Probleem 1
Wat is handelingsgericht werken en hoe doe je dit?
(Pameijer, 2010 - uitgangspunten handelingsgericht werken)
HGW: systematisch werken volgens de zeven uitgangspunten die met elkaar samenhangen:
1. De onderwijsbehoefen van leerlingen staan centraal
- Wat heef een leerling nodig om een doel te behalen?
2. Afstemming en wisselwerking tussen leerkrachten en leerlingen
- Onderwijsaanbod afstemmen op onderwijsbehoefen van een leerling of een groepje leerlingen.
- Wisselwerking tussen: leerling en leerkracht en leerlingen onderling, kind en ouders en school en ouders is belangrijk bij
HGW. Deze wisselwerking analyseren en onderzoeken om de situatie rondom een kind beter te begrijpen en een goede
oplossing te zoeken.
3. De leerkracht doet ertoe
- De leerkracht is de spil. Hij heef de meeste invloed op het kind. De ondersteuningsbehoefen van de leerkracht: wat doe
ik al, waarbij heb ik ondersteuning nodig en hoe zou ik dat graag willen?
4. Positeve aspecten zijn van groot belang
- Je zoekt juist naar bevestiging van onze zorg en ziet het positieve over het hoofd. Positieve aspecten bieden perspectief.
Hierbij gaat het om kind, leerkracht, klas en school. Talenten en kwaliteiten worden benut in de begeleiding en oriëntering
van leerlingen.
5. Constructeve samenwerking
- Samenwerking tussen leerkracht, kind, ouders en interne en externe begeleiders: samen analyseren van situatie,
formuleren van doelen en onderwijsbehoefen en zoeken en concretiseren van oplossingen.
6. Doelgericht handelen
- Zonder doelen geen richting, feedback, mogelijkheid om je werk te evalueren.
- De doelen moeten smart geformuleerd worden.
- Snellere haalbare doelen hebben de grootste kans en geven houvast bij het geven van feedback.
7. De werkwijze is systematschh in stappen en transparant
- Duidelijk voor anderen hoe er gewerkt wil worden en waarom. De school is transparant: open over het werk dat ze doet,
heef gedaan en dat ze van plan is te doen.
(Pameijer, 2010 – handelingsgericht werken in zorgcontnuum)
De leerkracht werkt met het zorgcontinuum dat in 4 fasen verloopt:
1. Fase 0: goede preventeve basiszorg
Stap 1: Vroeg signaleren door;
- Analyseren van verantwoorde toetsen: objectief, betrouwbaar, goed genormeerd en valide (geldig). - Observeren van
leerlingen: in verschillende situaties, systematisch en doelgericht. Bijvoorbeeld door tellende observatie, ABC-schema.
- Praten met collega’s: die lesgeven aan de leerlingen in je klas, overdracht met de vorige leerkracht.
- Praten met leerlingen: momenten creëren waar leerlingen bezig zijn en stelt vragen.
- Praten met ouders: vragen stellen over de leerlingen. Dit versterkt de samenwerking.
Stap 2: Benoemen van de onderwijsbehoefen van alle leerlingen
Stap 3: Signaleren van leerlingen die extra begeleiding nodig hebben.
2. Fase 1: Verhoogde zorg
Stap 4: Voor de leerlingen die extra begeleiding nodig hebben; wat zijn hun onderwijsbehoefen?
- Je formuleert onderwijsbehoefen aan de hand van de beginsituatie.
Stap 4a: Welke doelen willen we bereiken met deze leerling?
- Je stelt korte termijn doelen op (snel, haalbaar en concreet; samen met leerling opstellen): duidelijk voor leerlingen en
ouders, efectiever om feedback te geven, kans is groter om doel te behalen
Stap 4b: Wat heef deze leerling nodig om dit doel te bereiken?
- Onderwijsbehoefen formuleren: deze leerling heeft.nodig
Stap 5: Clusteren van leerlingen met vergelijkbare onderwijsbehoefen.
- Heterogene groepen, want de groep leert van de cognitief sterkere leerlingen, leerlingen met een positieve werkhouding
en de sociaalvaardige leerlingen.
Stap 6: Opstellen, uitvoeren en evalueren van een plan voor de subgroepen, rekening houdend met het plan voor de hele
klas.
3. Fase 2: Uitbreiding van zorg
4. Fase 3: Overstap naar een school op maat
Wat is handelingsgericht werken en hoe doe je dit?
