Onderdeel 1 medische anamnese
1. Uitleggen wat medische anamnese inhoudt, en waarom de medische anamnese een essenteel onderdeel is van de anamnese
in het kader van mondzorg.
De ouderen worden een steeds groter deel van de bevolking, waardoor er meer ziekte zal zijn en meer hun
natuurlijke dentte zullen behouden.
o Tijdens de behandeling moet de tandarts hier rekening mee houden.
Door de toename in medische kennis zullen mensen met een levensbedreigende ziekte het overleven.
Het lijden aan een systemische ziekte/geneesmiddel gebruik kan de mondgezondheid beïnvloeden en de kans
op complicates tjdens de behandeling vergroten.
o De tandarts moet een medisch gecompromiteerde patint herkennen en adequaat behandelen.
o De aandoeningen en ziektes aan het licht brengen moet de anamnese doen:
1. Voorafgaande aan een tandheelkundige behandeling medische zorg noodzakelijk is.
2. Het risico op medische complicates tjdens de behandeling verhoogd is en aanpassingen aan het
behandelplan noodzakelijk zijn.
3. Orale verschijnselen optreden
4. Medische behandeling efecten op de mondgezondheid kan hebben.
5. Achterwege gelaten van behandeling kan het ziektebeeld verergeren.
6. Sommige behandelingen minder kans van slagen hebben.
7. Acute situates kunnen optreden.
C22: schrifelijke medische anamnese het stellen van routnevragen rond de gezondheidstoestand van de
patint.
o Belangrijk is dat er aan de patint verteld wordt waarom de anamnese afgenomen worden
medewerking van patint is nodig.
o Daarna algemene vragen: Burgerservicenummer, geboortedatum, geslacht, beroep, naam en
telefoonnummer van de huisarts en evt. medische specialisten.
o Ook moet er toestemming gevraagd worden om medische gegevens bij huisarts/specialist op te
vragen als het nodig is.
o Hierna wordt de specifeke anamnese afgelegd. Elk antwoord moet ja of nee zijn. bij ja kan je door
vragen.
Een anamnese kan mondeling of schrifelijk afgenomen worden.
o Bij mondeling kan de tandarts de patint tjdens het antwoorden observeren. Zo kan er gekeken
worden hoe er op de vragen gereageerd wordt en of de patint het begrijpt.
o Bij de vragenlijst is de kans kleiner dat de tandarts een vraag vergeet te stellen.
Door elke keer dezelfde vragenlijst te gebruiken, kan de tandarts oefenen in het
onderkennen van medische items die voor de behandeling relevant zijn.
De vragenlijst kan thuis of in de wachtkamer ingevuld worden. Zo bespaard de tandarts tjd
en kan de patint de items goed overdenken.
Ook kan de informate doelmatg vastleggen en bewijs verschaf dat de juiste navraag heef
plaatsgevonden.
Veel praktjken hebben een elektronisch patintendossier.
De anamnese moet regelmatg uitgevoerd worden. Als er nieuwe gegevens bij komen moeten deze worden
bijgevoegd.
o Wanneer er een invasieve ingreep of het voorschrijven van geneesmiddelen door de tandarts, moet
de anamnese opnieuw worden afgenomen.
De afname van de anamnese heef ook beperkingen.
o Sommige mensen hebben niet het idee dat hui aandoening ernstge gevolgen kan hebben of dat ze
met een virus besmet zijn.
o Ook overschaten ze de ernst van aandoeningen. Bij navraag naar allergiein komen er veel positeve
antwoorden, doordat patinten normale ontstekingsverschijnselen, niet-immunologische
nevenbijwerkingen van geneesmiddelen, een injectetechnisch falen of een chemische huidirritate
ten onrechte aan allergie toeschrijven.
o Patinten met een beperkte kennis van de Nsederlandse taal kunnen problemen hebben met het
beschrijven van hun medische voorgeschiedenis. Een vragenlijst in verschillende talen kan hierbij een
oplossing zijn.
o Ook culturele verschillen kunnen taboes op het hebben van verschillende ziektes hebben.
Sinds 2011 moeten het personeel dat in de dagelijkse praktjk te maken heef met het beoordelen,
voorschrijven, ter hand stellen, bewaken en/of toedienen van medicate, de richtlijn overdracht van
medicategegevens van kracht geworden.
o Hierin staat dat er bij elk voorschrijfmoment een actueel medicateoverzicht moet zijn.
1
, o Medicateoverzicht is de registrate per patint van alle geneesmiddelen en relevante gegevens over
het gebruik daarvan in een periode van ten minste 3 maanden voorafgaande aan het moment en
gebruik van dat medicateoverzicht.
