-Verdere ontwikkeling:
• Ureterknoop verbindt met metanefrogeen blasteem
o Pathologie: dubbele ureter t.g.v. vroege splitsing ureterknoop
▪ Hoeft geen geen complicaties te geven
• Aanleg primitieve nierbekken (pelvissen), dus ook:
o Calices majoren en minores
o Pyraminis renalis met 1-3 miljoen tubuli
• Lichaam kromt minder & sacraal (wervels) groeit sneller →
nieren stijgen op (ascensus)
o Pathologie: Nieren liggen dicht bij elkaar
▪ Leidt soms tot fusie van beide nieren ->
hoefijzernier
• Hoefijzernier stijgt niet verder op
▪ Soms ook: eenzijdige bekkennier
-Vorming ureter en rectum:
• Komen uit gezamenlijke cloaca
• Worden gescheiden door septum urogenitale
o Structuren die dan ontstaan:
▪ Urogenitale sinus (later o.a. blaas, pelvis (bekken) en genitaliën)
▪ Rectum
-differentiatie (verschil aanleg geslachtsorganen):
• Rest v.d. ductus vormt -> bv. zaadblaasjes
• Ductus paranephrinus vormt -> bv. baarmoeder
,HC 7: Fysiologie urinewegen 15/01/2020
-westerse wereld -> diabetes en hypertensie vaak oorzaak nierziekten
-niet westers ->
-linker nier is hoger dan de rechternier
-Nefron -> funtionele en structurele eenheid (van de nieren)
-2 typen nefronen:
• Corticale nefronen -> lis van henle in cortex
• Juxtamedullare nefronen -> speciefieke functie, hebben lis van henle die in medulla gaat.
-Bloedvaten (capilairen) lopen langs t nefron en staan water en voedingstoffen af en daarna weer op.
-Functie van de nieren:
• Verstoorde nierfunctie: (tekens/symptomen)
o Vasthouden van vocht (verandering urine volume), verandering kleur.
o Zwelling (benen, enkel, handen en gezicht)
o Verandering volume urine wat geproduceerd wordt
o Huiduitslag/jeuk
o Misselijk en braken
o Vermoeid en kortademig
• Functies:
o Verwijderen van afvalstoffen uit lichaamsstoffen -> excretie
o Verwijderen van afvalstoffen uit het lichaam -> eliminatie
o Regulatie van vloeistof- en elektrolytbalans en zuurbase evenwicht
o Gluconeogenese -> (lever doet dit, maar nier kan het ook) Aanmaak glucose
o Productie van hormonen/enzymen
▪ Vb hormoon: Erythropoietine -> belangrijk voor aanmaak rode bloedcellen
(erythrocyten)
• Te laag? Te weinig bloedcellen -> bloedarmoede
▪ Vb hormoon: 1,25-dihydroxy vitaminde D -> calcium- en fosfaathuishouding
▪ Vb enzym: Renine -> o.a. regulatie van reabsorptie water en natrium
• 3 basale processen:
o 1. Glomerulaire filtratie
o 2. Tubulaire secretie -> wanneer iets van uit de bloedbaan in de tubulus gaat.
o 3. Tubulaire reabsorptie -> vanuit tubulus terug in de capillairen en terug naar
lichaam
▪ Via tight junction (water) of direct
▪ Vindt plaats via diffusie en carrier mediated transported
, ▪ Snelheid en type is afhankelijk van dichtheid en activatie soorten
transporters en kanalen
o 4 (soort van). Metabolsime beinvloedt…?
• Secretie en reabsorptie:
o Secretie -> bloedcapillairen → peritubulaire vloeistof → tubulaire vloeistof
o Reabsorptie -> tubulaire vloeistof → peritubulaire vloeistof → bloedcapillairen
• Verschillende stoffen kunnen een verschillend proces ondergaan (komt door de fysiologie
functie v.d. stof en fysische eigenschappen ervan), voorbeelden:
o Toxische verbindingen route -> filtratie en secretie
o Water (en Na+ wat in t water zit) route -> filtratie en groot deel wordt
gereabsorbeerd en gedeelte verlaat lichaam via urine
▪ Als je sport scheid je minder water uit, want je wilt het vasthouden
o Glucose/aminozuren route -> Alles wat in de tubulus terecht komt wordt
gereabsorbeerd
• Formule hoeveelheid uitgescheiden stof = filtratie + secretie – reabsorptie
• Bij diabetes: mensen hebben meer glucose in het bloed, waardoor er meer in de tubulus
komt en transporters kunnen deze hoeveelheid niet allemaal verwerken (te weinig
transporters onder deze omstandigheden) -> vandaar dat er glucose in de urine terecht
komt.
