Hoorcollege 1)
Week 1) inleiding
Week 2) inkomstenbelasting --> box 1
Week 3) Inkomstenbelasting --> box 2 en 3
Week 4) Vennootschapsbelasting
Week 5) internationaal belastingrecht
Week 6) Formeel belastingrecht
Week 7) spreekuur
Relevante wetten:
- 104 GW
Belastingen zijn gedwongen betalingen aan de overheid als zodanig, waar GEEN rechtstreeks individuele
tegenprestatie tegenover staat, en die krachten algemene regels wordt geheven.
- Belastingen van het Rijk worden geheven uit kracht van een wet.
De structuur van een belastingwet:
- Van wie wordt de belasting geheven? (subject/ belastingplichtige) --> natuurlijke personen
- Waarvan wordt de belasting geheven? (object/ belastinggrondslag) --> inkomsten
- Hoeveel belasting wordt geheven? (tarief)
o Berekening effectieve tarief: betaalde belasting/ grondslag x 100% --> 10 van 100 = 10%
- Wat is de heffingsmethode en heffingstijdvak?
Klassieke categorisering van de functies van belastingheffing:
- Budgettaire functie (overheidstaken kunnen betalen --> bv. Zorg en defensie)
o Draagkrachtbeginsel
▪ Hoe meer draagkracht, hoe meer belasting
▪ Grensnut (nutstheorie) --> hoe meer je van iets hebt, hoe minder nut het heeft
o Profijtbeginsel
▪ Hoe meer profijt van publieke voorzieningen, hoe meer belasting
o Buitenkansbeginsel (beginsel van de bevoorrechte verkrijger)
▪ Hoe meer meevallers, hoe meer belasting (winnen loterij of erven)
- Herverdelingsfunctie
o Herverdeling via belastingheffing is beter dan via andere soorten recht
▪ Er wordt echter niet meer zoveel herverdeeld via belastingheffing maar meer via sociale
zekerheid en toeslagenstelsel.
▪ Belastingrecht houdt zich vooral bezig met waar ze het geld vandaan moeten halen.
o Fiscale inkomenspolitiek via:
▪ Progressieve tarieven in de inkomstenbelasting
▪ Heffingskortingen in de inkomstenbelasting
▪ Verzilveringsprobleem
o Na de verkiezingen: miljonairstaks?
o Gaat voor eerlijker inkomstenverdeling --> ook een soort instrument
▪ De totale welvaart neemt toe, als we de inkomens gaan herverdelen
- Instrumentele functie
o Nevendoeleinden van belastingheffing --> financiële prikkel
o Belastingen stimuleren zaken die de maatschappij belangrijk vindt.
▪ Werkgelegenheid, investeringen, klimaat
o Belastingen ontmoedigen zaken die de maatschappij onwenselijk vindt.
▪ Roken, milieuvervuiling
, - Praktijk: stofzuigerbeginsel: we verdelen de belastingdruk over diegene van wie we makkelijk kunnen
plukken met maatschappelijk draagvlak.
3 soorten belasting --> met voorbeeld
- Arbeid --> op inkomen
- Consumptie --> via BTW (21%)
- Kapitaal --> bedrijvenheffingen
Welke factoren zijn van belang voor een goed/ optimaal belastingstelsel:
- Maatschappelijk draagvlak
- Herverdeling
- Eenvoudig en uitvoerbaar
- Economische verstoringen
- Omvang grondslag
- Toekomst bestending
o Kan niet helemaal groen --> meer heffingen op vervuilende middelen --> iedereen wordt groen -->
geen belastingen meer in de schatkist als iedereen het gewenste gedrag heeft.
Economische verstoringen:
- Economische theorie zegt dat een belastingstelsel de keuzes van burgers en bedrijven zo min mogelijk zou
moeten beïnvloeden (verstoren), tenzij anders beoogd.
- Belastinggrondslagen van meest naar minst verstorend
o Bedrijfswinst --> bedrijven gaan minder investeren
o Persoonlijk inkomen/ arbeid --> mensen gaan minder hard werken
o Consumptie --> zal hierin moeten blijven investeren
o Immobiel vermogen (vastgoed) --> je kant het niet wijzigen, het verstoort niks.
Nederlandse belastingstelsel
- Inkomensbelasting (Wet IB)
- Vennootschapsbelasting (Wet Vpb)
- Loonbelasting (Wet LB)
- Dividendbelasting (Wet DB)
- Schenk- en erfbelasting (Wet Sw)
- Omzetbelasting (Wet OB)
- Overdrachtsbelasting (wet Brv)
De 10 succesfactoren voor een belastinghervorming
- Regeerakkoord
- Meerderheid in beide Kamers
- Draagvlak maatschappelijke organisaties
- Hervormingsrijpheid (mentale gesteldheid van de bevolking --> talkshows)
- Economische crisis (= teken van hervormingsrijpheid)
- Degelijk onderzoek
- Degelijk beleidsvoorbereiding
- Politiek leiderschap
- Framing
- Budgettaire ruimte
Het jaarlijkse belastingplan:
- Prinsjesdag
, o Miljoenennota
o Belastingplannen
- Zeer krap tijdbestek
- Politiek compromis
- Fiscaal-juristen zijn eraan gewend, maar kritiek zwelt aan.
