Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Vakdidactiek 10
AFRONDING: De cursus wordt afgerond middels een tentamen over de inhoud van het handboek
en de beschrijving van de historische redeneerwijzen in de kennisbasis.
Inhoud
Vakdidactikk 0......................................................................................................................................
Studiivraginkwiikk2..............................................................................................................................2
Studiivragink . .................................................................................................................................2
Studiivragink .2.................................................................................................................................4
Studiivragink .3.................................................................................................................................5
Studiivragink .4.................................................................................................................................6
Studiivraginkwiikk3..............................................................................................................................7
Studiivragink2. .................................................................................................................................7
Studiivragink2.2.................................................................................................................................8
Studiivragink2.3............................................................................................................................... 0
Studiivragink2.4...............................................................................................................................
Studiivraginkwiikk4............................................................................................................................ 2
Studiivragink3. ............................................................................................................................... 2
Studiivragink3.2............................................................................................................................... 3
Studiivragink3.3............................................................................................................................... 4
Studiivragink3.4............................................................................................................................... 5
Studiivraginkwiikk5............................................................................................................................ 6
Studiivragink4. ............................................................................................................................... 6
Studiivragink4.2............................................................................................................................... 7
Studiivragink4.3............................................................................................................................... 8
Studiivragink4.4...............................................................................................................................20
Studiivraginkwiikk6............................................................................................................................20
Studiivragink5. ...............................................................................................................................20
Studiivragink5.2...............................................................................................................................2
Studiivragink5.3...............................................................................................................................22
Studiivragink5.4...............................................................................................................................23
Wirkmatiriaalkwiikk2.........................................................................................................................24
Wirkmatiriaalkhoofdstukk . ...........................................................................................................24
Wirkmatiriaalkhoofdstukk . ,k .2kink .4.........................................................................................25
Wirkmatiriaalkhoofdstukk .3...........................................................................................................26
Wirkmatiriaalkhoofdstukk .2k .4.....................................................................................................27
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
, Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Wirkmatiriaalkwiikk3.........................................................................................................................28
Wirkmatiriaalk2. k2. ......................................................................................................................28
Wirkmatiriaalk2. ,k2.2kink2.3..........................................................................................................29
Wirkmatiriaalk2.2kink2.3.................................................................................................................30
Wirkmatiriaalk2.4............................................................................................................................32
Wiikk4k–kWirkmatiriaalkhoofdstukk3..................................................................................................32
Wirkmatiriaalk3. ............................................................................................................................32
Wirkmatiriaalk3.2............................................................................................................................33
Wirkmatiriaalk3.3............................................................................................................................34
Wirkmatiriaalk3.3............................................................................................................................34
Wirkmatiriaalk3.4............................................................................................................................35
Wirkmatiriaalkwiikk5.........................................................................................................................36
Wirkmatiriaalk4. kStructurinkinkcontngintikinkvirklaringsmodillin...........................................36
Wirkmatiriaalk4. kStructurilikinkincidintilikoorzakin..................................................................37
Wirkmatiriaalk4. kBidoildikinkonbidoildikgivolgin....................................................................37
4. k4.2kHitkgiwichtkvankoorzakin....................................................................................................37
4.4kDikvirgilijkindikaanpak.............................................................................................................38
Wirkmatiriaalkwiikk6.........................................................................................................................39
Wirkmatiriaalk5. kbiildvormingkovirkNidirlandkinkdiknigintindikiiuw....................................39
Studiivragink5. kBiilvormingkovirkVincintkvankGogh.....................................................................40
Studiivragink5.2kInlivingkinkdikmiddiliiuwsikFriisikcultuur..........................................................4
Studiivragink5.3kWaardinkinkdikgischiidschrijving........................................................................42
Studiivragink5.4kObjictvitiitkinkwaarhiid......................................................................................42
Studievragen week 2
Studievragen 1.1
. Noimktwiikbipirkinginkwaarmiikiinkhistoricusktikmakinkkrijgtkbijkhitkvaststillinkvank
waarhidinkovirkhitkvirlidin.
