OMGEVINGSRECHT – Milieu
Iris Jorna
K4
,Omgevingsrecht – Milieu
Inleiding
Een groot deel van onze afgestudeerde hbo-juristen is werkzaam in het omgevingsrecht. Ze
zijn werkzaam bij de overheid als vergunningverlener, beleidsmedewerker of medewerker
handhaving. Ze verrichten werkzaamheden zoals het verlenen van omgevingsvergunningen,
het maken van beleid op het gebied van duurzame energie of het inspecteren van bedrijven.
Een steeds groter aantal afgestudeerden besluit te gaan werken bij een adviesbureau. Als
adviseur op het gebied van het omgevingsrecht kun je burgers maar ook bedrijven helpen
met allerlei vragen op het gebied van het omgevingsrecht. Bijvoorbeeld de vraag: aan welke
regels moet ik mijn bedrijf voldoen of moet ik een vergunning aanvragen voordat ik kan
uitbreiden? De grotere bedrijven kiezen er regelmatig voor om zelf een jurist met een
expertise op het gebied van het omgevingsrecht in dienst te nemen omdat de belangen groot
zijn. Indien de gewenste vergunning niet verleend wordt voor de uitbreiding of als het bedrijf
de regels niet goed naleeft kan dat veel geld kosten. Kennis van het omgevingsrecht is
noodzakelijk om binnen de leefomgeving activiteiten te kunnen ontplooien.
In het omgevingsrecht wordt onderscheid gemaakt tussen de regels op het gebied van de
ruimtelijke ordening en de regels op het gebied van het milieurecht. Bij het vak
‘Omgevingsrecht milieu’ staan de regels met betrekking tot de bescherming van de kwaliteit
van de fysieke leefomgeving van mens, plant en dier (milieurecht) centraal. In de loop der
jaren is een grote hoeveelheid regels op nationaal- en internationaal niveau vastgesteld. Het
milieurecht omvat alle regels die bepalen welke handelingen in de leefomgeving wel of niet
worden toegestaan met het oog op de bescherming van het milieu.
Week 1
In de cursus Omgevingsrecht milieu staan een aantal thema’s of deelgebieden centraal. In
de eerste week wordt aandacht besteed aan de algemene context van het omgevingsrecht.
Deze week wordt in hoofdlijnen een beeld geschetst van de verschillende deelgebieden van
het omgevingsrecht en de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. Een aantal van deze
deelgebieden komt in een latere week terug.
Week 2
In week 2 tot en met 4 staat de omgevingsvergunning uit de Wet algemene bepalingen
omgevingsrecht (Wabo) centraal. Als een burger of een onderneming een activiteit wil
verrichten zoals bijvoorbeeld het kappen van een boom, het bouwen van een huis of het
houden van dieren dient hij een omgevingsvergunning aan te vragen. In week 2 wordt nader
ingegaan op de kenmerken van de omgevingsvergunning. Je zult zien dat een burger of
ondernemer voor meerdere activiteiten maar één vergunning hoeft aan te vragen en er één
procedure doorlopen moet worden bij één bevoegd gezag.
Week 3
In deze staat de omgevingsvergunning voor de activiteit milieu centraal. Verreweg de
grootste bedreiging voor het milieu wordt gevormd door het bedrijfsleven. Hierbij kun je
denken aan activiteiten met afvalstoffen (afvalverwerker) of activiteiten waarbij de lucht
ernstig vervuild wordt (bijv. olieraffinaderij). Deze bedrijven dienen te voldoen aan de
algemene regels en bij uitzondering moeten ze ook een omgevingsvergunning milieu aan
vragen voordat ze activiteiten verrichten.
,Week 4
Deze week wordt het toetsingskader van de omgevingsvergunning milieu besproken.
Wanneer moet een aanvraag nu afgewezen worden? Deze week wordt een link gelegd met
het thema ‘luchtkwaliteit’. Hoe moet het bevoegd gezag omgaan met een aanvraag voor een
vergunning waarbij waaruit blijkt dat de luchtkwaliteit aangetast wordt?
