.
Plover weet het effect van zijn aandacht gedrag: de vos gaat hem volgen en gaat weg van
het nest.
Second order intentionality: Actor weet dat de ander kennis heeft. = Theory of mind.
Plover weet wat de vos denkt van het aandachts gedrag: “lekker eten dat makkelijk te
pakken is”.
Occam’s razor
Alle dingen zijn gelijk, de simpelste oplossing is de beste.
Het is een veelgebruikte tool in fysieke wetenschappen.
Humans: intentional “idiot savant”
Onze interpretatie van plover gedrag: vos weet dat ik een makkelijke catch ben door mijn
gebroken vleugel.
Intentions rats
Het hebben van intenties: - geen passieve controle, maar actieve controle.
Het hebben van een doel (dwz. locatie, voedsel).
Intentionele stadia:
- Het idee dat het doel bereikt kan worden door acties.
- Wil om het doel te bereiken.
2
, Cognitie
Definitie van cognitie: verwerken van keuzes op basis van inkomende informatie.
Mensen worden vaak beschouwd als de meest geavanceerde (aap)soorten door theory of
mind.
Theory of mind (TOM): de capaciteit om te begrijpen dat andere individuen een mind
hebben.
Hoe komt TOM tot uiting?
Zelfherkenning in de spiegel.
False belief test.
Gaze following.
Perspectief innemen.
Deceptie
Theory of mind
Wat is TOM:
1. Een cognitieve capaciteit
2. Gebouwd vanuit simpelere capaciteiten
3. Samengesteld uit meerdere verschillende cognitieve capaciteiten: opkomende
eigenschappen.
TOM: weet wat andere weten.
TOM: manipuleren wat anderen zien/weten.
Cognitieve mechanisme van gaze following
Laag niveau uitleg: respons op de beweging van interactiepartner, geen begrip van de ander
zijn visuele doel.
Hoog niveau uitleg: begrijpen van het feit dat de interactie partner iets anders ziet.
Understanding target of attention
Gebruik maken van sociale kenmerken van langstaart makaken:
- Steile lineaire dominantie hiërarchie.
- Agressie en submissie unidirectioneel.
Aannames:
- Herkennen van hiërarchie van groepsleden.
- Herkennen van groepsleden van foto’s.
How to measure level cognitive capacities
Anekdote verzamelen
Conditionele discriminatie
Trapping
Triangulating (driehoeksmeting)
12-2-2018 Consciousness
Gedrag
Wat is er nodig voor gedrag?
Stimulus > zintuig > motivationeel systeem > gedrag
3
Adaptatie door natuurlijke selectie.
Hersenen: het orgaan dat informatie verwerkt en dat de interface tussen organisme en het
milieu vormt > overleving en reproductie.
Cognitie: het mentale process van het verwerven van kennis en begrip door gedachten,
ervaring en de zintuigen. “thinking and awareness”.
Mentaliteit: de capaciteit voor intelligent denken, manier van denken. Brain power: indirecte
openbaring in gedrag.
Complex gedrag
Simpele verklaring: dat wil zeggen associatief leren, soort specifieke aanleg.
Cognitieve verklaring: complexe cognitie, groot brainpower.
Is er mentale continuïteit tussen dieren en mensen?
Complexe cognitie?
Spatiële representatie
Herkenning van aantal
Redeneren
Mentale herkenning van andere individuen:
- Sociale perceptie
- Begrijpen van sociale relaties
- Gaze-followingen
- Theory of Mind
- Tactische deceptie
- Sociaal leren
- Spiegel zelf herkenning
Taal
Dierlijke cognitie
Mechanismen hoe dieren informatie van het milieu verkrijgen, verwerken, opslaan en het
gedrag dat erop volgt.
Verkrijgen > sensorische receptoren
Verwerken > perceptie en associatie
Opslaan > geheugen
Gedragen > FAP (fixed action pattern),
conditionering en emotie zijn hogere cognitieve capaciteiten.