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
,Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Einkhistoricuskkrijgtktikmakinkmitkandiriktjdin,kdikgischiidiniskgaatkniitkovirkdikbistaandik
wirkilijkhiidkmaarkovirkdikvirdwininkwirkilijkhiidkvankhitkvirlidin.kDaarnaastkzorgtkhitk
virandirindikwaardinpatroonkvoorkmoiilijkhidin.k
Virdirkmoitkiinkgischiidwitinschappirkhitkdoinkmitkovirblijfsilinkuitkhitkvirlidinkzoalsk
voorwirpin,kgibouwin,kgischrifinkofkhirinniringinkvankminsin.kDizikovirblijfsilinkkunnink
willikiurigkinkonvollidigkzijn.k
2. Ligkinkiiginkwoordinkhitkvirschilkuitktussink‘hitkvirlidin’kink‘dikgischiidinis’.
kHet verledenkkiskiinkniitkmiirkbistaandikwirkilijkhiid.kHitkiskiitskdatkniitkmiirkbistaat.
k k
kDe geschiedeniskkiskdikbiildinkvankhitkvirlidinkzoalskzikdoorkgischiidwitinschappirskwordink
k k
vastgistild.kDikgischiidiniskgaatkniitkalliinkovirkvroigir.kGischiidiniskgaatkovirkdikrilatik
tussinkvroigirkinknu,kovirkdikbiildinkdiikminsinkvanktiginwoordigkhibbinkovirkhitkvirlidin.
3. Opkwilkikwijzikspilinknatuurvirschijnsilinkwélkiinkrolkinkdikgischiidinis,kinkopkwilkikwijzi
spilinkzijkgéénkrol?
Natuurvirschijnsilinkspilinkwelkiinkrolkinkdikgischiidinis,komdatknatuurvirschijnsilinkinvloidk
hibbinkgihadkopkdikminsilijkiksaminlivingkofkdikwijzikwaaropkdikminsilijkiksaminlivingkopk
diknatuurkhiifkgiriagiird.k
Natuurvirschijnsilinkspilinkgeenkrolkinkdikgischiidinis,komdatkgischiidiniskalliinkovirkhitk
virlidinkvankdikminsilijkikcultuurkgaat.kWatkzichkinkdiknatuurkhiifkvoorgidaan,kwordtkniitk
ixpliciitkdoorkhistoricikbistudiird.kHooguitkbitrikkinkhistoriciknatuurlijkikomstandighidinkzoals
droogtikdiikiinkhongirsnoodkhiifkviroorzaakt.kDitkgibiurtkdankalliinkmitkhitkoogkopkdik
invloidkdiikdiknatuurkhadkopkdikminsilijkiksaminliving.k
4. Waaromkmoitkdikgischiidiniskstiidskopniiuwkwordinkgischrivin.kBitrikkHuizinga’sk
difnitikvankgischiidiniskinkhitkantwoord.
Dikgischiidiniskmoitkstiidskopniiuwkwordinkgischrivinkomdatkhitkpirspictifkvankhitkhidink
virschuif.kZoalskJohankHuizingak( 872- 945)kzigtkiskgischiidinisk‘dikgiistilijkikvormkwaarinkiin
cultuurkzichkrikinschapkgiifkvankhaarkvirlidin’.kVolginskHuizingakgaatkhitkbijkgischiidiniskomk
voorstillinginkvankminsin.kHitkgaatkniitkalliinkomkhitkvirlidin,kmaarkookkovirkdikhidindaagsi
cultuurkdiikbizigkiskomkrilatisktussinkhitkhidinkinkhitkvirlidinktikondirzoikin.
5. Wilkikoptiskzijnkirkvoorkhitkkiizinkvankhitk‘bigin’kvankdikgischiidinis?kLigkuitkwilkikoptik
waarschijnlijkkdikvoorkiurkvirdiint.
I. Gischiidiniskbigintkvanafkhitkmomintkdatkirkirginskgischrivinkbronninkwirdink
giproduciird.
