Godsdienst apologetiek
1.1 Wat is apologetiek?
Voor veel mensen is lijden een reden om niet in God te geloven. Een
apologetisch gesprek is een gesprek waarin je duidelijk probeert te maken
waarom het niet onredelijk is om in God te geloven te midden van het
lijden. Apologetiek houdt zich bezig met de volgende soort vragen:
waarom zou je geloven? Spreekt de wetenschap het geloof niet tegen?
Kan ik wel geloven in een goede God terwijl er lijden is? Het woord
apologetiek is afgeleid van het Griekse woord apologia . Dat is een woord
wat werd gebruikt in de rechtszaal. De beschuldiging moest weerlegd
worden. In de theologie wordt apologetiek vooral ingezet als verdediging
(apologia) van het Christelijk geloof. Petrus gebruikt in zijn tekst de
woorden ‘verantwoording, rekenschap, en hoop’. Verantwoording is in het
Grieks apologia. Rekenschap is in het Grieks logos. Het gaat er dus om dat
Christenen hun geloof op een logische of redelijke wijze verantwoorden.
Apologetiek heeft als doel om evangelisatie, intellectuele en eerlijke
diepte te geven. Het is de taak aan de gelovige om te laten zien dat
geloven niet alleen een zaak is van het hart maar ook van het verstand.
1.2 Waarom apologetiek?
Redenen waarom apologetiek belangrijk is voor christenen en
gelovigen.
1. Om je te kunnen verantwoorden als er vragen over geloof worden
gesteld
2. Omdat onze tijd erom vraagt. Naarmate de wederkomst dichterbij
komt, wordt evangelisatie belangrijker. Apologetiek helpt een antwoord
te geven op het probleem van het lijden. Daarnaast groeien we op in
een samenleving waarin het christelijk geloof niet meer
vanzelfsprekend is. Je komt steeds meer in aanraking met
andersdenkenden en dan moet je wel een antwoord op hun vragen
kunnen geven.
3. Om oog te hebben voor de naaste. De moderne tijd dwingt ons om na
te denken over de verwoording van het geloof, ofwel over
hermeneutiek, evangelisatie en apologetiek. Bij apologetiek draait het
om het winnen van zielen, daarom moet je weten welke vragen de
naaste heeft. Het geloof kan tegenwoordig alleen begrepen worden
door het goed uitleggen, dat kan door met sympathie en empathie te
luisteren
4. Om te gaan in de voetsporen van Paulus. Paulus kende de denkwereld
van de heidenen. Hij liet een apologetische strategie zien: Bijbelse
verkondiging in filosofische taal en in aansluiting op filosofische
denkbeelden, de denkbeelden van de meeste heidenen toen. Hij is
bewust dat het evangelie voor de heidenen dwaasheid en een ergernis
is. We moeten zoeken naar een manier om het Evangelie begrijpelijk te
maken, maar we mogen de inhoud niet aanpassen aan onze tijd.
, 1.3 Samengevat
Het is steeds belangrijker dat we woorden en inzichten hebben om het
gesprek over het geloof aan te gaan en er verantwoording van af te
leggen. Een christen moet dus bereid zijn, zijn geloof te verdedigen en te
verantwoorden. Het gaat erom dat we geloven met verstand en hart. We
moeten God als Heere erkennen en Hem alle eer geven. Dat kan alleen
vanuit ons hart.
2 Het probleem van het lijden
Door de zondeval is lijden een realiteit geworden. Je kan lijden ervaren als
slachtoffer, getuige of veroorzaker. De realiteit van het lijden stelt de
mens de vraag hoe je er mee om dient te gaan. Als we nadenken over het
probleem van het kwaad gebruiken wij de term ‘theodicee’. Dat betekent
theos (God) en dikè (rechtvaardigheid). Twee betekenissen:
1. Filosofische studie van de relatie tussen God en het kwaad
2. De verdediging van de rechtvaardigheid van God in het licht van het
kwaad in Gods schepping
Het probleem van het kwaad komt voort uit de spanning tussen Gods
goedheid en almacht enerzijds en het bestaan van het kwaad anderzijds.
