Samenvatting Minor probleem 6: EHB(P)O
Boek: Blokland
H1 Plaatsbepaling
Vroeger en nu ( 1 x doorlezen voor toets)
In de 19e eeuw verschenen al de eerste opvoedingsboeken, voorlichtingsactiviteiten
en cursussen voor moeders
● 1900: Nationaal Reizend Museum voor Ouders en Opvoeders
● 1919: Huis voor Ouders & Opvoeders: eerste opvoedbureau
● Vroeger was de toon moraliserend en betutteld. Tegenwoordig is de toon meer
informatief en neutraal
● 1980: Pedagogische hulpverlening is nog in ontwikkeling
● 1996: Oprichten “Spel- en Opvoedwinkels” waar ouders terecht konden met
opvoedingsvragen
● Tegenwoordig opvoedingsondersteuning
● 2005: Wet op de Jeugdzorg: groter aanbod opgroei- en opvoedhulp →
gemeenten zijn nu verantwoordelijk hiervoor
○ Heeft echter geen gewenste verandering gebracht → ouders en kids
moeten vaak lang wachten op passende hulp
● 2007: Wet Maatschappelijke ondersteuning (WMO): geeft aan welke functies
in de opvoedingsondersteuning moeten worden opgenomen
Opvoedingsondersteuning: al die activiteiten die tot doel hebben om de
opvoedingssituatie te verbeteren en ouders te helpen bij het opvoeden
Functies pedagogische hulp
1. Informatie en voorlichting: info geven over opvoeding en opgroeien
(ongevraagd/gevraagd)
2. Signalering: vroegtijdig ontdekken van problemen en signalen van
verschillende instanties met elkaar in verband brengen (zorgadviesteam)
3. Toeleiding naar zorg: toeleiding van ouders naar het totale hulpaanbod
(vb. jeugdzorg, AMK etc.)
4. Licht pedagogische hulp aan jeugdigen en ouders:
opvoedingsondersteuning en advies bij dreigende of reeds bestaande
problemen
5. Coördinatie van zorg: afstemmen en bundelen van zorg als er meerdere
instanties betrokken zijn bij de hulp (vb. gezinscoach)
Pedagogisch adviseren
= toegankelijke en kortdurende vorm van indiv. begeleiding van ouders/verzorgers
bij problemen in de opvoeding/ontwikkeling van kids, afgestemd op de vragen en
behoeften van ouders
, ● Via: opvoedbureaus, opvoedwinkels, pedagogische spreekuren,
consultatiebureau, huisbezoeken, telefonisch, online, nanny consult
● Essentiële kenmerken binnen dit begrip:
○ Toegankelijk: het is vrij toegankelijk en vrijwillig, ouders kunnen er
snel terecht zonder verwijzing of wachtlijst
○ Kortdurend: beperkt traject in tijd, max. 3 maanden
○ Individuele ondersteuning: advies op maat; ondersteuning gericht
op een probleem van een individuele ouder
○ Ouders: voor ouders die een niet-prof. relatie hebben met het kind
○ Milde opvoedingsprobs: opvoedingsprobs die spanning opleveren,
maar nog hanteerbaar zijn
○ Vragen & behoeften van ouders: vraag van ouders = uitgangspunt
○ Methodisch werken: via methodische werkwijze
○ Beroepskracht: begeleiding door deskundige beroepskracht
Doelstelling pedagogisch adviseren
= bevorderen van empowerment en zelfregulatie van ouders
● Zelfvertrouwen ouders laten toenemen, zelfstandigheid van ouders vergroten,
ouders meer gebruik laten maken van positieve gedragsbeïnvloeding, relatie
tussen kids en ouders verbeteren, minder stress bij ouders etc.
