Literatuursamenvatting Inleiding bestuursrecht

Bestuursrecht literatuur

Week 1
H.1

Wat is bestuursrecht?
- Relatie tussen overheid (bestuursorgaan) en burgers (belanghebbenden)
- Eenzijdige rechtshandelingen
Functies:
1. Instrumentele functie= de overheid krijgt bevoegdheden om het algemeen belang te
behartigen en de publieke taak te vervullen.
2. Waarborgfunctie= burgers hebben de middelen om het beleid van het bestuur te
beïnvloeden en zich daartegen te verzetten – bescherming
3. Normerende functie= regels (normen) waar de overheid zich aan moet houden bij de
uitoefening van zijn bevoegdheden

Eenzijdige rechtshandeling
- Een orgaan kan alleen eenzijdige handelingen uitoefenen als hij daarvoor de
bevoegdheid heeft verkregen in een wettelijk voorschrift
 Publiekrechtelijke bevoegdheid

Algemeen en bijzonder bestuursrecht
- AWB bevat algemene bepalingen
- Bijzonder bestuursrecht staat in overige regelingen – belangrijkste bestuursrecht

Bronnen van het bestuursrecht
 Wetgeving
 Jurisprudentie en annotaties
 Literatuur

H.2

Doelstellingen AWB:
- Bevorderen van de eenheid binnen het bestuursrecht – uniformering
- Systematiseren en vereenvoudigen
- Codificeren van ontwikkelingen in de jurisprudentie
- Treffen van voorzieningen voor dingen die niet in een bijzondere wet thuishoren

Soorten AWB-regels
1. Dwingend recht – geen mogelijkheid om af te wijken, lagere regelgevers kunnen geen
afwijkende regels maken.
2. Regelend recht – ‘tenzij bij wettelijk voorschrift anders bepaald’ Er mag worden
afgeweken. Lagere wetgevers mogen regels opstellen.
3. Aanvullend recht – indien er niks anders is bepaald, geldt de algemene regel.
4. Facultatief recht – geldt niet, tenzij een regelgever bepaalt dat het moet worden
gevolgd.

,H.3 – behalve 3.5

Openbaar lichaam
1. Territoriale openbare lichamen – provincie/gemeente etc.
2. Functionele openbare lichamen – Orde van advocaten

Rechtspersoonlijkheid= mogelijkheid om contracten te sluiten en dus deel te nemen aan het
privaatrechtelijk rechtsverkeer.
Publiekrechtelijke rechtspersonen= rechtspersoon die krachtens wetten zijn ingesteld.
Privaatrechtelijke rechtspersonen= NV, BV, stichting en vereniging
- Verschil zit hem dus in de manier waarop het is opgericht

- De AWB is alleen van toepassing op een orgaan dat bestuurt.
 Bestuursorgaan

Bestuursorgaan 1:1 Awb
1. Krachtens publiekrecht ingesteld
2. Met enig openbaar gezag bekleed
A-organen= alle organen die in de wet genoemd worden
 Voor al hun handelingen gebonden aan de AWB
B-organen= met enig openbaar gezag bekleed
 Alleen voor de publiekrechtelijke taken gebonden aan de AWB
 Meestal op grond van een wettelijk voorschrift, maar niet altijd: stichting oud-
mijnwerkers. – uitkeringen. Alleen een b-orgaan indien voldaan aan:
1. Inhoudelijke vereiste – criteria moet worden bepaald door 1 of meer a-organen
2. Financiële vereiste – financiering moet afkomstig zijn van a-organen (2/3)

Uitzonderingen (geen bestuursorgaan)
- De wetgevende macht
- De kamers en de verenigde vergadering der Staten-Generaal
- De Algemene Rekenkamer
- De raad van state
- Rechtspraak
- Nationale ombudsman
En meer

Arresten week 1

Stichting Silicose Oud-Mijnwerkers
- Er werd een stichting opgericht om uitkeringen te verstrekken aan mijnwerkers die
door hun werk silicose hadden opgelopen. In beginsel kan de stichting niet worden
aangemerkt als bestuursorgaan omdat het geen wettelijk openbaar gezag had.
Buitenwettelijk gezag:
1. Inhoudelijk vereiste (goedkeuring criteria)
2. Financieel vereiste (2/3 geld is van de overheid)
 Dan een b-orgaan

, Stichting bevordering leefomgeving Schiphol
- Er wordt geld uitgekeerd vanwege de overlast rondom Schiphol.
- Huidige jurisprudentielijn
- In beginsel alleen een b-orgaan indien op wettelijk voorschrift, tenzij het gaat om
geld verstrekken.
1. Inhoudelijk criteria
2. Financieel criteria

Week 2
H. 3.5

Belanghebbende 1:2 AWB
- Bezwaar- en beroepsgerechtigd – je mag dus alleen bezwaar indienen als je
belanghebbende bent
- Bij besluitvorming moet de overheid alleen de belangen van de belanghebbende
tegen elkaar afwegen. Rekening houden met de hele bevolking is namelijk
onmogelijk.
- Natuurlijke personen en rechtspersonen en bestuursorganen
- Belanghebbende heeft rechtstreeks belang bij een besluit

Derde-belanghebbenden
- Niet geadresseerde, maar wel een rechtstreeks belang
- Omwonenden bijv.
Om derde-belanghebbende te zijn moet worden voldoen aan de opera-criteria

Opera-criteria:
1. Objectief – het belang moet objectief zijn
2. Persoonlijk – persoonlijk belang, de gevolgen zijn voor de betreffende persoon
anders dan willekeurige personen
3. Eigen – eigen belang, of gemachtigde 2:1
4. Rechtstreeks – direct betrokken bij het besluit, causaal verband
 Nuanceringen: tegengestelde belangen/fundamentele rechten
5. Actueel – geen toekomstigheid

Behartigers van algemeen/collectief belang
- Bepaalde groepen bijv. stichting natuur, mag opkomen voor collectieve belangen
- Gebonden aan criteria

Arresten week 2

LTO-noord
 Collectief belang
- Bundeling van individuele belangen.
- Kijken naar de statuten, de feitelijke werkzaamheden hoef je niet te toetsen.

Stichting Openbare ruimte
 Algemeen belang