Scheikunde samenvatting - H3 De atmosfeer - Chemie (6e editie) - VWO4

I

I



Scheikunde hoofdstuk 3
Gehaltes
deel deel
V Volume-ppm ----- x lff inpptn
6 Volurnepercentage ----- x lG ito/o
geheel geheel


deel

v Volume- ppb ----- x lOe in ppb
§
geheel


vo Alkanen
Formule: CnHzn*z

Stoffen met dezelfde algemene formule noem je een homologe reeks, ze hebben vergelijkbare
chemische eigenschappen.

De eerste zes alkanen:
Molecuulformule Noam
CHa Methaan
CzHo Ethaan
CsHa Propaan
CaHro Butaan
CsHrz Pentaan
CsHra Hexaan



vo Penton
I
lsomeren: moleculen met dezelfde molecuulformule maar andere ltltl -c-
-c-o-Gc-c- -è-l- à-'
structuurformule. Of verschillende stoffen met dezelfde ltlit lrr
-c-
molecuulformule. tltt
-c-c-èc-
lttt
Vertakt:

c
I
c-c-c-c
I c-c-c-c-c-c
z.Z-ffirytlgÍrut f.fií/,,,r€.o
c
I
c-c-c-cI
c-c-cI
c c
3-,[.frlhlFntom ,í,,dryíyq*n

Onvertakt:

c-clr c
c-c-c c-c c-c-c-c
píop.a, ötdarn ,Étttaut
ctrl c-c
c-c-c*c-c-c c-c-c c
haxaan lreCaaan

, \\ erÈÀn
- C- C- C- Fr§€t
ir\
\i\
- C- L-( - ö\ s,\\ȧ(^ur\- \ - È\
(systematische naamgeving .-' . .
-
I
I
" De langste koolstofketen ook wel hoofdketen is de stamnaam. F- : - 1- e§\èp.+L-s- z-È\
I
I


Systematische naamgeving
§\'{
I

t }
r. Langste koolstofketen stamnaam ff$ *\ï:-=àï"-\'qt5'{r
i csr
\ i Lr
z. welke bijzondere zijgroepen naamgeving I t$_.'r ">
3.'welkebijzonderezijgroepen plaatsnummer l\+-C-C-t+ -9",c,1.*c".,-\-è\ ''
5erijkl-rr *t
*"*,d S"ét,5h;gq,e!"iif,u"y-,..
TloselilK ziln \, \
pr-rii\i..:i.*\t>.^&..\r\* l.-
C- -$ ï'
L -
2. Voorvoegsel opgeteld zo klein mogelijk ts\o \-\
Lr^
(LÏ5ÈJ\
Rest(voorvoegsels) stamnaam lachtervoegselÉ-i]'\tÈi\'-\ '-*c-\
6ë
Broom/chloor of welk .;;; ;;i;*""nL[ achtervoegsel, altiid voorvoessel. " ,§:1:::]---ï'r"r ":'5'
KoolwaterstOffen zijn ook nOoit een aChtervoegsel. §ÈL,*!:5\qs§Í\-\ra\ '.
OH staat biina altiid achteraan dus achtervoegsel § t-^*"-e*"'*-1:o^
voorvoegsels moeten op alfabetische volgorde fÈ =ei^"'- \=- ' = )
v :.ut* F\i-^i;e>'r\s<la**).::1.-
§ :
§aèls-<-\
Stru ctu u rfo rm u Ie s zij g roe pe n Noom van de ziiqroep
( .CH:
Methyl
-CHz-CH: Ethyl
'.*-.'..-*/
.-Í I
-CHz-CHz-CH:
-cl
-Br
Propvl
Chloor
Broom
-OH *o r
Een zijgroep eindigt op -yl.

Ao ntal de zelfde zi iq roe pe n Numeriek voorvoeqsel
T Geen voorvoegsel
2 Di
3 Tri
4 Tetra
|ZCr S'o\X.rqn V
Structuurformules

L
2.
Tekenhoofdketen

Teken bijzonder zijgroepen
5tat11t11A AII ,tertrt i-El-rri$:)
3. Teken ontbrekende waterstofatomen

(Tip: covalentie C is 4)
\ÀsL- Lrr\,
l\H
cl lr

c- c- c- c_c
I H-C-q
Ir -bt
I
I
Ft \_t
Br at


1.- broom - 4,4 dichloorpentaan

ledere zijgroep krijgt zijn eigen nummer