ORTHOPEDAGOGIEK
De orthopedagogische bril (H1, H3.4)
Verschil met pedagogiek en psychiatrie
De orthopedagogische visie van Kok: ontwikkeling en orthopedagogische vraag
Hoe kijk je vanuit een orthopedagogische vraagstelling naar een kind? En wat
betekent deze vraag voor professioneel handelen?
Toepassing theorie van Kok op een casus
De problematische opvoedsituatie
De vraag van het kind is het uitgangspunt.
Kok heeft een theorie en is een uitgangspunt hoe je naar de problematische
opvoedsituatie kunt kijken
Kok:
Opvoeder Kind
Opvoeden is wezenlijk aspect van het menselijke bestaan. Er is sprake van een
dynamische beïnvloeding. Binnen het opvoedingsklimaat kan het kind groeien,
krijgt het kansen en kan het ontplooien. Een goede opvoeding helpt je bij de rest
van je leven. Er worden levensvaardigheden geleerd.
Kind perspectief
Opvoedersperspectief
Er vindt een verschuiving plaats tussen eigen verantwoordelijkheid. Opvoeden
gaat langzaam over in begeleiding. “It takes a village to raise a child.”
Wanneer is er nu echt een probleem?
Vaak zijn opvoedingsproblemen tijdelijk en horen ze bij de ontwikkeling van het
kind of de ouder zelf. Wanneer je echt vast zit in een situatie kan er gesproken
worden van een Problematische OpvoedingsSituatie. Wat maakt iets een POS?
Vraag van het kind.
De opvoeder zoekt een pedagogisch antwoord, als opvoeder weet je niet
meer wat je moet doen.
Handelingsverlegenheid t.o.v. situatie.
Het is gericht op het herstel van de opvoeding.
Ter horst. We kijken naar de handelingsverlegenheid. Is de situatie
perspectiefloos?
Je kijkt naar de signalen die het kind afgeeft, wat laat hij zien en waar liggen de
behoeftes en de vraag van het kind om een antwoord te geven.
Kok zegt:
De vraag van het kind verstehen (begrijpen)
Ondersteuning specifiek opvoeden. Je past jouw opvoedstijl aan op het kind
en waar de vraag van het kind ligt. Het gaat om aspecten in jouw opvoedstijl.
,Het gedrag wat een kind laat zien betekent dat het kind om iets vraagt aan de
opvoeder. Dit is HET UITGANGSPUNT VAN DE ORTHOPEDAGOGIEK
Welke accenten zouden er gelegd kunnen worden?
Contact maken
Opvoedingsproces
De ontwikkeling van het kind is een samenspel tussen het affectieve deel en het
cognitieve deel. Affectieve deel: Het gevoelsleven
Cognitieve deel: Begrijpen van de wereld.
Vraagstellingstypen
Bij de R = geen affectieve vraag in de relatie
Bij r1 kind heeft meer affectie nodig
Bij r2 kind zet zich af van zijn omgeving. Meer afstand nodig in de relatie
Bij s structureren, het zit in hoe de omgeving is ingericht
Bij v variëren, het kind is snel angstig en durft geen dingen,
,Bij h harmoniëren, leren aanpassen
Bij z zelfrealisatie, worden wie je zelf wil zijn
Op Conatief gebied: ontplooien tot eigen (eigenheid)
Van Heteren, vraagstellingstypen
1. Emotioneel ruimte bieden
2. Relationeel ruimte bieden
3. Structureren
4. Variëren
5. Profileren
6. Harmoniëren
Aan de hand van het vraagstellingstype kan je gaan kijken hoe je moet gaan
handelen. Orthopedagogiek is een handelingswetenschap.
Voorbeeld vragen
Help mij bij het verbeteren van prikkels, zodat ik niet versoepeld raakt en dicht
sla.
Vraagtype 1: geef mij de ruimte om te mogen huilen of boos te zijn en help mij
daarmee om te gaan
vraagtype 1: help mij om mijn emoties een plekje te geven.
