Samenvatting Risicobeheer
1. Risico en risicohouding in organisaties
1.1 Ondernemerschap en risico
Een ondernemer probeert voor de risico's die hij aangaat een zo hoog mogelijke beloning te
ontvangen.
1.2 Soorten risico's
Zuiver risico: Risico dat ontstaat doordat er een kleine kas is op een negatieve afwijking ten
opzichte van de normale situatie.
Speculatief risico: Risico waarbij zich met ongeveer gelijke kansen zowel positieve als
negatieve afwijkingen ten opzichte van de verwachtingswaarde kunnen voordoen.
1.3 Risicoaversie
Neutrale rentevisie: De kans op rentedaling is even groot als de kans op rentestijging.
Verwachtingswaarde berekenen
Stel kans is 50% op waarde van € 2.000 en 50% op 0, dan is de
verwachtingswaarde: 0,5 x € 2.000 + 0,5 x € 0 = € 1.000
Stel dat een ander type nu ook € 1.000 als verwachtingswaarde heeft, dan zal bij de keuze
risicoaversie een rol spelen.
Voorbeeld 1
Gegevens
Prijs = € 920
50% kans op € 0 en 50% kans op € 2.000
Gevraagd:
Bereken de verwachtingswaarde van deze rendementen.
Uitwerking
Rendementsverwachting: (0 - 900) / 900 x 100% = -100%
of
Rendementsverwachting: (2.000 - 900) / 900 x 100% = 122,2%
Verwachtingswaarde: 0,5 x -100% + 0,5 x 122,2% = 11,1%
Het verschil tussen rendementsverwachtingen is de premie die beleggers eisen in verband
met de hogere risicograad die eraan verbonden is.
1.5 Integraal Risicomanagement en COSO
Componenten van hert risicomanagement: fasen in het proces van risicomanagement:
1. Interne omgeving. (elementen hierbij: ethische normen en waarden,
risicomanagementbeleid)
2. Vaststellen van doelen
3. Identificatie van gebeurtenissen
1
, 4. Risicobeoordeling
5. Het vaststellen van de passende reactie (vermijden, accepteren, verminderen of
delen van het risico)
6. Beheersingsactiviteiten
7. Informatie en communicatie
8. Monitoring (bewaken van het hele proces van risicomanagement)
1.6 Het inventariseren en analyseren van risico's
R =KXE
R = Risico
K = Kansscore
E = Effectscore
1.7 Reactie op risico
Risico reduceren door het nemen van allerlei preventieve maatregelen.
Risico delen dit kan door het verzekeren van de risico's.
1.8 De organisatie van het beheren van financiële risico's
Tot de taken van de Treasurer behoort het onderhouden van de contracten met de financiële
markten en risicobeheer.
Risicobeheer: het onderkennen en beheren van risicoposities.
2
, 2. Strategische risico's
2.1 Het proces van strategiebepaling
Strategie: Het beslissen over de richting en de reikwijdte van een organisatie op de lange
termijn, waardoor voordeel voor de organisatie ontstaat en aan de verwachtingen van de
stakeholders wordt voldaan.
Impliciete strategie: Een strategie die niet geformaliseerd is, maar uit de handelingen van
de ondernemingsleiding blijkt.
Expliciete strategie: Als de ondernemingsleiding zich beraadt over de toekomst en de
uitkomsten van dit beraad vastlegt.
SWOT-analyse: Het in kaart brengen van sterktes, zwaktes, kansen en bedrijgingen voor
een organisatie.
Stappenplan voor het bepalen van de strategie
2.2 Kansen en bedreigingen
Mesokrachten: Bewegingen op bedrijfstak-
afnemersniveau. Op mesoniveau wordt vaak
gebruikgemaakt van het vijf-krachtenmodel van
Porter
Macrokrachten: Krachten die de markt
beïnvloeden. Op macroniveau wordt gebruik gemaakt van de DEPEST-factoren
(decografisch, economisch, politiek, ecologisch, sociaal-juridisch en technologisch)
2.3 Interne analyse
3
1. Risico en risicohouding in organisaties
1.1 Ondernemerschap en risico
Een ondernemer probeert voor de risico's die hij aangaat een zo hoog mogelijke beloning te
ontvangen.
