De samenleving
Bronvermelding
Titel : De samenleving
Druk : 9e druk, 2010
Auteur : J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
Uitgever : Pearson Education Benelux
ISBN (boek) : 9789043016292
Aantal hoofdstukken (boek) : 17
Aantal pagina’s (boek) : 592
De inhoud van dit uittreksel is met de grootste zorg samengesteld. Incidentele onjuistheden kunnen niettemin voorkomen.
Je dient niet aan te nemen dat de informatie die Students Only B.V. biedt foutloos is, hoewel Students Only B.V. dat wel
nastreeft. Dit uittreksel is voor persoonlijk gebruik en is bedoeld als wegwijzer bij het originele boek. Wij raden aan altijd
het bijbehorende studieboek te kopen en dit uittreksel als naslagwerk erbij te houden. In dit uittreksel staan diverse
verwijzingen naar het studieboek op basis waarvan dit uittreksel is gemaakt.
Dit uittreksel is een uitgave van Students Only B.V. Copyright © 2011 StudentsOnly B.V. Alle rechten
voorbehouden. De uitgever van het studieboek is op generlei wijze betrokken bij het vervaardigen van dit
uittreksel. Voor vragen kun je je per email wenden tot .
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Sociologie; visie, theorie en methode 3
Hoofdstuk 2 Cultuur 8
Hoofdstuk 3 Socialisatie: van jeugd tot ouderdom 13
Hoofdstuk 4 Sociale interactie in het dagelijks leven 18
Hoofdstuk 5 Groepen en organisaties 20
Hoofdstuk 6 Economie, verzorgingsstaat en politiek 24
Hoofdstuk 7 Sociale stratificatie 28
Hoofdstuk 8 Mondiale stratificatie: arm en rijk op wereldschaal 31
Hoofdstuk 9 Genderstratificatie 34
Hoofdstuk 10 Deviant gedrag 37
Hoofdstuk 11 Migratie en etnische diversiteit 41
Hoofdstuk 12 Onderwijs, zorg en gezondheid 43
Hoofdstuk 13 Seksualiteit 47
Hoofdstuk 14 Gezin 50
Hoofdstuk 15 Religie 53
Hoofdstuk 16 Bevolking, verstedelijking en milieu 56
Hoofdstuk 17 Sociale verandering: moderne en postmoderne samenlevingen 60
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 2
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
,Hoofdstuk 1 Sociologie; visie, theorie en methode
1.1 Het sociologisch perspectief
Æ Sociologie = systematisch onderzoek van de menselijke samenleving
Æ Sociologisch perspectief (Berge, 1963) = het algemene in het bijzondere zien.
Æ Zelfdoding en sociale integratie:
Sterke sociale banden leiden tot minder gauw zelfdoding
Meer vrijheid zorgt voor meer sociaal isolement en een hoger zelfdodingscijfer.
Æ Mills (1959):
Sociologische verbeeldingskracht; een beter inzicht krijgen in het functioneren van de
samenleving en de wijze waarop deze het individuele leven beïnvloedt.
Sociale problemen worden veroorzaakt door de samenleving en niet door de gebreken
van een individu.
Sociologisch voorstellingsvermogen = het vermogen om te begrijpen wat er in de
wereld gaande is.
1.2 Het belang van een mondiale visie
Æ Mondiaal/globaal perspectief = het bestuderen van de wereld in zijn geheel en de plaats
die onze samenleving daarin inneemt.
Æ 3 categorieën niveau economische ontwikkeling:
- Hoge-inkomenslanden Europa etc.
- Middeninkomenslanden Oost-Europa etc.
- Lage-inkomenslanden Afrika etc.
Æ 4 redenen om rijkdom en armoede te vergelijken:
- Het leven dat we leiden wordt gevormd door het land waarin we leven
- De contacten tussen samenlevingen zijn zeer sterk toegenomen
- Veel sociale problemen waarmee de westerse wereld geconfronteerd wordt, zijn
ergens anders veel ernstiger
- Door globaal te denken krijgen we meer inzicht in onszelf
1.3 Het sociologisch perspectief in de praktijk
Æ 4 positieve effecten van sociologie, het sociologisch perspectief:
- We kunnen zien wat er wel en niet klopt van het gezondverstanddenken.