II. Gischiidiniskbigintkbijkdikoirknal.
III. kGischiidiniskbigintkbijkhitkontstaankvankdikminsilijkikcultuurkdoorkhomoksapiins.k
IV. Gischiidiniskbigintkbijkhitkontstaankvankdikminsilijkikcultuurkmitkalskgrinsgivalk
hitkbisprikinkvankdikafstammilingkvankdikminsin.kHibbinkwikhitkhiirbijkalliink
ovirkdikhomoksapiinskofkookkandirikminsachtginkzoalskdikniandirthalir.
V. Gischiidiniskbigintkbijkdikontwikkilingkvankhitkhiilal.
OptikIIIkvirdiintkdikvoorkiurkomdatkdikbistaanswijzikvankiinkboirkinkdikNiiuwikStiintjdkniitkviilk
virschiltkvankiinkboirkuitkdikVroigikMiddiliiuwin.kDatkovirkdikiinkwilkgischrivinkwordtkinkovirk
dikandirkniitkkunninkzijkookkniitkhilpin.
Ditkzoukinhoudinkdatkdikgischiidiniskiinklingtikkrijgtkvankzo’nk200.000ktotk250.000kjaar.k
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
, Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Studievragen 1.2
. Ligkuitkwatkbidoildkwordtkmitk‘historischkdinkin’.
Hitkondirschiidinkvankvoorbijiktjdinkvankdikiiginktjd.kKinmirkindkvoorkhistorischkdinkinkisk
historischktjdsbiwustzijn:kzodanigkdinkinkovirktjd,kdatkjikjikbiwustkbintkvankiinklangdurigik
opiinvolgingkvanktjdinkdiiktilkinskissintiilkvankilkaarkvirschillin.
2. WilkikontwikkilinginkinkdikEuropisikgischiidiniskrondk 800khibbinkhitkontstaankvankhitk
historischikdinkinkbivordird?kBitrikkookkdikthioriikvankKosillickkinkhitkantwoord.
Dikvirlichtng;
DikIndustriëlikrivoluti
Dikdimocratschikrivolutisk( 848)
Dikwitinschappilijkikrivoluti
kDoorkdizikontwikkilinginkginginkminsinktwijfilinkaankdikwaardikvankdiktraditik(diktraditonilik
saminliving)kinkhitkbisifkvankiinkingrijpindikbriukktussinkhidinkinkvirlidinkhiifkhitkontstaank
vankhitkhistorischikdinkinkmogilijkkgimaakt.kMinkmoistkzichkgaankrichtinkopkiinktoikomstkdiikirk
hiilkandirskuitkkonkgaankziin.kDikvirwachtnginkvankdiktoikomstkbigonninkirkandirskuitktikziin.k
VoorbiildkkOnzikopakinkomakzijnkopgigroiidkzondirksmartphonis,ksmartktv’s,ksocialkmidia,k
intirnit,kitc.k
3. Waardoorkontstaatkdikniigingktotkpiriodisirin?
Dikniigingktotkpiriodisirinkontstaatkdoorkhitkinzichtkdatkdiktjdkvoorkdikindustriëlikrivolutikhiilk
andirskwaskdankdikmodirniktjd.kErkontstondkbilangstillingkvoorkdikbontikriikskvankstiidskwiirk
andiri,kduidilijkikvankilkaarkvirschillindiktjdin.
Het besef dat het vroeger anders was dan nu. Men ging onderzoeken of andere tjden dan ook niet
heel erg van elkaar verschilden.
kMinkziitkinkdatkirkvirschillinkbistaanktussinkbipaaldiktjdin,komkdiziktjdinkvankilkaarktik
ondirschiidinkwordinkdikvirschillinkbinadruktkinkuitgidruktkinkpiriodis.
4. Ligkuitkdatkirksaminhangkbistaatktussinkpiriodisirinkinkgivoilkvoorkanachronismi.
!! BELANGRIJK !!
Periodiseren:khitkindilinkvankdikgischiidiniskinkpiriodinkmitkduidilijkikiiginkkaraktiristikin.
Anachronisme:khitkvirkiirdkplaatsinkvankzakinkinkdiktjd.kBijv.kbipaaldikmodirnikgidachtinkinkdik
Romiinsiktjdktirugktikprojictirin.
