Samenvatting Mens en Organisatie 7

SamenvatninMensnennOrianisasaeen7
Socisaoloiisae
Boekn–nsamenlevisanien
Hoofdstukn1nt/mn11nm.u.vnhoofdstukn7


Hoofdstuk 1
Wat is sociologie
Socisaoloiisaenisasndenwetenschapnvanndenmanisaerennwaaropnmensennmetnelkaarnsamenleven.n
Socisaon=nsamenn
Loiosn=nkennisas

Grondleiiersnzoalsnmarxneennweber

 Vaaknwordtnbisajnsocisaoloiisaendenvoliendenbeirisappennienoemd:
- Maatschappisajn(kentnverschisallendenbetekenisassen)n
- Wetenschapnvanndenmenselisajkeniroepn(eennverzamelisaninmensenndisaeneenniemeenschappelisajkn
isandeneteisatnhebben,nwisaj-ievoel)
- Denstudisaenvannsocisaalennetwerkenn(eenntenonderscheisadennieheelnvannrelaeesntussennactoren)

 Inndensocisaoloiisaenwordtnerniezochtnnaarnovereenkomstennverschisallenntussennuisateenlopenden
vormennvannmenselisajknsamenleven,nalsnooknnaarnsamenhanien.
Voorbeeldnsamenhani:nhoeneconomisaschenontwisakkelisaniennsamenhaniennmetniodsdisaenseien
overtuisaiisanien

 Socisaoloiisaenisasneennbreednterreisan,nernzisajnnooknveelnspecisaalisasescheniebisaeden,nzoalsnbisajvoorbeeldn
arbeisadssocisaoloiisae

 Socisaoloiisaenkentnooknverschisallendenverwantschappen,nzoalsnhisastorisacisa,npsycholoiisae,ncultuur-
antropoloien.

 Verklarennvanndensocisaoloiisae:n
Hetndoennvannuisatsprakennoverncausalensamenhanienntussennsocisaalenprocessen.n
Bisajnverklarennkomtntheorisaenennempisarisaschnonderzoeknsamen,nbeisadennzisajnnzenvannbelani.n
Theorisaevormisani:nhoudtnisanndatnieneralisaserendenuisatsprakennovernhetnsocisaalenlevennwordenn
iedaanndisaenmetnelkaarnisanneennsystemaeschnverbandnwordennieplaatst.nn
Onderzoekntoetstndentheorisae.n

 Socisaoloiisaenkannmetnéénnwoordnwordennaanieduisadnenndatnisasnsocisaaal
Disatnstaatnvoornallesnwatnzisachntussennmensennafspeelt,nennallesnwatnmensennmetnelkaarn
verbisandt.nSocisaaalnomvatnookndeniebisaedennpolisaeeknenneconomisasch.nSocisaaalnverwisajstnooknnaarn
confisacten.

Socisaaalnstaatnnisaetnrechtnteienovernisandisavisadueel.nWantnisaedereennheefnnamelisajknbisandisanien,nenn
zisajnndoornmensennbeïnvloed

 Mensennzisajnnmetnelkaarnverbonden

,Drie belangrijke begrippen voor de sociologie:
1. Interacee
Mensennzisajnnalejdnmetnelkaarn‘maatschappisaj’.nMensennzisajnndoornenndoornsocisaaal.nZenzisajnnmetn
elkaarnverbonden,nopnelkaarnierisacht,ndoornelkaarnievormdnennvannelkaarnafankelisajk.nMensenn
zisajnnopnelkaarnierisacht,nletennopnelkaar,norisaënterennzisachnopnelkaarnennstemmennhunniedrainopn
elkaarnaf.n
n
 Interaceen=nhetnreaierennvannmensennopnelkaar,nzodatnhetnhandelennvanndenéénnden
disarectenaanleisadisaninisasnvoornhetnhandelennvanndenander

- Interaceenkannverbaalnofnnon-verbaalnzisajn,nofnbeisadennteielisajk
- Kannheelnmisanisamaalnzisajn
- Inneennomievisaninmetnmensennreaierennmensennalejdnopnelkaar
- Hetnbeirisapnsocisaaalnhandelennkomtnbisajnisanteraceenkisajken.nMaxnWebernomschrisajfnsocisaaaln
handelennalsnvolit:nhandelenndatnieorisaënteerdnisasnopnhetniedrainvannanderenmensen.n

2. Cultuur
Gewoonten,ndenkwisajzennennievoelensnzisajnnsterknbepaaldndoorneerderensocisaalenervarisanien.nDisatn
druktnzisachnuisatnisanncultuur

 Cultuurn=nHetniedraisrepertoisarenenndendenkbeeldenndisaenmensennaanieleerdnhebbennenn
disaenzisajnisanneennbepaaldeniroepnofnsamenlevisaniniemeennhebben

