Culpoos delict: Delicten waarin ‘schuld’ als bestanddeel is opgenomen. Er moet
sprake zijn van een verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid. Naar behoren had de
verdachte moeten weten wat het gevolg van zijn acties zou (kunnen) zijn.
2 soorten schuld:
• Bewuste schuld: Wanneer men het mogelijke gevolg van de daad weet, maar het
denkt te kunnen voorkomen dmv voorzorgsmaatregelen. Dit telt niet als opzet,
wel als schuld!
• Onbewuste schuld: Verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid
Roekeloosheid: strafverzwaringsgrond (verdubbeling van het strafmaximum), het is
de zwaarste vorm van het culpoze delict waarin sprake is van buitengewoon
onvoorzichtig gedrag waarbij welbewust en met ernstige gevolgen onaanvaardbare
risico’s worden genomen. Vereist: bewustheid van het risico van ernstige gevolgen,
waarbij op zeer lichtzinnige wijze ervan wordt uitgegaan dat die niet zullen gebeuren.
Geldt pas bij een gedraging die zich bewust buiten de orde van het normale verkeer
plaatst (oud). Geldt voor Art. 307, 308 Sr en 6, 175 WVW.
Vereisten:
• Buitengewone onvoorzichtigheid
• Zeer ernstig gevaar
• De dader is zich daarvan bewust of had zich daarvan bewust moeten zijn
Buitengewoon: je buiten het gewone verkeer plaatsen. Bv kat en muisspel,
snelheidswedstrijd, vluchten voor politie, dwingen tot stilstaan op snelweg.
Nieuwe wet roekeloosheid (2020): het wordt in de aanscherping makkelijker
gemaakt voor de wetgever om iemand te veroordelen op basis van roekeloosheid. Er
wordt nu in Art. 5a lid 1 WVW een lijst met gedragingen genoemd die vallen onder
zodanige verkeersgedragingen die levensgevaar of gevaar voor zwaar lichamelijk
letsel teweegbrengen. Vereisten:
• Om iemand te veroordelen op basis van roekeloosheid moet zijn voldaan aan een of
meerdere van deze gedragingen. Ligt aan de omstandigheden van het geval of 1
gedraging genoeg is.
• Alle vereisten van culpa moet aan zijn voldaan
• Er moet iemand zijn overleden of zwaar lichamelijk letsel hebben opgelopen als
gevolg van deze gedragingen.
Om culpa te kunnen bewijzen, verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid:
• Verdachte had anders moeten en kunnen handelen (verwijtbaar)
• Het moet een aanmerkelijk (ernstig) risico zijn. (Aanmerkelijk)
• Er moet een schending van een geschreven of ongeschreven zorgvuldigheidsnorm
zijn. (Onvoorzichtigheid)
Ontbreken van de wederrechtelijkheid of verwijtbaarheid dmv
rechtvaardigingsgronden en schulduitsluitingsgronden maakt veroordeling op basis
van culpoos delict onmogelijk.
2 kanten van culpa:
• Objectieve kant (normatief, vermijdbaar): gaat over de wederrechtelijkheid.
Had de dader anders moeten handelen. Rechtvaardigingsgronden nemen de
objectieve kant van culpa weg. Aanmerkelijkheid, onvoorzichtigheid
• Subjectieve kant (psychisch, verwijtbaar): gaat over de verwijtbaarheid. Had de
dader anders kunnen handelen en heeft hij dit nagelaten. Bv: vertrouwen op goede
afloop (bewuste schuld), of onoplettendheid (onbewuste schuld)
Uit het Verpleegster-arrest blijkt dat het normatieve karakter van culpa op de
voorgrond staat.
sprake zijn van een verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid. Naar behoren had de
verdachte moeten weten wat het gevolg van zijn acties zou (kunnen) zijn.
2 soorten schuld:
• Bewuste schuld: Wanneer men het mogelijke gevolg van de daad weet, maar het
denkt te kunnen voorkomen dmv voorzorgsmaatregelen. Dit telt niet als opzet,
wel als schuld!
• Onbewuste schuld: Verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid
Roekeloosheid: strafverzwaringsgrond (verdubbeling van het strafmaximum), het is
de zwaarste vorm van het culpoze delict waarin sprake is van buitengewoon
onvoorzichtig gedrag waarbij welbewust en met ernstige gevolgen onaanvaardbare
risico’s worden genomen. Vereist: bewustheid van het risico van ernstige gevolgen,
waarbij op zeer lichtzinnige wijze ervan wordt uitgegaan dat die niet zullen gebeuren.
Geldt pas bij een gedraging die zich bewust buiten de orde van het normale verkeer
plaatst (oud). Geldt voor Art. 307, 308 Sr en 6, 175 WVW.
Vereisten:
• Buitengewone onvoorzichtigheid
• Zeer ernstig gevaar
• De dader is zich daarvan bewust of had zich daarvan bewust moeten zijn
Buitengewoon: je buiten het gewone verkeer plaatsen. Bv kat en muisspel,
snelheidswedstrijd, vluchten voor politie, dwingen tot stilstaan op snelweg.
Nieuwe wet roekeloosheid (2020): het wordt in de aanscherping makkelijker
gemaakt voor de wetgever om iemand te veroordelen op basis van roekeloosheid. Er
wordt nu in Art. 5a lid 1 WVW een lijst met gedragingen genoemd die vallen onder
zodanige verkeersgedragingen die levensgevaar of gevaar voor zwaar lichamelijk
letsel teweegbrengen. Vereisten:
• Om iemand te veroordelen op basis van roekeloosheid moet zijn voldaan aan een of
meerdere van deze gedragingen. Ligt aan de omstandigheden van het geval of 1
gedraging genoeg is.
• Alle vereisten van culpa moet aan zijn voldaan
• Er moet iemand zijn overleden of zwaar lichamelijk letsel hebben opgelopen als
gevolg van deze gedragingen.
Om culpa te kunnen bewijzen, verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid:
• Verdachte had anders moeten en kunnen handelen (verwijtbaar)
• Het moet een aanmerkelijk (ernstig) risico zijn. (Aanmerkelijk)
• Er moet een schending van een geschreven of ongeschreven zorgvuldigheidsnorm
zijn. (Onvoorzichtigheid)
Ontbreken van de wederrechtelijkheid of verwijtbaarheid dmv
rechtvaardigingsgronden en schulduitsluitingsgronden maakt veroordeling op basis
van culpoos delict onmogelijk.
2 kanten van culpa:
• Objectieve kant (normatief, vermijdbaar): gaat over de wederrechtelijkheid.
Had de dader anders moeten handelen. Rechtvaardigingsgronden nemen de
objectieve kant van culpa weg. Aanmerkelijkheid, onvoorzichtigheid
• Subjectieve kant (psychisch, verwijtbaar): gaat over de verwijtbaarheid. Had de
dader anders kunnen handelen en heeft hij dit nagelaten. Bv: vertrouwen op goede
afloop (bewuste schuld), of onoplettendheid (onbewuste schuld)
Uit het Verpleegster-arrest blijkt dat het normatieve karakter van culpa op de
voorgrond staat.