Week 5, 6 en & 7
In deze weken staan de bijzondere thema’s uit het omgevingsrecht milieu centraal, te weten:
afvalstoffen, lozingen op oppervlaktewater (beek of rivier) en natuurbescherming. In de
bijzondere thema’s wordt aandacht besteed aan vier vragen: welke wet- en regelgeving is
van toepassing, hoe wordt de activiteit gereguleerd (heb ik een vergunning nodig?), welke
procedure moet doorlopen worden en wie is het bevoegd gezag?
, Werkcollege opdrachten
Week 1 - Algemene inleiding in de context van het omgevingsrecht
Inleiding
Het recht dat betrekking heeft op de ordening en bescherming van de fysieke leefomgeving
van de mens kan worden aangeduid als omgevingsrecht. Het fysieke leefmilieu is de
(natuurlijke) omgeving van mens, dier en plant. De overheid gebruikt het omgevingsrecht om
activiteiten die gevolgen hebben voor het leefmilieu te reguleren. Zo kan de overheid een
omgevingsvergunning voor de activiteit milieu voor de uitbreiding van een skibaan verlenen
of juist niet of kan een watervergunning verlenen voor het lozen van opgevangen hemelwater
of niet. Maar wie is het bevoegd gezag, op grond van welke regels is dat orgaan daartoe
bevoegd, wat is het toetsingskader en aan welke regels en beginselen moet dat orgaan zich
daarbij houden?
Om dat antwoord te kunnen vinden en te kunnen uitleggen heb je kennis nodig van
omgevingsrechtelijke begrippen en regels. Kennis van de verschillende deelgebieden en de
onderlinge samenhang daartussen (gelede normstelling) kan je helpen om het systeem van
het omgevingsrecht te begrijpen en de antwoorden op bestuursrechtelijke vragen te vinden. -
1. Het gaat altijd om belangenafwegingen maken.
2. Regels moeten zo worden gecreëerd dat we ervoor zijn (we moeten voorkomen)
3. Als je te ver gaat kom je uit bij strafrecht
Opdracht 1
In 2017 zijn er verkiezingen voor de Tweede Kamer in Nederland. De verkiezingen staan
onder meer in het teken van natuur en milieu.
Welke beginselen van omgevingsrecht zie je terug in de volgende plannen van partijen,
motiveer je antwoord.
Beginselen overlappen elkaar, je kan vaak alles noemen
Je moet de beginselen kennen
De beginselen:
- Preventief: weet je wel wat de gevolgen zijn en wil je deze voorkomen dan zit je
hierbij. Hierbij kun je denken aan het schoonmaken van auto’s. Hierdoor zijn er
minder milieu gevolgen. je weet wat de gevolgen zijn en je wil voorkomen.
- Voorzorgbeginsel: artikel 195 werkingsverdrag (Europese regels). Dit houdt in:
als je niet zeker weet wat de gevolgen zijn van een handeling (activiteit) dan
moet je die handeling zo streng mogelijk reguleren. dit houdt in: als een bedrijf
een gifstof op de markt brengt en uit onderzoek is nog niet gebleken wat de
gevolgen zijn, dan wordt het ingedeeld in de strengste categorie. Bij twijfel, zo
streng mogelijk reguleren. bij een twijfel over een afvalstof dan val je hier ook
onder. je weet niet wat de gevolgen zijn. Je neemt het zekere voor het
onzekere.
- Bestrijding aan de bron: zijn er gevolgen, maar kun je ze niet voorkomen. Je
moet de gevolgen aanpakken bij de bron. Je maakt je auto schoner, en de
gevolgen die hierna nog kunnen bestaan, pak je bij de bron aan. er zijn
gevolgen.
- Stand-still beginselen voorbeeld: in een rivier zit 3 ….. zink. Volgens de
regelgeving mag hier meer in zitten, namelijk 9. De ruimte tussen 3 en 9 mag je
niet opvullen. De onderste norm, wordt de nieuwe norm. Je handhaaft de
huidige milieu kwaliteit. Niet de regelgeving, maar de norm wordt aangepast.
Waarom viezer maken dan nodig. Komt voor bij lucht en water.
- De vervuiler betaald de vervuiler betaald (de koper van een product).