- Socisaalisasaee,nhetnprocesnvanncultuuroverdracht.n
- Socisaalisasaeenisasnhetnleren,nbedoeldnennonbedoeld.nOnbedoeldnvisandtnvooralnplaatsndoornisamisataee,n
hisaerbisajnvisandtnvaaknooknisandeneicaeenplaats,nhetnkisandnwisaltnzonzisajnnzoalsndeienenndisaenhetn
isamisateert.nBedoeldniaatnhetnvaakniepaardnmetndwani,ndoornbelonennennstrafen.n
- Socisaalisasaeenwordtnvaakndoornoudersnalsnieslaaidniekenmerkt,nalsnhetnkisandndenreielsnuisatn
zisachzelfnopvolit,ndisatnwordtnooknwelnieïnternalisaseerdnienoemd.n
- Socisaalisasaeenleisadtntotnovereenkomstennennverschisallen
- Subculturennisasneennvarisaantnopndendomisanantecultuurnmaarnooknafwisajktnn
- Iknbesef,nzelfeeldnwordtnontwisakkeltndoornisanteracee
- Teienstellisanintussennnatuurnenncultuurnofnooknnaturenofnnurture.nMenselisajkniedrainisasn
aanieborennennaanieleerd.n
n
3. Interdependenee
Mensennzisajnnvannelkaarnafankelisajk.n

 Interdependeneen=nonderlisanienafankelisajkheisadn

- Iedereennisasnvannelkaarnafankelisajk,nmensennzondernbisandisaniennbestaannnisaet.n
- Voorbeeldennhoenwenafankelisajknzisajnnvannelkaar:nhetnetenndatnweneten,nisasndoornisaemandn
ieproduceerd,nbewerktnennvervoerd.nMensenndisaenieennwerknhebbennzisajnnafankelisajknvanneenn
uisatkerisani.nEennbabynisasnvolledisainafankelisajknvannzisajnnoudersnenz.n
- EerstenhooileraarnsocisaoloiisaenisannEuropanEmisalenDurkheisamnpleisatendatnernnooisatnisaemandn
onafankelisajknheefnieleefd.n
- Ernkannvannisandisavisadualisaserisaninwordenniesprokennwanneernerneenntendensnisasndatnmensennzisachn
belanirisajkenkeuzesnisannhunnlevennmisandernlatennleisadenndoorndruknvanuisatnhunndisarectensocisaalen
omievisaninennmisanderniebondennrakennaannvastensocisaalenkaders.
- Interdependeneenisasnisannbeweiisani,ndisatnkomtndoorndenbisandisanien

,De vier typen bindingen
1. Economisaschenbisandisanien
mensennzisajnneconomisaschnafankelisajknvannelkaar
- Mensennzisajnnopnelkaarnaaniewezennomnisannhunnonderhoudntenvoorzisaen.n
- Sommisaiendoordatnzenieennarbeisadnkunnennleveren,nzoalsnzisaeken,njonienkisanderen,nouderen,nenz.
- Ernisasnarbeisadsdelisani,nmensennleiiennzisachntoenopnspecisaalenarbeisadstaken,nenndaaromnhebbennzen
anderennnodisainomnisannhunnlevensbehoefenntenvoorzisaen.

2. Polisaeekenbisandisanien
Afankelisajkhedenndisaenbetrekkisaninhebbennopndenfysisaekendwanindisaenmensennopnanderenmensen
kunnennuisatoefenen
- Innlaatstenisanstaneenberustnhetnopndreisaiennmetnennhetniebruisakmakennvannieweld
- Mensennhebbennbeschermisaninnodisai.n

3. Afeceevenbisandisanien
- Afankelisajkhedenntussennmensenndisaenbetrekkisaninhebbennopndenposisaeevenennneiaeeven
ievoelensndisaenzenvoornelkaarnkoesteren
- Emoeonelenwarmte,niroepen,n
- Mensennhebbennelkaarnnodisainvoornieneienheisad,nsteun,nlisaefdendusnbevredisaiisaninvannhunn
behoefenaannafecee

4. Coinisaeevenbisandisanien
- Afankelisajkhedenndisaenvoortvloeisaennuisatnprocessennvannkennisasvormisaninennkennisasoverdracht
- Mensennlerennvannennaannelkaar
n
Samenhang interactee cultuur en interdependente
 Doornisanteraceenwordtncultuurnievormd,noveriedraiennennveranderd
 Interaceesnwordennmedenbepaaldndoornwatnzenisanneerderenisanteraceesnieleerdnhebben
 Doornvroeierensocisaalisasaeenhebbennzenieleerdnzisachnopnanderenntenorisaënteren
 Interaceenisamplisaceertnisanterdependenee,nmaarnisanterdependeneenhoudtnnisaetnautomaeschn
isanteraceenisan
 Cultuurnennisanterdependeneenzisajnnooknmetnelkaarnverbondenn
 Eennvoorwaardenvoorndenoverdrachtnvanncultuurnisasneennafeceevenbisandisanintussennkisanderennenn
volwassennopvoedersnennverzoriers.n
 Metnnamenisanndencoinisaeevenennafeceevenbisandisaniennkomenncultuurnennisanterdependeneen
samen
 Kennisasnmaaktndeelnuisatnvanncultuur,nenndenievoelensndisaenmensennvoornelkaarnkoesterennenn
manisaerennwaaropnzendaaraannuisatdrukkisaninieven,nzisajnnisannsocisaalisasaeeprocessennievormd.n

