Stappenplan goederenrecht
Let op!!!
- Kijk goed om welk soort overdracht het gaat, hou de verschillende soorten goed uit elkaar!
- Maak op het tentamen de kopjes NIET dikgedrukt
Week 1
Art. 3:81 – vestigen beperkt recht onder voorbehoud
Overdracht art. 3:83 jo 3:84
- Geldige titel
- Geldige levering
- Beschikkingsbevoegd
Vestiging art. 3:98 jo 3:84
- Geldige titel: bv koopovereenkomst onder voorbehoud van vestigen vruchtgebruik
- Vestigingshandeling: art. 3:98 jo …
- Beschikkingsbevoegd: normaal gesproken niet mogelijk om beperkt recht ten behoeve van jezelf,
maar uitzondering art. 3:81 lid 1 BW
Bloot eigendom = eigendom waar beperkt recht op rust
Onroerend art. 3:3 BW
‘Duurzaam met de grond verenigd’ HR Portacabin r.o. 3.3
Bestemmingscriterium: naar aard en inrichting bestemd duurzaam ter plaatse te blijven
- Bedoeling van de bouwer, voor zover naar buiten kenbaar
- Bestemming van gebouw of werk om duurzaam te plaatsen te blijven, is naar buiten kenbaar
Het moet voor een geobjectiveerde derden kenbaar zijn dat het duurzaam ter plaatse blijft. Niet van
belang is dat er een technische mogelijkheid is om het bouwsel te verplaatsen.
Bestanddelen art. 3:4 lid 1 en 2 BW
Lid 2: Afscheiding tussen hoofdzaak en bestanddeel kan alleen plaats vinden doordat beschadiging
van betekenis wordt toegebracht aan een der zaken
Lid 1: HR Depex/Curatoren r.o. 3.7
- Gebouw en apparatuur zijn in constructief opzicht op elkaar afgestemd
- Het gebouw moet zonder het onderdeel als incompleet worden beschouwd, daarbij is niet de
functie van het onderdeel in het productieproces van belang
Tweewegenleer
Opties natrekking nu:
1. Portacabin: art. 3:3 jo 5:20 lid 1 sub e BW, directe vereniging. Iets is onroerend waardoor het door
de grond wordt nagetrokken. Soepele toets: bestemmingscriterium.
2. Depex/Curatoren: art. 3:4 jo 5:3 BW. Bestanddeel van elkaar. Strenge toets.
3. WKK: art. 3:3 jo 5:20 lid 1 sub e, indirecte vereniging. Een gebouw of werk kan onroerend zijn door
vereniging met een ander gebouw of werk en dat wordt niet door bestanddeelvorming beoordeeld
maar door het bestemmingscriterium. Daardoor wordt de ‘roerende’ zaak direct als onroerend
beschouwd hetzij rechtstreeks hetzij door vereniging met een onroerende zaak waarmee het is
verenigd. Hiermee omzeil je de strenge toets van bestanddeelvorming.
Van der Plank en Witting:
1. Natrekking waarbij één van beide zaken de grond betreft: art. 3:3 jo 5:20 BW
,2. Natrekking waarbij geen van beide zaken de grond betreft: art. 3:4 jo 5:3
3. Zaken die niet direct verbonden zijn met de grond:
- Hetgeen dat wel verbonden is met de grond beoordelen of het onroerend is art. 3:3
- Hetgeen dat wel verbonden is met de grond (onroerend) toetsen of dat bestanddeel is van
de zaak (‘roerende’) op grond van art. 3:4 BW waardoor het alsnog onroerend is en kan worden
nagetrokken.
Week 2
Verjaring art. 3:99 BW
- Bezitter: art. 3:107 jo 3:108
- Goede trouw: art. 3:11
- Tijdverloop: registergoederen 10 jaar, niet registergoederen 3 jaar
- Onafgebroken bezit
Verjaring art. 3:105 BW
- Bezitter
- Na 20 jaar, art. 3:306
Bezit en houderschap
Bezit: houden voor jezelf art. 3:107
Houden: houden voor een ander art. 3:107
Wordt beoordeeld door verkeersopvatting en uiterlijke feiten of wet art. 3:108
HR Gielkens/Gielkens
Houder wordt vermoed bezitter te zijn art. 3:109
Bezitter wordt vermoed rechthebbende te zijn art 3:119
Verbod van interventie: art. 3:111 je kan niet zomaar van houder naar bezitter, tenzij
- Handeling van bezitter (bv schenking)
- Tegenspraak van diens recht
Bezitsverkrijging art. 3:112
- inbezitneming art. 3:113
- bezitsverschaffing: art. 3:114 of 3:115 sub a, b, c
- onder algemene titel: art. 3:116
Bezitsverlies art. 3:117
Art. 3:90 lid 2: Als er cp wordt geleverd kan een ouder gerechtigde derde nog steeds de zaak terug
revindiceren. Pas als er feitelijk is geleverd kan dat niet meer en heeft de ouder gerechtige derden
geen aanspraak meer.
