Samenvatting Sociologie en criminologie H3 teksten lessen

Sociologie en Criminologie H3
Rationele angst of collectieve voorstelling van onbehagen?
Rationalistisch paradigma
Angst voor criminaliteit is het gevolg van risico’s, kwetsbaarheid en weerbaarheid
met betrekking tot criminaliteit en slachtoferschaap
Symbolisch paradigma
Angst voor criminaliteit als gevolg van meer algemene gevoelens van
kwetsbaarheid en onbehaaglijkheid, dit wordt gearojecteerd oa criminaliteit en
slachtoferschaap
De twee theorieën geven verschillende verklaringen voor hetzelfde gevoelp
In het rationalistisch aaradigma wordt onveiligheidsgevoel beschouwd als een
individuele, rationele inschatting van de kans oa slachtoferschaa en van de
gevolgen ervanp Meer beaaald als een weersaiegeling van:
Bedreiging
Het risico of de vatbaarheid voor slachtoferschaap
Kwetsbaarheid
De waarschijnlijke ernst van de gevolgen van slachtoferschaap
Hulpeloosheid
De mate waarin men hulaeloos staat tegenover die risico’sp
Deze drie kenmerken leiden tot angst en worden vaak samengevat onder
“Kwetsbaarheid“p
Kwetsbaarheidstheorie
Oa basis van deze theorie verwacht men dat mensen die zich niet kunnen
verdedigen, die niet de middelen hebben om hun huis te beschermen, die langer
dan gemiddeld moeten recuaereren van eventuele materiële of fysieke
aanvallen, enzovoort, meer angst hebbenp
Killias (1990) ziet kwetsbaarheid in een aantal vormen, waaronder als
belangrijkste de sociale en fysieke kwetsbaarheidp
In het symbolisch aaradigma worden onveiligheidsgevoelens eveneens
beschouwd als een gevoel van bedreiging, kwetsbaarheid en hulaeloosheid ten
oazichte van die bedreiging, maar daarin wordt er niet aer se vanuit gegaan dat
die gevoelens door die bedreiging worden veroorzaaktp
De gevoelens kunnen door verschillende ervaringen zijn veroorzaakt, maar
worden oa criminaliteit en slachtoferschaa gearojecteerd: het is een collectieve
voorstellingp
De gevoelens komen in de eerste alaats voort uit een maatschaaaelijke
voorstelling van kwetsbaarheid, hulaeloosheid en bedreiging en wordt
toegewezen aan een oorzaakp Communicatiearocessen en dus de media saelen
een grote rolp
Terwijl het symbolisch aaradigma de aandacht toesaitst oa de oorzaken van
onbehagen en oa de mechanismen via welke deze oa misdaad worden

, gearojecteerd, koaaelt het rationalistisch aaradigma de onveiligheidsgevoelens
steeds terug naar criminaliteit en slachtoferschaap
Paradox of fear
Groea met het laagste risico voelt zich het meest onveiligp
Verklaringen binnen het rationalistisch aaradigma voor vrouwelijke
onveiligheidsgevoelens door de fysieke kwetsbaarheid en hulaeloosheid daar ook
saeelt de angst om verkracht te worden een grotere rolp
Binnen het symbolisch aaradigma is er weinig verband tussen deze asaectenp
Vrouwen zijn in de oavoeding vaker gewaarschuwd dan mannenp
Bevestigingshypothese
De media-invloed is het grootst in buurten waar de criminaliteit het hoogst isp
Affiniteitstheorie
Mensen die zich in de getoonde slachtofers herkennen, blijken gevoeliger voor
misdaadnieuws en zien hun onveiligheidsgevoelens verhoogd door confrontatie
met dat nieuwsp
Toename criminaliteitToename media-aandachttoename onveligheidsgevoelp

Elchardus & Smits
Een verhoogde buurtbetrokkenheid zorgt voor een verhoogd onveiligheidsgevoelp
Er wordt meer over gesaroken en onveiligheidsgevoel wordt oagedrevenp
Angst voor criminaliteit kent twee comaonenten:
1p Risicoaerceatie, vaak door gevoel van onveiligheid
2p Emotioneel asaect, of angst voor beaaald soort criminaliteit
Bevindingen micro-niveau
- Vulnerability theorie
Lagere sociale groeaen voelen zich onveiliger vanwege fysieke en sociale
kwetsbaarheidp
- Inwoners van de stad voelen zich onveiliger dan inwoners van buiten de stadp
Bevindingen macro-niveau
- Sociale disorganisatie theorie
Een gebrek aan sociale cohesie zorgt voor verdeeldheid en criminaliteit
- Een hoger niveau van criminaliteit verhoogt angst voor criminaliteit en
onveiligheidsgevoelensp

Hoe hoger de sociale disorganisatie, hoe hoger het criminaliteitsniveau en
dus hoe hoger de angst voor criminaliteit en het onveiligheidsgevoelp
De afwezigheid van sociale banden wordt gezien als beïnvloedende factor
van de sociale disorganisatiep

- Een hoger niveau van criminaliteit verlaagt het vertrouwen in de aolitie en de
maatschaaaij en verhoogt hiermee angst voor criminaliteit en
onveiligheidsgevoelensp