Huwelijksvermogensrecht week 9: huwelijkse voorwaarden

Hoorcollege 9: de huwelijkse voorwaarden.

Vrouw is ondernemer en loopt risico’s. Art 1:96 BW: crediteur heef verhaal op de
gemeenschap van goederen. Hiervan kan je goederen te gelde maken. Ook verhaal op
privévermogen debiteur, maar nooit op het vermogen van de niet-debiteur.

Na echtscheiding wil moeder ondernemer het huis houden. Het huis is van de man. Hoe krijg
je het dan van de vrouw? Dit kan alleen door verkoop of door schenking. Dit is een dure
transactie. Want dan zit je of met schenkbelasting of met overdrachtsbelasting.
Kan je hieronder uit? Ja. Door eerst huwelijkse voorwaarden te maken, staande huwelijk in
het zicht van de echtscheiding. Dan creëer je een beperkte gemeenschap van goederen die
alleen de echtelijke woning bevat. Op grond van boedelmenging heef de vrouw dan in ieder
geval de helf van het huis. De helf van de man kan je toedelen aan de vrouw.
Art 1:99 BW: door verzoek echtscheiding wordt gemeenschap ontbonden.
Op grond van titel 3 kan je het deel van de man toedelen aan de vrouw. Alleen zal de fscus
argwanend meekijken.
De vrouw heef het huis voor de helf op grond van boedelmenging en de andere helf op
grond van de verdeling. De tweede helf is vrijgesteld van belasting op grond van de wet.
Als je het op deze manier creëert heb je dan geen schenkbelasting omdat de vrouw door de
beperkte gemeenschap een half huis krijgt? De fscus merkt dit aan als schenking.

Maar als je nou had gezegd dat er zou worden geleend? Er zit misschien al een hypothecaire
lening op het pand. Maar als je een toekomstige lening hebt is het nog maar de vraag of de
vrouw wel een half huis heef gekregen. Het huis kan minder waard zijn dan de schulden die
in de gemeenschap zijn gevallen.
Als de beperkte gemeenschap van goederen anders wordt geformuleerd, dat ook de
hypothecaire lening erin valt. Dan is het nog maar de vraag of er wel sprake is van een
bevoordeling van de vrouw. De schulden kunnen tot de laatste dag voor de echtscheiding
ontstaan.

De huwelijkse voorwaarden, vormvereisten:
 Notariële akte: de wet stelt dit in een aantal gevallen als eis.
 Tot 2012 had je goedkeuring rechter nodig als je huwelijkse voorwaarden staande
huwelijk wilde maken.
 Voorovereenkomst: moet ook in notariële vorm ogv art 1:115BW. Ook de belofe om
huwelijkse voorwaarden op te stellen moet in notariële vorm.
 Om geldig te zijn hoeven ze niet in het huwelijksgoederenregister te zijn
ingeschreven.

Echtgenoten gehuwd op huwelijkse voorwaarden, uitsluiting van gemeenschap. Ze hebben
een woning gemeenschappelijk. Na echtscheiding willen ze woning op naam van vrouw
krijgen. Man moet hiervoor meewerken aan de verdeling. Bij verdeling titel 3.7.1 en 3.7.2
van toepassing.
Ze maken een verdelingsafspraak en het wordt toegedeeld aan de vrouw. Er moet dan nog
een leveringshandeling zijn: notariële akte + inschrijving.

, Huwelijkse voorwaarden staande huwelijk: opschortende voorwaarden. Je wil iets dat in de
toekomst gaat gebeuren alvast regelen.
Het mag niet voorwaardelijk op grond van het Conversie arrest. In dit arrest hadden mensen
een huwelijk met huwelijkse voorwaarden. En hadden afgesproken dat ze een
huwelijksgoederenregime hadden tot aan het overlijden, maar als beiden overlijden als ze
kinderloos zouden zijn dan zou de voorwaarde in vervulling gaan en zouden ze een ander
huwelijksgoederenregime hebben.
Een voorwaardelijk huwelijksgoederenregime is niet toegestaan.
Dit arrest legt de basis op een verrekenbeding.

Man en vrouw zijn gehuwd op huwelijkse voorwaarden. Man heef 100 en vrouw heef 0.
Goedenrechtelijk is hier niets over te zeggen. Verbintenisrechtelijk mag je wel iets anders
afspreken, dat ze elk de helf krijgen. Dat zij verbintenisrechtelijk een aanspraak van 50 heef
op de man. Man heef dan 100 minus een schuld van 50. En vrouw heef 0 en een vordering
van 50.

Mensen die uit zijn op fscaal aantrekkelijke regelingen. 2 klassiekers: uit 1959 en 1971.
De fscus keek mee ooud recht.. Man dreigde dood te gaan. Er zou veel erfelasting moeten
worden betaald. Notaris zei: dan hefen we de huwelijkse voorwaarden op. Dus de helf is
dan nog maar van de man en de andere helf is van de vrouw. Dan is de erfenis nog maar de
helf en heb je een belastingbesparing. Fiscus zei dat als je dit doet, en er een gemeenschap
van goederen van maakt, dan gaan wij de helf van de vrouw aanslaan als een gif. Nee zegt
de Hoge Raad. Dit is geen gif, want er is geen sprake van een voltooide
vermogensverschuiving.

Als man ons een laptop cadeau doet. Dan verarmt man en verrijken wij. Maar als alle centen
van de man in de gemeenschap gevallen zijn dan zal de vrouw toch verrijkt zijn. Maar de
gemeenschap omvat ook schulden die er zijn en nog zullen ontstaan. Als er in dat korte
traject van de huwelijkse voorwaarden en het overlijden van de man dan weet je nog niet
hoe rijk ze is geworden. Misschien verarmt ze wel omdat er een enorme claim komt. Of dat
de vrouw de Lotto wint. Dan is het niet zo zeker dat de vrouw verrijkt is door het creëren van
de gemeenschap van goederen. Dus HR: geen gif, geen voltooide vermogensverschuiving.

Hetzelfde deed zich voor in 1971. Maar toen deden ze het in het zicht van de echtscheiding.
De echtscheiding zat er al aan te komen. Huwelijkse voorwaarden werden opgeheven en de
gemeenschap van goederen ontstond waarin beiden een gelijk aandeel hadden. Dit mag.

Ogv art 1:100 BW kan je een gemeenschap van goederen creëren met een verdeling van
70/30. Dit in combinatie met art 1:121 lid 2 BW.
Je mag het niet doen dat de man maar 70% van de goederen heef en 30% van de schulden
en voor de vrouw andersom.
Wat nou als ze de huwelijkse voorwaarden wijzigen en niet meer scheiding van vermogen
hebben maar dat ze afspreken dat ze een gemeenschap van goederen hebben, en met
gebruik van art 1:100 BW jo 1:121 BW afspreken dat ze 70/30 doen.
Is er hier dan geen sprake van een schenking? Want eigenlijk krijgt de een dus meer dan de
helf.




2