Basisgegevens voor menselijk samenleven
 Ernmoetnaanneennaantalnvoorwaardennmoetennwordennvoldaannvoordatnmenselisajknsamenleven
moielisajknisas.n
 Sommisaienvanndezenvoorwaardennzisajnnbelanirisajknomdatnzensocisaalenconsequeneesnhebben
 Ernzisajnndrisaentypennbasisasieievens

1. Bisaoloiisaschenfeisaten
- Menselisajknsoortnisasnverdeeldnisanntweenieslachten,ndezenzisajnnallentweennodisainvoornhetn
voortplanten
- Mensennverschisallennisannleefisajd

, - Mensennhaniennaannbovenstaandenfeisatennbetekenisas,ndaarnaastnbreniennzenverschisallenden
iedraismoielisajkhedennmetnzisachnmee.n
2. Demoiraische
- Ernzisajnnveranderisaniennisanncisajfersnisannieboorte,nsterfenennmisairaee,ndezencisajfersnhebbenneenn
belanirisajkenisamplisacaeesnvoorndenaardnvannhunnisanterdependenees

3. Geoiraische
- Denfysisaekenomievisaninwaarisannmensennlevennisasnbeïnvloedbaarnennmensennkunnenndisatn
vormievennhoenzendatnzelfnwisallen.

Beheersing van problemen bij het samenleven
 Mensennproberennopntweenmanisaerenndenconenuïteisat nenndenordenvannhunnsamenlevisaninte
waarborienndoornverzoriisaninennbestrafen
 Verzoriisaninvoornmensenndisaennisaetnisannhunnonderhoudnkunnennvoorzisaen
 Bestrafennvannmensenndisaenzisachnnisaetnaannbepaaldenreielsnhouden
 Verzoriisaninennbestrafennwordennaanieduisadnmetndentermnsocisaalencontrole.n
 Mensennstellennreielsnopnenndennalevisanindaarvannafntendwisanienndoornsancees.

Conclusies:
 Visaernsoortennbisandisanien:neconomisasch,npolisaeek,nafeceef,ncoinisaeef
 Drisaensoortennbasisasieievens:ndemoiraisch,nieoiraischnennbisaoloiisasch
 Twee n soorten n arraniementen n ter n beheersisani n van n samenlevisanisproblemen: n verzoriisani n en
bestrafen

Hoofdstuk 2
Economisaschenbisandisanien
Wensprekennvanneconomisaschenbisandisanienntussennmensennvoornzovernzisajnvannelkaarnafankelisajknzisajnnisann
hetnproducerennenndisastrisabuerennvannschaarsenmisaddelennternbevredisaiisaninvannhunnbehoefen

 Arbeisadsdelisanin=nisaedereennheefneennanderenfuncee,nhisaerdoornzisajnnmensennieplaatstnisanneenn
enormnnetwerknvanneconomisaschenbetrekkisanienndatnzisachnoverndenhelenwereldnuisatstrektnenn
waarvannzenelknvoornzisachnsteedsneennmisanisaemniedeeltenkunnennoverzisaen
 Ernisasnafankelisajkheisadnopnwereldschaal

Ontstaan van economische afankelijkheid

jaiersnennverzamelaars
- Mensennleefdennisannkleisaneniroepen,n
- warennafankelisajknvannwatndennatuurntenbisaedennhad
- kondennvuurnmaken,
- self-sufcisaentn=nwatndeniroepnzelfnverzameltnennvoorbrenit,nconsumerennzenooknzelf
- opnelkaarnaaniewezen
- geografisch=hblisajvenneennejdjenopndezelfdenplek,ntotdatnzenhisaernnisaetnmeernienoeinvoedseln
kunnennvisandennenntrekkenndannverder
- ierisanienarbeisadsdelisani
- weisanisainbezisat,nnaarnwestersenmaatstavennerinarm

Airarisaschenrevoluee
- Mensennleerdenniewassenntenverbouwennenndisaerenntentemmen,ndoornklisamaatveranderisanienn
ennbevolkisanisiroeisandaardoornvoedselntekort
- Groepennwerdenniroter