Samenvatting Geschiedenis Tijdvak 2 Grieken en Romeinen
Onderverdeeld in 4 paragrafen:
- Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
- Cultuur in het Romeinse rijk
- Jodendom en het Christendom
- Romeinen en Germanen
§1 Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
In de tijd van de Griekse stadstaten was Griekenland veel groter dan dat het nu is. De Griekse wereld
was dus ingedeeld in verschillende stadstaten. Die stadstaten bestonden uit:
- Stad met omringend platteland
- Was klein in oppervlakte maar ook klein in inwonersaantal
- Zelfvoorzienend
- Had een eigen bestuur en eigen regels
Elke stadstaat had een eigen bestuursvorm:
Monarchie: 1 persoon had de macht op een eerlijke manier gekregen
Tirannie: 1 persoon had de macht op een niet eerlijke manier gekregen
Aristocratie: Een regering van adellijke achtergrond
Oligarchie: Regering van een kleine groep mensen die niet per se van adel zijn
Democratie: Regering door bevolking met burgerrecht
Een democratie zoals we die nu kennen hadden ze toen nog niet, maar een stad die voorliep op de
rest was Athene. In Athene was het zo dat als je als man in Athene geboren was dan had je
burgerrecht en dus ook bestuursrecht. Alle andere mensen zoals slaven en vrouwen dus niet.
De filosofen verklaarde de wereld op een rationele manier. In de tijd voor de Griekse stadstaten
werd er bij een gebeurtenis vaak naar de goden gekeken en was dat dan ook meteen de verklaring.
Nu in de tijd van de Grieken kwam er een begin aan de wetenschap: opdoen van kennis en theorie
op basis van experimenten waarneming en het gebruik van het verstand. Ze hielden zich bezig met:
- Natuurwetenschap
- Wiskunde
- Geneeskunde
- Politiek
De Griekse beschaving zoals hierboven beschreven verspreidde zich over een veel groter deel van de
wereld. Er ontstond kolonisatie doordat het vaste land steeds dichtbevolkt werd en mensen dus
koloniën starten rondom de zwarte en de middellandse zee. In het jaar 338 werd Griekenland
verovert door Macedonië en kwam er een einde aan de Griekse wereld. De Griekse cultuur werd nog
wel verder verspreid door de voormalige koning van Macedonië Alexander de Grote.
§2 cultuur in het romeinse rijk
, De romeinen hadden in hun stad Rome vanaf de 4e eeuw V.CHR. een republiek. Ze hadden geen
monarchie om absolute macht te voorkomen. De republiek bestond uit:
2 consuls: De 2 mannen die het voor het zeggen hadden deze positie leek op een koning in een
monarchie.
De senaat: Een groep mannen uit aanzienlijke families die de beslissingen van de consuls keurden
Volksvergadering: Zij kozen samen de consuls
De romeinen veroverden hele grote gebieden land namelijk vanaf de onderkant van de rijn tot aan
de Sahara. Dit konden ze waarschijnlijk doen doordat ze de volkeren die ze veroverden aan zich
wisten te binden. De Romeinen waren net zo oorlogszuchtig als hun buren en maakten de veroverde
volkeren ook als slaaf, maar je kon als je veroverd was romeins burger worden met alle voordelen
dat het met zich meebracht. De Romeinen werkten dus ook veel samen met hun veroverden
gebieden. Ze zagen deze gebieden als bondgenootschappen en zij leverden dus ook militaire hulp
waardoor de romeinen een heel erg groot leger hadden en bijna niet te verslaan waren.
In de 1e eeuw v.c. komt er een einde aan de romeinse republiek doordat de succesvolle
legeraanvoerders te machtig werden en de senaat niks meer te zeggen had. Na een lange perioden
van burgeroorlogen kwam in 44 v.c Julius Caesar aan de macht en hij benoemde zicht tot dictator
voor het leven. Hij werd vermoord door de senaat die de republiek wilde redden. Als gevolg daarvan
ontstond er een nieuwe burgeroorlog die gewonnen werd door de achterneef van Caesar:
Octavianus. In 27 v.c. begon hij het romeinse keizerrijk en noemde zichzelf imperator. Hij nam de
naam Augustus aan en dat betekende verhevene zo liet hij aan de bevolking van zijn keizerrijk zien
dat hij een god was die vereerd moest worden. Dat gebeurde ook want overal in het keizerrijk
kwamen beelden te staan.
Na het instellen van het keizerrijk ontstond de pax Romana en dat betekent 2 eeuwen vrede. De
keizer was opperbevelhebber en regelde alles. Gouverneurs werden benoemd door de keizer en
moesten zijn adviezen opvolgen ook gaven zij weer bevel aan de inheemse elite die de steden
bestuurden en de belastingen ophaalde.
De vrede deed het romeinse keizerrijk goed en er werden tienduizenden kilometers weg aangelegd.
Ook groeiden de staten die de Romeinen oprichten zoals Parijs en Nijmegen uit als economische en
culturele centra. Een leuk feitje was dat Rome een multiculturele samenleving kende door de vele
veroverde volkeren die naar de stad Rome trokken.
Het ontstaan van de Grieks-romeinse cultuur
De Griekse cultuur had zich al heel erg veel verspreid toen de Romeinen gebieden gingen veroveren,
daardoor ontstond er een mengeling van de Griekse en de Romeinse cultuur: de Grieks-Romeinse
cultuur. De romeinen namen veel over van de Grieken en zoals de goden en als ze een god niet
overnamen stelde ze die gelijk aan die van hen met als voorbeeld mars en Ares en Jupiter en Zeus.
