Arresten:
• Airey/Ierland
• Waarheidsplicht
• Rechterswissel
• Rijwielzadel
• X./Dexia Nederland
• Capuano/Italië - r.o. 30, 32, 37
• Stichting UVDTAB/Trafigura beheer - r.o. 3.2, 3.3
• Siedsma/Reek - r.o. 3.2-3.4
Constitutieve rechtspraken: er treedt een nieuwe rechtstoestand in, waarbij de
rechtsbetrekking tussen partijen wordt vastgesteld door de rechter.
Hoofdbeginselen van een behoorlijke procesvoering:
• Hoor en wederhoor (Art. 6 EVRM, 19 Rv)
• Onpartijdigheid van de rechter (Art. 6 EVRM)
• Openbaarheid van behandeling en uitspraak (Art. 6 EVRM)
• Motivering van de beslissing (GW, Art. 30, 121 RV, Art. 5 lid 1 RO)
• Partijautonomie (Art. 21 Rv)
Hoor en wederhoor: partijen hebben het recht om kennis te nemen van en zich te
kunnen uitlaten over alle gegevens die in het geding zijn gebracht en waarop de
rechter zich baseert bij het doen van zijn uitspraak. Verder komt aan partijen het recht
toe door de rechter te worden gehoord, zich op feiten en rechten te
beroepen en tevens om bewijs te leveren. Rechter mag een verweerder enkel
veroordelen indien hij de kans heeft gehad om zichzelf daadwerkelijk te verdedigen.
Art. 12 RO: het is voor de rechter verboden kennis te nemen van inlichtingen/stukken
van een partij, zonder dat de wederpartij de gelegenheid heeft gehad hier kennis van
te nemen/erop te reageren.
- Een rechter mag zijn beslissing alleen baseren op stukken en inlichtingen waarvan
partijen kennis hebben kunnen nemen. Als de rechter kennis heeft verkregen door
te googelen, moet hij de partijen gelegenheid geven hiervan kennis te nemen.
- Hoor en wederhoor is niet van toepassing indien een partij hiervan afstand
doet.
Onpartijdigheid vd rechter: rechter mag niet vooringenomen zijn en mag zich niet
laten beïnvloeden. Mocht hier toch sprake van zijn, kunnen partijen de rechter wraken,
of de rechter kan zelf een verzoek van verschoning indienen. (Art. 36-41 Rv).
Openbaarheid van behandeling en uitspraak: bedoeld als waarborg voor
onpartijdige behandeling. Wantrouwen van het publiek wordt zo voorkomen en het
motiveert de rechter om naar tevredenheid van het publiek te handelen.
Uitzonderingen op dit beginsel:
• Art. 27 Rv: geheel of gedeeltelijk achter gesloten deuren
• Art. 803, 818 lid 6 Rv: zaken betreffende personen en familierecht en
echtscheidingszaken
• Art. 4 RO: sluiting van de deuren om gewichtige redenen
Beraadslaging en besluitvorming vindt plaats in de raadkamer en niet in het
openbaar. Degene die dit bijwoont
heeft een plicht tot geheimhouding
(Art. 7 lid 3 RO)
Motivering van de beslissing:
heeft een aantal functies:
, Partijautonomie: partijen kunnen zelf bepalen of er een procedure wordt gestart en
waarover zal worden geprocedeerd. Eiser bepaalt de vordering en tegen wie deze
vordering wordt ingesteld. Gedaagde kan mede inhoud geven aan het geschil door
feiten te stellen en verweren te voeren. Ook kan met wederzijds goedvinden van beide
partijen het proces worden beëindigd.
Waarheidsplicht (Art. 21 Rv): partijen mogen relevante feiten niet verzwijgen en
dienen de waarheid te spreken.
Lijdelijkheid van de rechter (Art. 23 Rv): rechter mag zich niet uitlaten over zaken
die niet zijn geëist, mag niet meer toewijzen dan is gevorderd en mag niet gedeeltelijk
een uitspraak doen.
Art. 24 Rv: rechter mag geen feiten toevoegen aan de stukken en komt alleen op
basis van de aangevoerde stukken tot een beslissing.