● Empowerment: het zelfregulerend vermogen van ouders bevorderen en
voorkomen dat ouders afhankelijk worden van (de mening van) hulpverleners
● Ook als doel om snel beschikbare en effectieve hulp te bieden zodat de
verergering van problemen voorkomen kunnen worden en de druk op
jeugdzorg afgenomen wordt
Doelgroep
Ouders die erge stress ervaren, zich zorgen maken over de ontwikkeling/het gedrag
van hun kind en die in hun eigen omgeving onvoldoende steun ervaren
- Mogen geen professionele relatie hebben met hun kind
Selecteren op risico
Zou het aanbod zich niet meer moeten toespitsen op risico-ouders? (Laagopgeleide
ouders, eenoudergezinnen, allochtonen gezinnen etc.). Nadelen:
- Veel ouders in risico geselecteerde doelgroepen hebben geen problemen →
zo’n specifiek aanbod werk dan alleen stigmatiserend
- Laat ouders die geen risico vormen, maar wel problemen hebben, in de kou
staan
- Alle risicogroepen bij elkaar zijn bijna net zo groot als de gehele populatie
Behoefte aan pedagogische advisering (1 x doorlezen voor tentamen)
, In eerste instantie hulp aan vrienden/familie vragen, daarna pas
huisarts/consultatiebureau
- Slechts 50% v/d ouders is op de hoogte van het bestaan van opvoed
voorzieningen
- Ouders die problemen ervaren hebben grotere behoefte aan steun
- Vaker bij eenoudergezinnen, allochtone gezinnen en nieuw gevormde
gezinnen
- 90% v/d ouders beoordeelt eigen opvoedingscapaciteiten als goed
- Allochtone/autochtone ouders maken zich evenveel zorgen
- Wel ervaren allochtone ouders opvoedingsbelasting
- Autochtone ouders zoeken veel vaker prof. hulp
Top 3 hoogste voorkeuren: 1. Foldermateriaal/boekjes (33%), 2. Persoonlijke
begeleiding door deskundige 3. Online advies/ondersteuning
Top 3 laagste voorkeuren: 1. Opvoedwinkel (4%) 2. Videomateriaal + info 3.
Opvoedcursus/gespreksgroep
→ Opvoedingsvragen/problemen komen bij veel ouders voor
→ Hoeven niet te leiden tot behoefte aan hulp of advies
→ Behoefte aan prof. steun neemt wel toe naarmate ouders de opvoeding als meer
belastend ervaren en de steun uit eigen netwerk tekortschiet
Meer problemen bij:
- Jongens (gedragsprobs)
- Allochtone leerlingen (Turks/Marokkaans) → (emotionele/gedragsprobs)
- Leerlingen van het laagste opleidingsniveau
- Voortgezet onderwijs (emotionele probs)
- Het ouder worden als meisje (emotionele probs)
- Grote steden (emotionele probs)
Indicatiestelling
Professionals moeten subjectieve inschattingen maken of ouders op de goede plek
zijn. Hier zijn een aantal criteria voor (vb. “de vragen betreffen een herkenbaar
opvoedingsprobleem”)
Opvoedingsproblemen naar zwaarte
Boek: Blokland
H1 Plaatsbepaling
Vroeger en nu ( 1 x doorlezen voor toets)
In de 19e eeuw verschenen al de eerste opvoedingsboeken, voorlichtingsactiviteiten
en cursussen voor moeders
● 1900: Nationaal Reizend Museum voor Ouders en Opvoeders
● 1919: Huis voor Ouders & Opvoeders: eerste opvoedbureau
● Vroeger was de toon moraliserend en betutteld. Tegenwoordig is de toon meer
informatief en neutraal
● 1980: Pedagogische hulpverlening is nog in ontwikkeling
● 1996: Oprichten “Spel- en Opvoedwinkels” waar ouders terecht konden met
opvoedingsvragen
● Tegenwoordig opvoedingsondersteuning
● 2005: Wet op de Jeugdzorg: groter aanbod opgroei- en opvoedhulp →
gemeenten zijn nu verantwoordelijk hiervoor
○ Heeft echter geen gewenste verandering gebracht → ouders en kids
moeten vaak lang wachten op passende hulp
● 2007: Wet Maatschappelijke ondersteuning (WMO): geeft aan welke functies
in de opvoedingsondersteuning moeten worden opgenomen
Opvoedingsondersteuning: al die activiteiten die tot doel hebben om de
opvoedingssituatie te verbeteren en ouders te helpen bij het opvoeden
Functies pedagogische hulp
1. Informatie en voorlichting: info geven over opvoeding en opgroeien
(ongevraagd/gevraagd)
2. Signalering: vroegtijdig ontdekken van problemen en signalen van
verschillende instanties met elkaar in verband brengen (zorgadviesteam)
3. Toeleiding naar zorg: toeleiding van ouders naar het totale hulpaanbod
(vb. jeugdzorg, AMK etc.)