Vraagstellingstype 5: Help mij om minder bang te zijn om mijzelf te laten zien.
vraagtype 6: help mij beter aan te passen op mijn omgeving
Individuele Vraagstelling
Antwoorden
Het antwoord op de vraag wordt gegeven op 3 verschillende niveaus
- Eerstegraadsstrategie: pedagogisch handelen op relatie, klimaat en
situaties hanteren
, - Tweedegraadsstrategie: ondersteuning van de eerste, extra
(therapieën, trainingen)
- Derdegraads strategie: individueel maatwerk
Signalen waaruit de vraagstellingstypen ontstaan.
6: Kinderen komen vaak in conflict met anderen. Ze kunnen zich niet aanpassen.
Kinderen laten weerstand zien. Oppositioneel gedrag laten ze zien. De andere is
de ‘vijand’. Ze moeten leren zich aan te passen.
Problematische opvoedsituatie (H7)
Wat is een POS?
- Als er hulp van buitenaf noodzakelijk is – vastlopen situatie
- Als de ouders er zelf niet meer uitkomen
- Opvoedingsimpasse; ouders zijn handelingsverlegen, de situatie is
perspectiefloos
- De ouders kunnen de vraag van het kind niet beantwoorden.
- Geïntroduceerd door KOK
Wat is nodig om deze te analyseren?
- Er zijn hulpinstrumenten om te meten of er sprake is van een POS.
Bepaalde richtlijnen waaraan wij ons kunnen vasthouden en daardoor dus
kunnen besluiten of er ingegrepen moet worden en er sprake is van een
POS.
Je kijkt vaak met een subjectieve manier naar een situatie. Om te kunnen kijken
of er echt een probleem is willen we dit objectief meten. Via de
meetinstrumenten willen we onze subjectieve blik zo objectief mogelijk maken.
Ontwikkeling objectieve instrumenten
Je kijkt naar de norm wanneer wijkt iemand af?
Echter, tijd speelt een rol. Dat kan van invloed zijn op de IQ score. Om deze
reden is deze test niet 100% volledig betrouwbaar. Daarnaast speelt opvoeding
ook een grote rol.
De orthopedagogische bril (H1, H3.4)
Verschil met pedagogiek en psychiatrie
De orthopedagogische visie van Kok: ontwikkeling en orthopedagogische vraag
Hoe kijk je vanuit een orthopedagogische vraagstelling naar een kind? En wat
betekent deze vraag voor professioneel handelen?
Toepassing theorie van Kok op een casus
De problematische opvoedsituatie
De vraag van het kind is het uitgangspunt.
Kok heeft een theorie en is een uitgangspunt hoe je naar de problematische
opvoedsituatie kunt kijken
Kok:
Opvoeder Kind
Opvoeden is wezenlijk aspect van het menselijke bestaan. Er is sprake van een
dynamische beïnvloeding. Binnen het opvoedingsklimaat kan het kind groeien,
krijgt het kansen en kan het ontplooien. Een goede opvoeding helpt je bij de rest
van je leven. Er worden levensvaardigheden geleerd.
Kind perspectief
Opvoedersperspectief
Er vindt een verschuiving plaats tussen eigen verantwoordelijkheid. Opvoeden
gaat langzaam over in begeleiding. “It takes a village to raise a child.”
Wanneer is er nu echt een probleem?
Vaak zijn opvoedingsproblemen tijdelijk en horen ze bij de ontwikkeling van het
kind of de ouder zelf. Wanneer je echt vast zit in een situatie kan er gesproken
worden van een Problematische OpvoedingsSituatie. Wat maakt iets een POS?
Vraag van het kind.
De opvoeder zoekt een pedagogisch antwoord, als opvoeder weet je niet
meer wat je moet doen.
Handelingsverlegenheid t.o.v. situatie.
Het is gericht op het herstel van de opvoeding.
Ter horst. We kijken naar de handelingsverlegenheid. Is de situatie
perspectiefloos?
Je kijkt naar de signalen die het kind afgeeft, wat laat hij zien en waar liggen de
behoeftes en de vraag van het kind om een antwoord te geven.
