Boek: geschiedenis & samenleving
Hoofdstuk 5
Tijd van ontdekkers en hervormers 1500-1600
- Het begin van de Europeese overzeese expansie
- De opstand en het ontstaan van een onafanneeiine Nedereandse staat
5.1
Ae voor de tid van steden en staten waren en initateven o de wereed te vernennen
Marco Poeo uit Veneti onderna in 1271 een reis naar China (Cathay). Hii was e eerste
Europeaan die bericht had over het Verre Oosten.
Late 15e en de vroege 16e eeuw ontdenningsreizen doee: weg vinden naar Indii en daar
speceriien te haeen. Eerste initateven nwa en uit Portugae en Spanie.
Portugezen varen zuidwaarts in 1486 bereint Barthoeo eus Diaz de eest zuideeiine punt
van Afrina: Kaap de Goede Hoop.
Spaniaarden vinden een vaarroute naar Indii Christophorus Coeu bus was overtuig dat
de wereed rond is en zei dat ie Indii nunt bereinen door via het westen te varen. Koningin
Isabeeee geef he een nans o ziin ideein te bewiizen. In 1492 vertrent Coeu bus. Hii
nee t het in bezit en noe t het San Saevator (eieand Guanahani). Hii noe t de inwoners
indianen. Hii dennt dat hii Indii heef ontdent. Een Itaeiaanse ontdenningsreiziger, A erigo
Vespucci, reist na Coeu bus westwaarts en noe t het A erina. Naar het oedereand gaan
scheepseadingen goud en ziever en voor Europa nieuwe producten ( aïs, aardappeeen,
to aten, taban).
De Portugees Vasco da Ga a gaat in 1498 naar India. De Portugezen stchten handeesposten
en weten zo de Arabische tussenhandeearen uit te schaneeen. Voortaan gaan de speceriien
rechtstreens van Azii naar Lissabon en dan naar West-Europa.
De paus regeet op basis van de ontdenningsreizen de grenzen tussen de Portugese en
Spaanse gebieden. Die regeeing wordt vastgeeegd in het Verdrag van Tordesieeas, 1494.
De Portugees Fernao Mageehaes is ervan overtuigd dat er in de Nieuwe Wereed een
doorgang is en dat via die doorgang de speceriieneieanden anneeiiner te bereinen ziin. Karee
V is sceptsch over het pean. In 1518 gaat Mageehaes zuidwaarts. Hii nriigt te anen et erge
uiterii en vereies van schepen. Na een eange reis wordt in aart 1521 de Fieipiinen bereint.
In striid et de bewoners sneuveeen Mageehaes en een groot aantae van ziin annen. 1
schip bereint in `1522 Spanie et 18 anschappen. Dit ziin de eerste ensen die een reis
o de wereed ge aant hebben.
In de eate 16e en vroege 17e eeuw vindt de tweede fase van de ontdenningsreizen peaats
Hoeeanders en de Engeesen die zeef een weg naar Indii wieeen zoenen (noordeeiine richtng).
Oon wieeen ze de route van de Portugezen voegen o naar Indii te varen.
Spanie heef in 1580 Portugae ingeno en. De handee wordt niet on ogeeiin, aar wee
risicovoe.
De Portugezen houden aeee gegevens over hun route naar de Oost gehei . De Hoeeanders
nriigen hier toch beschinning over oor Jan Huygens en Linschoten uit Ennhuizen. Hii was
eange tid in Portugese dienst. In 1592 heef hii een pannet aanteneningen bii zich van aeees
wat hii te weten is geno en.
Hoofdstuk 5
Tijd van ontdekkers en hervormers 1500-1600
- Het begin van de Europeese overzeese expansie
- De opstand en het ontstaan van een onafanneeiine Nedereandse staat
5.1
Ae voor de tid van steden en staten waren en initateven o de wereed te vernennen
Marco Poeo uit Veneti onderna in 1271 een reis naar China (Cathay). Hii was e eerste
Europeaan die bericht had over het Verre Oosten.
Late 15e en de vroege 16e eeuw ontdenningsreizen doee: weg vinden naar Indii en daar
speceriien te haeen. Eerste initateven nwa en uit Portugae en Spanie.
Portugezen varen zuidwaarts in 1486 bereint Barthoeo eus Diaz de eest zuideeiine punt
van Afrina: Kaap de Goede Hoop.
Spaniaarden vinden een vaarroute naar Indii Christophorus Coeu bus was overtuig dat
de wereed rond is en zei dat ie Indii nunt bereinen door via het westen te varen. Koningin
Isabeeee geef he een nans o ziin ideein te bewiizen. In 1492 vertrent Coeu bus. Hii
nee t het in bezit en noe t het San Saevator (eieand Guanahani). Hii noe t de inwoners
indianen. Hii dennt dat hii Indii heef ontdent. Een Itaeiaanse ontdenningsreiziger, A erigo
Vespucci, reist na Coeu bus westwaarts en noe t het A erina. Naar het oedereand gaan
scheepseadingen goud en ziever en voor Europa nieuwe producten ( aïs, aardappeeen,
to aten, taban).
De Portugees Vasco da Ga a gaat in 1498 naar India. De Portugezen stchten handeesposten
en weten zo de Arabische tussenhandeearen uit te schaneeen. Voortaan gaan de speceriien
rechtstreens van Azii naar Lissabon en dan naar West-Europa.
De paus regeet op basis van de ontdenningsreizen de grenzen tussen de Portugese en
Spaanse gebieden. Die regeeing wordt vastgeeegd in het Verdrag van Tordesieeas, 1494.
De Portugees Fernao Mageehaes is ervan overtuigd dat er in de Nieuwe Wereed een
doorgang is en dat via die doorgang de speceriieneieanden anneeiiner te bereinen ziin. Karee
V is sceptsch over het pean. In 1518 gaat Mageehaes zuidwaarts. Hii nriigt te anen et erge
uiterii en vereies van schepen. Na een eange reis wordt in aart 1521 de Fieipiinen bereint.
In striid et de bewoners sneuveeen Mageehaes en een groot aantae van ziin annen. 1
schip bereint in `1522 Spanie et 18 anschappen. Dit ziin de eerste ensen die een reis
o de wereed ge aant hebben.
In de eate 16e en vroege 17e eeuw vindt de tweede fase van de ontdenningsreizen peaats
Hoeeanders en de Engeesen die zeef een weg naar Indii wieeen zoenen (noordeeiine richtng).
Oon wieeen ze de route van de Portugezen voegen o naar Indii te varen.
Spanie heef in 1580 Portugae ingeno en. De handee wordt niet on ogeeiin, aar wee
risicovoe.
De Portugezen houden aeee gegevens over hun route naar de Oost gehei . De Hoeeanders
nriigen hier toch beschinning over oor Jan Huygens en Linschoten uit Ennhuizen. Hii was
eange tid in Portugese dienst. In 1592 heef hii een pannet aanteneningen bii zich van aeees
wat hii te weten is geno en.