Hoofdstuk 7: Kostenplaatsmethode
7.1 Toerekenen van indirecte kosten volgens de
kostenplaatsmethode
Voor het toerekenen van indirecte kosten gebruikte we tot nu toe de opslagmethode. Dit is een
makkelijke, maar niet zo’n nauwkeurige methode. De kostenplaatsmethode (KPM) daarentegen wel.
Kostensoorten Kostenplaatsen Kostendragers
Kostenplaatsen kun je zien als ‘afdelingen’ en verrichten homogene prestaties, bijvoorbeeld:
- Vierkante meters (afdeling huisvesting);
- Verreden kilometers (afdeling transport);
- Onderhoudsuren (afdeling onderhoud);
- Machine uren (afdeling fabricage).
2 soorten kostenplaatsen:
1. Hulpkostenplaatsen (verrichten prestaties voor andere afdelingen, zoals de afdelingen
onderhoud en transport);
2. Hoofdkostenplaatsen (verrichten prestaties voor orders, zoals afdelingen fabricage en
verkoop).
Onderscheid bij de indirecte kosten:
- De eerstverdeelde kosten = rubriek 4, de kostensoorten. Deze indirecte kosten worden als
eerste toegerekend aan de verschillende afdelingen.
- De doorbelaste kosten = dit zijn de indirecte kosten die door afdeling “A” aan afdeling “B”
worden doorberekend. Denk aan de afdeling onderhoudswerkplaats (“B”), die krijgt te
maken met kosten van afdeling huisvesting (“A”). De onderhoudswerkplaats maakt
namelijk gebruik van de prestaties van de afdeling huisvesting (aantal m2).
Het tarief per prestatie van een kostenplaats berekenen we met behulp van de formule voor de
delingscalculatie.
Tarief = (Cb/N) +(Vb/Hb) oftewel Tt = Tc + Tv
Hierbij geldt:
Cb = Begrote totale toegestane constante kosten per periode
Vb = Begrote totale toegestane proportioneel variabele kosten in de komende periode
N= Normale hoeveelheid prestaties per periode
Hb = Begrote hoeveelheid prestaties in de komende periode
Tt = Tarief (per prestatie) totaal
Tc = Tariefdeel (per prestatie) voor de constante kosten
Tv = Tariefdeel (per prestatie) voor de variabele kosten
Elke kostenplaats berekent voorcalculatorisch door naar andere kostenplaatsen
= het begrote aantal te verrichten prestaties x het tarief per prestatie
Het totaal van de voorcalculatorisch doorberekende kosten (= doorbelastingen) door een
kostenplaats noemen we de begrote dekking van die kostenplaats.
7.1 Toerekenen van indirecte kosten volgens de
kostenplaatsmethode
Voor het toerekenen van indirecte kosten gebruikte we tot nu toe de opslagmethode. Dit is een
makkelijke, maar niet zo’n nauwkeurige methode. De kostenplaatsmethode (KPM) daarentegen wel.
Kostensoorten Kostenplaatsen Kostendragers
Kostenplaatsen kun je zien als ‘afdelingen’ en verrichten homogene prestaties, bijvoorbeeld:
- Vierkante meters (afdeling huisvesting);
- Verreden kilometers (afdeling transport);
- Onderhoudsuren (afdeling onderhoud);
- Machine uren (afdeling fabricage).
2 soorten kostenplaatsen:
1. Hulpkostenplaatsen (verrichten prestaties voor andere afdelingen, zoals de afdelingen
onderhoud en transport);
2. Hoofdkostenplaatsen (verrichten prestaties voor orders, zoals afdelingen fabricage en
verkoop).
Onderscheid bij de indirecte kosten:
- De eerstverdeelde kosten = rubriek 4, de kostensoorten. Deze indirecte kosten worden als
eerste toegerekend aan de verschillende afdelingen.
- De doorbelaste kosten = dit zijn de indirecte kosten die door afdeling “A” aan afdeling “B”
worden doorberekend. Denk aan de afdeling onderhoudswerkplaats (“B”), die krijgt te
maken met kosten van afdeling huisvesting (“A”). De onderhoudswerkplaats maakt
namelijk gebruik van de prestaties van de afdeling huisvesting (aantal m2).
Het tarief per prestatie van een kostenplaats berekenen we met behulp van de formule voor de
delingscalculatie.
Tarief = (Cb/N) +(Vb/Hb) oftewel Tt = Tc + Tv
Hierbij geldt:
Cb = Begrote totale toegestane constante kosten per periode
Vb = Begrote totale toegestane proportioneel variabele kosten in de komende periode
N= Normale hoeveelheid prestaties per periode
Hb = Begrote hoeveelheid prestaties in de komende periode
Tt = Tarief (per prestatie) totaal
Tc = Tariefdeel (per prestatie) voor de constante kosten
Tv = Tariefdeel (per prestatie) voor de variabele kosten
Elke kostenplaats berekent voorcalculatorisch door naar andere kostenplaatsen
= het begrote aantal te verrichten prestaties x het tarief per prestatie
Het totaal van de voorcalculatorisch doorberekende kosten (= doorbelastingen) door een
kostenplaats noemen we de begrote dekking van die kostenplaats.
