Samenvatting Ethiek
Soudijn, K., Ethische codes voor Psychologen. Derde editie.
Tessa Faber
,Inhoud
Hoofdstuk I: Regels en soorten maten
Hoofdstuk II: Oefenen met de NIP-code
Hoofdstuk III: Grondslagen van regels
Hoofdstuk IV: Uitwerking van het basisprincipe verantwoordelijkheid
Hoofdstuk V: Uitwerking van het basisprincipe integriteit
Hoofdstuk: VI Uitwerking van het basisprincipe respect
Hoofdstuk VII: Uitwerking van het basisprincipe deskundigheid
Hoofdstuk: IX Ethiek bij beoefening van wetenschap
Hoofdstuk X: Slotbeschouwing
, Ethische codes voor psychologen
I Regels en soorten maten
Een beroepscode bevat regels waaraan professionals zich bij de uitoefening van hun praktijk
behoren te houden.
Sommige van de regels zijn afgeleid van ideeën over wat goed en slecht is. Die ideeën
kunnen we aanduiden als ethiek.
In de praktijd worden de begrippen ‘beroepscode’ en ‘beroepsethiek’ door elkaar gebruikt,
want de regels specificeren handelingen die men als goed of fout kwalificeert.
Lastige kwesties:
- Dubbelrollen: sommige rollen zijn zo slecht met elkaar te verenigen dat ze niet door
dezelfde persoon in dezelfde situatie moeten worden uitgevoerd.
Rolverwarring behoort te worden voorkomen.
- Vertrouwelijkheid: een vertrouwensrelatie impliceert een sterke beperking op
datgene wat aan anderen mag worden meegedeeld.
Vertrouwelijkheid kan worden opgeheven als de persoon om wie het gaat zelf
toestemming geeft om iets aan anderen te delen, maar dan moet die persoon wel
goed kunnen overzien wat deze toestemming inhoudt.
- Te ruim geformuleerde opdracht: het is belangrijk voor psychologen om slechts
opdrachten te aanvaarden die voldoende specifiek zijn. Te ruim geformuleerde
opdrachten leiden gemakkelijk tot misverstanden.
- In het buitenland: psychologen behoren zich aan de wetten van het land te houden,
maar ze zijn ook onderworpen aan andere regels die hun speelruimte verder kunnen
inperken.
In veel landen bevatten ethische codes voor psychologen regels die er op neerkomen
dat hulpverlening aan patiënten of cliënten op een deskundige wijze moet
plaatsvinden.
Ethische codes schrijven meestal voor dat behandelplannen pas mogen worden uitgevoerd
als de betrokkenen hierover goed zijn ingelicht.
In beroepscodes voor psychologen staat vaak dat de grenzen van het vak in acht moeten
worden genomen. Zo zijn ze bijvoorbeeld niet opgeleid tot het toedienen van medicijnen en
dit hoort dan ook niet te gebeuren.
Toetsing van iemands gedrag aan een wet of aan een beroepscode vereist helderheid over
feiten.
Principes en standaards
Regels uit ethische codes variëren in de mate van concreetheid waarin ze goede of foute
handelingen specificeren.
De American Psychological Association (APA) maakt een scherp onderscheid:
- Algemene principes: na te streven doelen om psychologen naar de hoogste idealen
van de psychologie te leiden.
- Ethische standaards: af te dwingen gedragsregels.
Soudijn, K., Ethische codes voor Psychologen. Derde editie.
Tessa Faber
,Inhoud
Hoofdstuk I: Regels en soorten maten
Hoofdstuk II: Oefenen met de NIP-code
Hoofdstuk III: Grondslagen van regels
Hoofdstuk IV: Uitwerking van het basisprincipe verantwoordelijkheid
Hoofdstuk V: Uitwerking van het basisprincipe integriteit
Hoofdstuk: VI Uitwerking van het basisprincipe respect
Hoofdstuk VII: Uitwerking van het basisprincipe deskundigheid
Hoofdstuk: IX Ethiek bij beoefening van wetenschap
Hoofdstuk X: Slotbeschouwing
, Ethische codes voor psychologen
I Regels en soorten maten
Een beroepscode bevat regels waaraan professionals zich bij de uitoefening van hun praktijk
behoren te houden.
Sommige van de regels zijn afgeleid van ideeën over wat goed en slecht is. Die ideeën
kunnen we aanduiden als ethiek.
In de praktijd worden de begrippen ‘beroepscode’ en ‘beroepsethiek’ door elkaar gebruikt,
want de regels specificeren handelingen die men als goed of fout kwalificeert.
Lastige kwesties:
- Dubbelrollen: sommige rollen zijn zo slecht met elkaar te verenigen dat ze niet door
dezelfde persoon in dezelfde situatie moeten worden uitgevoerd.
Rolverwarring behoort te worden voorkomen.
- Vertrouwelijkheid: een vertrouwensrelatie impliceert een sterke beperking op
datgene wat aan anderen mag worden meegedeeld.
Vertrouwelijkheid kan worden opgeheven als de persoon om wie het gaat zelf
toestemming geeft om iets aan anderen te delen, maar dan moet die persoon wel
goed kunnen overzien wat deze toestemming inhoudt.
- Te ruim geformuleerde opdracht: het is belangrijk voor psychologen om slechts
opdrachten te aanvaarden die voldoende specifiek zijn. Te ruim geformuleerde
opdrachten leiden gemakkelijk tot misverstanden.
- In het buitenland: psychologen behoren zich aan de wetten van het land te houden,
maar ze zijn ook onderworpen aan andere regels die hun speelruimte verder kunnen
inperken.
In veel landen bevatten ethische codes voor psychologen regels die er op neerkomen
dat hulpverlening aan patiënten of cliënten op een deskundige wijze moet
plaatsvinden.
Ethische codes schrijven meestal voor dat behandelplannen pas mogen worden uitgevoerd
als de betrokkenen hierover goed zijn ingelicht.
In beroepscodes voor psychologen staat vaak dat de grenzen van het vak in acht moeten
worden genomen. Zo zijn ze bijvoorbeeld niet opgeleid tot het toedienen van medicijnen en
dit hoort dan ook niet te gebeuren.
Toetsing van iemands gedrag aan een wet of aan een beroepscode vereist helderheid over
feiten.
Principes en standaards
Regels uit ethische codes variëren in de mate van concreetheid waarin ze goede of foute
handelingen specificeren.
De American Psychological Association (APA) maakt een scherp onderscheid:
- Algemene principes: na te streven doelen om psychologen naar de hoogste idealen
van de psychologie te leiden.
- Ethische standaards: af te dwingen gedragsregels.