Lichamelijke gegevens: sommige lichamelijke verschijnselen kunnen aanwezigheid van ziekte aanduiden.
o Een lichamelijk onderzoek kan ook ziekte beelden achterhalen die tjdens de anamnese niet naar
voren gekomen waren.
o De nadruk ligt op het hoofd-halsgebied. De punten die worden geïnspecteerd worden bepaald door
de anamnese en de opvallende afwijkende lichaamskenmerken.
1. Algemene condite: lichaamshouding, gelaatsuitdrukking en lichaamsgewicht.
a. Een vermindere algemene condite is zichbaar aan een vermoeide houding, traag handelen en
trage spraak. Ook kunnen patinten plagen over vermoeidheid en malaise.
b. De lichaamshouding kan worden beïnvloed door pijn, functebeperkingvan gewichten of een
wervelkolomafwijking.
c. Ernstge vermagering kan komen door anorexiia of HIV.
2. Huid: vochtgheidsgraad, kleur en aanwezigheid van afwijkingen (zwellingen, litekens,
bloeduitstortngen).
a. Exitreem droge huid: mensen met nierziekte/huidziekten.
b. Bleekheid: dreigend fauwvallen/aanwezigheid van anemie. Een blauwpaarse kleur kan komen
door hart- en longziekten.
c. Geelzucht: infecteuze hepatts, chronische leverziekte besmetng/verminderde
bloedstolling zijn een risico.
d. Gele zwellingen (Xanthomen): zijn vaak bij mensen met hoge cholesterol en dus meer kans op
hart- en vaatziekten (rond de gewrichten).
3. Ogen: oogstand, oogbol en ooglid controleren op kleur, vorm, zwelling en infecte.
a. Afwijkende oogstand kan zijn door het syndroom van down.
b. Uitpuilende ogen kunnen komen door hyperthyreoïdie.
c. Verkleuringen van het oogwit kunnen op leverziektes duiden. Gele verdikkingen rond de
oogleden kunnen komen door hypercholesterolemie. Bij mensen jonger dan 50 jaar kan dit
lijden tot een wite ring ronde de iris.
4. Oren: oorstand, groote, vorm en aanwezigheid van zwellingen.
a. Mensen met aangeboren syndromen hebben kleine, misvormde of een afwijkende stand van
de oren. Bij deze mensen kunnen er ook afwijkingen in de dentte optreden.
b. Bij anatomische nierafwijkingen zit er een exitra huidfapje aan het oor.
c. Bij een overmatge producte van het groeihormoon kunnen hele grote oren ontstaat, die door
groeien tjdens de volwassenheid.
5. Keel: keelslijmvlies inspecteren op kleur en aanwezigheid van beslag of ontstekingsvocht.
Uitgeademde lucht kan beoordeeld worden op halitose.
a. Een keelontsteking en ontstoken keelamandelen kan halitose veroorzaken. er zit dan wit
beslag op de amandelen. Ook zal de patint keelpijn hebben.
b. Halitose kan ook ontstaan bij het gebruik van bepaalde geneesmiddelen. Bij sommige lever- en
nieraandoeningen stofwisselingsproducten produceert die halitose veroorzaken.
6. Hals: symmetrie en zwellingen.
a. Regionale lymfeklieren in de hals kunnen gezwollen en pijnlijk zijn bij infecteziekten.
b. Een vergrotng van de schilklier kan gepaard gaan me teen functestoornis van dit orgaan.
7. Ademhaling: ademfrequente, ademhaling controleren op ritme, gebruik van
hulpademhalingsspieren en geluiden.
a. Tellen van de ademhaling geef een goede indicate voor de mate van kortademigheid. Gezond
persoon heef een ademfrequente van 12xi per minuut.
b. Versnelde ademhaling: hyperventlate.
c. Kortademige patinten (longefyseem) kunnen alleen korte zinnen praten en moeten daarna
weer ademhalen. Ook gaan kortademigheidsklachten ook vaak gepaard met piepend geluid
tjdens de ademhaling (astma).
d. Bij het gebruik van hulpademhalingsspieren in de hals en schouders wijst op toegenomen
ademarbeid.
8. Hartslag en bloeddruk: palpate van de a. radialis in de pols of a. carots in de hals kan de
hartfrequente en regelmatgheid ervan worden onderzocht. Bloeddruk kan gemeten worden
a. Patinten die onwel worden vaststellen van de hartfrequente. Een normale hartslag is 60-
80xi per minuut in een regelmatg ritme.
b. Vertraagde pols: vasovagale collaps en een snelle pols: anafylactsche shock. Een
onregelmatge polsslag kan voorkomen bij hartritmestoornissen.