Natrekking van roerende zaken art. 5:14 BW
Sprake van één zaak door bestanddeelvorming art. 3:4 (depex curatoren)?
- Sprake van een hoofdzaak (5:15 lid 3) door verkeersopvatting of waarde overtreft?
Ja eigenaar van hoofdzaak is eigenaar van gehele zaak art. 5:14 lid 1
Nee mede-eigendom art. 5:14 lid 2
, Vermenging art. 5:15 BW
Sprake van één zaak door vermenging?
Ja eigenlijke vermenging art. 5:15 jo 5:14
- hoofdzaak door waarde of verkeersopvatting art. 5:14 lid 3?
Ja eigenaar van hoofdzaak is eigenaar van gehele zaak art. 5:14 lid 1
Nee mede-eigendom art. 5:14 lid 2
Nee art. 5:15 niet van toepassing, mogelijk oneigenlijke vermenging (HR Teixeira de Mattos)
Glencore arrest: een hoofdzaak moet niet te snel worden aangenomen en dus moet mede-eigendom
niet te snel worden uitgesloten. Er moet een grote discrepantie zijn tussen het verschil in waarde.
Ook moet bij vermenging van gelijksoortige zaken het waardeverschil als maatstaf gelden.
Oneigenlijke vermenging: Niet één zaak. Je kan niet bewijzen wat van jou is waardoor je niet kan
revindiceren (art. 5:2). De houder wordt vermoed bezitter te zijn (3:109) en bezitter wordt vermoed
rechthebbende te zijn (3:119). Probleem in bewijs. (HR Texeira de Mattos)
Let op!!!
- Kijk goed om welk soort overdracht het gaat, hou de verschillende soorten goed uit elkaar!
- Maak op het tentamen de kopjes NIET dikgedrukt
Week 1
Art. 3:81 – vestigen beperkt recht onder voorbehoud
Overdracht art. 3:83 jo 3:84
- Geldige titel
- Geldige levering
- Beschikkingsbevoegd
Vestiging art. 3:98 jo 3:84
- Geldige titel: bv koopovereenkomst onder voorbehoud van vestigen vruchtgebruik
- Vestigingshandeling: art. 3:98 jo …
- Beschikkingsbevoegd: normaal gesproken niet mogelijk om beperkt recht ten behoeve van jezelf,
maar uitzondering art. 3:81 lid 1 BW
Bloot eigendom = eigendom waar beperkt recht op rust
Onroerend art. 3:3 BW
‘Duurzaam met de grond verenigd’ HR Portacabin r.o. 3.3
Bestemmingscriterium: naar aard en inrichting bestemd duurzaam ter plaatse te blijven
- Bedoeling van de bouwer, voor zover naar buiten kenbaar
- Bestemming van gebouw of werk om duurzaam te plaatsen te blijven, is naar buiten kenbaar
Het moet voor een geobjectiveerde derden kenbaar zijn dat het duurzaam ter plaatse blijft. Niet van
belang is dat er een technische mogelijkheid is om het bouwsel te verplaatsen.
Bestanddelen art. 3:4 lid 1 en 2 BW
Lid 2: Afscheiding tussen hoofdzaak en bestanddeel kan alleen plaats vinden doordat beschadiging
van betekenis wordt toegebracht aan een der zaken
Lid 1: HR Depex/Curatoren r.o. 3.7
- Gebouw en apparatuur zijn in constructief opzicht op elkaar afgestemd
- Het gebouw moet zonder het onderdeel als incompleet worden beschouwd, daarbij is niet de
functie van het onderdeel in het productieproces van belang
Tweewegenleer
Opties natrekking nu:
1. Portacabin: art. 3:3 jo 5:20 lid 1 sub e BW, directe vereniging. Iets is onroerend waardoor het door
de grond wordt nagetrokken. Soepele toets: bestemmingscriterium.