Dieren laten een grote variëteit in cognitieve capaciteit zien, van simpel tot heel complex.
Hersenen zijn namelijk duur. En komen vooral voor in soorten in sociale en ecologische
milieus, er zijn dan speciale skills nodig.
Als gedrag als raam gebruikt wordt voor de hersenen, dan moeten we de lessen van
Tinbergen en Skinner niet vergeten, voor het belang van soort specifieke aanleg, verleden
en huidige cues die het controleren.
Cognitie en gedrag
(Experimentele) studies van cognitie:
Vertalen hypothesen over niet-observeerbare interne processen naar hypothesen over
observeerbaar gedrag.
1
,Dit is niet gemakkelijk.
Problemen
Anthropomorphisme: naar dieren kijken als mensen.
Antropocentrisme: naar dieren kijken vanuit menselijk perspectief.
Anekdotes: het gebruik van enkele observaties als bewijs.
Ontwerp en interpretatie van experimenten: overwegen van alternatieve hypothesen.
7-2-2018 Cognitive ethology
Distraction by plover
Het gedrag is functioneel, want de vos komt niet bij het nest.
Maar wat leidt tot dit gedrag?
Intentionality
Zero order intentionality: interne en externe stimuli bepalen het gedrag.
Plover reageert met aandacht gedrag op de aanwezigheid van de vos.
First order intentionality: Actor weet het effect van zijn gedrag op een ander.
Plover weet het effect van zijn aandacht gedrag: de vos gaat hem volgen en gaat weg van
het nest.
Second order intentionality: Actor weet dat de ander kennis heeft. = Theory of mind.
Plover weet wat de vos denkt van het aandachts gedrag: “lekker eten dat makkelijk te
pakken is”.
Occam’s razor
Alle dingen zijn gelijk, de simpelste oplossing is de beste.
Het is een veelgebruikte tool in fysieke wetenschappen.
Humans: intentional “idiot savant”
Onze interpretatie van plover gedrag: vos weet dat ik een makkelijke catch ben door mijn
gebroken vleugel.
Intentions rats
Het hebben van intenties: - geen passieve controle, maar actieve controle.
Het hebben van een doel (dwz. locatie, voedsel).
Intentionele stadia:
- Het idee dat het doel bereikt kan worden door acties.
- Wil om het doel te bereiken.
2
, Cognitie
Definitie van cognitie: verwerken van keuzes op basis van inkomende informatie.
Mensen worden vaak beschouwd als de meest geavanceerde (aap)soorten door theory of
mind.
Theory of mind (TOM): de capaciteit om te begrijpen dat andere individuen een mind
hebben.
Hoe komt TOM tot uiting?
Zelfherkenning in de spiegel.
False belief test.
Gaze following.
Perspectief innemen.
Deceptie
Theory of mind
Wat is TOM:
1. Een cognitieve capaciteit
2. Gebouwd vanuit simpelere capaciteiten
3. Samengesteld uit meerdere verschillende cognitieve capaciteiten: opkomende
eigenschappen.
TOM: weet wat andere weten.
TOM: manipuleren wat anderen zien/weten.
Cognitieve mechanisme van gaze following
Laag niveau uitleg: respons op de beweging van interactiepartner, geen begrip van de ander
zijn visuele doel.
Hoog niveau uitleg: begrijpen van het feit dat de interactie partner iets anders ziet.
Understanding target of attention
Gebruik maken van sociale kenmerken van langstaart makaken:
- Steile lineaire dominantie hiërarchie.
- Agressie en submissie unidirectioneel.
Aannames:
- Herkennen van hiërarchie van groepsleden.
- Herkennen van groepsleden van foto’s.
How to measure level cognitive capacities
Anekdote verzamelen
Conditionele discriminatie
Trapping
Triangulating (driehoeksmeting)
12-2-2018 Consciousness
Gedrag
Wat is er nodig voor gedrag?
Stimulus > zintuig > motivationeel systeem > gedrag
3