Kok zegt:
De vraag van het kind verstehen (begrijpen)
Ondersteuning specifiek opvoeden. Je past jouw opvoedstijl aan op het kind
en waar de vraag van het kind ligt. Het gaat om aspecten in jouw opvoedstijl.
,Het gedrag wat een kind laat zien betekent dat het kind om iets vraagt aan de
opvoeder. Dit is HET UITGANGSPUNT VAN DE ORTHOPEDAGOGIEK
Welke accenten zouden er gelegd kunnen worden?
Contact maken
Opvoedingsproces
De ontwikkeling van het kind is een samenspel tussen het affectieve deel en het
cognitieve deel. Affectieve deel: Het gevoelsleven
Cognitieve deel: Begrijpen van de wereld.
Vraagstellingstypen
Bij de R = geen affectieve vraag in de relatie
Bij r1 kind heeft meer affectie nodig
Bij r2 kind zet zich af van zijn omgeving. Meer afstand nodig in de relatie
Bij s structureren, het zit in hoe de omgeving is ingericht
Bij v variëren, het kind is snel angstig en durft geen dingen,
,Bij h harmoniëren, leren aanpassen
Bij z zelfrealisatie, worden wie je zelf wil zijn
Op Conatief gebied: ontplooien tot eigen (eigenheid)
Van Heteren, vraagstellingstypen
1. Emotioneel ruimte bieden
2. Relationeel ruimte bieden
3. Structureren
4. Variëren
5. Profileren
6. Harmoniëren
Aan de hand van het vraagstellingstype kan je gaan kijken hoe je moet gaan
handelen. Orthopedagogiek is een handelingswetenschap.
Voorbeeld vragen
Help mij bij het verbeteren van prikkels, zodat ik niet versoepeld raakt en dicht
sla.
Vraagtype 1: geef mij de ruimte om te mogen huilen of boos te zijn en help mij
daarmee om te gaan
vraagtype 1: help mij om mijn emoties een plekje te geven.
Vraagstellingstype 5: Help mij om minder bang te zijn om mijzelf te laten zien.
vraagtype 6: help mij beter aan te passen op mijn omgeving
Individuele Vraagstelling
Antwoorden
Het antwoord op de vraag wordt gegeven op 3 verschillende niveaus
- Eerstegraadsstrategie: pedagogisch handelen op relatie, klimaat en
situaties hanteren
, - Tweedegraadsstrategie: ondersteuning van de eerste, extra
(therapieën, trainingen)
- Derdegraads strategie: individueel maatwerk
Signalen waaruit de vraagstellingstypen ontstaan.
6: Kinderen komen vaak in conflict met anderen. Ze kunnen zich niet aanpassen.
Kinderen laten weerstand zien. Oppositioneel gedrag laten ze zien. De andere is
de ‘vijand’. Ze moeten leren zich aan te passen.
Problematische opvoedsituatie (H7)
Wat is een POS?
- Als er hulp van buitenaf noodzakelijk is – vastlopen situatie
- Als de ouders er zelf niet meer uitkomen
- Opvoedingsimpasse; ouders zijn handelingsverlegen, de situatie is
perspectiefloos
- De ouders kunnen de vraag van het kind niet beantwoorden.
- Geïntroduceerd door KOK
Wat is nodig om deze te analyseren?
- Er zijn hulpinstrumenten om te meten of er sprake is van een POS.
Bepaalde richtlijnen waaraan wij ons kunnen vasthouden en daardoor dus
kunnen besluiten of er ingegrepen moet worden en er sprake is van een
POS.
Je kijkt vaak met een subjectieve manier naar een situatie. Om te kunnen kijken
of er echt een probleem is willen we dit objectief meten. Via de
meetinstrumenten willen we onze subjectieve blik zo objectief mogelijk maken.
Ontwikkeling objectieve instrumenten
Je kijkt naar de norm wanneer wijkt iemand af?
Echter, tijd speelt een rol. Dat kan van invloed zijn op de IQ score. Om deze
reden is deze test niet 100% volledig betrouwbaar. Daarnaast speelt opvoeding
ook een grote rol.