Romeinen geloofden dat hun staat werd beschermd door de goden en daarom moesten ambtenaren
Onderverdeeld in 4 paragrafen:
- Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
- Cultuur in het Romeinse rijk
- Jodendom en het Christendom
- Romeinen en Germanen
§1 Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
In de tijd van de Griekse stadstaten was Griekenland veel groter dan dat het nu is. De Griekse wereld
was dus ingedeeld in verschillende stadstaten. Die stadstaten bestonden uit:
- Stad met omringend platteland
- Was klein in oppervlakte maar ook klein in inwonersaantal
- Zelfvoorzienend
- Had een eigen bestuur en eigen regels
Elke stadstaat had een eigen bestuursvorm:
Monarchie: 1 persoon had de macht op een eerlijke manier gekregen
Tirannie: 1 persoon had de macht op een niet eerlijke manier gekregen
Aristocratie: Een regering van adellijke achtergrond
Oligarchie: Regering van een kleine groep mensen die niet per se van adel zijn
Democratie: Regering door bevolking met burgerrecht
Een democratie zoals we die nu kennen hadden ze toen nog niet, maar een stad die voorliep op de
rest was Athene. In Athene was het zo dat als je als man in Athene geboren was dan had je
burgerrecht en dus ook bestuursrecht. Alle andere mensen zoals slaven en vrouwen dus niet.
De filosofen verklaarde de wereld op een rationele manier. In de tijd voor de Griekse stadstaten
werd er bij een gebeurtenis vaak naar de goden gekeken en was dat dan ook meteen de verklaring.
Nu in de tijd van de Grieken kwam er een begin aan de wetenschap: opdoen van kennis en theorie
op basis van experimenten waarneming en het gebruik van het verstand. Ze hielden zich bezig met:
- Natuurwetenschap
- Wiskunde
- Geneeskunde
- Politiek
De Griekse beschaving zoals hierboven beschreven verspreidde zich over een veel groter deel van de
wereld. Er ontstond kolonisatie doordat het vaste land steeds dichtbevolkt werd en mensen dus
koloniën starten rondom de zwarte en de middellandse zee. In het jaar 338 werd Griekenland
verovert door Macedonië en kwam er een einde aan de Griekse wereld. De Griekse cultuur werd nog
wel verder verspreid door de voormalige koning van Macedonië Alexander de Grote.
§2 cultuur in het romeinse rijk
, De romeinen hadden in hun stad Rome vanaf de 4e eeuw V.CHR. een republiek. Ze hadden geen
monarchie om absolute macht te voorkomen. De republiek bestond uit:
2 consuls: De 2 mannen die het voor het zeggen hadden deze positie leek op een koning in een
monarchie.
De senaat: Een groep mannen uit aanzienlijke families die de beslissingen van de consuls keurden
Volksvergadering: Zij kozen samen de consuls
De romeinen veroverden hele grote gebieden land namelijk vanaf de onderkant van de rijn tot aan
de Sahara. Dit konden ze waarschijnlijk doen doordat ze de volkeren die ze veroverden aan zich
wisten te binden. De Romeinen waren net zo oorlogszuchtig als hun buren en maakten de veroverde
volkeren ook als slaaf, maar je kon als je veroverd was romeins burger worden met alle voordelen
dat het met zich meebracht. De Romeinen werkten dus ook veel samen met hun veroverden
gebieden. Ze zagen deze gebieden als bondgenootschappen en zij leverden dus ook militaire hulp
waardoor de romeinen een heel erg groot leger hadden en bijna niet te verslaan waren.
In de 1e eeuw v.c. komt er een einde aan de romeinse republiek doordat de succesvolle
legeraanvoerders te machtig werden en de senaat niks meer te zeggen had. Na een lange perioden
van burgeroorlogen kwam in 44 v.c Julius Caesar aan de macht en hij benoemde zicht tot dictator
voor het leven. Hij werd vermoord door de senaat die de republiek wilde redden. Als gevolg daarvan
ontstond er een nieuwe burgeroorlog die gewonnen werd door de achterneef van Caesar:
Octavianus. In 27 v.c. begon hij het romeinse keizerrijk en noemde zichzelf imperator. Hij nam de
naam Augustus aan en dat betekende verhevene zo liet hij aan de bevolking van zijn keizerrijk zien
dat hij een god was die vereerd moest worden. Dat gebeurde ook want overal in het keizerrijk
kwamen beelden te staan.
Na het instellen van het keizerrijk ontstond de pax Romana en dat betekent 2 eeuwen vrede. De
keizer was opperbevelhebber en regelde alles. Gouverneurs werden benoemd door de keizer en
moesten zijn adviezen opvolgen ook gaven zij weer bevel aan de inheemse elite die de steden
bestuurden en de belastingen ophaalde.
De vrede deed het romeinse keizerrijk goed en er werden tienduizenden kilometers weg aangelegd.
Ook groeiden de staten die de Romeinen oprichten zoals Parijs en Nijmegen uit als economische en
culturele centra. Een leuk feitje was dat Rome een multiculturele samenleving kende door de vele
veroverde volkeren die naar de stad Rome trokken.
Het ontstaan van de Grieks-romeinse cultuur
De Griekse cultuur had zich al heel erg veel verspreid toen de Romeinen gebieden gingen veroveren,
daardoor ontstond er een mengeling van de Griekse en de Romeinse cultuur: de Grieks-Romeinse
cultuur. De romeinen namen veel over van de Grieken en zoals de goden en als ze een god niet
overnamen stelde ze die gelijk aan die van hen met als voorbeeld mars en Ares en Jupiter en Zeus.
Romeinen geloofden dat hun staat werd beschermd door de goden en daarom moesten ambtenaren