- We krijgen de mogelijkheid een actieve rol te spelen in de samenleving waarvan we
deel uitmaken
- Beter inzicht in de mogelijkheden en de hindernissen die we in ons dagelijks leven
tegenkomen.
- Het helpt ons om in een wereld te leven die zich kenmerkt door diversiteit.
1.4 Het ontstaan van de sociologie
Æ 3 belangrijke veranderingen die een transformatie van de samenleving teweegbrachten:
- Industrialisering scheiding werk en privé
- Groei van steden nieuwe onpersoonlijke wereld
- Politieke veranderingen meer gericht op de samenleving Æ SOCIOLOGIE
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 3
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
, Æ 3 ontwikkelingsfasen zijn voorafgegaan aan het ontstaan van de sociologie volgens
Comte:
- Theologische fase: tot het einde van de Middeleeuwen gingen mensen ervan uit dat de
samenleving Gods wil tot uitdrukking bracht.
- Metafysische fase: de Renaissance bracht het idee dat de samenleving een natuurlijk
en geen bovennatuurlijk verschijnsel is.
- Wetenschappelijke fase: wetenschappelijke benadering van de samenleving.
Æ Positivisme = inzicht verwerven op basis van wetenschappelijk onderzoek (Comte). Alle
normatieve kennis en oncontroleerbare kennis wordt door positivisten afgewezen.
1.5 Sociologische theorie
Æ Theoretische benadering/perspectief = een fundamenteel beeld van de samenleving dat
als richtsnoer dient voor theorie en onderzoek.
Æ Er zijn 4 sociologische benaderingen:
Æ Structureel functionalisme = hanteert een kader voor de theorievorming waarin de
samenleving als een complex systeem wordt gezien, een systeem waarin sprake is van
onderlinge samenwerking tussen de verschillende delen en dat solidariteit en
stabiliteit beoogt.
- Gericht op sociale structuur, relatief stabiele sociale gedragspatronen en sociale
functies, de gevolgen van een sociaal patroon voor het functioneren van de totale
samenleving.
- Beïnvloed door Auguste Comte, Durkheim, Spencer
- Merton: onderscheid tussen manifeste en latente functies. Manifeste functies = de
onderkende en beoogde gevolgen van een sociaal patroon. Latente functies = de
niet-onderkende en niet-beoogde gevolgen van een sociaal patroon. Sociale
disfunctie = een sociaal patroon dat het functioneren van de samenleving kan
verstoren.
! Het belangrijkste denkbeeld is dat de samenleving een stabiel en geordend geheel
vormt. Er is geen oog voor ongelijkheden. Omdat deze benadering meer oog heeft voor
stabiliteit dan voor conflicten, wordt ze als conservatief bestempeld.
Æ Conflicttheorie = een denkkader waarin de samenleving wordt opgevat als een arena van
ongelijkheid, die conflicten en verandering veroorzaakt.
- Gericht op ongelijkheid, de wijze waarop een sociaal patroon voor sommige mensen
positieve en voor andere mensen negatieve gevolgen heeft.
- Conflictsociologen willen de samenleving niet alleen beter leren begrijpen, maar ook
de bestaande ongelijkheid verminderen.
- Karl Marx (klassenstrijd).
Æ Sekseconflictbenadering = richt zich op de ongelijkheid en de conflicten tussen mannen
en vrouwen.
- Gerelateerd aan het feminisme dat naar gelijkheid tussen mannen en vrouwen streeft.
- Harriet Martineau (1802 – 1876): eerste vrouwelijke sociologe. Vertaalde Comte in
Engels en was tegen slavernij en pleitte voor bescherming van de positie van
fabrieksarbeiders.
- Jane Addams (1860 – 1935): hield zich bezig met ongelijkheid, immigratie en het
streven naar vrede.