Art. 149 Rv: gestelde feiten die niet zijn betwist moet hij als vaststaand beschouwen.
Bevoegdheden en verantwoordelijkheden rechter tijdens procedure:
• Art. 20 lid 1 Rv: rechter waakt voor onredelijke vertraging en neemt maatregelen
hiertegen
• Art. 133 Rv: rechter biedt zorg voor een ordelijk verloop van de procedure en kan
in het belang daarvan uitstel weigeren.
• Art. 22 Rv: hij kan partijen in de procedure bevelen om stellingen toe te lichten of
bescheiden te overleggen.
• Art. 139 of 121 Rv: rechter draagt een partij ambtshalve op om bewijs te leveren
of te verschijnen in de procedure, beslist over plaatsopneming en beveelt
deskundigenonderzoek.
• Art. 25 Rv: rechtsgronden aanvullen
Hoofdbeginselen die van belang zijn voor de aard en kwaliteit van een
behoorlijke procedure:
• Onderzoek en beslissing in 2 instanties
• Toezicht op de rechtspraak door het middel van cassatie
• Verplichte procesvertegenwoordiging
2 soorten rechters:
• Feitenrechters (Rechtbank, Gerechtshof)
• Cassatierechters (Hoge Raad)
Cassatie op 2 manieren starten:
• Dmv cassatieberoep door een procespartij
• Door de PG bij de Hoge Raad met een beroep in cassatie in het belang van de wet
Verplichte procesvertegenwoordiging: wanneer een partij niet zelf in het proces
mag verschijnen, is er veelal sprake van verplichte procesvertegenwoordiging door
een advocaat. Partijen kunnen wel door de rechter worden gehoord. Uitzonderingen:
• Kantonzaken: partij procedeert in persoon of laat zich door een gemachtigde
vertegenwoordiger (Art. 79 lid 1 jo. 80 lid 1 Rv)
• Kort geding: gedaagde kan bij advocaat of in persoon procederen, tenzij hij een eis
in reconventie wil indienen (Art. 255 lid 1 Rv)
• Airey/Ierland
• Waarheidsplicht
• Rechterswissel
• Rijwielzadel
• X./Dexia Nederland
• Capuano/Italië - r.o. 30, 32, 37
• Stichting UVDTAB/Trafigura beheer - r.o. 3.2, 3.3
• Siedsma/Reek - r.o. 3.2-3.4
Constitutieve rechtspraken: er treedt een nieuwe rechtstoestand in, waarbij de
rechtsbetrekking tussen partijen wordt vastgesteld door de rechter.
Hoofdbeginselen van een behoorlijke procesvoering:
• Hoor en wederhoor (Art. 6 EVRM, 19 Rv)
• Onpartijdigheid van de rechter (Art. 6 EVRM)
• Openbaarheid van behandeling en uitspraak (Art. 6 EVRM)
• Motivering van de beslissing (GW, Art. 30, 121 RV, Art. 5 lid 1 RO)
• Partijautonomie (Art. 21 Rv)
Hoor en wederhoor: partijen hebben het recht om kennis te nemen van en zich te
kunnen uitlaten over alle gegevens die in het geding zijn gebracht en waarop de
rechter zich baseert bij het doen van zijn uitspraak. Verder komt aan partijen het recht
toe door de rechter te worden gehoord, zich op feiten en rechten te
beroepen en tevens om bewijs te leveren. Rechter mag een verweerder enkel
veroordelen indien hij de kans heeft gehad om zichzelf daadwerkelijk te verdedigen.
Art. 12 RO: het is voor de rechter verboden kennis te nemen van inlichtingen/stukken
van een partij, zonder dat de wederpartij de gelegenheid heeft gehad hier kennis van
te nemen/erop te reageren.
- Een rechter mag zijn beslissing alleen baseren op stukken en inlichtingen waarvan
partijen kennis hebben kunnen nemen. Als de rechter kennis heeft verkregen door
te googelen, moet hij de partijen gelegenheid geven hiervan kennis te nemen.
- Hoor en wederhoor is niet van toepassing indien een partij hiervan afstand
doet.