(Pameijer, 2010 - uitgangspunten handelingsgericht werken)
HGW: systematisch werken volgens de zeven uitgangspunten die met elkaar samenhangen:
1. De onderwijsbehoefen van leerlingen staan centraal
- Wat heef een leerling nodig om een doel te behalen?
2. Afstemming en wisselwerking tussen leerkrachten en leerlingen
- Onderwijsaanbod afstemmen op onderwijsbehoefen van een leerling of een groepje leerlingen.
- Wisselwerking tussen: leerling en leerkracht en leerlingen onderling, kind en ouders en school en ouders is belangrijk bij
HGW. Deze wisselwerking analyseren en onderzoeken om de situatie rondom een kind beter te begrijpen en een goede
oplossing te zoeken.
3. De leerkracht doet ertoe
- De leerkracht is de spil. Hij heef de meeste invloed op het kind. De ondersteuningsbehoefen van de leerkracht: wat doe
ik al, waarbij heb ik ondersteuning nodig en hoe zou ik dat graag willen?
4. Positeve aspecten zijn van groot belang
- Je zoekt juist naar bevestiging van onze zorg en ziet het positieve over het hoofd. Positieve aspecten bieden perspectief.
Hierbij gaat het om kind, leerkracht, klas en school. Talenten en kwaliteiten worden benut in de begeleiding en oriëntering
van leerlingen.
5. Constructeve samenwerking
- Samenwerking tussen leerkracht, kind, ouders en interne en externe begeleiders: samen analyseren van situatie,
formuleren van doelen en onderwijsbehoefen en zoeken en concretiseren van oplossingen.
6. Doelgericht handelen
- Zonder doelen geen richting, feedback, mogelijkheid om je werk te evalueren.
- De doelen moeten smart geformuleerd worden.
- Snellere haalbare doelen hebben de grootste kans en geven houvast bij het geven van feedback.
7. De werkwijze is systematschh in stappen en transparant
- Duidelijk voor anderen hoe er gewerkt wil worden en waarom. De school is transparant: open over het werk dat ze doet,
heef gedaan en dat ze van plan is te doen.
(Pameijer, 2010 – handelingsgericht werken in zorgcontnuum)
De leerkracht werkt met het zorgcontinuum dat in 4 fasen verloopt:
1. Fase 0: goede preventeve basiszorg
Stap 1: Vroeg signaleren door;
- Analyseren van verantwoorde toetsen: objectief, betrouwbaar, goed genormeerd en valide (geldig). - Observeren van
leerlingen: in verschillende situaties, systematisch en doelgericht. Bijvoorbeeld door tellende observatie, ABC-schema.
- Praten met collega’s: die lesgeven aan de leerlingen in je klas, overdracht met de vorige leerkracht.
- Praten met leerlingen: momenten creëren waar leerlingen bezig zijn en stelt vragen.
- Praten met ouders: vragen stellen over de leerlingen. Dit versterkt de samenwerking.
Stap 2: Benoemen van de onderwijsbehoefen van alle leerlingen
Stap 3: Signaleren van leerlingen die extra begeleiding nodig hebben.
2. Fase 1: Verhoogde zorg
Stap 4: Voor de leerlingen die extra begeleiding nodig hebben; wat zijn hun onderwijsbehoefen?
- Je formuleert onderwijsbehoefen aan de hand van de beginsituatie.
Stap 4a: Welke doelen willen we bereiken met deze leerling?
- Je stelt korte termijn doelen op (snel, haalbaar en concreet; samen met leerling opstellen): duidelijk voor leerlingen en
ouders, efectiever om feedback te geven, kans is groter om doel te behalen
Stap 4b: Wat heef deze leerling nodig om dit doel te bereiken?
- Onderwijsbehoefen formuleren: deze leerling heeft.nodig
Stap 5: Clusteren van leerlingen met vergelijkbare onderwijsbehoefen.
- Heterogene groepen, want de groep leert van de cognitief sterkere leerlingen, leerlingen met een positieve werkhouding
en de sociaalvaardige leerlingen.
Stap 6: Opstellen, uitvoeren en evalueren van een plan voor de subgroepen, rekening houdend met het plan voor de hele
klas.
3. Fase 2: Uitbreiding van zorg
4. Fase 3: Overstap naar een school op maat
