Duitsland in Europa
1. Het einde van het Duitse keizerrijk
1914: Wilhelm II
Duitse keizerrijk neemt deel aan de eerste wereldoorlog
Verwachting = korte snelle oorlog die gewonnen gaat worden -> Blitzkrieg
Realiteit = uitzichtloze loopgravenoorlog met veel slachtoffers -> Sitzkrieg
1918: oorlog verloopt niet goed voor Duitsland
- Geallieerde zeeblokkade zorgt voor voedselschaarste
- Duitsland verliest terrein. VS eisen democratische hervormingen voordat
ze aan vredesonderhandelingen beginnen
1918 oktober: Keizer Wilhelm II stelt een nieuwe regering aan die aan
vredesonderhandelingen moeten starten
- Ondanks de vredesonderhandelingen moet de Duitse vloot ten aanval
trekken tegen de Britse vloot
- Duitse matrozen weigeren: begin van een opstand
Er vormt een nieuwe sociaaldemocratische regering
- Keizer Wilhelm II treed af en Duitsland wordt een Republiek
11 november 1918: wapenstilstand getekend door de nieuwe regering
2. Wankelende democratie
Sociaaldemocratische regering wil na de wapenstilstand een parlementaire
democratie opbouwen
- Er is vertrouwen nodig van de bevolking, maar er is veel onrust in
Duitsland na de wapenstilstand
Communistische KPD wil, net als in de Sovjet- Unie een communistische staat
zonder parlement en politieke partijen
- Proberen macht te grijpen in Berlijn
- Opstand mislukt, maar sociaaldemocratische regering verhuist naar
Weimar: Republiek van Weimar
Andere groepen die niet blij zijn met de parlementaire democratie
- Oude conservatieve elite wil terug naar de tijden van het keizerrijk,
Minder macht voor de politieke partijen
Meer macht voor de elite
- Extreemrechtse nationalistische groepen zijn teleurgesteld door de
wapenstilstand
De nieuwe regering heeft Duitsland verraden door zich over te geven
- Dolkstootlegende: complottheorie
Duitse leger had Eerste Wereldoorlog kunnen winnen, maar het is
verraden door de sociaaldemocratische regering, die de wapenstilstand
tekende.
3. Hoge herstelbetalingen
Na eerste wereldoorlog volg Vrede van Versailles (1919)
, Belangrijkste bepalingen
- Duitsland is schuldig voor het uitbreken van de eerste wereldoorlog
- Duitsland moet grote herstelbetalingen betalen
- Duitsland moet grondgebied en koloniën afstaan
- Duitsland mag slechts een klein leger hebben
Veel Duitsers voelen zich vernederd door deze bepalingen
Duitse economie lijdt onder herstelbetalingen en verlies van grondstofrijke
gebieden
- 1923: achterstand in betalingen
Frankrijk en België bezetten Ruhrgebied
Staking Duitse arbeiders in Ruhrgebied
Duitse regering drukt geld bij om lonen door te betalen
- Hyperinflatie
1924: Dawesplan
- Herstelbetalingen koppelen aan draagkracht van de Duitse economie
- Verstrekken van leningen aan Duitsland
1924-1929: economisch herstel zorgt voor een periode van stabiliteit in
Duitsland
- Weinig regeringswisselingen
- Groei van de economie
- Culturele bloei
Buitenlandse betrekkingen worden beter door verzoeningspolitiek met Frankrijk:
- Duitsland accepteert de grenzen met Frankrijk en België die in Vrede van
Versailles waren bepaald
- Duitsland treedt toe tot de Volkenbond
4. De beloften van Hitler
1929: Beurskrach op Wall Street leidt de economische wereldcrisis in
- Internationale handel valt stil
- VS willen geleend geld van Dawesplan terug
Duitsland wordt extra hard getroffen door de economische wereldcrisis
Gevolg van de economische crisis veel regeringswisselingen in Duitsland
Democratische regering van Weimar vindt geen oplossing
- Vertrouwen in de parlementaire economie verdwijnt
- Antidemocratische partijen NSDAP (nationaalsocialisme) en KPD
(communisme) krijgen steeds meer aanhangers
NSDAP groeit uit tot een massapartij
- Vermogen van Hitler om grote groepen mensen toe te spreken
- Massaal en doeltreffend gebruik van propaganda
- Machtsvertoning van de SA, een paramilitaire ‘knokploeg’
Beloften van Hitler
- Herstel van de economische crisis
- Verwerping van het Verdrag van Versailles
- Een stabiele regering door middel van sterk leiderschap