2
1. Uitleggen wat medische anamnese inhoudt, en waarom de medische anamnese een essenteel onderdeel is van de anamnese
in het kader van mondzorg.
De ouderen worden een steeds groter deel van de bevolking, waardoor er meer ziekte zal zijn en meer hun
natuurlijke dentte zullen behouden.
o Tijdens de behandeling moet de tandarts hier rekening mee houden.
Door de toename in medische kennis zullen mensen met een levensbedreigende ziekte het overleven.
Het lijden aan een systemische ziekte/geneesmiddel gebruik kan de mondgezondheid beïnvloeden en de kans
op complicates tjdens de behandeling vergroten.
o De tandarts moet een medisch gecompromiteerde patint herkennen en adequaat behandelen.
o De aandoeningen en ziektes aan het licht brengen moet de anamnese doen:
1. Voorafgaande aan een tandheelkundige behandeling medische zorg noodzakelijk is.
2. Het risico op medische complicates tjdens de behandeling verhoogd is en aanpassingen aan het
behandelplan noodzakelijk zijn.
3. Orale verschijnselen optreden
4. Medische behandeling efecten op de mondgezondheid kan hebben.
5. Achterwege gelaten van behandeling kan het ziektebeeld verergeren.
6. Sommige behandelingen minder kans van slagen hebben.
7. Acute situates kunnen optreden.
C22: schrifelijke medische anamnese het stellen van routnevragen rond de gezondheidstoestand van de
patint.
o Belangrijk is dat er aan de patint verteld wordt waarom de anamnese afgenomen worden
medewerking van patint is nodig.
o Daarna algemene vragen: Burgerservicenummer, geboortedatum, geslacht, beroep, naam en
telefoonnummer van de huisarts en evt. medische specialisten.
o Ook moet er toestemming gevraagd worden om medische gegevens bij huisarts/specialist op te
vragen als het nodig is.
o Hierna wordt de specifeke anamnese afgelegd. Elk antwoord moet ja of nee zijn. bij ja kan je door
vragen.
Een anamnese kan mondeling of schrifelijk afgenomen worden.
o Bij mondeling kan de tandarts de patint tjdens het antwoorden observeren. Zo kan er gekeken
worden hoe er op de vragen gereageerd wordt en of de patint het begrijpt.
o Bij de vragenlijst is de kans kleiner dat de tandarts een vraag vergeet te stellen.
Door elke keer dezelfde vragenlijst te gebruiken, kan de tandarts oefenen in het
onderkennen van medische items die voor de behandeling relevant zijn.
De vragenlijst kan thuis of in de wachtkamer ingevuld worden. Zo bespaard de tandarts tjd
en kan de patint de items goed overdenken.
Ook kan de informate doelmatg vastleggen en bewijs verschaf dat de juiste navraag heef
plaatsgevonden.
Veel praktjken hebben een elektronisch patintendossier.
De anamnese moet regelmatg uitgevoerd worden. Als er nieuwe gegevens bij komen moeten deze worden
bijgevoegd.
o Wanneer er een invasieve ingreep of het voorschrijven van geneesmiddelen door de tandarts, moet
de anamnese opnieuw worden afgenomen.
De afname van de anamnese heef ook beperkingen.
o Sommige mensen hebben niet het idee dat hui aandoening ernstge gevolgen kan hebben of dat ze
met een virus besmet zijn.
o Ook overschaten ze de ernst van aandoeningen. Bij navraag naar allergiein komen er veel positeve
antwoorden, doordat patinten normale ontstekingsverschijnselen, niet-immunologische
nevenbijwerkingen van geneesmiddelen, een injectetechnisch falen of een chemische huidirritate
ten onrechte aan allergie toeschrijven.
o Patinten met een beperkte kennis van de Nsederlandse taal kunnen problemen hebben met het
beschrijven van hun medische voorgeschiedenis. Een vragenlijst in verschillende talen kan hierbij een
oplossing zijn.
o Ook culturele verschillen kunnen taboes op het hebben van verschillende ziektes hebben.
Sinds 2011 moeten het personeel dat in de dagelijkse praktjk te maken heef met het beoordelen,
voorschrijven, ter hand stellen, bewaken en/of toedienen van medicate, de richtlijn overdracht van
medicategegevens van kracht geworden.
o Hierin staat dat er bij elk voorschrijfmoment een actueel medicateoverzicht moet zijn.
1
, o Medicateoverzicht is de registrate per patint van alle geneesmiddelen en relevante gegevens over
het gebruik daarvan in een periode van ten minste 3 maanden voorafgaande aan het moment en
gebruik van dat medicateoverzicht.