Onpartijdigheid vd rechter: rechter mag niet vooringenomen zijn en mag zich niet
laten beïnvloeden. Mocht hier toch sprake van zijn, kunnen partijen de rechter wraken,
of de rechter kan zelf een verzoek van verschoning indienen. (Art. 36-41 Rv).
Openbaarheid van behandeling en uitspraak: bedoeld als waarborg voor
onpartijdige behandeling. Wantrouwen van het publiek wordt zo voorkomen en het
motiveert de rechter om naar tevredenheid van het publiek te handelen.
Uitzonderingen op dit beginsel:
• Art. 27 Rv: geheel of gedeeltelijk achter gesloten deuren
• Art. 803, 818 lid 6 Rv: zaken betreffende personen en familierecht en
echtscheidingszaken
• Art. 4 RO: sluiting van de deuren om gewichtige redenen
Beraadslaging en besluitvorming vindt plaats in de raadkamer en niet in het
openbaar. Degene die dit bijwoont
heeft een plicht tot geheimhouding
(Art. 7 lid 3 RO)
Motivering van de beslissing:
heeft een aantal functies:
, Partijautonomie: partijen kunnen zelf bepalen of er een procedure wordt gestart en
waarover zal worden geprocedeerd. Eiser bepaalt de vordering en tegen wie deze
vordering wordt ingesteld. Gedaagde kan mede inhoud geven aan het geschil door
feiten te stellen en verweren te voeren. Ook kan met wederzijds goedvinden van beide
partijen het proces worden beëindigd.
Waarheidsplicht (Art. 21 Rv): partijen mogen relevante feiten niet verzwijgen en
dienen de waarheid te spreken.
Lijdelijkheid van de rechter (Art. 23 Rv): rechter mag zich niet uitlaten over zaken
die niet zijn geëist, mag niet meer toewijzen dan is gevorderd en mag niet gedeeltelijk
een uitspraak doen.
Art. 24 Rv: rechter mag geen feiten toevoegen aan de stukken en komt alleen op
basis van de aangevoerde stukken tot een beslissing.
Art. 149 Rv: gestelde feiten die niet zijn betwist moet hij als vaststaand beschouwen.
Bevoegdheden en verantwoordelijkheden rechter tijdens procedure:
• Art. 20 lid 1 Rv: rechter waakt voor onredelijke vertraging en neemt maatregelen
hiertegen
• Art. 133 Rv: rechter biedt zorg voor een ordelijk verloop van de procedure en kan
in het belang daarvan uitstel weigeren.
• Art. 22 Rv: hij kan partijen in de procedure bevelen om stellingen toe te lichten of
bescheiden te overleggen.
• Art. 139 of 121 Rv: rechter draagt een partij ambtshalve op om bewijs te leveren
of te verschijnen in de procedure, beslist over plaatsopneming en beveelt
deskundigenonderzoek.
• Art. 25 Rv: rechtsgronden aanvullen
Hoofdbeginselen die van belang zijn voor de aard en kwaliteit van een
behoorlijke procedure:
• Onderzoek en beslissing in 2 instanties
• Toezicht op de rechtspraak door het middel van cassatie
• Verplichte procesvertegenwoordiging
2 soorten rechters:
• Feitenrechters (Rechtbank, Gerechtshof)
• Cassatierechters (Hoge Raad)
Cassatie op 2 manieren starten:
• Dmv cassatieberoep door een procespartij
• Door de PG bij de Hoge Raad met een beroep in cassatie in het belang van de wet
Verplichte procesvertegenwoordiging: wanneer een partij niet zelf in het proces
mag verschijnen, is er veelal sprake van verplichte procesvertegenwoordiging door
een advocaat. Partijen kunnen wel door de rechter worden gehoord. Uitzonderingen:
• Kantonzaken: partij procedeert in persoon of laat zich door een gemachtigde
vertegenwoordiger (Art. 79 lid 1 jo. 80 lid 1 Rv)
• Kort geding: gedaagde kan bij advocaat of in persoon procederen, tenzij hij een eis
in reconventie wil indienen (Art. 255 lid 1 Rv)