1. Het einde van het Duitse keizerrijk
1914: Wilhelm II
Duitse keizerrijk neemt deel aan de eerste wereldoorlog
Verwachting = korte snelle oorlog die gewonnen gaat worden -> Blitzkrieg
Realiteit = uitzichtloze loopgravenoorlog met veel slachtoffers -> Sitzkrieg
1918: oorlog verloopt niet goed voor Duitsland
- Geallieerde zeeblokkade zorgt voor voedselschaarste
- Duitsland verliest terrein. VS eisen democratische hervormingen voordat
ze aan vredesonderhandelingen beginnen
1918 oktober: Keizer Wilhelm II stelt een nieuwe regering aan die aan
vredesonderhandelingen moeten starten
- Ondanks de vredesonderhandelingen moet de Duitse vloot ten aanval
trekken tegen de Britse vloot
- Duitse matrozen weigeren: begin van een opstand
Er vormt een nieuwe sociaaldemocratische regering
- Keizer Wilhelm II treed af en Duitsland wordt een Republiek
11 november 1918: wapenstilstand getekend door de nieuwe regering
2. Wankelende democratie
Sociaaldemocratische regering wil na de wapenstilstand een parlementaire
democratie opbouwen
- Er is vertrouwen nodig van de bevolking, maar er is veel onrust in
Duitsland na de wapenstilstand
Communistische KPD wil, net als in de Sovjet- Unie een communistische staat
zonder parlement en politieke partijen
- Proberen macht te grijpen in Berlijn
- Opstand mislukt, maar sociaaldemocratische regering verhuist naar
Weimar: Republiek van Weimar
Andere groepen die niet blij zijn met de parlementaire democratie
- Oude conservatieve elite wil terug naar de tijden van het keizerrijk,
Minder macht voor de politieke partijen
Meer macht voor de elite
- Extreemrechtse nationalistische groepen zijn teleurgesteld door de
wapenstilstand
De nieuwe regering heeft Duitsland verraden door zich over te geven
- Dolkstootlegende: complottheorie
Duitse leger had Eerste Wereldoorlog kunnen winnen, maar het is
verraden door de sociaaldemocratische regering, die de wapenstilstand
tekende.
3. Hoge herstelbetalingen
Na eerste wereldoorlog volg Vrede van Versailles (1919)
, Belangrijkste bepalingen
- Duitsland is schuldig voor het uitbreken van de eerste wereldoorlog
- Duitsland moet grote herstelbetalingen betalen
- Duitsland moet grondgebied en koloniën afstaan
- Duitsland mag slechts een klein leger hebben
Veel Duitsers voelen zich vernederd door deze bepalingen
Duitse economie lijdt onder herstelbetalingen en verlies van grondstofrijke
gebieden
- 1923: achterstand in betalingen
Frankrijk en België bezetten Ruhrgebied
Staking Duitse arbeiders in Ruhrgebied
Duitse regering drukt geld bij om lonen door te betalen
- Hyperinflatie
1924: Dawesplan
- Herstelbetalingen koppelen aan draagkracht van de Duitse economie
- Verstrekken van leningen aan Duitsland
1924-1929: economisch herstel zorgt voor een periode van stabiliteit in
Duitsland
- Weinig regeringswisselingen
- Groei van de economie
- Culturele bloei
Buitenlandse betrekkingen worden beter door verzoeningspolitiek met Frankrijk:
- Duitsland accepteert de grenzen met Frankrijk en België die in Vrede van
Versailles waren bepaald
- Duitsland treedt toe tot de Volkenbond
4. De beloften van Hitler
1929: Beurskrach op Wall Street leidt de economische wereldcrisis in
- Internationale handel valt stil
- VS willen geleend geld van Dawesplan terug
Duitsland wordt extra hard getroffen door de economische wereldcrisis
Gevolg van de economische crisis veel regeringswisselingen in Duitsland
Democratische regering van Weimar vindt geen oplossing
- Vertrouwen in de parlementaire economie verdwijnt
- Antidemocratische partijen NSDAP (nationaalsocialisme) en KPD
(communisme) krijgen steeds meer aanhangers
NSDAP groeit uit tot een massapartij
- Vermogen van Hitler om grote groepen mensen toe te spreken
- Massaal en doeltreffend gebruik van propaganda
- Machtsvertoning van de SA, een paramilitaire ‘knokploeg’
Beloften van Hitler
- Herstel van de economische crisis
- Verwerping van het Verdrag van Versailles
- Een stabiele regering door middel van sterk leiderschap
