Samenva�ng H1
H1 De evolu�e van organisa�e & management
Organisa�ekunde: menselijke samenwerking met een gemeenschappelijk doel.
De defini�e van organisa�ekunde omvat 2 aspecten te op het vakgebied:
- Descrip�ef aspect: dit is de beschrijving van het gedrag van een organisa�e, met mo�even en
gevolgen.
- Prescrip�ef aspect: dit is een advies over te volgen handwijze en organisa�e-inrich�ngen.
Bij organisa�ekunde wordt vaak het woord interdisciplinariteit genoemd.
Interdisciplinariteit: dat organisa�ekunde veel elementen bevat die a�oms�g zijn vanuit de
wetenschap. Deze elementen gebruiken ze om een organisa�e te onderzoeken.
Denk hierbij aan bedrijfseconomie met deelgebieden:
- Financieringsleer
- Administra�eve organisa�e
- Boekhouden
Als we al deze deelgebieden verzamelen en gebruiken noemen we dat geen interdisciplinariteit maar
een mul�disciplinaire aanpak. Dingen combineren, alle aspecten verbinden. Het onderwerp wordt in
zijn totaliteit beschouwd.
De mate waarin de besturing slaagt wordt aangeduid met het begrip doeltreffendheid en
effec�viteit.
Organisa�e: menselijke samenleving met een
gemeenschappelijk doel
Bedrijf: organisa�e die goederen & diensten produceert
Onderneming: hee� als doel winst.
, Organisa�ekunde is geïntroduceerd als vak sinds 2e hel� van 19e eeuw.
Zo was Henry Fayol de eerste die gesteld was dat management een vak is dat geleerd kan en moet
worden.
1945 ongeveer werd bedrijfsorganisa�e als afstudeerrich�ng geïntroduceerd (het was erg technisch)
In 1960/70 ontstond organisa�ekunde waarbij er andere wetenschappen bij betrokken werd zoals
bedrijfseconomie, logis�ek, gedragswetenschappen en juridische wetenschap.
De eerste interna�onale handelsondernemingen (mul�na�onals) waren opgericht en gesubsidieerd
door na�onale overheden met als doel hun koloniale handelsbeleid te ondersteunen. Denk hierbij
aan de VOC in 1602 en de WIC in 1621.
Nu komen de belangrijkste mensen uit de geschiedenis van de organisa�ekunde.
Niccolo Machiavelli (1469-1527):
- Wilde de macht uitbreiden en behouden
- Was voor mercan�lisme
- Mercan�lisme: meten van de welvaart aan de hand van goud en geld. 2e hel� van de 18e
eeuw was dit denkbeeld overheersend.
Adam Smith (1723-1790):
- Wilde de macht graag klein houden
- Deed niet aan mercan�lisme maar keek naar de mensen als welvaartmeter.
- Bedacht vraag & aanbod
Frederick Taylor (1856-1915)
- Door het systeem te onderzoeken wordt het efficiënter
- Voorstander van goede werkomstandigheden
- Controle creëren
- Nega�ef was dat de mens een verlengstuk werd van de machine en dat er een beperking van
vrijheid ontstond
- Er ontstond onmenselijkheid
- Hij was ook een an�semiet, een inspira�ebron van Hitler.
Enkele hoofdpunten van Taylors theorie over het bestuur en beheer van organisa�es:
1. Wetenschappelijke analyse van de werkzaamheden en het uitvoeren van bewegingsstudies
2. Een taakverdeling en training van de arbeiders, waarbij er voor de arbeiders elke handeling
wordt voorgeschreven. Hierdoor ontstaat er veel rou�ne en waardoor er hoge
produc�enormen gehaald kunnen worden.
3. Een hechte en vriendschappelijke samenwerking tussen leiding en arbeiders
4. Bedrijfsleiders zijn verantwoordelijk voor het analyseren en zoeken van werkmethodes.
5. Juiste man op de juiste plaats door zorgvuldige selec�e
6. Invoeren van presta�ebeloning
H1 De evolu�e van organisa�e & management
Organisa�ekunde: menselijke samenwerking met een gemeenschappelijk doel.