Theodicee is ontstaan binnen het verlichtingsdenken. God moest zich
verantwoorden tegenover de menselijke rede. Theodicee heeft als
einddoel om God te ‘rechtvaardigen’. Het is terecht om hier kritiek op te
hebben, voor een Christen is de rechtvaardiging van God niet het eind,
maar het begin van het denken. God heeft het niet nodig om door ons
verdedigd en gerechtvaardigd te worden. Dit betekent niet dat we er
niet over na mogen denken. Het is zelfs noodzakelijk om als Christen
hierover na te denken. Theodicee betekent dan om, in onderwerping aan
de Schrift en in afhankelijkheid van God, te trachten de vragen te
beantwoorden die naar boven komen als we nadenken over het lijden. Het
boek Job kan ons daarbij helpen. Ook Job stelt vragen over het lijden. Gelet
op de inhoud, kan Job een theodicee worden genoemd. Toch is dat niet de
bedoeling. Het is de bedoeling om het leven in volle scherpte te tekenen
en te laten zien dat boven alle vragen en twijfels, God als Koning over de
schepping regeert.
3 Christelijke en niet-Christelijke reacties op het lijden
Ieder mens krijgt in zijn leven te maken met lijden. Mensen reageren daar
divers op. Ze laten een schat aan ervaring achter, waar wij ons voordeel
mee kunnen doen.
3.1 Niet-Christelijke reacties op het lijden
In de tekst over de overkapo en zijn pipel vragen mensen zich af: ‘waar is
de barmhartige God? Waar is Hij? De niet-Christenen vragen zich af of God
wel bestaat in het lijden. Een andere niet-christelijke visie is dat pijn bij het
leven hoort. Lijden is pijn die je zelf creëert. Lijden is pijn die wordt
veroorzaakt door alle gedachten die je voor waar aanneemt. Het ontstaat
1.1 Wat is apologetiek?
Voor veel mensen is lijden een reden om niet in God te geloven. Een
apologetisch gesprek is een gesprek waarin je duidelijk probeert te maken
waarom het niet onredelijk is om in God te geloven te midden van het
lijden. Apologetiek houdt zich bezig met de volgende soort vragen:
waarom zou je geloven? Spreekt de wetenschap het geloof niet tegen?
Kan ik wel geloven in een goede God terwijl er lijden is? Het woord
apologetiek is afgeleid van het Griekse woord apologia . Dat is een woord
wat werd gebruikt in de rechtszaal. De beschuldiging moest weerlegd
worden. In de theologie wordt apologetiek vooral ingezet als verdediging
(apologia) van het Christelijk geloof. Petrus gebruikt in zijn tekst de
woorden ‘verantwoording, rekenschap, en hoop’. Verantwoording is in het
Grieks apologia. Rekenschap is in het Grieks logos. Het gaat er dus om dat
Christenen hun geloof op een logische of redelijke wijze verantwoorden.
Apologetiek heeft als doel om evangelisatie, intellectuele en eerlijke
diepte te geven. Het is de taak aan de gelovige om te laten zien dat
geloven niet alleen een zaak is van het hart maar ook van het verstand.
1.2 Waarom apologetiek?
Redenen waarom apologetiek belangrijk is voor christenen en
gelovigen.
1. Om je te kunnen verantwoorden als er vragen over geloof worden
gesteld
2. Omdat onze tijd erom vraagt. Naarmate de wederkomst dichterbij
komt, wordt evangelisatie belangrijker. Apologetiek helpt een antwoord
te geven op het probleem van het lijden. Daarnaast groeien we op in
een samenleving waarin het christelijk geloof niet meer
vanzelfsprekend is. Je komt steeds meer in aanraking met
andersdenkenden en dan moet je wel een antwoord op hun vragen
kunnen geven.