2. Depex/Curatoren: art. 3:4 jo 5:3 BW. Bestanddeel van elkaar. Strenge toets.
3. WKK: art. 3:3 jo 5:20 lid 1 sub e, indirecte vereniging. Een gebouw of werk kan onroerend zijn door
vereniging met een ander gebouw of werk en dat wordt niet door bestanddeelvorming beoordeeld
maar door het bestemmingscriterium. Daardoor wordt de ‘roerende’ zaak direct als onroerend
beschouwd hetzij rechtstreeks hetzij door vereniging met een onroerende zaak waarmee het is
verenigd. Hiermee omzeil je de strenge toets van bestanddeelvorming.
Van der Plank en Witting:
1. Natrekking waarbij één van beide zaken de grond betreft: art. 3:3 jo 5:20 BW
,2. Natrekking waarbij geen van beide zaken de grond betreft: art. 3:4 jo 5:3
3. Zaken die niet direct verbonden zijn met de grond:
- Hetgeen dat wel verbonden is met de grond beoordelen of het onroerend is art. 3:3
- Hetgeen dat wel verbonden is met de grond (onroerend) toetsen of dat bestanddeel is van
de zaak (‘roerende’) op grond van art. 3:4 BW waardoor het alsnog onroerend is en kan worden
nagetrokken.
Week 2
Verjaring art. 3:99 BW
- Bezitter: art. 3:107 jo 3:108
- Goede trouw: art. 3:11
- Tijdverloop: registergoederen 10 jaar, niet registergoederen 3 jaar
- Onafgebroken bezit
Verjaring art. 3:105 BW
- Bezitter
- Na 20 jaar, art. 3:306
Bezit en houderschap
Bezit: houden voor jezelf art. 3:107
Houden: houden voor een ander art. 3:107
Wordt beoordeeld door verkeersopvatting en uiterlijke feiten of wet art. 3:108
HR Gielkens/Gielkens
Houder wordt vermoed bezitter te zijn art. 3:109
Bezitter wordt vermoed rechthebbende te zijn art 3:119
Verbod van interventie: art. 3:111 je kan niet zomaar van houder naar bezitter, tenzij
- Handeling van bezitter (bv schenking)
- Tegenspraak van diens recht
Bezitsverkrijging art. 3:112
- inbezitneming art. 3:113
- bezitsverschaffing: art. 3:114 of 3:115 sub a, b, c
- onder algemene titel: art. 3:116
Bezitsverlies art. 3:117
Art. 3:90 lid 2: Als er cp wordt geleverd kan een ouder gerechtigde derde nog steeds de zaak terug
revindiceren. Pas als er feitelijk is geleverd kan dat niet meer en heeft de ouder gerechtige derden
geen aanspraak meer.
Natrekking van roerende zaken art. 5:14 BW
Sprake van één zaak door bestanddeelvorming art. 3:4 (depex curatoren)?
- Sprake van een hoofdzaak (5:15 lid 3) door verkeersopvatting of waarde overtreft?
Ja eigenaar van hoofdzaak is eigenaar van gehele zaak art. 5:14 lid 1
Nee mede-eigendom art. 5:14 lid 2
, Vermenging art. 5:15 BW
Sprake van één zaak door vermenging?
Ja eigenlijke vermenging art. 5:15 jo 5:14
- hoofdzaak door waarde of verkeersopvatting art. 5:14 lid 3?
Ja eigenaar van hoofdzaak is eigenaar van gehele zaak art. 5:14 lid 1
Nee mede-eigendom art. 5:14 lid 2
Nee art. 5:15 niet van toepassing, mogelijk oneigenlijke vermenging (HR Teixeira de Mattos)
Glencore arrest: een hoofdzaak moet niet te snel worden aangenomen en dus moet mede-eigendom
niet te snel worden uitgesloten. Er moet een grote discrepantie zijn tussen het verschil in waarde.
Ook moet bij vermenging van gelijksoortige zaken het waardeverschil als maatstaf gelden.
Oneigenlijke vermenging: Niet één zaak. Je kan niet bewijzen wat van jou is waardoor je niet kan
revindiceren (art. 5:2). De houder wordt vermoed bezitter te zijn (3:109) en bezitter wordt vermoed
rechthebbende te zijn (3:119). Probleem in bewijs. (HR Texeira de Mattos)
