Ademhaling is voor het verbranden van voedsel waar energie bij vrijkomt en voor afgife van koolstofdioxide en
andere afvalproducten.
In de longblaasjes is de O2 spanning hoog en de CO2 spanning laag. Het grootste deel van O2 bindt zich aan
hemoglobine. CO2 gaat voor 70% door als bicarbonaat HCO3-, 20% in erytrocyten en 10% opgelost in bloedplasma.
In de weefsels is de O2 spanning laag en de CO2 spanning laag.
COPD is chronische bronchits en longemfyseem. Het zijn chronische progressief met irreversibele
bronchitsafwijkingen.
CARA is chronische bronchits, longemfyseem en astma.
Astma is een chronische ontsteking van de lagere luchtwegen. Verhoogde gevoeligheid van de luchtwegen.
COPD en Astma
COPD Astma
Symptomen Hoesten Droge (prikkel)hoest
Opgeven van slijm (sputum) (taai) slijm
Kortademigheid (dyspnoe) Piepende, verlengde ademhaling
Verergering (exacerbates) Kortademigheid (dyspnoe)
Recidiverende infectes
Bemoeilijkte uitademing
Blauwe verkleuring (cyanose)
Tonvormige thorax
Etologie en gevolgen Roken en luchtvervuiling
Gevolgen De wanden van longblaasjes zijn
kapot waardoor minder en grotere
longblaasjes ontstaan
Beleid: niet medicamenteus Stoppen met roken Stoppen met roken
Bewegen Dagelijks intensief bewegen
Voedingsadvies Vermijden van prikkels
Ademhalingsoefeningen
Psychosociale begeleiding
Fysiotherapie (slijm ophoesten)
Beleid: medicamenteus Bronchusverwijders Kortwerkende luchtwegverwijder
(inhalate)cortcosteroïden Toevoegen onderhoud met
Stootkuur prednison ontstekingsremmer
Acetylcysteïne als slijmoplosser Onderhoudsbehandeling met ICS en
Toedienen O2 langwerkende luchtwegverwijder
Verschil astma en COPD
ASTMA COPD
BELANGRIJKSTE Atopie (aanleg om allergisch te Roken
RISICOFACTOR reageren)
LUCHTWEGOBSTRUCTIE Wisselend, in de regel reversibel Per defnite deels irreversibel
PATHOFYSIOLOGIE Chronsiche ontsteking in alle Chronische ontsteking met name in
luchtwegen, meestal gevoelig voor de kleine luchtwegen, relatef
cortcosteroïden ongevoelig voor cortcosteroïden
LEEFTIJD Alle leefijden Meestal > 40
BELOOP Overwegend gunstg met variabele Overwegend chronisch met
symptomen geleidelijk progressieve symptomen
ALLERGOLOGISCH Geïndiceerd Niet geïndiceerd
ONDERZOEK
LONGFUNCTIE Overwegend normaal (of met Blijvend verminderd (irreversibele
reversibele obstructe) obstructe)
LEVENSVERWACHTING (vrijwel) normaal bij optmale Vermidnerd, ook bij optmale
behandeling behandeling
INHALATIECORTOSTEROÏDE Meestal geïndiceerd, behalve bij Niet geïndiceerd, behalve bij
N (ICS) weinig frequente klachten frequente klachten
, Diagnostek van longen in het algemeen
- Anamnese
o Beloop klachten, wanneer, roken, werk/hobby, blootstelling stofen, aanleg familie
- Lichamelijk onderzoek
o Inspecte: kleur, kortademig, ademhalingsfrequente, gebruik hulpademhalingsspieren
o Auscultate: geluiden (piepen, rhochelen)
- Aanvullend onderzoek
o Longfuncte onderzoek
o Thoraxfoto
o Allergietest
o Kweek sputum
o Saturate meten (saturate is een graadmeter voor de hoeveelheid zuurstof die aan het hemoglobine
in de rode bloedcellen in de arteriën of slagaders gebonden is.)
Bronchusverwijders: inhalate medicate, puues. Zijn er kort of langwerkend. Bijwerking kan zijn tachycardie (hoge
hartslag).
Ontstekingsremmers zijn verwant aan natuurlijke stresshormonen uit het bijnierschors. Kan oraal en als puues
toegediend worden. Onderdrukt het immuunsysteem, door afremmen van cytokineproducte (signaalstofen).
Bijwerkingen kunnen zijn diabetes, afname eiwitmetabolisme, infectes, osteoporose (botontkalking), orale candida
infecte (schimmelinfecte in de mondholte).
Voedingsstofen zijn nodig voor energie en/of als bouwstof of hulpstof.
Koolhydraten en eiwiten zijn vooral bouwstofen, veten zijn brandstofen en bouwstofen. Koolhydraten, eiwiten
en veten zijn macronutriënten. Vitaminen en mineralen zijn micronutriënten.