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 4
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
Bronvermelding
Titel : De samenleving
Druk : 9e druk, 2010
Auteur : J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
Uitgever : Pearson Education Benelux
ISBN (boek) : 9789043016292
Aantal hoofdstukken (boek) : 17
Aantal pagina’s (boek) : 592
De inhoud van dit uittreksel is met de grootste zorg samengesteld. Incidentele onjuistheden kunnen niettemin voorkomen.
Je dient niet aan te nemen dat de informatie die Students Only B.V. biedt foutloos is, hoewel Students Only B.V. dat wel
nastreeft. Dit uittreksel is voor persoonlijk gebruik en is bedoeld als wegwijzer bij het originele boek. Wij raden aan altijd
het bijbehorende studieboek te kopen en dit uittreksel als naslagwerk erbij te houden. In dit uittreksel staan diverse
verwijzingen naar het studieboek op basis waarvan dit uittreksel is gemaakt.
Dit uittreksel is een uitgave van Students Only B.V. Copyright © 2011 StudentsOnly B.V. Alle rechten
voorbehouden. De uitgever van het studieboek is op generlei wijze betrokken bij het vervaardigen van dit
uittreksel. Voor vragen kun je je per email wenden tot .
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Sociologie; visie, theorie en methode 3
Hoofdstuk 2 Cultuur 8
Hoofdstuk 3 Socialisatie: van jeugd tot ouderdom 13
Hoofdstuk 4 Sociale interactie in het dagelijks leven 18
Hoofdstuk 5 Groepen en organisaties 20
Hoofdstuk 6 Economie, verzorgingsstaat en politiek 24
Hoofdstuk 7 Sociale stratificatie 28
Hoofdstuk 8 Mondiale stratificatie: arm en rijk op wereldschaal 31
Hoofdstuk 9 Genderstratificatie 34
Hoofdstuk 10 Deviant gedrag 37
Hoofdstuk 11 Migratie en etnische diversiteit 41
Hoofdstuk 12 Onderwijs, zorg en gezondheid 43
Hoofdstuk 13 Seksualiteit 47
Hoofdstuk 14 Gezin 50
Hoofdstuk 15 Religie 53
Hoofdstuk 16 Bevolking, verstedelijking en milieu 56
Hoofdstuk 17 Sociale verandering: moderne en postmoderne samenlevingen 60
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 2
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
,Hoofdstuk 1 Sociologie; visie, theorie en methode
1.1 Het sociologisch perspectief
Æ Sociologie = systematisch onderzoek van de menselijke samenleving
Æ Sociologisch perspectief (Berge, 1963) = het algemene in het bijzondere zien.
Æ Zelfdoding en sociale integratie:
Sterke sociale banden leiden tot minder gauw zelfdoding
Meer vrijheid zorgt voor meer sociaal isolement en een hoger zelfdodingscijfer.
Æ Mills (1959):
Sociologische verbeeldingskracht; een beter inzicht krijgen in het functioneren van de
samenleving en de wijze waarop deze het individuele leven beïnvloedt.
Sociale problemen worden veroorzaakt door de samenleving en niet door de gebreken
van een individu.
Sociologisch voorstellingsvermogen = het vermogen om te begrijpen wat er in de
wereld gaande is.
1.2 Het belang van een mondiale visie
Æ Mondiaal/globaal perspectief = het bestuderen van de wereld in zijn geheel en de plaats
die onze samenleving daarin inneemt.
Æ 3 categorieën niveau economische ontwikkeling:
- Hoge-inkomenslanden Europa etc.
- Middeninkomenslanden Oost-Europa etc.
- Lage-inkomenslanden Afrika etc.
Æ 4 redenen om rijkdom en armoede te vergelijken:
- Het leven dat we leiden wordt gevormd door het land waarin we leven
- De contacten tussen samenlevingen zijn zeer sterk toegenomen
- Veel sociale problemen waarmee de westerse wereld geconfronteerd wordt, zijn
ergens anders veel ernstiger
- Door globaal te denken krijgen we meer inzicht in onszelf
1.3 Het sociologisch perspectief in de praktijk
Æ 4 positieve effecten van sociologie, het sociologisch perspectief:
- We kunnen zien wat er wel en niet klopt van het gezondverstanddenken.