3. Om oog te hebben voor de naaste. De moderne tijd dwingt ons om na
te denken over de verwoording van het geloof, ofwel over
hermeneutiek, evangelisatie en apologetiek. Bij apologetiek draait het
om het winnen van zielen, daarom moet je weten welke vragen de
naaste heeft. Het geloof kan tegenwoordig alleen begrepen worden
door het goed uitleggen, dat kan door met sympathie en empathie te
luisteren
4. Om te gaan in de voetsporen van Paulus. Paulus kende de denkwereld
van de heidenen. Hij liet een apologetische strategie zien: Bijbelse
verkondiging in filosofische taal en in aansluiting op filosofische
denkbeelden, de denkbeelden van de meeste heidenen toen. Hij is
bewust dat het evangelie voor de heidenen dwaasheid en een ergernis
is. We moeten zoeken naar een manier om het Evangelie begrijpelijk te
maken, maar we mogen de inhoud niet aanpassen aan onze tijd.
, 1.3 Samengevat
Het is steeds belangrijker dat we woorden en inzichten hebben om het
gesprek over het geloof aan te gaan en er verantwoording van af te
leggen. Een christen moet dus bereid zijn, zijn geloof te verdedigen en te
verantwoorden. Het gaat erom dat we geloven met verstand en hart. We
moeten God als Heere erkennen en Hem alle eer geven. Dat kan alleen
vanuit ons hart.
2 Het probleem van het lijden
Door de zondeval is lijden een realiteit geworden. Je kan lijden ervaren als
slachtoffer, getuige of veroorzaker. De realiteit van het lijden stelt de
mens de vraag hoe je er mee om dient te gaan. Als we nadenken over het
probleem van het kwaad gebruiken wij de term ‘theodicee’. Dat betekent
theos (God) en dikè (rechtvaardigheid). Twee betekenissen:
1. Filosofische studie van de relatie tussen God en het kwaad
2. De verdediging van de rechtvaardigheid van God in het licht van het
kwaad in Gods schepping
Het probleem van het kwaad komt voort uit de spanning tussen Gods
goedheid en almacht enerzijds en het bestaan van het kwaad anderzijds.
Theodicee is ontstaan binnen het verlichtingsdenken. God moest zich
verantwoorden tegenover de menselijke rede. Theodicee heeft als
einddoel om God te ‘rechtvaardigen’. Het is terecht om hier kritiek op te
hebben, voor een Christen is de rechtvaardiging van God niet het eind,
maar het begin van het denken. God heeft het niet nodig om door ons
verdedigd en gerechtvaardigd te worden. Dit betekent niet dat we er
niet over na mogen denken. Het is zelfs noodzakelijk om als Christen
hierover na te denken. Theodicee betekent dan om, in onderwerping aan
de Schrift en in afhankelijkheid van God, te trachten de vragen te
beantwoorden die naar boven komen als we nadenken over het lijden. Het
boek Job kan ons daarbij helpen. Ook Job stelt vragen over het lijden. Gelet
op de inhoud, kan Job een theodicee worden genoemd. Toch is dat niet de
bedoeling. Het is de bedoeling om het leven in volle scherpte te tekenen
en te laten zien dat boven alle vragen en twijfels, God als Koning over de
schepping regeert.
3 Christelijke en niet-Christelijke reacties op het lijden
Ieder mens krijgt in zijn leven te maken met lijden. Mensen reageren daar
divers op. Ze laten een schat aan ervaring achter, waar wij ons voordeel
mee kunnen doen.
3.1 Niet-Christelijke reacties op het lijden
In de tekst over de overkapo en zijn pipel vragen mensen zich af: ‘waar is
de barmhartige God? Waar is Hij? De niet-Christenen vragen zich af of God
wel bestaat in het lijden. Een andere niet-christelijke visie is dat pijn bij het
leven hoort. Lijden is pijn die je zelf creëert. Lijden is pijn die wordt
veroorzaakt door alle gedachten die je voor waar aanneemt. Het ontstaat
