Colleges Inleiding bestuursrecht

Bestuursrecht Hoorcolleges

HC 1

Wat is bestuursrecht?
- De verhouding tussen overheid en burgers
 De overheid bepaalt eenzijdig de rechtspositie van de burgers (verticale
positie)
- Deze macht wordt beschermd door de wet – wet algemeen bestuursrecht

Algemeen en bijzonder bestuursrecht
- AWB bevat algemene bepalingen
- Specifieke gevallen staan in bijzondere wetten (zoals bijv. vreemdelingenwet)

Functies van het bestuursrecht
- ‘Bestuursrecht is van, voor en tegen het bestuur’
Van= instrumentele functie (overheid moet een reden hebben om iets te doen)
Voor= normerende functie (normen voor de overheid)
Tegen= waarborgfunctie (rechtsbescherming voor de burgers)

Ontstaansgeschiedenis van de AWB
- Bestuursrecht was eerst alleen bijzonder bestuursrecht
- De algemene wet bestuursrecht werd pas vanaf 1994 opgebouwd, is opgebouwd in
tranches

Doelen AWB:
1. Bevorderen eenheid – 1 regel i.p.v. heel veel die net anders zijn
2. Systematiseren en vereenvoudigen
3. Codificeren van jurisprudentie
4. Regelen van dingen die niet goed passen in bijzondere regelgeving

Gelaagde opbouw AWB: rechtsbescherming
- Altijd kijken in de algemene delen en dan pas het bijzondere/specifieke hoofdstuk of
wet

In de AWB vinden we:
1. Dwingend recht – afwijking in beginsel niet mogelijk
2. Regelend recht – hoofdregel, maar staat afwijking uitdrukkelijk toe
3. Aanvullend recht – bijzondere wet bevat de hoofdregel, maar als daarin niks staat
geldt de AWB
4. Facultatief recht – de bijzondere wetgever kan een bepaling uit de AWB van
toepassing verklaren

Besluit 1:3= schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan

Bestuursorgaan 1:1
- A-orgaan= orgaan van een rechtspersoon die krachtens publiekrecht is ingesteld

, o A-organen zijn voor al hun handelingen gebonden aan de AWB
o Of iemand een publiekrechtelijk rechtspersoon is staat in 2:1 BW
- B-orgaan= ander persoon of college, met enig openbaar gezag – privaatrechtelijk
rechtspersoon
o Alleen aan de AWB gebonden voor zover zij bestuursrechtelijke
bevoegdheden uitoefenen
o Kan nooit zowel een B-orgaan als een A-orgaan zijn
o Garagehouder is bijv. wel alleen overheid als hij APK doet en niet een ander
werk zoals winterbanden. Dus alleen bij een publieke taak.
1. Wettelijk openbaar gezag – op basis van een wettelijk voorschrift
2. Buitenwettelijk gezag – staat op gespannen voet met legaliteitsbeginsel, want geen
overheid op grond van de wet
 Inhoudelijk vereiste
 Financieel vereiste

Belanghebbende 1:2

AWB is op toepassing op het handelen van bestuursorganen
Geen bestuursorgaan, geen besluit, dus niet naar de bestuursrechter

Waarom bestuursrechtspraak?
- Bestuursrecht is laagdrempelig
o Geen verplichting om advocaat in te stellen
o Lage griffierechten – factuur van de rechtbank
o Relatief informele procedure
- Procedurele rechtvaardigheid
o Ongelijkheidscompensatie – actieve rol van de bestuursrechter – rechter
houdt rekening met de minimale juridische kennis van de burgers
o Lage eisen aan beroepsrecht – handgeschreven brief is ook goed

- Het is nooit de staat die iets doet maar de organen van……
- Rechtspersoon is het privaatrechtelijke aanspreekpunt
 Sluit overeenkomsten en is aansprakelijk voor OD
- Bestuursorgaan is het publiekrechtelijke aanspreekpunt
 Neemt besluiten


HC 2

De belanghebbenden art. 1:2 Awb
- Alleen een belanghebbenden kan tegen een besluit beroep instellen bij de
bestuursrechter 8:1
1. Degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken – opera-criteria
2. Bestuursorganen als belanghebbende
3. Algemene en collectieve belangen die zij krachtens hun doelstellingen en feitelijke
werkzaamheden in het bijzonder behartigen
4. Derde-belanghebbende