Lichamelijke gegevens: sommige lichamelijke verschijnselen kunnen aanwezigheid van ziekte aanduiden.
o Een lichamelijk onderzoek kan ook ziekte beelden achterhalen die tjdens de anamnese niet naar
voren gekomen waren.
o De nadruk ligt op het hoofd-halsgebied. De punten die worden geïnspecteerd worden bepaald door
de anamnese en de opvallende afwijkende lichaamskenmerken.
1. Algemene condite: lichaamshouding, gelaatsuitdrukking en lichaamsgewicht.
a. Een vermindere algemene condite is zichbaar aan een vermoeide houding, traag handelen en
trage spraak. Ook kunnen patinten plagen over vermoeidheid en malaise.
b. De lichaamshouding kan worden beïnvloed door pijn, functebeperkingvan gewichten of een
wervelkolomafwijking.
c. Ernstge vermagering kan komen door anorexiia of HIV.
2. Huid: vochtgheidsgraad, kleur en aanwezigheid van afwijkingen (zwellingen, litekens,
bloeduitstortngen).
a. Exitreem droge huid: mensen met nierziekte/huidziekten.
b. Bleekheid: dreigend fauwvallen/aanwezigheid van anemie. Een blauwpaarse kleur kan komen
door hart- en longziekten.
c. Geelzucht: infecteuze hepatts, chronische leverziekte besmetng/verminderde
bloedstolling zijn een risico.
d. Gele zwellingen (Xanthomen): zijn vaak bij mensen met hoge cholesterol en dus meer kans op
hart- en vaatziekten (rond de gewrichten).
3. Ogen: oogstand, oogbol en ooglid controleren op kleur, vorm, zwelling en infecte.
a. Afwijkende oogstand kan zijn door het syndroom van down.
b. Uitpuilende ogen kunnen komen door hyperthyreoïdie.
c. Verkleuringen van het oogwit kunnen op leverziektes duiden. Gele verdikkingen rond de
oogleden kunnen komen door hypercholesterolemie. Bij mensen jonger dan 50 jaar kan dit
lijden tot een wite ring ronde de iris.
4. Oren: oorstand, groote, vorm en aanwezigheid van zwellingen.
a. Mensen met aangeboren syndromen hebben kleine, misvormde of een afwijkende stand van
de oren. Bij deze mensen kunnen er ook afwijkingen in de dentte optreden.
b. Bij anatomische nierafwijkingen zit er een exitra huidfapje aan het oor.
c. Bij een overmatge producte van het groeihormoon kunnen hele grote oren ontstaat, die door
groeien tjdens de volwassenheid.
5. Keel: keelslijmvlies inspecteren op kleur en aanwezigheid van beslag of ontstekingsvocht.
Uitgeademde lucht kan beoordeeld worden op halitose.
a. Een keelontsteking en ontstoken keelamandelen kan halitose veroorzaken. er zit dan wit
beslag op de amandelen. Ook zal de patint keelpijn hebben.
b. Halitose kan ook ontstaan bij het gebruik van bepaalde geneesmiddelen. Bij sommige lever- en
nieraandoeningen stofwisselingsproducten produceert die halitose veroorzaken.
6. Hals: symmetrie en zwellingen.
a. Regionale lymfeklieren in de hals kunnen gezwollen en pijnlijk zijn bij infecteziekten.
b. Een vergrotng van de schilklier kan gepaard gaan me teen functestoornis van dit orgaan.
7. Ademhaling: ademfrequente, ademhaling controleren op ritme, gebruik van
hulpademhalingsspieren en geluiden.
a. Tellen van de ademhaling geef een goede indicate voor de mate van kortademigheid. Gezond
persoon heef een ademfrequente van 12xi per minuut.
b. Versnelde ademhaling: hyperventlate.
c. Kortademige patinten (longefyseem) kunnen alleen korte zinnen praten en moeten daarna
weer ademhalen. Ook gaan kortademigheidsklachten ook vaak gepaard met piepend geluid
tjdens de ademhaling (astma).
d. Bij het gebruik van hulpademhalingsspieren in de hals en schouders wijst op toegenomen
ademarbeid.
8. Hartslag en bloeddruk: palpate van de a. radialis in de pols of a. carots in de hals kan de
hartfrequente en regelmatgheid ervan worden onderzocht. Bloeddruk kan gemeten worden
a. Patinten die onwel worden vaststellen van de hartfrequente. Een normale hartslag is 60-
80xi per minuut in een regelmatg ritme.
b. Vertraagde pols: vasovagale collaps en een snelle pols: anafylactsche shock. Een
onregelmatge polsslag kan voorkomen bij hartritmestoornissen.
2