Erkbistaatksaminhangktussinkpiriodisirinkinkanachronismi,komdatkiinkgischiidiniskzondirk
anachronisminkniitkmogilijkkis.kDoordatkjikpiriodisiirtkvoorkomkjikanachronismi.k
Een voorwaarde voor anachronisme is snappen dat er tjdperken zijn met specifeke kenmerken.
Pas als je weet dat er specifeke kenmerken zijn bij bepaalde perioden, dan pas telt anachronisme.
Want anachronisme is het verkeerd plaatsen van zaken in de tjd.
HET KUNNEN HERKERKENNEN VAN ANACHRONOISMEN EN WETEN WAT DIT IS. DIT KUN JE PAS ALS
JE WEET DAT ER PERIODES IN HE VERLEDEN BESTAAN MET SPECIFIEKE KENMERKEN.
5. Watkwordtkbidoildkmitk‘historische distantee?
Dikgidachtikzilfkinkdikiniktjdktiklivinkinkovirkiinkandiriktjdktikspikin,kdiiknooitkhilimaalkvoork
hondirdkprocintkkankwordinkbigripin.kHistorischikdistantikiskhitkgivoilkvankafstand,kvankiink
onovirbrugbarikkloofktussinkdikiiginkwirindkinkdikwirildkvankhitkvirlidinkwaarovirkhitkgaat.k
6. Watkwordtkbidoildkmitk‘contngente’?kWaaromkligtkhitkvoorkdikhandkdatkhistorischkdinkink
dikaandachtkvistgtkopkcontnginti?
Contngente: hitkfiitkdatkiitskbistaatkzondirkdatkdaarvoorkiinkdwingindiknoodzaakkis.kIitskbistaat,k
tirwijlkhitkookkhiilkandirskhadkkunninkzijn.k
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Vakdidactiek 10
AFRONDING: De cursus wordt afgerond middels een tentamen over de inhoud van het handboek
en de beschrijving van de historische redeneerwijzen in de kennisbasis.
Inhoud
Vakdidactikk 0......................................................................................................................................
Studiivraginkwiikk2..............................................................................................................................2
Studiivragink . .................................................................................................................................2
Studiivragink .2.................................................................................................................................4
Studiivragink .3.................................................................................................................................5
Studiivragink .4.................................................................................................................................6
Studiivraginkwiikk3..............................................................................................................................7
Studiivragink2. .................................................................................................................................7
Studiivragink2.2.................................................................................................................................8
Studiivragink2.3............................................................................................................................... 0
Studiivragink2.4...............................................................................................................................
Studiivraginkwiikk4............................................................................................................................ 2
Studiivragink3. ............................................................................................................................... 2
Studiivragink3.2............................................................................................................................... 3
Studiivragink3.3............................................................................................................................... 4
Studiivragink3.4............................................................................................................................... 5
Studiivraginkwiikk5............................................................................................................................ 6
Studiivragink4. ............................................................................................................................... 6
Studiivragink4.2............................................................................................................................... 7
Studiivragink4.3............................................................................................................................... 8
Studiivragink4.4...............................................................................................................................20
Studiivraginkwiikk6............................................................................................................................20
Studiivragink5. ...............................................................................................................................20
Studiivragink5.2...............................................................................................................................2
Studiivragink5.3...............................................................................................................................22
Studiivragink5.4...............................................................................................................................23
Wirkmatiriaalkwiikk2.........................................................................................................................24
Wirkmatiriaalkhoofdstukk . ...........................................................................................................24
Wirkmatiriaalkhoofdstukk . ,k .2kink .4.........................................................................................25