1.2 Soorten risico's
Zuiver risico: Risico dat ontstaat doordat er een kleine kas is op een negatieve afwijking ten
opzichte van de normale situatie.
Speculatief risico: Risico waarbij zich met ongeveer gelijke kansen zowel positieve als
negatieve afwijkingen ten opzichte van de verwachtingswaarde kunnen voordoen.
1.3 Risicoaversie
Neutrale rentevisie: De kans op rentedaling is even groot als de kans op rentestijging.
Verwachtingswaarde berekenen
Stel kans is 50% op waarde van € 2.000 en 50% op 0, dan is de
verwachtingswaarde: 0,5 x € 2.000 + 0,5 x € 0 = € 1.000
Stel dat een ander type nu ook € 1.000 als verwachtingswaarde heeft, dan zal bij de keuze
risicoaversie een rol spelen.
Voorbeeld 1
Gegevens
Prijs = € 920
50% kans op € 0 en 50% kans op € 2.000
Gevraagd:
Bereken de verwachtingswaarde van deze rendementen.
Uitwerking
Rendementsverwachting: (0 - 900) / 900 x 100% = -100%
of
Rendementsverwachting: (2.000 - 900) / 900 x 100% = 122,2%
Verwachtingswaarde: 0,5 x -100% + 0,5 x 122,2% = 11,1%
Het verschil tussen rendementsverwachtingen is de premie die beleggers eisen in verband
met de hogere risicograad die eraan verbonden is.
1.5 Integraal Risicomanagement en COSO
Componenten van hert risicomanagement: fasen in het proces van risicomanagement:
1. Interne omgeving. (elementen hierbij: ethische normen en waarden,
risicomanagementbeleid)
2. Vaststellen van doelen
3. Identificatie van gebeurtenissen
1
, 4. Risicobeoordeling
5. Het vaststellen van de passende reactie (vermijden, accepteren, verminderen of
delen van het risico)
6. Beheersingsactiviteiten
7. Informatie en communicatie
8. Monitoring (bewaken van het hele proces van risicomanagement)
1.6 Het inventariseren en analyseren van risico's
R =KXE
R = Risico
K = Kansscore
E = Effectscore
1.7 Reactie op risico
Risico reduceren door het nemen van allerlei preventieve maatregelen.
Risico delen dit kan door het verzekeren van de risico's.
1.8 De organisatie van het beheren van financiële risico's
Tot de taken van de Treasurer behoort het onderhouden van de contracten met de financiële
markten en risicobeheer.
Risicobeheer: het onderkennen en beheren van risicoposities.
2
, 2. Strategische risico's
2.1 Het proces van strategiebepaling
Strategie: Het beslissen over de richting en de reikwijdte van een organisatie op de lange
termijn, waardoor voordeel voor de organisatie ontstaat en aan de verwachtingen van de
stakeholders wordt voldaan.
Impliciete strategie: Een strategie die niet geformaliseerd is, maar uit de handelingen van
de ondernemingsleiding blijkt.
Expliciete strategie: Als de ondernemingsleiding zich beraadt over de toekomst en de
uitkomsten van dit beraad vastlegt.
SWOT-analyse: Het in kaart brengen van sterktes, zwaktes, kansen en bedrijgingen voor
een organisatie.
Stappenplan voor het bepalen van de strategie
2.2 Kansen en bedreigingen
Mesokrachten: Bewegingen op bedrijfstak-
afnemersniveau. Op mesoniveau wordt vaak
gebruikgemaakt van het vijf-krachtenmodel van
Porter
Macrokrachten: Krachten die de markt
beïnvloeden. Op macroniveau wordt gebruik gemaakt van de DEPEST-factoren
(decografisch, economisch, politiek, ecologisch, sociaal-juridisch en technologisch)
2.3 Interne analyse
3