- We krijgen de mogelijkheid een actieve rol te spelen in de samenleving waarvan we
deel uitmaken
- Beter inzicht in de mogelijkheden en de hindernissen die we in ons dagelijks leven
tegenkomen.
- Het helpt ons om in een wereld te leven die zich kenmerkt door diversiteit.
1.4 Het ontstaan van de sociologie
Æ 3 belangrijke veranderingen die een transformatie van de samenleving teweegbrachten:
- Industrialisering scheiding werk en privé
- Groei van steden nieuwe onpersoonlijke wereld
- Politieke veranderingen meer gericht op de samenleving Æ SOCIOLOGIE
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 3
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
, Æ 3 ontwikkelingsfasen zijn voorafgegaan aan het ontstaan van de sociologie volgens
Comte:
- Theologische fase: tot het einde van de Middeleeuwen gingen mensen ervan uit dat de
samenleving Gods wil tot uitdrukking bracht.
- Metafysische fase: de Renaissance bracht het idee dat de samenleving een natuurlijk
en geen bovennatuurlijk verschijnsel is.
- Wetenschappelijke fase: wetenschappelijke benadering van de samenleving.
Æ Positivisme = inzicht verwerven op basis van wetenschappelijk onderzoek (Comte). Alle
normatieve kennis en oncontroleerbare kennis wordt door positivisten afgewezen.
1.5 Sociologische theorie
Æ Theoretische benadering/perspectief = een fundamenteel beeld van de samenleving dat
als richtsnoer dient voor theorie en onderzoek.
Æ Er zijn 4 sociologische benaderingen:
Æ Structureel functionalisme = hanteert een kader voor de theorievorming waarin de
samenleving als een complex systeem wordt gezien, een systeem waarin sprake is van
onderlinge samenwerking tussen de verschillende delen en dat solidariteit en
stabiliteit beoogt.
- Gericht op sociale structuur, relatief stabiele sociale gedragspatronen en sociale
functies, de gevolgen van een sociaal patroon voor het functioneren van de totale
samenleving.
- Beïnvloed door Auguste Comte, Durkheim, Spencer
- Merton: onderscheid tussen manifeste en latente functies. Manifeste functies = de
onderkende en beoogde gevolgen van een sociaal patroon. Latente functies = de
niet-onderkende en niet-beoogde gevolgen van een sociaal patroon. Sociale
disfunctie = een sociaal patroon dat het functioneren van de samenleving kan
verstoren.
! Het belangrijkste denkbeeld is dat de samenleving een stabiel en geordend geheel
vormt. Er is geen oog voor ongelijkheden. Omdat deze benadering meer oog heeft voor
stabiliteit dan voor conflicten, wordt ze als conservatief bestempeld.
Æ Conflicttheorie = een denkkader waarin de samenleving wordt opgevat als een arena van
ongelijkheid, die conflicten en verandering veroorzaakt.
- Gericht op ongelijkheid, de wijze waarop een sociaal patroon voor sommige mensen
positieve en voor andere mensen negatieve gevolgen heeft.
- Conflictsociologen willen de samenleving niet alleen beter leren begrijpen, maar ook
de bestaande ongelijkheid verminderen.
- Karl Marx (klassenstrijd).
Æ Sekseconflictbenadering = richt zich op de ongelijkheid en de conflicten tussen mannen
en vrouwen.
- Gerelateerd aan het feminisme dat naar gelijkheid tussen mannen en vrouwen streeft.
- Harriet Martineau (1802 – 1876): eerste vrouwelijke sociologe. Vertaalde Comte in
Engels en was tegen slavernij en pleitte voor bescherming van de positie van
fabrieksarbeiders.
- Jane Addams (1860 – 1935): hield zich bezig met ongelijkheid, immigratie en het
streven naar vrede.
www.studentsonly.nl Voor de beste uittreksels! 4
Bron : De samenleving – J. Macionis, B. Peper, J. van der Leun