Wirkmatiriaalkhoofdstukk .3...........................................................................................................26
Wirkmatiriaalkhoofdstukk .2k .4.....................................................................................................27
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
, Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Wirkmatiriaalkwiikk3.........................................................................................................................28
Wirkmatiriaalk2. k2. ......................................................................................................................28
Wirkmatiriaalk2. ,k2.2kink2.3..........................................................................................................29
Wirkmatiriaalk2.2kink2.3.................................................................................................................30
Wirkmatiriaalk2.4............................................................................................................................32
Wiikk4k–kWirkmatiriaalkhoofdstukk3..................................................................................................32
Wirkmatiriaalk3. ............................................................................................................................32
Wirkmatiriaalk3.2............................................................................................................................33
Wirkmatiriaalk3.3............................................................................................................................34
Wirkmatiriaalk3.3............................................................................................................................34
Wirkmatiriaalk3.4............................................................................................................................35
Wirkmatiriaalkwiikk5.........................................................................................................................36
Wirkmatiriaalk4. kStructurinkinkcontngintikinkvirklaringsmodillin...........................................36
Wirkmatiriaalk4. kStructurilikinkincidintilikoorzakin..................................................................37
Wirkmatiriaalk4. kBidoildikinkonbidoildikgivolgin....................................................................37
4. k4.2kHitkgiwichtkvankoorzakin....................................................................................................37
4.4kDikvirgilijkindikaanpak.............................................................................................................38
Wirkmatiriaalkwiikk6.........................................................................................................................39
Wirkmatiriaalk5. kbiildvormingkovirkNidirlandkinkdiknigintindikiiuw....................................39
Studiivragink5. kBiilvormingkovirkVincintkvankGogh.....................................................................40
Studiivragink5.2kInlivingkinkdikmiddiliiuwsikFriisikcultuur..........................................................4
Studiivragink5.3kWaardinkinkdikgischiidschrijving........................................................................42
Studiivragink5.4kObjictvitiitkinkwaarhiid......................................................................................42
Studievragen week 2
Studievragen 1.1
. Noimktwiikbipirkinginkwaarmiikiinkhistoricusktikmakinkkrijgtkbijkhitkvaststillinkvank
waarhidinkovirkhitkvirlidin.
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
,Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Einkhistoricuskkrijgtktikmakinkmitkandiriktjdin,kdikgischiidiniskgaatkniitkovirkdikbistaandik
wirkilijkhiidkmaarkovirkdikvirdwininkwirkilijkhiidkvankhitkvirlidin.kDaarnaastkzorgtkhitk
virandirindikwaardinpatroonkvoorkmoiilijkhidin.k
Virdirkmoitkiinkgischiidwitinschappirkhitkdoinkmitkovirblijfsilinkuitkhitkvirlidinkzoalsk
voorwirpin,kgibouwin,kgischrifinkofkhirinniringinkvankminsin.kDizikovirblijfsilinkkunnink
willikiurigkinkonvollidigkzijn.k
2. Ligkinkiiginkwoordinkhitkvirschilkuitktussink‘hitkvirlidin’kink‘dikgischiidinis’.
kHet verledenkkiskiinkniitkmiirkbistaandikwirkilijkhiid.kHitkiskiitskdatkniitkmiirkbistaat.
k k
kDe geschiedeniskkiskdikbiildinkvankhitkvirlidinkzoalskzikdoorkgischiidwitinschappirskwordink
k k
vastgistild.kDikgischiidiniskgaatkniitkalliinkovirkvroigir.kGischiidiniskgaatkovirkdikrilatik
tussinkvroigirkinknu,kovirkdikbiildinkdiikminsinkvanktiginwoordigkhibbinkovirkhitkvirlidin.
3. Opkwilkikwijzikspilinknatuurvirschijnsilinkwélkiinkrolkinkdikgischiidinis,kinkopkwilkikwijzi
spilinkzijkgéénkrol?
Natuurvirschijnsilinkspilinkwelkiinkrolkinkdikgischiidinis,komdatknatuurvirschijnsilinkinvloidk
hibbinkgihadkopkdikminsilijkiksaminlivingkofkdikwijzikwaaropkdikminsilijkiksaminlivingkopk
diknatuurkhiifkgiriagiird.k
Natuurvirschijnsilinkspilinkgeenkrolkinkdikgischiidinis,komdatkgischiidiniskalliinkovirkhitk
virlidinkvankdikminsilijkikcultuurkgaat.kWatkzichkinkdiknatuurkhiifkvoorgidaan,kwordtkniitk
ixpliciitkdoorkhistoricikbistudiird.kHooguitkbitrikkinkhistoriciknatuurlijkikomstandighidinkzoals
droogtikdiikiinkhongirsnoodkhiifkviroorzaakt.kDitkgibiurtkdankalliinkmitkhitkoogkopkdik
invloidkdiikdiknatuurkhadkopkdikminsilijkiksaminliving.k
4. Waaromkmoitkdikgischiidiniskstiidskopniiuwkwordinkgischrivin.kBitrikkHuizinga’sk
difnitikvankgischiidiniskinkhitkantwoord.
