Week 9
Behandeling van Osteoporose
Indicatie voor osteoporose behandeling: wanneer er een indicatie is
voor een DEXA-scan. Dit wordt bepaald door middel van de
risicotabel. Hier moeten > 4 punten voor gehaald worden. Dit is vaak
al het geval bij mensen boven de 50 jaar met een risicofractuur of
gebruik van prednison.
Bij wervelfracturen en heupfracturen: behandelindicaite wanneer T-
score lager is dan -1.
Overzicht van de osteoporose behandeling:
Plan ter behandeling:
- Calcium en vitamine D
- Lichaamsbeweging (hierbij gaat het vooral om bot belastende lichaamsbeweging: springen,
hardlopen, touwtjespringen of wandelen)
- Medicamenteuze behandeling
Twee typen:
Antiresorptiva Doel: Remming van de botresorptie
Voorbeelden: bisfosfonaten, oestrogenen,
SERMS en denosumab
Contra-indicaties: postmenopauzale leeftijd (>
50 jaar) geen oestrogeen voorschrijving
verhoogd risico op maligniteiten
, Nadeel: remming van osteoclasten, dus op den
duur ook remming van osteoblasten. (kleine
therapeutische window)
Bot-anabolica Doel: stimulatie van de botaanmaak
Voorbeelden: teriparatiden
Nadeel: hiermee stimuleer je ook een beetje de
botresorptie. De osteoblasten worden dus weer
gestimuleerd door de osteoclasten.
Aanpak van de osteoporotische behandeling:
Volgorde van medicatie uitleg
1. Bisfosfonaten Werking: binding aan bot op plaats van resorptie.
(antiresorptiva)
Indicaties:
- Eerstelijns middel wanneer behandeling van osteoporose
geïndiceerd is.
- Maximale therapie duur van 5 jaar
- Vanwege de kosten eerstelijnsgebruik
Toediening:
- Oraal 1x per week
- Hierbij: nuchter blijven en na inname ook nog een half uur
nuchter blijven
- Mogelijk: intraveneus 1x per jaar
Bijwerkingen:
- Gastro-intestinale klachten
- Botpijn
- Artralgie
- Myalgie
- Zeldzaam: osteonecrose van de kaak en atypische femur
fracturen (hogere kans bij een hogere dosis)
2. Denosumab Werking: monoklonaal antilichaam. Zelfde werking als de lichaamseigen
(antiresorptiva) stof OPG. Dit voorkomt dat RANK-L kan binden aan de RANK-receptor
waardoor het INHIBEREN van apoptose wordt OPGEHEVEN. Gevolg is dus
een osteoclast concentratie afname.
Indicaties:
- Ernstige last van bijwerkingen bij bisfosfonaten
- wanneer gebruik van een osteoporotisch middel > 5 jaar nodig is.
Behandeling van Osteoporose
Indicatie voor osteoporose behandeling: wanneer er een indicatie is
voor een DEXA-scan. Dit wordt bepaald door middel van de
risicotabel. Hier moeten > 4 punten voor gehaald worden. Dit is vaak
al het geval bij mensen boven de 50 jaar met een risicofractuur of
gebruik van prednison.
Bij wervelfracturen en heupfracturen: behandelindicaite wanneer T-
score lager is dan -1.
Overzicht van de osteoporose behandeling:
Plan ter behandeling:
- Calcium en vitamine D
- Lichaamsbeweging (hierbij gaat het vooral om bot belastende lichaamsbeweging: springen,
hardlopen, touwtjespringen of wandelen)
- Medicamenteuze behandeling
Twee typen:
Antiresorptiva Doel: Remming van de botresorptie
Voorbeelden: bisfosfonaten, oestrogenen,
SERMS en denosumab
Contra-indicaties: postmenopauzale leeftijd (>
50 jaar) geen oestrogeen voorschrijving
verhoogd risico op maligniteiten
, Nadeel: remming van osteoclasten, dus op den
duur ook remming van osteoblasten. (kleine
therapeutische window)
Bot-anabolica Doel: stimulatie van de botaanmaak
Voorbeelden: teriparatiden
Nadeel: hiermee stimuleer je ook een beetje de
botresorptie. De osteoblasten worden dus weer
gestimuleerd door de osteoclasten.
Aanpak van de osteoporotische behandeling:
Volgorde van medicatie uitleg
1. Bisfosfonaten Werking: binding aan bot op plaats van resorptie.
(antiresorptiva)
Indicaties:
- Eerstelijns middel wanneer behandeling van osteoporose
geïndiceerd is.
- Maximale therapie duur van 5 jaar
- Vanwege de kosten eerstelijnsgebruik
Toediening:
- Oraal 1x per week
- Hierbij: nuchter blijven en na inname ook nog een half uur
nuchter blijven
- Mogelijk: intraveneus 1x per jaar
Bijwerkingen:
- Gastro-intestinale klachten
- Botpijn
- Artralgie
- Myalgie
- Zeldzaam: osteonecrose van de kaak en atypische femur
fracturen (hogere kans bij een hogere dosis)
2. Denosumab Werking: monoklonaal antilichaam. Zelfde werking als de lichaamseigen
(antiresorptiva) stof OPG. Dit voorkomt dat RANK-L kan binden aan de RANK-receptor
waardoor het INHIBEREN van apoptose wordt OPGEHEVEN. Gevolg is dus
een osteoclast concentratie afname.
Indicaties:
- Ernstige last van bijwerkingen bij bisfosfonaten
- wanneer gebruik van een osteoporotisch middel > 5 jaar nodig is.