Belastingonderzoek onder Nederlands publiek (2020)
- Wat is het belangrijkste aspect van belastingen?
o Goede verdeling tussen arm en rijk (draagkrachtbeginsel/ herverdelingsfunctie)
- Waardering belastingstelsel?
o Net iets meer dan de helft zegt rechtvaardig --> slecht
- Belastingmoraal?
o Fraude harder aanpakken
- Aanvaardbaarheid belastingontwijking/ belastingontduiking?
o 67% vindt belastingontduiking onaanvaardbaar, 41% vindt belastingontwijking onaanvaardbaar.
- Waarom fiscaal frauderen?
Belastingdruk reduceren:
- Belastingontduiking: illegaal --> strafbaar feit
- Belastingontwijking: legaal --> je hebt goede en slechte
- Goede: doen wat de wetgever beoogt of minder CO2 uitstoot (dus minder belasting)
- Slechte: belasting ontwijken waar dat niet bedoeling is --> wel legaal
- Belastingafwenteling: dmv prijsvorming de belastinglast door een ander wordt gedragen dan degene
waarvan die belasting wordt geheven.
Bronnentheorie
- Deelname economische verkeer
- Voordeel beogen
- Voordeel redelijkerwijs verwachten
Bron van inkomen
- Onderneming
- Eigen woning
- Dienstbetrekking
- Aandelenbezit
- Andere vermogensbestanddelen
Onbelast voor de inkomstenbelasting
- Incidentele inkomsten (lotto)
- Vermogenswinsten (winst op eigen woning)
Werkgroep 1)
Open vraag:
Welke functies?
- Bijdragen aan klimaat en milieu is een instrumentele functie + budget --> levert 200 miljoen op
Wat is belastingontwijking en welke mogelijkheid in het artikel?
- Belastingontwijking is legaal geen belasting hoeven te betalen --> door met andere vervoersmiddelen te
gaan heb je minder uitstoot en minder belasting
- Foute: vanaf een luchthaven in het buitenland een boeken
Wat is afwenteling van belastingen en welke kwestie in het artikel?
- Belastingafwenteling is illegaal belasting ontduiken --> maatschappijen die vluchten gaan verplaatsen naar
andere grote luchthavens
Week 1) inleiding
Week 2) inkomstenbelasting --> box 1
Week 3) Inkomstenbelasting --> box 2 en 3
Week 4) Vennootschapsbelasting
Week 5) internationaal belastingrecht
Week 6) Formeel belastingrecht
Week 7) spreekuur
Relevante wetten:
- 104 GW
Belastingen zijn gedwongen betalingen aan de overheid als zodanig, waar GEEN rechtstreeks individuele
tegenprestatie tegenover staat, en die krachten algemene regels wordt geheven.
- Belastingen van het Rijk worden geheven uit kracht van een wet.
De structuur van een belastingwet:
- Van wie wordt de belasting geheven? (subject/ belastingplichtige) --> natuurlijke personen
- Waarvan wordt de belasting geheven? (object/ belastinggrondslag) --> inkomsten
- Hoeveel belasting wordt geheven? (tarief)
o Berekening effectieve tarief: betaalde belasting/ grondslag x 100% --> 10 van 100 = 10%
- Wat is de heffingsmethode en heffingstijdvak?
Klassieke categorisering van de functies van belastingheffing:
- Budgettaire functie (overheidstaken kunnen betalen --> bv. Zorg en defensie)
o Draagkrachtbeginsel
▪ Hoe meer draagkracht, hoe meer belasting
▪ Grensnut (nutstheorie) --> hoe meer je van iets hebt, hoe minder nut het heeft
o Profijtbeginsel
▪ Hoe meer profijt van publieke voorzieningen, hoe meer belasting
o Buitenkansbeginsel (beginsel van de bevoorrechte verkrijger)
▪ Hoe meer meevallers, hoe meer belasting (winnen loterij of erven)
- Herverdelingsfunctie
o Herverdeling via belastingheffing is beter dan via andere soorten recht
▪ Er wordt echter niet meer zoveel herverdeeld via belastingheffing maar meer via sociale
zekerheid en toeslagenstelsel.
▪ Belastingrecht houdt zich vooral bezig met waar ze het geld vandaan moeten halen.
o Fiscale inkomenspolitiek via:
▪ Progressieve tarieven in de inkomstenbelasting
▪ Heffingskortingen in de inkomstenbelasting
▪ Verzilveringsprobleem
o Na de verkiezingen: miljonairstaks?
o Gaat voor eerlijker inkomstenverdeling --> ook een soort instrument
▪ De totale welvaart neemt toe, als we de inkomens gaan herverdelen
- Instrumentele functie
o Nevendoeleinden van belastingheffing --> financiële prikkel
o Belastingen stimuleren zaken die de maatschappij belangrijk vindt.
