Medische kennisgebieden
HC 1
Complex communicatenetwerk (centrale zenuwstelsel)
• Bestaat uit hersenen, ruggenmerg en zenuwen
5 algemene functes
• Regulate actiiteiten ian weefsels en organen
• Coördinate ian actiiteiten ian weefsels en organen
• Regulate en coördinate ian iegetateie functes
• Coördinate ian contacten met de buitenwereld
• Coördinate ian psychische functes
CZS
• Hersenen
• Ruggenmerg
PZS
• Hersenzenuwen
• Ruggemergszenuwen
• Zenuwen ian het iegetateie zenuwstelsel
• A – Centrale sulcus Me
Bn– Primaire motorische schors ing
Ce– Primaire sensorische schors s
D – Frontaalkwab
E – Laterale sulcus
F – Temporaalkwab
G – Pons
H – Medulla oblongata
I – Cerebellum
J – Occipitaalkwab
K – Sulcus parieto-occipitalis
L – Pariëtaalkwab
(herseniliezen)
• Cerebellum (kleine hersenen)
• Diencephalon (Tussenhersenen)
• Hemisferen (hersenhelfen)
De hersenventrikels (“binnenkamers”)
, • Herseniocht= liquor cerebrospinalis
Liquor:
• Weefseliocht (afomstg uit bloed)
• 500ml/dag
Functies liquor:
• Aanioeren O2, ioedingsstofen (m.n. glucose)
• Afioeren afialstofen
• Constante inwendige druk
• Bescherming tegen stoten en schokken
• Ondersteunt gewicht ian hersenweefsel
Bloed-hersenbarrière:
• Selectef doorlaten ian stofen
• Liquor heef constante samenstelling
Doorbloeding hersenen:
• Hoog O2 verbruik en glucose
• 750ml bloed/min naar hersenen
• Lastg: tegen zwaartekracht in
• Aanioer:
– Via aa. carotis interna
(inwendige halsslagaders)
– Via aa. Vertebralis
(werielslagaders)
• Collaterale circulate: cirkel van Willis
(slechts bij 25-30% compleet)
Grote hersenen:
• Motoriek
• Spraakcentrum = brocacentrum
Slechts enkelzijdig aanwezig, Meestal in linker hemisfeer
• Gedachten
• Geioelens
• Geheugen
Associatiebanen: ierbindingen binnen een hemisfeer, kruisen de mediaanlijn niet
Commissuren: ierbindingen tussen beide hemisferen, kruisen de mediaanlijn wel
Frontale hersenen:
, • Functies
– Vooruitzien
– Doelen stellen, Plannen
– Oierzicht houden
– Inleien (empathie)
• Anatomie
– Verbinding met alle hersengebieden + funktonele systemen
Limbisch systeem:
• Emotes
• Geheugen
• Lichamelijk gedrag (bloeddruk, ademhaling
Tussenhersenen (diencephalon) tussen de hersenstam en de grote hersenen:
Thalamus
• Filter sensorische informate
• Schakelstaton hersenen- cerebellum
Hypothalamus
• Temperatuurcentrum (iaatierwijding of iernauwing bij te koud of te warm bloed)
• Dorstcentrum (ieranderingen ian de osmotsche waarde, teieel zout/ te weinig water)
• Hongercentrum (insuline en glucose afname)
• Biologische klok
Hersenstam (truncus cerebri) tussen de tussenhersenen en het ruggenmerg:
• Regelt ieel iegetateie functes
• 12 hersenzenuwen
• Dient als ierbinding tussen hersenen en rest ian het lichaam
3 gedeelten
Middenhersenen (mesencephalon), beiat de rode en de zwarte kern
Pons, ierzorgen de ierbindingen met de beide helfen ian de kleine hersenen
Verlengde merg (medulla oblongata)
– Hartregulatecentrum
– Vasomotorisch centrum
– Ademcentrum
– Temperatuurregulatecentrum
– Braakcentrum
– Hoestcentrum
Kleine hersenen (cerebellum):
Bestaat uit 2 hemisferen
Leiensboom (arbor iitae), binnenin
Contact met
o Grote hersenen ioor de aard ian een bedoelde beweging
o Ruggenmerg oier de stand ian de ledematen en spierspanningen
o Eienwichtsorgaan ioor de lichaamshouding en standsierandering
Ruggenmerg (medulla spinalis):
, Centrale kanaal: gaatje in het midden ian de ‘H’ beiat herseniocht
Voorhoorns: naar ioren gerichte uitlopers ian de ‘H’, breed en irij kort en stomp
Zijhoorns: aan beide kanten een uitstulping
Efferente routes:
Homolateraal afdalend: ‘piramidebanen’, dringen de grijze stof binnen en dragen impulsen
iia synapsen oier aan motorische zenuwcellen.
Heterolateraal afdalend: éxtrapiramidale banen’ worden in de rode en zwarte kern
oiergeschakeld op motorische neuronen.
