Hoofdstuk 11
Zorgvragers met aandoeningen aan het bloed
Anatomie en fysiologie
Functies bloed
Functies van bloed:
• Centrale verwarming en zorgt voor constante lichaamstemperatuur & zuurgraad (Ph)
• Vervoer van zuurstof en kooldioxide door het lichaam
• Herkenbaar en onschadelijk maken schadelijke stoffen en ziekteverwekkers (afweer)
Stolling
*Verspreiding van hormonen door het lichaam en afvoeren van afvalstoffen
Bestanddelen van het bloed
Plasma: oplossing van zouten eiwitten, ongeveer de helft van het bloed (bloedeiwitten)
globuline Fibrinogeen
Verdediging van verkeerde stoffen in het bloed Zorgt voor de stolling van het bloed
Er kunnen antistoffen aan gebonden worden Er wordt een netwerk van fijne draadjes gelegd
Rode bloedlichaampjes
Rode bloedcellen
• Erytrocyten genoemd
• Vervoer van zuurstof naar weefsels
• Bevatten geen kern
• 25.000 miljard rode bloedlichaampjes
• Komen vaak in kleine groepjes voor her en der
• Soms sprake van anemie (vaak door ijzergebrek)
Witte bloedlichaampjes
• Leukocyten genoemd
• Kleurloos en doorzichtig
• Per kubieke millimeter 5000 tot 10.000
Witte bloedcellen
• Tegen ziektekiemen en infecties
• Kunnen van vorm veranderen
• Kunnen door een bloedvatwand heen dringen en op zoek gaan naar ziektekiemen
Drie soorten witte bloedcellen
• Granulocyten (korrels (granulae) in de cel)
• Monocyten (grote onregelmatige kern)
• Lymfocyten (grote ronde kern)
, Bloedplaatjes
• Trombocyten genoemd
• Bloedstolling
• Per kubieke millimeter ongeveer 200.000 bloedplaatjes
• Verschillende vormen, plat of kogelvormig
Rode beenmerg
• In platte beenderen (bekken, borstbeen)
• Functie bij aanmaak bloed
• Rode & witte bloedcellen en bloedplaatjes gemaakt
De Milt
De milt is een bloedrijk, ovaalvormig orgaan dat links achter de maag ligt, vlak onder het middenrif.
Het speelt een rol bij de bloedsamenstelling en vormt daarmee een onderdeel van de bloedsomloop.
Milt = Buffervoorraad bloed
Rode bloedlichaampjes
- Afgebroken
Witte bloedlichaampjes
- Aangemaakt
Anemie
Er is een tekort aan erytrocyten en- of aan hemoglobine (HB)
Wat is en doet hemoglobine?
Hemoglobine - afgekort ‘Hb’ - is een eiwit in je bloed dat zuurstof van je longen naar de rest van je
lichaam vervoert. Tegelijkertijd voert het de afvalstof koolstofdioxide (CO2) af van je bloedbanen naar je
longen waarna je het uitademt.
In elke rode bloedcel zitten ongeveer 270 miljoen Hb-moleculen die zorgen voor de rode kleur van je
bloed.
Normaalwaarde
Een normaal hemoglobinegehalte ligt bij mannen tussen de 8,5 en 11 millimolen per liter en bij vrouwen
tussen de 7,5 en 10 millimolen per liter. Bij zwangere vrouwen mag de waarde na 30 tot 32 weken
zwangerschap 6,3 millimolen per liter zijn.
Zorgvragers met aandoeningen aan het bloed
Anatomie en fysiologie
Functies bloed
Functies van bloed:
• Centrale verwarming en zorgt voor constante lichaamstemperatuur & zuurgraad (Ph)
• Vervoer van zuurstof en kooldioxide door het lichaam
• Herkenbaar en onschadelijk maken schadelijke stoffen en ziekteverwekkers (afweer)
Stolling
*Verspreiding van hormonen door het lichaam en afvoeren van afvalstoffen
Bestanddelen van het bloed
Plasma: oplossing van zouten eiwitten, ongeveer de helft van het bloed (bloedeiwitten)
globuline Fibrinogeen
Verdediging van verkeerde stoffen in het bloed Zorgt voor de stolling van het bloed
Er kunnen antistoffen aan gebonden worden Er wordt een netwerk van fijne draadjes gelegd
Rode bloedlichaampjes
Rode bloedcellen
• Erytrocyten genoemd
• Vervoer van zuurstof naar weefsels
• Bevatten geen kern
• 25.000 miljard rode bloedlichaampjes
• Komen vaak in kleine groepjes voor her en der
• Soms sprake van anemie (vaak door ijzergebrek)
Witte bloedlichaampjes
• Leukocyten genoemd
• Kleurloos en doorzichtig
• Per kubieke millimeter 5000 tot 10.000
Witte bloedcellen
• Tegen ziektekiemen en infecties
• Kunnen van vorm veranderen
• Kunnen door een bloedvatwand heen dringen en op zoek gaan naar ziektekiemen
Drie soorten witte bloedcellen
• Granulocyten (korrels (granulae) in de cel)
• Monocyten (grote onregelmatige kern)
• Lymfocyten (grote ronde kern)
, Bloedplaatjes
• Trombocyten genoemd
• Bloedstolling
• Per kubieke millimeter ongeveer 200.000 bloedplaatjes
• Verschillende vormen, plat of kogelvormig
Rode beenmerg
• In platte beenderen (bekken, borstbeen)
• Functie bij aanmaak bloed
• Rode & witte bloedcellen en bloedplaatjes gemaakt
De Milt
De milt is een bloedrijk, ovaalvormig orgaan dat links achter de maag ligt, vlak onder het middenrif.
Het speelt een rol bij de bloedsamenstelling en vormt daarmee een onderdeel van de bloedsomloop.
Milt = Buffervoorraad bloed
Rode bloedlichaampjes
- Afgebroken
Witte bloedlichaampjes
- Aangemaakt
Anemie
Er is een tekort aan erytrocyten en- of aan hemoglobine (HB)
Wat is en doet hemoglobine?
Hemoglobine - afgekort ‘Hb’ - is een eiwit in je bloed dat zuurstof van je longen naar de rest van je
lichaam vervoert. Tegelijkertijd voert het de afvalstof koolstofdioxide (CO2) af van je bloedbanen naar je
longen waarna je het uitademt.
In elke rode bloedcel zitten ongeveer 270 miljoen Hb-moleculen die zorgen voor de rode kleur van je
bloed.
Normaalwaarde
Een normaal hemoglobinegehalte ligt bij mannen tussen de 8,5 en 11 millimolen per liter en bij vrouwen
tussen de 7,5 en 10 millimolen per liter. Bij zwangere vrouwen mag de waarde na 30 tot 32 weken
zwangerschap 6,3 millimolen per liter zijn.