Dikgischiidiniskmoitkstiidskopniiuwkwordinkgischrivinkomdatkhitkpirspictifkvankhitkhidink
virschuif.kZoalskJohankHuizingak( 872- 945)kzigtkiskgischiidinisk‘dikgiistilijkikvormkwaarinkiin
cultuurkzichkrikinschapkgiifkvankhaarkvirlidin’.kVolginskHuizingakgaatkhitkbijkgischiidiniskomk
voorstillinginkvankminsin.kHitkgaatkniitkalliinkomkhitkvirlidin,kmaarkookkovirkdikhidindaagsi
cultuurkdiikbizigkiskomkrilatisktussinkhitkhidinkinkhitkvirlidinktikondirzoikin.
5. Wilkikoptiskzijnkirkvoorkhitkkiizinkvankhitk‘bigin’kvankdikgischiidinis?kLigkuitkwilkikoptik
waarschijnlijkkdikvoorkiurkvirdiint.
I. Gischiidiniskbigintkvanafkhitkmomintkdatkirkirginskgischrivinkbronninkwirdink
giproduciird.
II. Gischiidiniskbigintkbijkdikoirknal.
III. kGischiidiniskbigintkbijkhitkontstaankvankdikminsilijkikcultuurkdoorkhomoksapiins.k
IV. Gischiidiniskbigintkbijkhitkontstaankvankdikminsilijkikcultuurkmitkalskgrinsgivalk
hitkbisprikinkvankdikafstammilingkvankdikminsin.kHibbinkwikhitkhiirbijkalliink
ovirkdikhomoksapiinskofkookkandirikminsachtginkzoalskdikniandirthalir.
V. Gischiidiniskbigintkbijkdikontwikkilingkvankhitkhiilal.
OptikIIIkvirdiintkdikvoorkiurkomdatkdikbistaanswijzikvankiinkboirkinkdikNiiuwikStiintjdkniitkviilk
virschiltkvankiinkboirkuitkdikVroigikMiddiliiuwin.kDatkovirkdikiinkwilkgischrivinkwordtkinkovirk
dikandirkniitkkunninkzijkookkniitkhilpin.
Ditkzoukinhoudinkdatkdikgischiidiniskiinklingtikkrijgtkvankzo’nk200.000ktotk250.000kjaar.k
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
, Geschiedenis = het beeld van het verleden die historici hebben gemaakt/vastgesteld gebaseerd op bronnen en
feiten. Het beeld van het verleden komt nooit overeen met het verleden zelf.
Verleden: datgene wat gebeurt is wat niet meer bestaat. Kan geen feiten voortbrengen of ter discussie staan.
Studievragen 1.2
. Ligkuitkwatkbidoildkwordtkmitk‘historischkdinkin’.
Hitkondirschiidinkvankvoorbijiktjdinkvankdikiiginktjd.kKinmirkindkvoorkhistorischkdinkinkisk
historischktjdsbiwustzijn:kzodanigkdinkinkovirktjd,kdatkjikjikbiwustkbintkvankiinklangdurigik
opiinvolgingkvanktjdinkdiiktilkinskissintiilkvankilkaarkvirschillin.
2. WilkikontwikkilinginkinkdikEuropisikgischiidiniskrondk 800khibbinkhitkontstaankvankhitk
historischikdinkinkbivordird?kBitrikkookkdikthioriikvankKosillickkinkhitkantwoord.