Hersenvliezen (meninges):
Buiten: Dura mater (harde ilies)
Dik steiig ilies, opgebouwd uit straf bindweefsel, bekleed de binnenkant ian de
schedelbeenderen
Midden: arachnoidea mater (spinnenwebilies)
Verbonden met de binnenste en buitenste iliezen
Binnen: pia mater (zachte ilies)
Dunne laag bindweefsel, iolgt elke plooi ian het hersenopperilak, uitgebreide
bloediatioorziening, ioedingsstofen en zuurstof leiering
EEG: elektro-encefalogram
- α-ritme is tjdens rust, 10 hertz
- β-ritme is als de ogen open zijn, 15-30 hertz
- Θ-ritme(thètaritme) is tjdens de slaap, 4-7 hertz
- δ-ritme(deltaritme) tjdens diepe slaap, 2 hertz
HC 1
HC 1
Complex communicatenetwerk (centrale zenuwstelsel)
• Bestaat uit hersenen, ruggenmerg en zenuwen
5 algemene functes
• Regulate actiiteiten ian weefsels en organen
• Coördinate ian actiiteiten ian weefsels en organen
• Regulate en coördinate ian iegetateie functes
• Coördinate ian contacten met de buitenwereld
• Coördinate ian psychische functes
CZS
• Hersenen
• Ruggenmerg
PZS
• Hersenzenuwen
• Ruggemergszenuwen
• Zenuwen ian het iegetateie zenuwstelsel
• A – Centrale sulcus Me
Bn– Primaire motorische schors ing
Ce– Primaire sensorische schors s
D – Frontaalkwab
E – Laterale sulcus
F – Temporaalkwab
G – Pons
H – Medulla oblongata
I – Cerebellum
J – Occipitaalkwab
K – Sulcus parieto-occipitalis
L – Pariëtaalkwab
(herseniliezen)
• Cerebellum (kleine hersenen)
• Diencephalon (Tussenhersenen)
• Hemisferen (hersenhelfen)
De hersenventrikels (“binnenkamers”)
, • Herseniocht= liquor cerebrospinalis
Liquor:
• Weefseliocht (afomstg uit bloed)
• 500ml/dag
Functies liquor:
• Aanioeren O2, ioedingsstofen (m.n. glucose)
• Afioeren afialstofen
• Constante inwendige druk
• Bescherming tegen stoten en schokken
• Ondersteunt gewicht ian hersenweefsel
Bloed-hersenbarrière:
• Selectef doorlaten ian stofen
• Liquor heef constante samenstelling
Doorbloeding hersenen:
• Hoog O2 verbruik en glucose
• 750ml bloed/min naar hersenen
• Lastg: tegen zwaartekracht in
• Aanioer:
– Via aa. carotis interna
(inwendige halsslagaders)
– Via aa. Vertebralis
(werielslagaders)
• Collaterale circulate: cirkel van Willis
(slechts bij 25-30% compleet)
Grote hersenen:
• Motoriek
• Spraakcentrum = brocacentrum
Slechts enkelzijdig aanwezig, Meestal in linker hemisfeer
• Gedachten
• Geioelens
• Geheugen
Associatiebanen: ierbindingen binnen een hemisfeer, kruisen de mediaanlijn niet
Commissuren: ierbindingen tussen beide hemisferen, kruisen de mediaanlijn wel
Frontale hersenen:
, • Functies
– Vooruitzien
– Doelen stellen, Plannen
– Oierzicht houden
– Inleien (empathie)
• Anatomie
– Verbinding met alle hersengebieden + funktonele systemen
Limbisch systeem:
• Emotes
• Geheugen
• Lichamelijk gedrag (bloeddruk, ademhaling
Tussenhersenen (diencephalon) tussen de hersenstam en de grote hersenen:
Thalamus
• Filter sensorische informate
• Schakelstaton hersenen- cerebellum
Hypothalamus
• Temperatuurcentrum (iaatierwijding of iernauwing bij te koud of te warm bloed)
• Dorstcentrum (ieranderingen ian de osmotsche waarde, teieel zout/ te weinig water)
• Hongercentrum (insuline en glucose afname)
• Biologische klok
Hersenstam (truncus cerebri) tussen de tussenhersenen en het ruggenmerg:
• Regelt ieel iegetateie functes
• 12 hersenzenuwen
• Dient als ierbinding tussen hersenen en rest ian het lichaam
3 gedeelten
Middenhersenen (mesencephalon), beiat de rode en de zwarte kern
Pons, ierzorgen de ierbindingen met de beide helfen ian de kleine hersenen
Verlengde merg (medulla oblongata)
– Hartregulatecentrum
– Vasomotorisch centrum
– Ademcentrum
– Temperatuurregulatecentrum
– Braakcentrum
– Hoestcentrum
Kleine hersenen (cerebellum):
Bestaat uit 2 hemisferen
Leiensboom (arbor iitae), binnenin
Contact met
o Grote hersenen ioor de aard ian een bedoelde beweging
o Ruggenmerg oier de stand ian de ledematen en spierspanningen
o Eienwichtsorgaan ioor de lichaamshouding en standsierandering
Ruggenmerg (medulla spinalis):
, Centrale kanaal: gaatje in het midden ian de ‘H’ beiat herseniocht
Voorhoorns: naar ioren gerichte uitlopers ian de ‘H’, breed en irij kort en stomp
Zijhoorns: aan beide kanten een uitstulping
Efferente routes:
Homolateraal afdalend: ‘piramidebanen’, dringen de grijze stof binnen en dragen impulsen
iia synapsen oier aan motorische zenuwcellen.
Heterolateraal afdalend: éxtrapiramidale banen’ worden in de rode en zwarte kern
oiergeschakeld op motorische neuronen.
Hersenvliezen (meninges):
Buiten: Dura mater (harde ilies)
Dik steiig ilies, opgebouwd uit straf bindweefsel, bekleed de binnenkant ian de
schedelbeenderen
Midden: arachnoidea mater (spinnenwebilies)
Verbonden met de binnenste en buitenste iliezen
Binnen: pia mater (zachte ilies)
Dunne laag bindweefsel, iolgt elke plooi ian het hersenopperilak, uitgebreide
bloediatioorziening, ioedingsstofen en zuurstof leiering
EEG: elektro-encefalogram
- α-ritme is tjdens rust, 10 hertz
- β-ritme is als de ogen open zijn, 15-30 hertz
- Θ-ritme(thètaritme) is tjdens de slaap, 4-7 hertz
- δ-ritme(deltaritme) tjdens diepe slaap, 2 hertz
HC 1