De defini�e van organisa�ekunde omvat 2 aspecten te op het vakgebied:
- Descrip�ef aspect: dit is de beschrijving van het gedrag van een organisa�e, met mo�even en
gevolgen.
- Prescrip�ef aspect: dit is een advies over te volgen handwijze en organisa�e-inrich�ngen.
Bij organisa�ekunde wordt vaak het woord interdisciplinariteit genoemd.
Interdisciplinariteit: dat organisa�ekunde veel elementen bevat die a�oms�g zijn vanuit de
wetenschap. Deze elementen gebruiken ze om een organisa�e te onderzoeken.
Denk hierbij aan bedrijfseconomie met deelgebieden:
- Financieringsleer
- Administra�eve organisa�e
- Boekhouden
Als we al deze deelgebieden verzamelen en gebruiken noemen we dat geen interdisciplinariteit maar
een mul�disciplinaire aanpak. Dingen combineren, alle aspecten verbinden. Het onderwerp wordt in
zijn totaliteit beschouwd.
De mate waarin de besturing slaagt wordt aangeduid met het begrip doeltreffendheid en
effec�viteit.
Organisa�e: menselijke samenleving met een
gemeenschappelijk doel
Bedrijf: organisa�e die goederen & diensten produceert
Onderneming: hee� als doel winst.
, Organisa�ekunde is geïntroduceerd als vak sinds 2e hel� van 19e eeuw.
Zo was Henry Fayol de eerste die gesteld was dat management een vak is dat geleerd kan en moet
worden.
1945 ongeveer werd bedrijfsorganisa�e als afstudeerrich�ng geïntroduceerd (het was erg technisch)
In 1960/70 ontstond organisa�ekunde waarbij er andere wetenschappen bij betrokken werd zoals
bedrijfseconomie, logis�ek, gedragswetenschappen en juridische wetenschap.
De eerste interna�onale handelsondernemingen (mul�na�onals) waren opgericht en gesubsidieerd
door na�onale overheden met als doel hun koloniale handelsbeleid te ondersteunen. Denk hierbij
aan de VOC in 1602 en de WIC in 1621.
Nu komen de belangrijkste mensen uit de geschiedenis van de organisa�ekunde.
Niccolo Machiavelli (1469-1527):
- Wilde de macht uitbreiden en behouden
- Was voor mercan�lisme
- Mercan�lisme: meten van de welvaart aan de hand van goud en geld. 2e hel� van de 18e
eeuw was dit denkbeeld overheersend.
Adam Smith (1723-1790):
- Wilde de macht graag klein houden
- Deed niet aan mercan�lisme maar keek naar de mensen als welvaartmeter.
- Bedacht vraag & aanbod
Frederick Taylor (1856-1915)
- Door het systeem te onderzoeken wordt het efficiënter
- Voorstander van goede werkomstandigheden
- Controle creëren
- Nega�ef was dat de mens een verlengstuk werd van de machine en dat er een beperking van
vrijheid ontstond
- Er ontstond onmenselijkheid
- Hij was ook een an�semiet, een inspira�ebron van Hitler.
Enkele hoofdpunten van Taylors theorie over het bestuur en beheer van organisa�es:
1. Wetenschappelijke analyse van de werkzaamheden en het uitvoeren van bewegingsstudies
2. Een taakverdeling en training van de arbeiders, waarbij er voor de arbeiders elke handeling
wordt voorgeschreven. Hierdoor ontstaat er veel rou�ne en waardoor er hoge
produc�enormen gehaald kunnen worden.
3. Een hechte en vriendschappelijke samenwerking tussen leiding en arbeiders
4. Bedrijfsleiders zijn verantwoordelijk voor het analyseren en zoeken van werkmethodes.
5. Juiste man op de juiste plaats door zorgvuldige selec�e
6. Invoeren van presta�ebeloning