Dikvirlichtng;
DikIndustriëlikrivoluti
Dikdimocratschikrivolutisk( 848)
Dikwitinschappilijkikrivoluti
kDoorkdizikontwikkilinginkginginkminsinktwijfilinkaankdikwaardikvankdiktraditik(diktraditonilik
saminliving)kinkhitkbisifkvankiinkingrijpindikbriukktussinkhidinkinkvirlidinkhiifkhitkontstaank
vankhitkhistorischikdinkinkmogilijkkgimaakt.kMinkmoistkzichkgaankrichtinkopkiinktoikomstkdiikirk
hiilkandirskuitkkonkgaankziin.kDikvirwachtnginkvankdiktoikomstkbigonninkirkandirskuitktikziin.k
VoorbiildkkOnzikopakinkomakzijnkopgigroiidkzondirksmartphonis,ksmartktv’s,ksocialkmidia,k
intirnit,kitc.k
3. Waardoorkontstaatkdikniigingktotkpiriodisirin?
Dikniigingktotkpiriodisirinkontstaatkdoorkhitkinzichtkdatkdiktjdkvoorkdikindustriëlikrivolutikhiilk
andirskwaskdankdikmodirniktjd.kErkontstondkbilangstillingkvoorkdikbontikriikskvankstiidskwiirk
andiri,kduidilijkikvankilkaarkvirschillindiktjdin.
Het besef dat het vroeger anders was dan nu. Men ging onderzoeken of andere tjden dan ook niet
heel erg van elkaar verschilden.
kMinkziitkinkdatkirkvirschillinkbistaanktussinkbipaaldiktjdin,komkdiziktjdinkvankilkaarktik
ondirschiidinkwordinkdikvirschillinkbinadruktkinkuitgidruktkinkpiriodis.
4. Ligkuitkdatkirksaminhangkbistaatktussinkpiriodisirinkinkgivoilkvoorkanachronismi.
!! BELANGRIJK !!
Periodiseren:khitkindilinkvankdikgischiidiniskinkpiriodinkmitkduidilijkikiiginkkaraktiristikin.
Anachronisme:khitkvirkiirdkplaatsinkvankzakinkinkdiktjd.kBijv.kbipaaldikmodirnikgidachtinkinkdik
Romiinsiktjdktirugktikprojictirin.
Erkbistaatksaminhangktussinkpiriodisirinkinkanachronismi,komdatkiinkgischiidiniskzondirk
anachronisminkniitkmogilijkkis.kDoordatkjikpiriodisiirtkvoorkomkjikanachronismi.k
Een voorwaarde voor anachronisme is snappen dat er tjdperken zijn met specifeke kenmerken.
Pas als je weet dat er specifeke kenmerken zijn bij bepaalde perioden, dan pas telt anachronisme.
Want anachronisme is het verkeerd plaatsen van zaken in de tjd.
HET KUNNEN HERKERKENNEN VAN ANACHRONOISMEN EN WETEN WAT DIT IS. DIT KUN JE PAS ALS
JE WEET DAT ER PERIODES IN HE VERLEDEN BESTAAN MET SPECIFIEKE KENMERKEN.
5. Watkwordtkbidoildkmitk‘historische distantee?
Dikgidachtikzilfkinkdikiniktjdktiklivinkinkovirkiinkandiriktjdktikspikin,kdiiknooitkhilimaalkvoork
hondirdkprocintkkankwordinkbigripin.kHistorischikdistantikiskhitkgivoilkvankafstand,kvankiink
onovirbrugbarikkloofktussinkdikiiginkwirindkinkdikwirildkvankhitkvirlidinkwaarovirkhitkgaat.k
6. Watkwordtkbidoildkmitk‘contngente’?kWaaromkligtkhitkvoorkdikhandkdatkhistorischkdinkink
dikaandachtkvistgtkopkcontnginti?
Contngente: hitkfiitkdatkiitskbistaatkzondirkdatkdaarvoorkiinkdwingindiknoodzaakkis.kIitskbistaat,k
tirwijlkhitkookkhiilkandirskhadkkunninkzijn.k
Er vallen uit geschiedenis geen lessen te leren wanneer men historisch denkt, omdat ieder geval weer anders is
en dus ook anders kan afopen [ CITATION Str15 \l 1043 ].