Speekselklieren bestaan uit water, slijm en speekselamylase. Ze produceren ca 1,5 liter per dag. Speeksel kan
waterig of slijmerig zijn. Speekselamylase splitst polysachariden in kleinere eenheden.
De maag heef 3 spierlagen. Neutrale regulate maagsapsecrete, gaat via zenuwstelsel, zien proeven ruiken denken
lezen horen, minder secrete bij angst pijn of woede. Hormonale regulate maagsapsecrete, minder snel dan
neutraal, gaat via hormonen, maagwand produceert gastrine na contract met voeding gastrine komt in bloedbaan
stmuleert maagwand tot extra afgife maagsap.
Na ca 3 uur is de maag weer leeg. Een vetrijke maaltjd 4-5 uur.
Gal is gemaakt in de lever, word opgeslagen in de galblaas, bestaat 97% uit water.
De dunne darm bestaat uit (duodenum) jejunum en ileum. In de dunne darm is resorpte van monosachariden,
animozuren, triglyceriden, vitaminen, mineralen, spoorelementen, zouten en water.
de lever haalt bloed uit de darmen, produceert gal en slaat vitamines en glycogeen op, en produceert warmte.
Aandoeningen van mond tot anus.
Slokdarm brandend maagzuur reflu-oesofagits
Maag maagslijmvlies ontsteking en maagzweer gastrits en ulcus ventriculi
Lever leverontsteking hepatts
Gal galstenen en galblaasontsteking cholelithiasis en cholecystts
Lever en gal geelzucht icterus
Dunne darm Crohn, schimmelinfectes, wormen en gastro-eneterits maag-darmontsteking
Dikke darm ontsteking, gezwel, draaiing en infarct colits ulcerosa, poliepen, volvulus
Risicofactoren maagzweer: erfelijkheid, NSAID gebruik (pijnstllers), cortcosteroïden, stress, H. pylori (maagbacterie)
Maagzuur klachten beïnvloeden zuur neutraliseren en zuurproducte remmen.
Geel zien
• Door ophoping van bilirubine
– Afbraakproduct van hemoglobine
– Normaal in lever omgezet en via urine en ontlastng uitgescheiden
– Gele kleur sclerae en huid, donkere urine, ontkleurde ontlastng, jeuk
• pre-hepatische icterus
– oorzaak vóór de lever (verhoogd aanbod van bilirubine, bijv. bij verhoogde bloedafbraak)
• intra-hepatische icterus
– oorzaak ín de lever (bij beschadiging van de lever(cel) door virus, medicate, etc.).
• post-hepatische icterus
andere afvalproducten.
In de longblaasjes is de O2 spanning hoog en de CO2 spanning laag. Het grootste deel van O2 bindt zich aan
hemoglobine. CO2 gaat voor 70% door als bicarbonaat HCO3-, 20% in erytrocyten en 10% opgelost in bloedplasma.
In de weefsels is de O2 spanning laag en de CO2 spanning laag.
COPD is chronische bronchits en longemfyseem. Het zijn chronische progressief met irreversibele
bronchitsafwijkingen.
CARA is chronische bronchits, longemfyseem en astma.
Astma is een chronische ontsteking van de lagere luchtwegen. Verhoogde gevoeligheid van de luchtwegen.
COPD en Astma
COPD Astma
Symptomen Hoesten Droge (prikkel)hoest
Opgeven van slijm (sputum) (taai) slijm
Kortademigheid (dyspnoe) Piepende, verlengde ademhaling
Verergering (exacerbates) Kortademigheid (dyspnoe)
Recidiverende infectes
Bemoeilijkte uitademing
Blauwe verkleuring (cyanose)
Tonvormige thorax
Etologie en gevolgen Roken en luchtvervuiling
Gevolgen De wanden van longblaasjes zijn
kapot waardoor minder en grotere
longblaasjes ontstaan
Beleid: niet medicamenteus Stoppen met roken Stoppen met roken
Bewegen Dagelijks intensief bewegen
Voedingsadvies Vermijden van prikkels
Ademhalingsoefeningen
Psychosociale begeleiding
Fysiotherapie (slijm ophoesten)
Beleid: medicamenteus Bronchusverwijders Kortwerkende luchtwegverwijder
(inhalate)cortcosteroïden Toevoegen onderhoud met
Stootkuur prednison ontstekingsremmer
Acetylcysteïne als slijmoplosser Onderhoudsbehandeling met ICS en
Toedienen O2 langwerkende luchtwegverwijder
Verschil astma en COPD
ASTMA COPD
BELANGRIJKSTE Atopie (aanleg om allergisch te Roken
RISICOFACTOR reageren)
LUCHTWEGOBSTRUCTIE Wisselend, in de regel reversibel Per defnite deels irreversibel
PATHOFYSIOLOGIE Chronsiche ontsteking in alle Chronische ontsteking met name in
luchtwegen, meestal gevoelig voor de kleine luchtwegen, relatef
cortcosteroïden ongevoelig voor cortcosteroïden
LEEFTIJD Alle leefijden Meestal > 40
BELOOP Overwegend gunstg met variabele Overwegend chronisch met
symptomen geleidelijk progressieve symptomen
ALLERGOLOGISCH Geïndiceerd Niet geïndiceerd
ONDERZOEK
LONGFUNCTIE Overwegend normaal (of met Blijvend verminderd (irreversibele
reversibele obstructe) obstructe)
LEVENSVERWACHTING (vrijwel) normaal bij optmale Vermidnerd, ook bij optmale
behandeling behandeling
INHALATIECORTOSTEROÏDE Meestal geïndiceerd, behalve bij Niet geïndiceerd, behalve bij
N (ICS) weinig frequente klachten frequente klachten
, Diagnostek van longen in het algemeen
- Anamnese
o Beloop klachten, wanneer, roken, werk/hobby, blootstelling stofen, aanleg familie
- Lichamelijk onderzoek
o Inspecte: kleur, kortademig, ademhalingsfrequente, gebruik hulpademhalingsspieren
o Auscultate: geluiden (piepen, rhochelen)
- Aanvullend onderzoek
o Longfuncte onderzoek
o Thoraxfoto
o Allergietest
o Kweek sputum
o Saturate meten (saturate is een graadmeter voor de hoeveelheid zuurstof die aan het hemoglobine
in de rode bloedcellen in de arteriën of slagaders gebonden is.)