▪ Werkgelegenheid, investeringen, klimaat
o Belastingen ontmoedigen zaken die de maatschappij onwenselijk vindt.
▪ Roken, milieuvervuiling
, - Praktijk: stofzuigerbeginsel: we verdelen de belastingdruk over diegene van wie we makkelijk kunnen
plukken met maatschappelijk draagvlak.
3 soorten belasting --> met voorbeeld
- Arbeid --> op inkomen
- Consumptie --> via BTW (21%)
- Kapitaal --> bedrijvenheffingen
Welke factoren zijn van belang voor een goed/ optimaal belastingstelsel:
- Maatschappelijk draagvlak
- Herverdeling
- Eenvoudig en uitvoerbaar
- Economische verstoringen
- Omvang grondslag
- Toekomst bestending
o Kan niet helemaal groen --> meer heffingen op vervuilende middelen --> iedereen wordt groen -->
geen belastingen meer in de schatkist als iedereen het gewenste gedrag heeft.
Economische verstoringen:
- Economische theorie zegt dat een belastingstelsel de keuzes van burgers en bedrijven zo min mogelijk zou
moeten beïnvloeden (verstoren), tenzij anders beoogd.
- Belastinggrondslagen van meest naar minst verstorend
o Bedrijfswinst --> bedrijven gaan minder investeren
o Persoonlijk inkomen/ arbeid --> mensen gaan minder hard werken
o Consumptie --> zal hierin moeten blijven investeren
o Immobiel vermogen (vastgoed) --> je kant het niet wijzigen, het verstoort niks.
Nederlandse belastingstelsel
- Inkomensbelasting (Wet IB)
- Vennootschapsbelasting (Wet Vpb)
- Loonbelasting (Wet LB)
- Dividendbelasting (Wet DB)
- Schenk- en erfbelasting (Wet Sw)
- Omzetbelasting (Wet OB)
- Overdrachtsbelasting (wet Brv)
De 10 succesfactoren voor een belastinghervorming
- Regeerakkoord
- Meerderheid in beide Kamers
- Draagvlak maatschappelijke organisaties
- Hervormingsrijpheid (mentale gesteldheid van de bevolking --> talkshows)
- Economische crisis (= teken van hervormingsrijpheid)
- Degelijk onderzoek
- Degelijk beleidsvoorbereiding
- Politiek leiderschap
- Framing
- Budgettaire ruimte
Het jaarlijkse belastingplan:
- Prinsjesdag
, o Miljoenennota
o Belastingplannen
- Zeer krap tijdbestek
- Politiek compromis
- Fiscaal-juristen zijn eraan gewend, maar kritiek zwelt aan.
Belastingonderzoek onder Nederlands publiek (2020)
- Wat is het belangrijkste aspect van belastingen?
o Goede verdeling tussen arm en rijk (draagkrachtbeginsel/ herverdelingsfunctie)
- Waardering belastingstelsel?
o Net iets meer dan de helft zegt rechtvaardig --> slecht
- Belastingmoraal?
o Fraude harder aanpakken
- Aanvaardbaarheid belastingontwijking/ belastingontduiking?
o 67% vindt belastingontduiking onaanvaardbaar, 41% vindt belastingontwijking onaanvaardbaar.
- Waarom fiscaal frauderen?
Belastingdruk reduceren:
- Belastingontduiking: illegaal --> strafbaar feit
- Belastingontwijking: legaal --> je hebt goede en slechte
- Goede: doen wat de wetgever beoogt of minder CO2 uitstoot (dus minder belasting)
- Slechte: belasting ontwijken waar dat niet bedoeling is --> wel legaal
- Belastingafwenteling: dmv prijsvorming de belastinglast door een ander wordt gedragen dan degene
waarvan die belasting wordt geheven.
Bronnentheorie
- Deelname economische verkeer
- Voordeel beogen
- Voordeel redelijkerwijs verwachten
Bron van inkomen
- Onderneming
- Eigen woning
- Dienstbetrekking
- Aandelenbezit
- Andere vermogensbestanddelen
Onbelast voor de inkomstenbelasting
- Incidentele inkomsten (lotto)
- Vermogenswinsten (winst op eigen woning)
Werkgroep 1)
Open vraag:
Welke functies?
- Bijdragen aan klimaat en milieu is een instrumentele functie + budget --> levert 200 miljoen op
Wat is belastingontwijking en welke mogelijkheid in het artikel?
- Belastingontwijking is legaal geen belasting hoeven te betalen --> door met andere vervoersmiddelen te
gaan heb je minder uitstoot en minder belasting
- Foute: vanaf een luchthaven in het buitenland een boeken
Wat is afwenteling van belastingen en welke kwestie in het artikel?
- Belastingafwenteling is illegaal belasting ontduiken --> maatschappijen die vluchten gaan verplaatsen naar
andere grote luchthavens