Iris Jorna
K4
,Omgevingsrecht – Milieu
Inleiding
Een groot deel van onze afgestudeerde hbo-juristen is werkzaam in het omgevingsrecht. Ze
zijn werkzaam bij de overheid als vergunningverlener, beleidsmedewerker of medewerker
handhaving. Ze verrichten werkzaamheden zoals het verlenen van omgevingsvergunningen,
het maken van beleid op het gebied van duurzame energie of het inspecteren van bedrijven.
Een steeds groter aantal afgestudeerden besluit te gaan werken bij een adviesbureau. Als
adviseur op het gebied van het omgevingsrecht kun je burgers maar ook bedrijven helpen
met allerlei vragen op het gebied van het omgevingsrecht. Bijvoorbeeld de vraag: aan welke
regels moet ik mijn bedrijf voldoen of moet ik een vergunning aanvragen voordat ik kan
uitbreiden? De grotere bedrijven kiezen er regelmatig voor om zelf een jurist met een
expertise op het gebied van het omgevingsrecht in dienst te nemen omdat de belangen groot
zijn. Indien de gewenste vergunning niet verleend wordt voor de uitbreiding of als het bedrijf
de regels niet goed naleeft kan dat veel geld kosten. Kennis van het omgevingsrecht is
noodzakelijk om binnen de leefomgeving activiteiten te kunnen ontplooien.
In het omgevingsrecht wordt onderscheid gemaakt tussen de regels op het gebied van de
ruimtelijke ordening en de regels op het gebied van het milieurecht. Bij het vak
‘Omgevingsrecht milieu’ staan de regels met betrekking tot de bescherming van de kwaliteit
van de fysieke leefomgeving van mens, plant en dier (milieurecht) centraal. In de loop der
jaren is een grote hoeveelheid regels op nationaal- en internationaal niveau vastgesteld. Het
milieurecht omvat alle regels die bepalen welke handelingen in de leefomgeving wel of niet
worden toegestaan met het oog op de bescherming van het milieu.
Week 1
In de cursus Omgevingsrecht milieu staan een aantal thema’s of deelgebieden centraal. In
de eerste week wordt aandacht besteed aan de algemene context van het omgevingsrecht.
Deze week wordt in hoofdlijnen een beeld geschetst van de verschillende deelgebieden van
het omgevingsrecht en de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. Een aantal van deze
deelgebieden komt in een latere week terug.
Week 2
In week 2 tot en met 4 staat de omgevingsvergunning uit de Wet algemene bepalingen
omgevingsrecht (Wabo) centraal. Als een burger of een onderneming een activiteit wil
verrichten zoals bijvoorbeeld het kappen van een boom, het bouwen van een huis of het
houden van dieren dient hij een omgevingsvergunning aan te vragen. In week 2 wordt nader
ingegaan op de kenmerken van de omgevingsvergunning. Je zult zien dat een burger of
ondernemer voor meerdere activiteiten maar één vergunning hoeft aan te vragen en er één
procedure doorlopen moet worden bij één bevoegd gezag.
Week 3
In deze staat de omgevingsvergunning voor de activiteit milieu centraal. Verreweg de
grootste bedreiging voor het milieu wordt gevormd door het bedrijfsleven. Hierbij kun je
denken aan activiteiten met afvalstoffen (afvalverwerker) of activiteiten waarbij de lucht
ernstig vervuild wordt (bijv. olieraffinaderij). Deze bedrijven dienen te voldoen aan de
algemene regels en bij uitzondering moeten ze ook een omgevingsvergunning milieu aan
vragen voordat ze activiteiten verrichten.
,Week 4
Deze week wordt het toetsingskader van de omgevingsvergunning milieu besproken.
Wanneer moet een aanvraag nu afgewezen worden? Deze week wordt een link gelegd met
het thema ‘luchtkwaliteit’. Hoe moet het bevoegd gezag omgaan met een aanvraag voor een
vergunning waarbij waaruit blijkt dat de luchtkwaliteit aangetast wordt?