-Taakverdeling in het nefron:
• Lichaam van Malpighi -> Vorming van plasma ultrafiltraat
• Proximale tubulus -> reabsorptie van water en ionen en ook n beetje aminozuren en er vindt
ook secretie plaats
o Komt dus in capillairen
o Werkpaard van het nefron
o Reabsorptie van: ionen, moleculen, vitamines, water
o Secretie van: zuren, drugs en toxines
• Lis van Henle -> Reabsorptie van water en NaCl (concentratie urine)
• Distale tubulus -> Finetuning van reabsorptie en er vindt ook secretie plaats
o Reabsorptie van: water, sodium ionen en calciumionen (door hormonale invloed)
o Secretie van: ionen, zuren, drugs en toxines.
• Verzamelbuis -> Finetuning van water reabsorptie, seccretie of reabsorptie van verschillende
ionen (bicarbonaat en hydrogene ionen)
• Papillary duct -> Leveren van urine aan minor calyx
, -Cellen zijn verschillend, morfologie weerspiegelt functie:
• Cellen van lichaam van Malphigi -> dunne platte cellen (dit zijn niet de cellen van het
glomerulus)
• Cellen van proximale tubulus -> Kubuscellen met veel microvilli (opname en afgifte,
oppervlakte vergroting) (uitgebreid epitheel)
• Cellen van lis van Henle:
o Dunne gedeelte/descending -> dunne platte cellen (reabsorptie water)
o Dunne ascending gedeelte -> dunne platte cellen (reabsorptie water)
o Dik ascending gedeelte -> kubuscellen (reabsorptie ionen)
• Cellen van distale tubulus -> kubuscellen met weinig microtubilli (simpel epitheel)
• Cellen van verzamelbuis:
o Epitheelcellen die zuur-base homeostase reguleren (intercalated cells)
o Principal cells -> uitwisseling ionen
• Cellen van papillary duct -> meerlagig epitheel (columnar cells)
• Ureterknoop verbindt met metanefrogeen blasteem
o Pathologie: dubbele ureter t.g.v. vroege splitsing ureterknoop
▪ Hoeft geen geen complicaties te geven
• Aanleg primitieve nierbekken (pelvissen), dus ook:
o Calices majoren en minores
o Pyraminis renalis met 1-3 miljoen tubuli
• Lichaam kromt minder & sacraal (wervels) groeit sneller →
nieren stijgen op (ascensus)
o Pathologie: Nieren liggen dicht bij elkaar
▪ Leidt soms tot fusie van beide nieren ->
hoefijzernier
• Hoefijzernier stijgt niet verder op
▪ Soms ook: eenzijdige bekkennier
-Vorming ureter en rectum:
• Komen uit gezamenlijke cloaca
• Worden gescheiden door septum urogenitale
o Structuren die dan ontstaan:
▪ Urogenitale sinus (later o.a. blaas, pelvis (bekken) en genitaliën)
▪ Rectum
-differentiatie (verschil aanleg geslachtsorganen):
• Rest v.d. ductus vormt -> bv. zaadblaasjes
• Ductus paranephrinus vormt -> bv. baarmoeder
,HC 7: Fysiologie urinewegen 15/01/2020
-westerse wereld -> diabetes en hypertensie vaak oorzaak nierziekten
-niet westers ->
-linker nier is hoger dan de rechternier
-Nefron -> funtionele en structurele eenheid (van de nieren)
-2 typen nefronen:
• Corticale nefronen -> lis van henle in cortex
• Juxtamedullare nefronen -> speciefieke functie, hebben lis van henle die in medulla gaat.
-Bloedvaten (capilairen) lopen langs t nefron en staan water en voedingstoffen af en daarna weer op.
