Tekst 5. Schuldenproblematiek:
Een vraagstuk in transitie. Openbare les.
N. Jungmann (2012)
Hoofdstuk 4 schuldhulpverlening en incasso hebben een gedeelde opgave
Wie zich in een problematische schuldsituatie bevindt, komt verschillende (hbo-)
professionals tegen. Deze professionals proberen in beeld te krijgen wie niet kan en wie niet
wil betalen. Voor de groep die niet wil betalen, geldt dat crediteuren vooral alle middelen
moeten inzetten die zij tot hun beschikking hebben om betaling af te dwingen. Voor degenen
die niet kunnen betalen, geldt dat gezocht moet worden naar het maximaal haalbare.
In de afgelopen jaren zijn de schuldhulpverlening en incasso meer naar elkaar
toegegroeid. Er wordt vaker samengewerkt en er is een groter wederzijds begrip.
Schuldhulpverlening zit in een transitie waarin ze ‘iedereen schuldenvrij’ loslaat als
beleidsdoel. Daarvoor in de plaats zet schuldhulpverlening steeds vaker in op het hoogst
haalbare. De incassopositie van crediteuren wordt steeds ongelijker. Met name de overheid
krijgt steeds meer bevoegdheden en de berekening van de beslagvrije voet wordt steeds
ingewikkelder.
Van belang is dat de ontluikende samenwerking wordt voortgezet, zodat wordt voorkomen
dat schuldsituaties onnodig escaleren. Schuldverlening en incasso kunnen zo een
gemeenschappelijk antwoord formuleren op de groep schuldenaren voor wie een
schuldregeling vooralsnog te hoog gegrepen is en voor wie het hebben van schulden een
(semi-)permanente situatie is.
§4.1 Schuldhulpverlening en incasso werken steeds vaker samen
De schuldhulpverlening is een intermediair tussen schuldenaar en crediteuren. Door op
een objectieve wijze te beoordelen wat het maximaal haalbare is in een bepaalde situatie
gaat zij na of iemand niet wil of niet kan betalen. Lange tijd opereerden schuldhulpverleners
eerder als vertegenwoordigers van de schuldenaar dan als intermediairs. We kennen
inmiddels allerlei voorbeelden van samenwerking: convenanten over medewerking aan
schuldregelingen, gemeenschappelijke participatie in vroegsignaleringsprojecten of
samenwerkingsverbanden waarin deurwaarders in de systemen van kredietbanken kunnen
kijken.
Wanneer je de onderwerpen waarop wordt samengewerkt beschouwt, zijn daar grofweg vier
categorieën in te onderscheiden. Deze hebben een volgtijdelijke plek in het
verschuldigingsproces van een schuldenaar:
1. Schuldpreventie. In de afgelopen jaren zijn steeds meer gemeenten invulling gaan
geven aan schuldpreventie. Steeds vaker zetten ook crediteuren en werkgevers
hierop in.
2. Vroegsignalering. Door gegevens uit te wisselen, wordt er op verschillende plekken
uitvoering gegeven aan vroegsignalering.
3. Curatie. Als een schuldsituatie eenmaal problematisch is, dan is een schuldregeling
met gedeeltelijke kwijtschelding vaak de enige oplossing. In deze fase hebben alle
betrokkenen er belang bij dat een schuldsituatie niet verder oploopt door onnodige
incassokosten.
4. Recidive. Net als schuldpreventie is de inzet ten aanzien van recidive gericht op het
voorkomen van schulden en achterstanden.
Een vraagstuk in transitie. Openbare les.
N. Jungmann (2012)
Hoofdstuk 4 schuldhulpverlening en incasso hebben een gedeelde opgave
Wie zich in een problematische schuldsituatie bevindt, komt verschillende (hbo-)
professionals tegen. Deze professionals proberen in beeld te krijgen wie niet kan en wie niet
wil betalen. Voor de groep die niet wil betalen, geldt dat crediteuren vooral alle middelen
moeten inzetten die zij tot hun beschikking hebben om betaling af te dwingen. Voor degenen
die niet kunnen betalen, geldt dat gezocht moet worden naar het maximaal haalbare.
In de afgelopen jaren zijn de schuldhulpverlening en incasso meer naar elkaar
toegegroeid. Er wordt vaker samengewerkt en er is een groter wederzijds begrip.
Schuldhulpverlening zit in een transitie waarin ze ‘iedereen schuldenvrij’ loslaat als
beleidsdoel. Daarvoor in de plaats zet schuldhulpverlening steeds vaker in op het hoogst
haalbare. De incassopositie van crediteuren wordt steeds ongelijker. Met name de overheid
krijgt steeds meer bevoegdheden en de berekening van de beslagvrije voet wordt steeds
ingewikkelder.
Van belang is dat de ontluikende samenwerking wordt voortgezet, zodat wordt voorkomen
dat schuldsituaties onnodig escaleren. Schuldverlening en incasso kunnen zo een
gemeenschappelijk antwoord formuleren op de groep schuldenaren voor wie een
schuldregeling vooralsnog te hoog gegrepen is en voor wie het hebben van schulden een
(semi-)permanente situatie is.
§4.1 Schuldhulpverlening en incasso werken steeds vaker samen
De schuldhulpverlening is een intermediair tussen schuldenaar en crediteuren. Door op
een objectieve wijze te beoordelen wat het maximaal haalbare is in een bepaalde situatie
gaat zij na of iemand niet wil of niet kan betalen. Lange tijd opereerden schuldhulpverleners
eerder als vertegenwoordigers van de schuldenaar dan als intermediairs. We kennen
inmiddels allerlei voorbeelden van samenwerking: convenanten over medewerking aan
schuldregelingen, gemeenschappelijke participatie in vroegsignaleringsprojecten of
samenwerkingsverbanden waarin deurwaarders in de systemen van kredietbanken kunnen
kijken.
Wanneer je de onderwerpen waarop wordt samengewerkt beschouwt, zijn daar grofweg vier
categorieën in te onderscheiden. Deze hebben een volgtijdelijke plek in het
verschuldigingsproces van een schuldenaar:
1. Schuldpreventie. In de afgelopen jaren zijn steeds meer gemeenten invulling gaan
geven aan schuldpreventie. Steeds vaker zetten ook crediteuren en werkgevers
hierop in.
2. Vroegsignalering. Door gegevens uit te wisselen, wordt er op verschillende plekken
uitvoering gegeven aan vroegsignalering.
3. Curatie. Als een schuldsituatie eenmaal problematisch is, dan is een schuldregeling
met gedeeltelijke kwijtschelding vaak de enige oplossing. In deze fase hebben alle
betrokkenen er belang bij dat een schuldsituatie niet verder oploopt door onnodige
incassokosten.
4. Recidive. Net als schuldpreventie is de inzet ten aanzien van recidive gericht op het
voorkomen van schulden en achterstanden.