Week 5, 6 en & 7
In deze weken staan de bijzondere thema’s uit het omgevingsrecht milieu centraal, te weten:
afvalstoffen, lozingen op oppervlaktewater (beek of rivier) en natuurbescherming. In de
bijzondere thema’s wordt aandacht besteed aan vier vragen: welke wet- en regelgeving is
van toepassing, hoe wordt de activiteit gereguleerd (heb ik een vergunning nodig?), welke
procedure moet doorlopen worden en wie is het bevoegd gezag?
, Werkcollege opdrachten
Week 1 - Algemene inleiding in de context van het omgevingsrecht
Inleiding
Het recht dat betrekking heeft op de ordening en bescherming van de fysieke leefomgeving
van de mens kan worden aangeduid als omgevingsrecht. Het fysieke leefmilieu is de
(natuurlijke) omgeving van mens, dier en plant. De overheid gebruikt het omgevingsrecht om
activiteiten die gevolgen hebben voor het leefmilieu te reguleren. Zo kan de overheid een
omgevingsvergunning voor de activiteit milieu voor de uitbreiding van een skibaan verlenen
of juist niet of kan een watervergunning verlenen voor het lozen van opgevangen hemelwater
of niet. Maar wie is het bevoegd gezag, op grond van welke regels is dat orgaan daartoe
bevoegd, wat is het toetsingskader en aan welke regels en beginselen moet dat orgaan zich
daarbij houden?
Om dat antwoord te kunnen vinden en te kunnen uitleggen heb je kennis nodig van
omgevingsrechtelijke begrippen en regels. Kennis van de verschillende deelgebieden en de
onderlinge samenhang daartussen (gelede normstelling) kan je helpen om het systeem van
het omgevingsrecht te begrijpen en de antwoorden op bestuursrechtelijke vragen te vinden. -
1. Het gaat altijd om belangenafwegingen maken.
2. Regels moeten zo worden gecreëerd dat we ervoor zijn (we moeten voorkomen)
3. Als je te ver gaat kom je uit bij strafrecht
Opdracht 1
In 2017 zijn er verkiezingen voor de Tweede Kamer in Nederland. De verkiezingen staan
onder meer in het teken van natuur en milieu.
Welke beginselen van omgevingsrecht zie je terug in de volgende plannen van partijen,
motiveer je antwoord.
Beginselen overlappen elkaar, je kan vaak alles noemen
Je moet de beginselen kennen
De beginselen:
- Preventief: weet je wel wat de gevolgen zijn en wil je deze voorkomen dan zit je
hierbij. Hierbij kun je denken aan het schoonmaken van auto’s. Hierdoor zijn er
minder milieu gevolgen. je weet wat de gevolgen zijn en je wil voorkomen.
- Voorzorgbeginsel: artikel 195 werkingsverdrag (Europese regels). Dit houdt in:
als je niet zeker weet wat de gevolgen zijn van een handeling (activiteit) dan
moet je die handeling zo streng mogelijk reguleren. dit houdt in: als een bedrijf
een gifstof op de markt brengt en uit onderzoek is nog niet gebleken wat de
gevolgen zijn, dan wordt het ingedeeld in de strengste categorie. Bij twijfel, zo
streng mogelijk reguleren. bij een twijfel over een afvalstof dan val je hier ook
onder. je weet niet wat de gevolgen zijn. Je neemt het zekere voor het
onzekere.
- Bestrijding aan de bron: zijn er gevolgen, maar kun je ze niet voorkomen. Je
moet de gevolgen aanpakken bij de bron. Je maakt je auto schoner, en de
gevolgen die hierna nog kunnen bestaan, pak je bij de bron aan. er zijn
gevolgen.
- Stand-still beginselen voorbeeld: in een rivier zit 3 ….. zink. Volgens de
regelgeving mag hier meer in zitten, namelijk 9. De ruimte tussen 3 en 9 mag je
niet opvullen. De onderste norm, wordt de nieuwe norm. Je handhaaft de
huidige milieu kwaliteit. Niet de regelgeving, maar de norm wordt aangepast.
Waarom viezer maken dan nodig. Komt voor bij lucht en water.
- De vervuiler betaald de vervuiler betaald (de koper van een product).