-Functie van de nieren:
• Verstoorde nierfunctie: (tekens/symptomen)
o Vasthouden van vocht (verandering urine volume), verandering kleur.
o Zwelling (benen, enkel, handen en gezicht)
o Verandering volume urine wat geproduceerd wordt
o Huiduitslag/jeuk
o Misselijk en braken
o Vermoeid en kortademig
• Functies:
o Verwijderen van afvalstoffen uit lichaamsstoffen -> excretie
o Verwijderen van afvalstoffen uit het lichaam -> eliminatie
o Regulatie van vloeistof- en elektrolytbalans en zuurbase evenwicht
o Gluconeogenese -> (lever doet dit, maar nier kan het ook) Aanmaak glucose
o Productie van hormonen/enzymen
▪ Vb hormoon: Erythropoietine -> belangrijk voor aanmaak rode bloedcellen
(erythrocyten)
• Te laag? Te weinig bloedcellen -> bloedarmoede
▪ Vb hormoon: 1,25-dihydroxy vitaminde D -> calcium- en fosfaathuishouding
▪ Vb enzym: Renine -> o.a. regulatie van reabsorptie water en natrium
• 3 basale processen:
o 1. Glomerulaire filtratie
o 2. Tubulaire secretie -> wanneer iets van uit de bloedbaan in de tubulus gaat.
o 3. Tubulaire reabsorptie -> vanuit tubulus terug in de capillairen en terug naar
lichaam
▪ Via tight junction (water) of direct
▪ Vindt plaats via diffusie en carrier mediated transported
, ▪ Snelheid en type is afhankelijk van dichtheid en activatie soorten
transporters en kanalen
o 4 (soort van). Metabolsime beinvloedt…?
• Secretie en reabsorptie:
o Secretie -> bloedcapillairen → peritubulaire vloeistof → tubulaire vloeistof
o Reabsorptie -> tubulaire vloeistof → peritubulaire vloeistof → bloedcapillairen
• Verschillende stoffen kunnen een verschillend proces ondergaan (komt door de fysiologie
functie v.d. stof en fysische eigenschappen ervan), voorbeelden:
o Toxische verbindingen route -> filtratie en secretie
o Water (en Na+ wat in t water zit) route -> filtratie en groot deel wordt
gereabsorbeerd en gedeelte verlaat lichaam via urine
▪ Als je sport scheid je minder water uit, want je wilt het vasthouden
o Glucose/aminozuren route -> Alles wat in de tubulus terecht komt wordt
gereabsorbeerd
• Formule hoeveelheid uitgescheiden stof = filtratie + secretie – reabsorptie
• Bij diabetes: mensen hebben meer glucose in het bloed, waardoor er meer in de tubulus
komt en transporters kunnen deze hoeveelheid niet allemaal verwerken (te weinig
transporters onder deze omstandigheden) -> vandaar dat er glucose in de urine terecht
komt.
-Taakverdeling in het nefron:
• Lichaam van Malpighi -> Vorming van plasma ultrafiltraat
• Proximale tubulus -> reabsorptie van water en ionen en ook n beetje aminozuren en er vindt
ook secretie plaats
o Komt dus in capillairen
o Werkpaard van het nefron
o Reabsorptie van: ionen, moleculen, vitamines, water
o Secretie van: zuren, drugs en toxines
• Lis van Henle -> Reabsorptie van water en NaCl (concentratie urine)
• Distale tubulus -> Finetuning van reabsorptie en er vindt ook secretie plaats
o Reabsorptie van: water, sodium ionen en calciumionen (door hormonale invloed)
o Secretie van: ionen, zuren, drugs en toxines.
• Verzamelbuis -> Finetuning van water reabsorptie, seccretie of reabsorptie van verschillende
ionen (bicarbonaat en hydrogene ionen)
• Papillary duct -> Leveren van urine aan minor calyx
, -Cellen zijn verschillend, morfologie weerspiegelt functie:
• Cellen van lichaam van Malphigi -> dunne platte cellen (dit zijn niet de cellen van het
glomerulus)
• Cellen van proximale tubulus -> Kubuscellen met veel microvilli (opname en afgifte,
oppervlakte vergroting) (uitgebreid epitheel)
• Cellen van lis van Henle:
o Dunne gedeelte/descending -> dunne platte cellen (reabsorptie water)
o Dunne ascending gedeelte -> dunne platte cellen (reabsorptie water)
o Dik ascending gedeelte -> kubuscellen (reabsorptie ionen)
• Cellen van distale tubulus -> kubuscellen met weinig microtubilli (simpel epitheel)
• Cellen van verzamelbuis:
o Epitheelcellen die zuur-base homeostase reguleren (intercalated cells)
o Principal cells -> uitwisseling ionen
• Cellen van papillary duct -> meerlagig epitheel (columnar cells)
