Levensbeschouwing samenvatting
Hoofdstuk 2 ‘waarden en normen’
Paragraaf 2
waarden
een waarde is een standpunt over wat uiteindelijk belangrijk en nastrevenswaardig is.
Het heeft 4 kenmerken:
Beginselen: staan centraal in het leven van mensen, principes waaruit mensen willen leven.
Collectief: word vaak aangehangen door een groep mensen, denk aan gezondheid, vrijheid,
eerlijkheid en naastenliefde.
Één woord: je drukt ze altijd in één woord uit. Voorbeeld: liefde, welvaart en vrijheid.
Doel: het bevat altijd een bepaald doel waarnaar je streeft, de uiteindelijke reden dat iemand
iets doet. Voorbeeld: naar school gaan, je kunt wijzer worden waarde: wijsheid
Normen
Een norm is een bepaalde verwachting over het gedrag van mensen. Ze worden soms schriftelijk
vastgelegd in de vorm van gedragsregels. Voorbeeld: schoolreglement.
Een norm werkt ook als maatstaf om gedrag te beoordelen.
Verband tussen waarden en normen
Normen hangen samen met de waarden die aangehangen worden als mensen gezondheid
belangrijk vinden, zullen ze gezond eten, niet roken en veel sporten.
Moraal
Het geheel van waarden en normen noem je moraal. De moraal van een persoon hangt altijd samen
met zijn algemene kijk op het leven: zijn levensbeschouwing.
Moraal van de Nederlandse samenleving: waarden en normen die door de meerderheid van de
Nederlandse bevolking worden aangehangen.
De moraal verandert: Waarden en normen liggen niet vast, ze veranderen. Wij denken namelijk
anders dan onze voorouders.
Moraal is nodig en nuttig
Het leven van mensen is gebaat bij moraal: gezamenlijk gedragen van waarden en normen
Er zijn 3 redenen:
Moraal maakt menselijk samenleven mogelijk: om met elkaar te kunnen samenleven, zijn er
regels nodig (normen) anders zou er chaos uitbreken.
Moraal geeft houvast in het leven: door waarden en normen hebben wij een bepaalde
zekerheid, we weten hoe we ons moeten gedragen en wat we verwachten van de medemens
Een moraal geeft richting aan ons handelen: de waarden en normen die wij hanteren,
wijzen ons de weg in het handelen.
Paragraaf 3
Vrijheid
Vrijheid is de belangrijkste waarde in de samenleving. Het is een situatie waarbij een mens zelf kan
beslissen hoe hij zijn leven inricht en daar ook vorm aan geeft. Het betekent afwezigheid van zoveel
mogelijk invloed en sturing van buitenaf.
Negatieve vrijheid
Situatie waarbij externe invloeden en beperkingen afwezig zijn, denk aan ouders, school, overheid.
Het ontstaat door de afwezigheid van iets, namelijk een externe bepaling of beïnvloeding
De leraar luistert jouw smartphone niet af, daardoor kun jij je vrij uiten.
Hoofdstuk 2 ‘waarden en normen’
Paragraaf 2
waarden
een waarde is een standpunt over wat uiteindelijk belangrijk en nastrevenswaardig is.
Het heeft 4 kenmerken:
Beginselen: staan centraal in het leven van mensen, principes waaruit mensen willen leven.
Collectief: word vaak aangehangen door een groep mensen, denk aan gezondheid, vrijheid,
eerlijkheid en naastenliefde.
Één woord: je drukt ze altijd in één woord uit. Voorbeeld: liefde, welvaart en vrijheid.
Doel: het bevat altijd een bepaald doel waarnaar je streeft, de uiteindelijke reden dat iemand
iets doet. Voorbeeld: naar school gaan, je kunt wijzer worden waarde: wijsheid
Normen
Een norm is een bepaalde verwachting over het gedrag van mensen. Ze worden soms schriftelijk
vastgelegd in de vorm van gedragsregels. Voorbeeld: schoolreglement.
Een norm werkt ook als maatstaf om gedrag te beoordelen.
Verband tussen waarden en normen
Normen hangen samen met de waarden die aangehangen worden als mensen gezondheid
belangrijk vinden, zullen ze gezond eten, niet roken en veel sporten.
Moraal
Het geheel van waarden en normen noem je moraal. De moraal van een persoon hangt altijd samen
met zijn algemene kijk op het leven: zijn levensbeschouwing.
Moraal van de Nederlandse samenleving: waarden en normen die door de meerderheid van de
Nederlandse bevolking worden aangehangen.
De moraal verandert: Waarden en normen liggen niet vast, ze veranderen. Wij denken namelijk
anders dan onze voorouders.
Moraal is nodig en nuttig
Het leven van mensen is gebaat bij moraal: gezamenlijk gedragen van waarden en normen
Er zijn 3 redenen:
Moraal maakt menselijk samenleven mogelijk: om met elkaar te kunnen samenleven, zijn er
regels nodig (normen) anders zou er chaos uitbreken.
Moraal geeft houvast in het leven: door waarden en normen hebben wij een bepaalde
zekerheid, we weten hoe we ons moeten gedragen en wat we verwachten van de medemens
Een moraal geeft richting aan ons handelen: de waarden en normen die wij hanteren,
wijzen ons de weg in het handelen.
Paragraaf 3
Vrijheid
Vrijheid is de belangrijkste waarde in de samenleving. Het is een situatie waarbij een mens zelf kan
beslissen hoe hij zijn leven inricht en daar ook vorm aan geeft. Het betekent afwezigheid van zoveel
mogelijk invloed en sturing van buitenaf.
Negatieve vrijheid
Situatie waarbij externe invloeden en beperkingen afwezig zijn, denk aan ouders, school, overheid.
Het ontstaat door de afwezigheid van iets, namelijk een externe bepaling of beïnvloeding
De leraar luistert jouw smartphone niet af, daardoor kun jij je vrij uiten.