4. Licht pedagogische hulp aan jeugdigen en ouders:
opvoedingsondersteuning en advies bij dreigende of reeds bestaande
problemen
5. Coördinatie van zorg: afstemmen en bundelen van zorg als er meerdere
instanties betrokken zijn bij de hulp (vb. gezinscoach)
Pedagogisch adviseren
= toegankelijke en kortdurende vorm van indiv. begeleiding van ouders/verzorgers
bij problemen in de opvoeding/ontwikkeling van kids, afgestemd op de vragen en
behoeften van ouders
, ● Via: opvoedbureaus, opvoedwinkels, pedagogische spreekuren,
consultatiebureau, huisbezoeken, telefonisch, online, nanny consult
● Essentiële kenmerken binnen dit begrip:
○ Toegankelijk: het is vrij toegankelijk en vrijwillig, ouders kunnen er
snel terecht zonder verwijzing of wachtlijst
○ Kortdurend: beperkt traject in tijd, max. 3 maanden
○ Individuele ondersteuning: advies op maat; ondersteuning gericht
op een probleem van een individuele ouder
○ Ouders: voor ouders die een niet-prof. relatie hebben met het kind
○ Milde opvoedingsprobs: opvoedingsprobs die spanning opleveren,
maar nog hanteerbaar zijn
○ Vragen & behoeften van ouders: vraag van ouders = uitgangspunt
○ Methodisch werken: via methodische werkwijze
○ Beroepskracht: begeleiding door deskundige beroepskracht
Doelstelling pedagogisch adviseren
= bevorderen van empowerment en zelfregulatie van ouders
● Zelfvertrouwen ouders laten toenemen, zelfstandigheid van ouders vergroten,
ouders meer gebruik laten maken van positieve gedragsbeïnvloeding, relatie
tussen kids en ouders verbeteren, minder stress bij ouders etc.
● Empowerment: het zelfregulerend vermogen van ouders bevorderen en
voorkomen dat ouders afhankelijk worden van (de mening van) hulpverleners
● Ook als doel om snel beschikbare en effectieve hulp te bieden zodat de
verergering van problemen voorkomen kunnen worden en de druk op
jeugdzorg afgenomen wordt
Doelgroep
Ouders die erge stress ervaren, zich zorgen maken over de ontwikkeling/het gedrag
van hun kind en die in hun eigen omgeving onvoldoende steun ervaren
- Mogen geen professionele relatie hebben met hun kind
Selecteren op risico
Zou het aanbod zich niet meer moeten toespitsen op risico-ouders? (Laagopgeleide
ouders, eenoudergezinnen, allochtonen gezinnen etc.). Nadelen:
- Veel ouders in risico geselecteerde doelgroepen hebben geen problemen →
zo’n specifiek aanbod werk dan alleen stigmatiserend
- Laat ouders die geen risico vormen, maar wel problemen hebben, in de kou
staan
- Alle risicogroepen bij elkaar zijn bijna net zo groot als de gehele populatie
Behoefte aan pedagogische advisering (1 x doorlezen voor tentamen)
, In eerste instantie hulp aan vrienden/familie vragen, daarna pas
huisarts/consultatiebureau
- Slechts 50% v/d ouders is op de hoogte van het bestaan van opvoed
voorzieningen
- Ouders die problemen ervaren hebben grotere behoefte aan steun
- Vaker bij eenoudergezinnen, allochtone gezinnen en nieuw gevormde
gezinnen
- 90% v/d ouders beoordeelt eigen opvoedingscapaciteiten als goed
- Allochtone/autochtone ouders maken zich evenveel zorgen
- Wel ervaren allochtone ouders opvoedingsbelasting
- Autochtone ouders zoeken veel vaker prof. hulp
Top 3 hoogste voorkeuren: 1. Foldermateriaal/boekjes (33%), 2. Persoonlijke
begeleiding door deskundige 3. Online advies/ondersteuning
Top 3 laagste voorkeuren: 1. Opvoedwinkel (4%) 2. Videomateriaal + info 3.
Opvoedcursus/gespreksgroep
→ Opvoedingsvragen/problemen komen bij veel ouders voor
→ Hoeven niet te leiden tot behoefte aan hulp of advies
→ Behoefte aan prof. steun neemt wel toe naarmate ouders de opvoeding als meer
belastend ervaren en de steun uit eigen netwerk tekortschiet
Meer problemen bij:
- Jongens (gedragsprobs)
- Allochtone leerlingen (Turks/Marokkaans) → (emotionele/gedragsprobs)
- Leerlingen van het laagste opleidingsniveau
- Voortgezet onderwijs (emotionele probs)
- Het ouder worden als meisje (emotionele probs)
- Grote steden (emotionele probs)
Indicatiestelling
Professionals moeten subjectieve inschattingen maken of ouders op de goede plek
zijn. Hier zijn een aantal criteria voor (vb. “de vragen betreffen een herkenbaar
opvoedingsprobleem”)
Opvoedingsproblemen naar zwaarte