Bronchusverwijders: inhalate medicate, puues. Zijn er kort of langwerkend. Bijwerking kan zijn tachycardie (hoge
hartslag).
Ontstekingsremmers zijn verwant aan natuurlijke stresshormonen uit het bijnierschors. Kan oraal en als puues
toegediend worden. Onderdrukt het immuunsysteem, door afremmen van cytokineproducte (signaalstofen).
Bijwerkingen kunnen zijn diabetes, afname eiwitmetabolisme, infectes, osteoporose (botontkalking), orale candida
infecte (schimmelinfecte in de mondholte).
Voedingsstofen zijn nodig voor energie en/of als bouwstof of hulpstof.
Koolhydraten en eiwiten zijn vooral bouwstofen, veten zijn brandstofen en bouwstofen. Koolhydraten, eiwiten
en veten zijn macronutriënten. Vitaminen en mineralen zijn micronutriënten.
Speekselklieren bestaan uit water, slijm en speekselamylase. Ze produceren ca 1,5 liter per dag. Speeksel kan
waterig of slijmerig zijn. Speekselamylase splitst polysachariden in kleinere eenheden.
De maag heef 3 spierlagen. Neutrale regulate maagsapsecrete, gaat via zenuwstelsel, zien proeven ruiken denken
lezen horen, minder secrete bij angst pijn of woede. Hormonale regulate maagsapsecrete, minder snel dan
neutraal, gaat via hormonen, maagwand produceert gastrine na contract met voeding gastrine komt in bloedbaan
stmuleert maagwand tot extra afgife maagsap.
Na ca 3 uur is de maag weer leeg. Een vetrijke maaltjd 4-5 uur.
Gal is gemaakt in de lever, word opgeslagen in de galblaas, bestaat 97% uit water.
De dunne darm bestaat uit (duodenum) jejunum en ileum. In de dunne darm is resorpte van monosachariden,
animozuren, triglyceriden, vitaminen, mineralen, spoorelementen, zouten en water.
de lever haalt bloed uit de darmen, produceert gal en slaat vitamines en glycogeen op, en produceert warmte.
Aandoeningen van mond tot anus.
Slokdarm brandend maagzuur reflu-oesofagits
Maag maagslijmvlies ontsteking en maagzweer gastrits en ulcus ventriculi
Lever leverontsteking hepatts
Gal galstenen en galblaasontsteking cholelithiasis en cholecystts
Lever en gal geelzucht icterus
Dunne darm Crohn, schimmelinfectes, wormen en gastro-eneterits maag-darmontsteking
Dikke darm ontsteking, gezwel, draaiing en infarct colits ulcerosa, poliepen, volvulus
Risicofactoren maagzweer: erfelijkheid, NSAID gebruik (pijnstllers), cortcosteroïden, stress, H. pylori (maagbacterie)
Maagzuur klachten beïnvloeden zuur neutraliseren en zuurproducte remmen.
Geel zien
• Door ophoping van bilirubine
– Afbraakproduct van hemoglobine
– Normaal in lever omgezet en via urine en ontlastng uitgescheiden
– Gele kleur sclerae en huid, donkere urine, ontkleurde ontlastng, jeuk
• pre-hepatische icterus
– oorzaak vóór de lever (verhoogd aanbod van bilirubine, bijv. bij verhoogde bloedafbraak)
• intra-hepatische icterus
– oorzaak ín de lever (bij beschadiging van de lever(cel) door virus, medicate, etc.).
• post-hepatische icterus
